Dictionary of Law Terms
angielsko-polski
polsko-angielski
English-Polish
Polish-English
Słownik terminologii prawniczej
Dictionary
of Law Terms
English-Polish
Polish-English
By Ewa Myrczek
Wydawnictwo C.H. Beck
Warszawa 2005
Słownik
terminologii
prawniczej
angielsko-polski
polsko-angielski
Opracowanie Ewa Myrczek
Wydawnictwo C.H. Beck
Warszawa 2005
Dictionary of Law Terms
Słownik terminologii prawniczej
Cover by/Projekt okładki:
Editing/Redakcja:
Robert Rogiński
Tomasz Rodzik
Typesetting/Skład i łamanie:
Printing and binding/Druk i oprawa:
Krzysztof Biesaga
WDG Drukarnia w Gdyni Sp. z o.o.
ISBN: 83-7387-808-4
All inquires should be addressed to:
Wydawnictwo C.H. Beck Sp. z o.o.
9, Gen. Zajączka Str.
01-518 Warsaw
©Wydawnictwo C.H. Beck 2005
All rights reserved.
No part of this book may be reproduced, distributed or transmitted in any form or by any means,
electronic or mechanical, including photocopying and recording, or by any information storage
or retrieval system, without the prior written permission of the Publisher.
Table of contents
Preface . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . VI
Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . VII
References / Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . VIII
Abbreviations / Wykaz skrótów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . IX
Introduction to legal translation . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . XI
Dictionary
Part I. English-Polish . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3
Part II. Polish-English. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 167
Test Your Knowledge of Legal English . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 323
Key and Translation . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 361
V
Preface
This bilingual DICTIONARY OF LAWTERMS is intended for students of the
law, legal secretaries, paralegals, legal executives, ESP teachers, translators and professional
people who need English for their present or future day-to-day work in the
legal field.
Though this dictionary lays no claim to comprehensiveness, it aims at serving
three primary functions. Firstly, it contains an exposition of essential legal terms and
phrases. Entries derive largely from the traditional core of legal studies – from Constitution,
Contracts, Torts, Civil law, Criminal procedure, Land law, Labour law,
Family law but also from the fields of European Community law, Bankruptcy and
Reorganisation law, Companies law, and Customs and Fiscal law.
Secondly, the Introduction to legal translation gives helpful guidance on some
of the most vexing questions that legal writers, translators and law students face,
from offering advice on usage and grammar to covering issues related to text-normative
equivalence in translation of legislative texts. Since translators-to-be and law
students need to be familiarised with the principles of specific conventions related to
syntax, lexis and stylistics of the legal Polish and English language as applied in the
field of legislative texts, these rules and principles have been described in the Introduction
to legal translation, thus providing prospective readers with practical
guidelines on legislative drafting and translation. In accordance with the rules of legal
modality, legislative sentences have been subdivided into prohibitions, obligations,
permissions and non-permissions, and illustrated with instructive examples
for translation of statutes.
Thirdly, this book contains Tests which can be used both for self-study and in
class. Students preparing for the Test of Legal English Skills examinations and other
equivalent examinations will find this part particularly relevant to their needs.
A wide range of topics is covered through a variety of exercises which include gap
filling and matching. The book includes a comprehensive key with not only answers
to the exercises but also some translation hints which should help students to distinguish
between similar but distinct legal terms.
Unlike most dictionaries, which are devoted to questions of terminology, this
book has also dealt with problems that are related to textual and pragmatic considerations,
taking account of legal construction rules applicable in civil law and common
law systems accordingly. Endeavours have been made to include a body of
practical information that can orient and complement the learning process of translator-
trainees and self-learners; teachers are also encouraged to make use of it.
Jaworze, August 2005 Ewa Myrczek
VI
Wstęp
S£OWNIK TERMINOLOGII PRAWNICZEJ jest skierowany do studentów
prawa, tłumaczy przysięgłych, pracowników kancelarii prawniczych, nauczycieli
specjalistycznego języka angielskiego oraz wszystkich zainteresowanych pogłębianiem
swej wiedzy z zakresu tekstów prawnych i prawniczych.
Książka składa się z trzech częoeci, z których najważniejsza i najobszerniejsza zawiera
podstawowe terminy prawnicze z zakresu prawa konstytucyjnego, cywilnego,
handlowego, karnego, skarbowego, europejskiego, prawa pracy, etc. Wszystkie
hasła ułożono w porządku alfabetycznym.
We Wstępie do tłumaczenia tekstów prawnych podano informacje, których
próżno szukać w innych słownikach – dotyczą one norm tekstowo-językowych charakterystycznych
dla angielskich i polskich tekstów prawnych. W ujęciu porównawczym
omówiono warstwę składniową tekstów prawnych, ze szczególnym
naciskiem na czas gramatyczny i typy zdań złożonych. Opisano również warstwę
leksykalną przepisów nakazujących, zakazujących i opisowych. Poruszono także
kilka zagadnień dotyczących warstwy tekstowej, m.in. struktury aktów prawnych
i nazewnictwa ich jednostek redakcyjnych. Wszystkie rozważania zostały poparte
odpowiednimi przykładami w języku polskim i angielskim.
Szczególny nacisk położono na styl redagowania tekstów ustawowych w obydwu
systemach w oparciu o wydawane przez władze ustawodawcze podręczniki
(drafting manuals), które w przypadku języka polskiego przybrały postać urzędowego
zbioru dyrektyw techniki prawodawczej, noszących nazwę Zasady techniki
prawodawczej. Jednocześnie, zwrócono również uwagę na fakt archaiczności języka
angielskich tekstów prawnych i związanej z tym małej ich komunikatywności.
Obecnie toczy się dyskusja na temat przeprowadzenia koniecznych reform w celu
uproszczenia i ujednolicenia tegoż języka (plain English movement).
S£OWNIK TERMINOLOGII PRAWNICZEJ zawiera również Testy sprawdzaj
ące wiedzę z polskiej i angielskiej terminologii prawniczej. Takie ćwiczenia,
tradycyjnie „zarezerwowane” dla podręczników do nauki języka angielskiego, zosta
ły tutaj umieszczone celowo: mają pomóc w przygotowaniu do egzaminów
TOLES (Test of Legal English Skills). Testy kontrolne o zróżnicowanym stopniu
trudności zawierają liczne przykłady słów i konstrukcji najczęoeciej mylonych przez
użytkowników i osoby uczące się języka angielskiego, zaś załączony klucz podaje
odpowiedź na każde pytanie testowe, często opatrzoną dodatkowymi uwagami dla
uczącego się.
W przeciwieństwie do większości dostępnych na polskim rynku specjalistycznych
słowników z zakresu prawa, ten dwujęzyczny „wokabularz” zawiera również
dodatkowe informacje, które powinny okazać się przydatne w szczególności pocz
ątkującym tłumaczom w przekładzie tekstów prawnych, zaś studentom prawa
w ich tworzeniu.
Jaworze, sierpień 2005 r. Ewa Myrczek
VII
References
Bibliografia
E. Alcaraz, B. Hughes, Legal Translation Explained, Manchester 2002, (LTE).
J. Bogudziński, K. Buczkowski, A. Kaznowski, Wzory umów i pism. Compendium of
Legal Templates, Warszawa 2002, (WUIP).
W.J. Brown, GCSE Law, London 1993, (GL).
J. Evans (ed.), Law of International Trade, London 2001, (LOIT).
B.A. Garner (ed.), Black’s Law Dictionary, USA 2004, (BLD).
B.A. Garner, A Dictionary of Modern Legal Usage, Oxford 1995, (MLU).
H. Gubby, English Legal Terminology. Legal concepts in language, Den Haag 2004,
(ELT).
R. Hara, J.T. Murphy, T. Wardyński, English-Polish Business Glossary. Angielsko-polski
encyklopedyczny słownik biznesu, Warszawa 1996, (EPBG).
S.I. Hayakawa (ed.), Cassell’s Modern Guide to Synonyms and Related Words, London
1971, (CMG).
M. Jakubaszek, Legal English, Warszawa 2004, (LE).
J. Justyńska, J. Justyński, The Main Institutions of the English Legal System, Toruń
1998, (MIślS).
I. Kienzler, New English Business, Gdynia 2001, (NEB).
D. Kierzkowska (ed.), The Polish Civil Code, Warszawa 1997, (PCC).
J.S. Lynton, Ballentine’s legal dictionary and thesaurus, New York 1995, (BLDAT).
E. Martin, A Dictionary of Law, Oxford/New York 1994, (DL).
J.E. Penner, Mozley&Whiteley’s Law Dictionary, London, Edinburgh, Dublin 2001,
(MWLD).
C.R. Robertson, The Complete Book of Business Forms and Agreements, New York
1994, (BFAA).
F. Russell, Ch. Locke, English Law and Language, London 1992, (ELAL).
301 Legal Forms, Letters & Agreements, London 2002, (LP).
VIII
Abbreviations
Wykaz skrótów
BLD Black’s Law Dictionary
BLDAT Ballentine’s legal dictionary and thesaurus
CMG Cassell’s Modem Guide to Synonyms and Related Words
DL A Dictionary of Law
ELAL English Law and Language
ELT English Legal Terminology. Legal concepts in language
EPBG English-Polish Business Glossary
GL GCSE Law
LE Legal English
LOIT Law of International Trade
LP 301 Legal Forms, Letters & Agreements.
LTE Legal Translation Explained
MIślS The Main Institutions of the English Legal System
MWLD Mozley & Whiteley’s Law Dictionary
PCC The Polish Civil Code
IX
Introduction
to legal translation
1. Introduction
Law is concerned with human behaviour. Although different societies encourage different
forms of behaviour all human beings have the capacity to behave in any way
prescribed, on the condition we do understand what the law requires us to do. The
same applies to legal translation, which in order to be successful in terms of communication
must incorporate target language-oriented text-normative equivalents.
Legal translators are usually ‘left to their own devices’ in making their decisions
as to the right stylistics and tone to be adopted in translation. These decisions are
usually based on comparative analysis of random parallel texts, which may prove to
be a time-consuming and tiresome activity.
This ‘introduction’ aims to offer practical information regarding the conventions
and norms which are characteristic of legislative texts. It is also designed to aid
translators in their work by offering a practical comparative manual of the Polish
and English drafting styles and other useful information on legal translation.
1.1. Legal norm
A legal norm can be defined to contain a normative statement that produces some
legal effects. Any legal norm must convey information in order to fulfil its function
of communicating standards of behaviour. Consequently, a norm serves as a scheme
of interpretation1.
The problem of the legal norm has also been discussed in terms of ‘legislative
sentences’2 which consist of the following elements:
– fact-situation (Tatbestand) which specifies the conditions under which the particular
rule operates – in other words, it gives conditions of application of a given
norm;
– statement of law (Tatfolge) which prescribes the action to be taken and by whom
in the event the conditions constituting the fact-situation are met; in point of fact,
it determines legal modality of the norm3.
1.2. Fact-situation in English legislative sentences
The statement of law, which specifies its modality, is always in the main clause (or
clauses), whereas the elements pertaining to the fact-situation are more flexible, being
formulated as adverbial modifiers in a subordinate ‘if’ or ‘where’ clause.
The clauses which express fact-situation can be introduced in English by conjunctions
such as ‘if’ (jeżeli, jeśli), ‘on condition that’ (pod warunkiem, że...), ‘provided
that’ (pod warunkiem, że..., o ile...), ‘providing that’ (pod warunkiem, że...,
o ile...), ‘so / as long as’ (dopóki..., tak długo jak..., pod warunkiem, że...) and ‘unless’
(jeżeli nie..., jeśli nie..., o ile nie..., chyba że...). In the case of English legislative
texts, however, legal rules are being formulated mostly as conditional sentences,
with ‘if’ – clauses and ‘where’– clauses introducing the fact-situation.
XIII
1 Van Kralingen, http://websetr.cs.uga.edu/~maduko/SemWeb/coc-frame-ont-for-law.pdf
2 One of the first analyses of legislative texts was written in 1843 by an English barrister
named George Code.
3 See: S. Šarèević, New Approach to Legal Translation. The Hague/London/Boston, 2000,
p. 136.
1.3. Fact-situation in Polish legislative sentences
The clauses which express fact-situation can be introduced in Polish by conjunctions
such as jeżeli, jeśli, w przypadku gdy, w wypadku gdy, pod warunkiem, chyba
że, o ile, w razie. See the following examples:
jeżeli = ‘where’ / ‘if’ / ‘embedded fact situation’
Jeżeli wspólnik nie uiścił dopłaty w określonym terminie, obowiązany jest do
zapłaty odsetek ustawowych... . (KSH4 Art. 178 § 2)
Where a shareholder fails to make an additional payment by the specified date, he
shall be obliged to pay statutory interest... . (CCC1)5
If a shareholder does not pay the additional contribution within a specified deadline,
he shall pay statutory interest... . (PCCC)6
w wypadku gdy = ‘when’
Przepis powyższy stosuje się odpowiednio w wypadku, gdy umowa została zawarta
w imieniu osoby prawnej, która nie istnieje. (KC7 Art. 39 § 2)
The above provision shall correspondingly apply when a contract has been concluded
in the name of a legal person which is non-existent. (PCC8)
pod warunkiem = ‘on condition that’
Stosowanie niebezpiecznych substancji i niebezpiecznych preparatów chemicznych
jest dopuszczalne pod warunkiem zastosowania oerodków zapewniających
pracownikom ochronę ich zdrowia i życia. (KP9 Art. 221 § 3)
Hazardous chemical substances and preparations may be used on condition that
measures are taken to protect the health and life of employees. (PLC)10
chyba że = ‘unless’ / ‘save as’
Jeżeli akcjonariusz nie dokonał wpłaty w terminie określonym w § 1, jest on
obowiązany do zapłacenia odsetek ustawowych za opóźnienie lub odszkodowania,
chyba że statut stanowi inaczej. (KSH Art. 330 § 5)
If the shareholder fails to make the payment on the date specified in § 1, the shareholder
shall pay statutory interest on delay or damages, unless the statutes provide
otherwise. (PCCC)
Save as otherwise provided in the company articles, a shareholder who has failed to
make payment by the date referred to in paragraph 1 shall be liable to pay statutory
interest for the default, or damages. (PCOCPAC)11
XIV
Introduction to legal translation
4 Kodeks spółek handlowych (KSH).
5 Bem R., E. Kucharska, J. Marynowicz, A. Mączka, Code of Commercial Companies, Kraków
2002 (CCC1).
6 K. Michałowska, Polish Commercial Companies Code, Warszawa 2001.
7 Kodeks Cywilny (KC).
8 D. Kierzkowska (ed.), The Polish Civil Code, Warszawa 1997 (PCC).
9 Kodeks Pracy (KP).
10 K. Michałowska, Polish Labour Code, Warszawa 2003 (PLC).
11 D. Kierzkowska (ed.), The Polish Code of Commercial Partnerships and Companies, Warszawa
2001 (PCOCPAC).
o ile = ‘if’
Zmiany i uzupełnienia zgłoszone przez wierzycieli mogą być przedmiotem obrad
i głosowania, o ile upadły na nie się zgodzi. (PU Art. 185)12
The alterations and amendments submitted by the creditors may be discussed at the
debates and may be put to the vote if the bankrupt approves them. (PCC)
1.3.1. Embedded fact-situation in Polish legislative sentences
The fact-situation may also take the form of an embedded modifier which is introduced
in Polish legislative sentences by means of w razie, w przypadku, w wypadku.
See the examples below:
(i) w razie = ‘in case’
Wrazie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuoeciła
się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków... . (KC).
Art. 24
In case of an infringement he may demand that the person who committed the infringement
perform acts necessary to remove its effects... .(PCC)
(ii) w razie = ‘upon’ / ‘should’
Statut może stanowić, że akcje ulegają umorzeniu w razie ziszczenia się określonego
zdarzenia bez powzięcia uchwały przez walne zgromadzenie. (KSH Art. 359 § 6)
The statutes may provide for share redemption upon the occurrence of a specific
event without a resolution of the general meeting. (CCC1)
The company articles may provide for redeeming shares without the resolution of
the general meeting should a certain event occur. (PCOCPAC)
(iii) w razie = ‘when’ / ‘in the case where’ / ‘in the case of’
Przepisy § 1, 2, 4 i 5 stosuje się odpowiednio w razie ustania stosunku zależności.
(KSH Art. 6 § 6)
The provisions of §§ 1, 2, 4, and 5 above shall apply accordingly to instances when
the dependence relationship has ceased. (CCC1)
The provisions of § 1, 2, 4 and 5 shall apply mutatis mutandis in the case where a relation
of dependence ceases to exist. (PCCC)
The provisions of paragraphs 1, 2, 4 and 5 shall apply accordingly in the case of cessation
of a relationship of dependency. (PCOCPAC)
(iv) w wypadku = ‘if’
Przepis § 2 stosuje się odpowiednio w wypadku wydzierżawienia przedsiębiorstwa
lub ustanowienia na nim użytkowania.
The provision of paragraph 2 shall apply correspondingly if an enterprise is leased or
a usufruct is established on it.
2. Tenses in legislative drafting
2.1. Tense in English legislative drafting
The present tense used in drafting of French and Polish legislative texts is generally
rendered by the mandatory ‘shall’ in English. According to modern drafting manu-
XV
2.1. Tense in English legislative drafting
12 Prawo upadłościowe (PU).
als, however, the drafter may also use present tense since the majority of rules have
a continuing effect. They speak at the time of reading, not merely at the time of their
adoption. The present tense thus includes the future tense. Therefore, the word
‘shall’ is not to be used for stating a rule of law; the drafter should use it only to differentiate
between mandatory and permissive statements. See the example below:
A violation of any provision of this article
shall be a misdemeanour.
A violation of any provision of this article
is a misdemeanour.
The practice of using ‘shall’ to state a legal result is called the ‘false imperative’
and some legislative drafters and translators suggest that ‘shall’ should be abandoned.
2.2. Tense in Polish legislative drafting
There are no separate grammar rules to be applied in Polish legislative texts. One
must only remember that the present tense is used in Polish drafting to express both
normative content of a legislative sentence (legal / deontic modality) and fact-situation
(epistemic modality).
See the following example:
stosuje się = ‘shall be governed’ / ‘shall apply’
W sprawach określonych w art. 1 § 1 nieuregulowanych w ustawie stosuje się
przepisy Kodeksu cywilnego. (KSH Art. 2)
All matters set forth in Article 1 § 1 which are not regulated in this Act shall be governed
by the provisions of the Civil Code. (CCC1)
The provisions of the Civil Code shall apply to any matters specified in Article 1,
paragraph 1 not regulated in this Act. (PCOCPAC)
3. Permission and authorisation in legislative sentences
3.1. Permission in English legislative sentences
As acknowledged by many lawyers, an act which is not prohibited is permitted. Permissions
and authorisations convey rights, privileges and powers on legal subjects.
Permissions usually express a facultative operation which a person or legal institution
is free to do. In other words, permissions cannot be violated. It must also be remembered
that the granting of a permission serves as a means of cancelling a command,
requirement, or a prohibition or making an exception to a command, requirement,
or prohibition13. As for authorisations, they are usually defined as a special
type of legal speech act in which the permissive ‘may’ can be interpreted as expressing
a duty.
‘May’ as permitted action
The English drafters are advised to use ‘may’ to authorise, but not require a person to
take an action. To put it differently, ‘may’ should be used to denote discretionary authority.
XVI
Introduction to legal translation
13 See: S. Šarèević, op. cit., p. 142.
‘It is lawful to’/ ‘it shall be lawful to’ = dopuszcza się / jest zgodne z prawem
It is lawful for a person to use such force as is reasonable to prevent the suicide of
another person or any act which the person believes on reasonable grounds would, if
committed, result in the suicide of another person. (Crimes Act 1900 – Sect. 1814)
It shall be lawful for collecting officers to receive certified checks drawn on National
and State banks and trust companies, during such time and under such regulations
as the Secretary of the Treasury may prescribe, in payment for duties on imports,
and all public dues, including special customs deposits. (US Law Collection
– Title 19 – Customs and Duties15)
3.2. Authorisation in English legislative sentences
Authorisation confers power on a natural or legal person to perform an act which
otherwise that person would not be permitted to perform16 and can be formulated by
using the quasi modal phrases such as ‘be entitled to’, ‘be authorised’, ‘have the
right to...’ and so forth. All these phrases usually appear in the indicative tense.
‘Be entitled to’ = być uprawnionym do
To create a right, drafters should use “is/are entitled to”, not “shall be entitled to”. At
the same time, it must be noted that ‘shall be entitled to’ appears mostly in main
clauses which present statements of law, whereas ‘be entitled’ in the present tense
indicative mood occurs in subordinate clauses expressing fact-situation.
‘Be empowered’ = być umocowanym
The Board is empowered, as hereinafter provided, to prevent any person from engaging
in any unfair labor practice. (US Law Collection Title 29 – Labor17).
The agent who receives the fugitive into his custody shall be empowered to transport
him to the jurisdiction from which he has fled. (US Law Collection Title 18 -
Crimes and Criminal Procedure18)
‘Be authorised / authorised’ = być upoważnionym
A person is authorised to carry out a forensic procedure on a suspect with the informed
consent of the suspect. [Crimes Act 1914 (Act No. 12 of 1914)]
The corporation shall be authorized to charge a fee to the small business borrower,
in an amount determined by the office pursuant to regulation. (California Corporations
Code19)
XVII
3.2. Authorisation in English legislative sentences
14 Retrieved from: http://www.austlii.edu.au/cgibin/disp.pl/au/legis/act/consol%5fact/
ca190082/?quwry=title+%28+%22crime+act+1900%22+%29
15 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/19/ch1.html
16 See: S. Šarèević, op. cit., p. 145.
17 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/29/
18 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/18/
19 Retrieved from: http://www.leginfo.ca.gov/cgi-bin/calawquery?codesection=corp&codebody=&
hits=20
‘Shall have the power to’ = mieć prawo do
The Secretary shall have the power to Delegation of functions; appointment of personnel,
technical assistance to make delegations, to appoint such agents and employees...
. (US Code Title US Law Collection Title 29 – Labor Section 62520)
3.3. Negation of command, prohibition and requirement in English legislative
sentences
As mentioned above, permission can also be construed as cancellation of a command,
prohibition or requirement. This is done by means of negation.
Use of ‘shall’ in permissions
Generally, drafters are advised against using ‘shall’ to grant permissions. According
to drafting manual of North Dakota21, ‘shall not’ and ‘no person shall’ mean that no
one is required to act. In other words, a provision that includes one of these phrases
negates the obligation, but not permission to act. Thus it has been suggested that in
prohibiting action, drafters should avoid ‘shall not’ and use ‘may not’ instead. This
approach, however, is not in line with Coode’s recommendations; for Coode ‘it shall
not be lawful’ expresses a prohibition which in fact can be better formulated by
using ‘no person shall’. Coode’s suggestions have been accepted in Britain and the
Commonwealth.
(1) ‘shall not be required’ = nie jest wymagany
The Secretary of State shall not be required by subsection (5) to lay before Parliament,
or may exclude from what he does to lay, anything the publication of which, in
his opinion- (a) would be against the interests of national security; (b) could prejudice
the prevention or detection of crime or the apprehension or prosecution of offenders;
or (c) could jeopardise the safety of any person. (Police Reform Act 200222)
(2) ‘shall not require’ = nie wymaga
In prescribing regulations under paragraph (1), the Secretary - (A) shall not require
any person to file returns on magnetic media unless such person is required to file at
least 250 returns during the calendar year, and (B) shall take into account (among
other relevant factors) the ability of the taxpayer to comply at reasonable cost with
the requirements of such regulations. (US Law Collection Title 26 – Internal Revenue
Code23)
(3) ‘No... shall be required’ = nie wymaga się
No person shall be required to deduct and withhold any amount under subsection
(a) with respect to a disposition if paragraph (2), (3), (4), (5), or (6) applies to the
transaction. (US Law Collection Title 26 – Internal Revenue Code)
XVIII
Introduction to legal translation
20 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/29/
21 2003 Legislative Drafting Manual, available at: http://www.state.nd.us/lr/information/
bills/docs/pdf/part6.pdf
22 Retrieved from: http://www.hmso.gov.uk/acts/acts2002/20020030.htm
23 Retrieved from: http://uscode.house.gov/title_26.htm
(4) ‘Nothing... shall require’ = nie wymaga się
Nothing in this section shall require the payment of tax with respect to any calendar
quarter or other period if the tax under section 3301 for such period, plus any unpaid
amounts for prior periods in the calendar year, does not exceed $100. (US Law Collection
Title 26 – Internal Revenue Code)
3.4. Permission and authorisation in Polish legislative sentences
The Polish performative verbs that express permission24 are wolno, móc, zezwalać,
dopuszczać and descriptive forms such as być dozwolonym, być dopuszczalnym. See
the following examples:
(i) wolno = ‘shall be permissible’
Wolno zatrudniać tylko tych młodocianych, którzy: 1) ukończyli co najmniej
gimnazjum, 2) przedstawią świadectwo lekarskie stwierdzające, że praca danego
rodzaju nie zagraża ich zdrowiu. (KP Art. 191 § 1)
It shall be permissible to employ only those young adults who: 1) have completed
at least junior high school; 2) present a medical certificate stating that work of a particular
type is not hazardous to their health. (PLC)
(ii) wolno = ‘shall be free’
Jeżeli wartość wkładów niepieniężnych lub przedmiotów i praw majątkowych,
nabywanych przed zarejestrowaniem, ustalona przez biegłych rewidentów jest
niższa przynajmniej o jedną piątą od wartości, oznaczonej w sprawozdaniu
założycieli, wolno każdemu subskrybentowi zrzec się uczestnictwa w spółce. (KH25
Art. 325)
Where the value of non-cash contributions or propriety rights and things acquired
prior to registration, determined by expert auditors, is lower by at least one fifth than
the value indicated in the promoters’ report, each subscriber shall be free to resign
from participation in the company. (PCC226)
(iii) wolno = ‘shall be authorised’
Właścicielowi wolno w pościgu za rojem wejść na cudzy grunt, powinien jednak
naprawić wynikłą stąd szkodę. (KC Art. 182)
In pursuing the swarm the owner shall be authorised to enter the land of another
person but he has to redress the resulting damage. (PCC)
(iv) może = ‘may’ / ‘shall have the right’
Odwołać prokurę może każdy wspólnik mający prawo prowadzenia spraw spółki.
(KSH Art. 41 § 2)
The commercial power of attorney may be revoked by any partner who has the right
to manage the affairs of the partnership. (PCCC)
XIX
3.4. Permission and authorisation in Polish legislative sentences
24 Wronkowska and Zieliński use the term ‘competence’ (kompetencja) in reference to permission
and authorisation. (See: Problemy i zasady redagowania tekstów prawnych, Warszawa,
Urząd Rady Ministrów)
25 Kodeks handlowy (KH).
26 D. Kierzkowska & A. Wiśniewski (ed.), The Polish Commercial Code, Warszawa, 1998,
(PCC2).
Every partner having the right to conduct affairs of the partnership shall have the
right to revoke the procuration. (PCOCPAC)
In Polish legislative texts, there is also można to be found. It is another form of móc,
and it occurs in subjectless constructions. Polish legislators use można when they
address the general public; they do not name the legal subject of the norm. This
should be obvious from the context.
See the example below:
(v) można = ‘may’
Potrącenia z tytułów wymienionych w § 1 i 2 można również dokonać z urzędu.
(OP Art. 64 § 3)27
Set-offs under the rights listed in §§ 1 and 2 may also be made ex officio. (AORFT)28
(vi) jest dopuszczalny = ‘is possible’
Układ jest dopuszczalny tylko wtedy, gdy zapewnione jest zaspokojenie wierzycieli
uprzywilejowanych i wierzycieli masy upadłości, chyba że zgodzą się oni na
zawarcie układu. (PU Art. 174)
The arrangement is possible only where a guarantee exists for the satisfaction of
preferential creditors and creditors of the bankruptcy estate, or where they have
agreed to the making of the arrangement. (PCC)
(vii) jest dopuszczalne = ‘is admissible’
Potrącenie jednak jest dopuszczalne, jeżeli nabywca stał się wierzycielem upadłego
wskutek spłacenia jego długu,... .(PU Art. 34 § 1)
The set-off is admissible, however, where the transferee has become the bankrupt’s
creditor by paying off his debt... .(PCC)
(viii) jest dopuszczalne = ‘may’
Stosowanie niebezpiecznych substancji i niebezpiecznych preparatów chemicznych
jest dopuszczalne pod warunkiem zastosowania oerodków zapewniających
pracownikom ochronę ich zdrowia i życia. (KP Art. 221§ 3)
Hazardous chemical substances and preparations may be used on condition that
measures are taken to protect the health and life of employees. (PLC)
(ix) dopuszczalne jest = ‘may’ / ‘shall be allowed’
Dopuszczalne jest używanie w obrocie skrótu „sp. j.” (KSH Art. 24 § 2)
The partnership may use the abbreviated form „sp. j.” in business dealings. (CCC1)
The abbreviation „sp.j.” may be used in business dealings. (PCCC)
The abbreviation „sp.j.” shall be allowed to be used in trading. (PCOCPAC)
(x) jest dozwolone = ‘shall be permitted’ / ‘shall be allowed’ / ‘may’
Wprzypadkach określonych w § 1 pkt. 1 i 2 nabycie akcji własnych przez spółkę jest
dozwolone tylko wtedy, gdy zostały spełnione łącznie następujące warunki:
1) nabyte akcje zostały w pełni pokryte. (KSH Art. 362 § 2)
XX
Introduction to legal translation
27 Ordynacja podatkowa (OP).
28 K. Miller and J. Yrkoski, Ordynacja Podatkowa. Act on Rules for Taxation,Warszawa 2002,
(AORFT).
Under the circumstances referred to in § (1) and (2) above, the acquisition by the
company of its own shares shall be permitted only upon joint fulfilment of the following
conditions: (1) the acquired shares have been fully paid up. (CCC1)
In the events stipulated in § 1 points 1 and 2, the acquisition of its own shares by the
company shall be allowed only if the following conditions have been all satisfied:
1) the acquired shares have been paid for in full. (PCCC)
In the cases referred to in paragraph 1, subparagraphs 1 and 2, the company may acquire
its own shares only if the following conditions have been satisfied jointly:
1) acquired shares are fully paid up. (PCOCPAC)
(xi) zezwala = ‘permit’
Do przestrzegania tajemnicy skarbowej obowiązane są również inne osoby, którym
udostępniono informacje objęte tajemnicą skarbową, chyba że na ich ujawnienie
zezwala przepis praw. (OP Art. 294 § 4)
Other persons to whom information covered by fiscal confidentiality was made accessible
shall also observe fiscal confidentiality, unless the provisions of law permit
the disclosure of such. (AORFT)
3.5. Explicit limitation in permissions in Polish legislative sentences
Some prohibitions can be transformed into permissions by making the statement of
law positive as well as the excluded condition. In Polish jedynie and/or tylko are
used to introduce the condition:
(i) może jedynie i tylko = ‘may only and if’ / ‘shall not other than and only’
Udział może być umorzony jedynie po wpisie spółki do rejestru i tylko w przypadku,
gdy umowa spółki tak stanowi. (KSH Art. 199 § 1)
A share may be redeemed only after the company has been registered and if the articles
of association so provide. (CCC1)
A share may be redeemed only following registration of the company in the register
and only if the articles of association so provide. (PCCC)
Shares shall not be redeemed other than upon the company being entered in the
register and only where the company deed so provides. (PCOCPAC)
(ii) mogą tylko w przypadku gdy = may only if / can only where / may only in the
case if
Nowe interesy mogą być podejmowane tylko w przypadku, gdy jest to niezbędne do
ukończenia spraw w toku. (KSH Art. 77)
New business may be undertaken only if this is indispensable for the closing of the
current business. (CCC1)
New business can be transacted only where this is necessary to close the business in
progress. (PCCC)
New interests may be undertaken only in the case if it is necessary to finish the
pending matters. (PCOCPAC)
3.6. Negative obligation in Polish legislative sentences
As asserted above, permission can also be expressed by negation of obligation. Occasionally,
the Polish drafter resorts to the negation of the modal auxiliary musieć,
XXI
3.6. Negative obligation in Polish legislative sentences
that of other performative verbs such as wymagać, obowiązywać and the negation of
descriptive forms such as być zobowiązanym, być obowiązanym. Negation is manifested
in Polish by means of negative markers. They are either free forms such as the
negative particle nie or affixes.
(i) nie musi – ‘does not have to’
świadek nie musi być obecny przy czynnościach kontrolnych dotyczących przeprowadzenia
dowodu z ksiąg, ewidencji, zapisków lub innych dokumentów. (OP Art.
288 § 3)
The witness does not have to be present for audit acts relating to gathering evidence
from books, records, notes, or other documents. (AORFT)
(ii) nie jest obowiązany = ‘shall not be obliged’ / ‘shall not be obligated’
Komandytariusz nie jest obowiązany do zwrotu tego, co pobrał tytułem zysku na
podstawie sprawozdania finansowego,... (KSH Art. 112 § 4)
Alimited partner shall not be obliged to return whatever he received as profit on the
basis of the financial statements. (CCC1)
A limited partner shall not be obligated to return what he received in respect of
profit under the financial report. (PCCC)
A limited partner shall not be required to refund what he collected as profit on the
basis of financial statement. (PCOCPAC)
(iii) nie wymaga = ‘shall not be necessary’
Projekt rozporządzenia, o którym mowa w § 1, nie wymaga skierowania do
zaopiniowania przez organizacje związkowe i organizacje pracodawców. (KP Art.
24118)
It shall not be necessary to seek an opinion of trade union organizations and organizations
of employers on draft regulation referred to in paragraph. (PLC)
(iv) nie wymaga = ‘shall not require’
Orzeczenie o odpowiedzialności, o której mowa w § 1,..., nie wymaga uprzedniego
wydania decyzji określającej wysokość zaległości podatkowych spółki. (OP Art. 115
§ 4)
A decision [orzeczenie] on the liability referred to in § 1..., shall not require prior
issuance of an administrative specifying the amount of the partnership’s tax arrears.
(AORFT)
(v) nie być zobowiązanym – ‘shall not’
Wspólnicy którzy po upływie terminu sześciomiesięcznego, przewidzianego
w § 1 artykułu poprzedzającego, otrzymali w dobrej wierze przypadającą na nich
część majątku spółki, nie są zobowiązani do jej zwrotu celem pokrycia należności
wierzycieli. (KH Art. 276 § 2)
Shareholders who, after the expiry of the six-month period provided for under paragraph
1 of the preceding Article, have obtained in good faith the part of the company’s
assets due to them, shall not return it in order to cover the creditors’ claim.
(PCC2)
It must be remembered that ‘shall not’ may also be interpreted as prohibition to perform
a legal act – in this context to return the company’s assets – which may jeopar-
XXII
Introduction to legal translation
dise correct rendering of legal modality as such. In the case where construction approaches
of the same perfomative phrase vary among different TT recipients, it is
more advisable to use ‘shall not be required’, the interpretation of which is clear and
unambiguous to target receivers.
3.7. Authorisation in Polish legislative sentences
To convey an authorisation, the Polish drafter uses the following verbs and phrases
in the normative indicative:
(i) jest uprawniony = ‘shall be entitled’
Każdy wspólnik jest uprawniony i zobowiązany do prowadzenia spraw spółki. (KC)
Each partner shall be entitled and bound to manage the partnership’s affairs. (PCC)
(ii) uprawnia = ‘entitles’
Organ podatkowy, w drodze decyzji, określa wysokość straty poniesionej przez
podatnika, jeżeli wysokość straty różni się od wysokości wynikającej ze złożonej
deklaracji, a poniesienie straty, zgodnie z przepisami prawa podatkowego,
uprawnia do skorzystania z ulg podatkowych. (OP Art. 24)
A tax authority through an administrative decision shall specify the amount of a loss
suffered by a taxpayer if the amount of a loss differs from the amount proceeding
from a filed declaration and incurring a loss entitles tax reliefs to be used in accordance
with provisions on tax law. (AORFT)
(iii) uprawnienie przysługuje = ‘the right shall vest in’
Uprawnienie, o którym mowa w art. 64 § 1, przysługuje również podatnikom
w stosunku do gminy z tytułu: 1) prawomocnego wyroku sądowego wydanego na
podstawie art. 4201 Kodeksu cywilnego. (OP Art. 65 § 1)
The right referred to in Article 64 § 1 shall also vest in a taxpayer in relation to a district,
county, or province under: (1) final judicial judgement issued on the basis of
Article 4201 of the Civil Code. (AORFT)
(iv) uprawnienie przysługuje = ... ‘shall be entitled‘
Akcjonariuszowi spółki publicznej przysługuje uprawnienie do imiennego
świadectwa depozytowego wystawionego przez podmiot prowadzący rachunek
papierów wartościowych zgodnie z przepisami o publicznym obrocie papierami
wartościowymi. (KSH Art. 328 § 6)
A shareholder of a public company shall be entitled to receive a registered depository
certificate issued by a an entity maintaining a securities account pursuant to the
provisions of the Act on Public Trading in Securities. (CCC1)
(v) upoważnia = ‘entitle’
Prokura upoważnia do wszystkich czynności sądowych i pozasądowych, jakie
są związane z prowadzeniem jakiegokolwiek przedsiębiorstwa zarobkowego.
(KH Art. 61)
The right of commercial representation shall entitle to all judicial and extrajudicial
acts connected with running any type of a profit making enterprise. (PCC2)
XXIII
3.7. Authorisation in Polish legislative sentences
(vi) upoważnia = ‘shall authorise’
Kto przekazuje drugiemu (odbiorcy przekazu) świadczenie osoby trzeciej (przekazanego),
upoważnia tym samym odbiorcę przekazu do przyjęcia, a przekazanego
do spełnienia świadczenia na rachunek przekazującego. (KC Art. 921)
Whoever transfers to another party (the remittee) a performance of a third party (the
remitter) shall authorise thereby the remittee to accept the performance and the
remitter to effect it on the account of the remitting party. (PCC)
(vii) ma prawo – ‘shall have the right’ / ‘shall be entitled’ / ‘is entitled’
Jeżeli w drodze egzekucji ma nastąpić sprzedaż udziału, (...) spółka ma prawo
przedstawić osobę, która nabędzie udział (...). (KSH Art. 185 § 1)
Where a share ... is to be disposed of through execution, the company shall have the
right to designate a person who shall acquire the share... .(CCC1)
If, in the course of enforcement proceedings, there is to be a sale of the share... the
company shall be entitled to present the party who will acquire the share... .(PCCC)
Where a share to be sold under execution is ... transferable only subject to the consent
of the company... the company is entitled to present a person willing to acquire
the share... .(PCOCPAC)
(viii) jest umocowany – ‘shall be entitled’
W braku odmiennej umowy lub uchwały wspólników każdy wspólnik jest umocowany
do reprezentowania spółki w takich granicach, w jakich jest uprawomocniony
do prowadzenia jej spraw. (KC Art. 866)
In the absence of contrary provisions of the deed of partnership or a partner’s resolution,
each partner shall be entitled to represent the partnership within the limits to
which he is entitled to conduct its affairs. (PCC)
3.8. Obligation and entitlement in Polish legal provisions
Occasionally, legislators wish to include both obligation and power within the same
provision. This is done by use of doublets: być uprawnionym i obowiązanym and
mieć prawo i obowiązek. See the following examples:
(i) jest uprawniony i obowiązany = ‘shall have the right and duty’ / ‘shall be entitled
and obligated to’ / ‘may and shall...’
Odwołany członek zarządu jest uprawniony i obowiązany złożyć wyjaśnienia (...).
(KSH Art. 370 § 3)
The removed member of the management board shall have the right and duty to
furnish explanations. (CCC1)
A dismissed member of the management board shall be entitled and obligated to
offer explanations.... .(PCCC)
The recalled member of the management board may and shall... furnish explanations.
(PCOCPAC)
(ii) są obowiązani i uprawnieni = ‘shall have the right and duty’ / ‘shall be obligated
and entitled’ / ‘shall have the duty and right to’
Jeżeli zarząd jest wieloosobowy, wszyscy jego członkowie są obowiązani i uprawnieni
do wspólnego prowadzenia spraw spółki (...). (KSH Art. 371 § 1)
XXIV
Introduction to legal translation
Where the management board is composed of more than one member, all of its
members shall have the right and duty to jointly conduct the company’s affairs.
(CCC1)
If the management board comprises several members, all the members shall be obligated
and entitled to jointly manage the affairs of the company. (PCCC)
Where the management board consists of more than one person, all members shall
have the duty and right to jointly manage the affairs of the company. (PCOCPAC)
4. Prohibition in legislative sentences
4.1. Prohibition in English legislative sentences
Prohibitions are legal speech acts with the illocutionary force of forbidding29. The
most common type of prohibitions are acts which person/s and / or authorities are explicitly
forbidden to perform and whose performance is punishable by sanction.
Thus,Weinberger regards such prohibitions as negative commands: X is obliged to
refrain from performing act A; ifXperforms act A, he/she/it is subject to punishment.
Following this logic any criminal provisions are taken to constitute prohibitions.
The Anglophone drafters may use ‘shall not’, ‘may not’ and ‘must not’ in legal
prohibitions. To impose a duty not to act – a prohibition – the drafter may use ‘shall’,
‘must’, or ‘may’ combined with ‘not’ as follows:
The commissioner shall not impose an additional fee for late applications.
A person must not operate a motor vehicle in violation of motor vehicle noise
rules adopted by the pollution control agency.
4.1.1. Use of ‘may not’ in legal prohibitions
According to the “2003 Legislative Drafting Manual” of North Dakota, the drafter
should use ‘may not’ if a right, privilege or power is intended to be denied. In other
words, ‘may not’ negates the permission to act and functions as a complete prohibition.
Phrase Interpretation
The commissioner may not issue
a license.
It is beyond the power of the commissioner
to issue the license.
A person may not operate a without
a license.
Aperson is not permitted to do the specified
act without a license.
The clerk may not release the report. The clerk is prohibited from releasing
the report.
Although this construction is very popular in American legislative drafting, caution
must be taken since ‘may not’ can also be misread especially by people who are not
acquainted with the conventions of legal drafting or with the principles of statutory
interpretation.
XXV
4.1. Prohibition in English legislative sentences
29 See: S. Šarèević, op. cit., p. 146.
4.1.2. ‘No ... may’ (nie można) as legal prohibition
Other expressions of prohibition include ‘no... may’. It must be pointed out that the
very phrase ‘no person may’ is considered to be a ‘verbal overkill’ as it provides unneeded
emphasis.
Phrase Interpretation
no person may no person is authorised to
(i) No election may be made in respect of ordinary shares in a venture capital trust.
(Finance Act 200230)
Of particular note is the fact that in the majority of cases ‘no... may’ appears with
passive voice constructions.
4.1.3. ‘Must not’ as legal prohibition
Negation of the modal auxiliary ‘must’ is also used to express prohibition in English
legislative texts. Unlike ‘may not’, ‘must not’ denotes clear and unambiguous prohibition
of a legal action. See the following examples:
‘must not’ = nie może / nie wolno
(i) The occupier of premises must not refuse or unduly delay entry to the premises
by a person entitled to enter the premises under section 285B or 285C. (Workplace
Relations Act 199631)
4.1.4. ‘Is/are not to...’ in legal prohibition
The performative ‘is not to/are not to’ can be construed as a command not to perform
some act. See the following example:
For the purposes of paragraph (3)(e), junior wage provisions are not to be treated
as constituting discrimination by reason of age. (Workplace Relations Act 1996)
4.1.5. Other descriptive patterns to express prohibition
There are also some other descriptive patterns which express prohibition which are
formulated by negating permission to perform a given act. They include ‘it is unlawful...’,
‘no... shall be permissible’, ‘no... shall be permitted’. According to American
drafting manuals, the phrase ‘it is unlawful’ should be replaced with ‘a person may
not’.
It must be noted that the phrase ‘it is unlawful’ is still used by drafters. See the example
below:
‘it is unlawful’ = jest niezgodne z prawem
(i) It is unlawful to offer or display for sale or sell any good, with or without a Government
trademark, in a manner that falsely suggests that it is Indian produced, an
Indian product, or the product of a particular Indian or Indian tribe or Indian arts or
crafts organisation, resident within the United States. (US Law Collection, Title 19.
Customs and Duties, Part I. Chapter 53, Sec. 115932)
XXVI
Introduction to legal translation
30 Retrieved from: http://www.hmso.gov.uk/acts/acts2002/20020023.htm
31 Retrieved from: http://www.austlii.edu.au/cgi-bin/download.cgi/download/au/legis/
cth/consol_act/wra1996220.txt
32 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/18/1159.html
Moreover, ‘it shall be unlawful’ is quite a popular pattern in the English legislative
texts. It usually occurs either as:
(1) it shall be unlawful forXto doY, whereXis a legal subject andYis a legal action
It shall be unlawful for any person knowingly to distribute explosive materials to
any individual who: (1) is under twenty-one years of age; (2) has been convicted in
any court of a crime punishable by imprisonment for a term exceeding one year; (3)
is under indictment for a crime punishable by imprisonment for a term exceeding
one year; (4) is a fugitive from justice; (5) is an unlawful user of or addicted to any
controlled substance (as defined in section 102 of the Controlled Substances Act.
(US Law Collection, Title 18 – Crimes and Criminal Procedure33)
(2) or it shall be unlawful to do Y, where Y is a legal action, and a legal subject is not
expressly named.
It shall be unlawful to make entry of any vessel or to unlade the cargo or any part
thereof of any vessel elsewhere than at a port of entry: Provided, That upon good
cause therefor being shown, the Commissioner of Customs may permit entry of any
vessel to be made at a place other than a port of entry designated by him, under such
conditions as he shall prescribe. (US Law Collection, Title 19 – Customs and
Duties)
Other descriptive patterns to express prohibition include as follows:
‘No... shall be permitted’ = nie zezwala się
Notwithstanding paragraph (1), no employer shall be permitted to reduce the
hourly wage rate prescribed by certificate under this subsection in effect on June 1,
1986, of any handicapped individual for a period of two years from such date without
prior authorization of the Secretary. (US Law Collection, Title 29 – Labor34)
‘No... shall be permissible’ – jest niedozwolone / nie dopuszcza się
No postponement shall be permissible because of general congestion of the court’s
calendar. (US Law Collection Title 18 – Crimes and Criminal Procedure)
4.2. Negating privilege or right in English legislative sentences
To negate a right, the drafter should use ‘be not entitled to’35.
(i) An employee is not entitled to guarantee payments in respect of more than the
specified number of days in any period of three months. (Employment Rights Act
199636)
(ii) ‘No... shall be entitled’ = nikt nie jest uprawniony
No person shall be entitled to recover any amount by reason of this section from
XXVII
4.2. Negating privilege or right in English legislative sentences
33 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/18/
34 Retrieved from http://www4.law.cornell.edu/uscode/29/
35 This has been recommended in: Administrative Rules Drafting Manual available at
http://www.google.pl/search?q=cache:jwZFS_Xhlm0C:www.on.gov/legislative/pdf/
IACDrftMan.PDF+%22drafting+manual%22&hl=pl&ie=UTF-8&inlang=pl#37
36 Retrieved from: http://www.hmso.gov.uk/acts1996/1996018.htm
a trust to which section 664 applies (determined without regard to this section). (US
Law Collection – Title 26 – Internal Revenue Code)
Apart from the negation of ‘be entitled’, Anglophone drafters use ‘shall not authorize’,
‘shall not be authorized’, ‘nothing... shall authorise’, ‘nothing... shall authorise’,
‘shall have no right’, ‘is not empowered’, ‘shall not have power’ and ‘no...
shall have power’. See the following examples:
(iii) ‘Shall not authorize’ = nie upoważnia
This section shall not authorize any assessment of tax for the preceding taxable
year which is made after the due date of the taxpayer’s return for such taxable year
(determined with regard to any extensions. (US Law Collection – Title 26 – Internal
Revenue Code)
(iv) ‘Shall not be authorized’ = nie jest upoważniony
Those employees shall not be authorized to take any person into custody even
though the person to whom the notice is delivered does not give his or her written
promise to appear in court. (California Corporations Code)
(v) ‘Nothing... shall authorise’ = nie upoważnia
Nothing in sub-paragraph (6) shall authorise the Commission to require the disclosure
of any information the disclosure of which to the appellant has been or is capable
of being withheld by virtue of regulations made under section 20(5). (Police Reform
Act 2002)
(vi) ‘Shall have no right’ = nie ma prawa
Subject to subsection (2), a subsidiary which is a member of its holding company
shall have no right to vote at meetings of the holding company or any class of members
thereof. (Companies Act 196337)
(vii) ‘Is not empowered’ = nie jest umocowany
The Court is not empowered to make a particular order under subsection (1) if the
order would prejudice a right, or an estate in property, acquired by a person (other
than the non licensee) in good faith, for valuable consideration and without notice of
the facts entitling the client to give the notice. (Corporations Act 2001 of Canada38)
(viii) ‘Shall not have power’ = nie ma prawa
Where an order under this section requires the company not to make any, or any
specified, alteration in its memorandum or articles, then, notwithstanding anything
in the Companies Acts, 1963 to 1983, the company shall not have power without
the leave of the court to make any such alteration in breach of that requirement.
[Companies (Amendment) Act 198339]
XXVIII
Introduction to legal translation
37 Retrieved from: http://www.bailii.org/ie/legis/nu,_acta/ca1963107.txt
38 Retrieved from: http://scaleplus.law.gov.au/cgi-bin/download.pl?/scale/data/pasteact/
3/3448
39 Retrieved from: http://www.bailii.org/ie/legis/num_act/ca1983187.txt
4.3. Prohibition in Polish legislative texts
Prohibition in Polish legislative texts is mainly expressed by way of negation of such
permission-granting verbs as wolno, może.
(i) nie wolno = no... may be / may not / no... shall be
W czasie trwania spółki nie wolno zwracać wspólnikom wniesionych wkładów tak
w całości, jak i w częoeci (...). (KSH Art. 189 § 1)
... no full or partial reimbursement of contributions may be made to the shareholders.
(CCC1)
During the term of the company, the contributions made by the shareholders may
not be returned to them in whole or in part... . (PCCC)
Throughout the lifetime of the company no full or partial refund of contributions
shall be made to the shareholders. (PCOCPAC)
(ii) nie wolno = ‘must not’
Podczas trwania spółki nie wolno zwracać akcjonariuszom dokonanych wpłat na
akcje ani w całości, ani w częoeci, wyjąwszy przypadki, przewidziane w dziale
niniejszym. (KH Art. 353)
During the company’s lifetime the payments for shares must not be returned, either
in full or partly, to shareholders, save only for cases provided for under the present
Section. (PCC2)
(iii) nie wolno = ‘shall not be allowed’
Przechowawcy nie wolno używać rzeczy bez zgody składającego, chyba że jest to
konieczne do jej zachowania w stanie nie pogorszonym. (KC Art. 839)
The keeper shall not be allowed to use the thing without the consent of the depositor
unless that is necessary to preserve it in a non-deteriorated condition. (PCC)
(iv) nie wolno = ‘may not’
Właścicielowi nie wolno dokonywać robót ziemnych w taki sposób, żeby to groziło
nieruchomościom sąsiednim utratą oparcia. (KC Art. 147)
The owner may not carry out earth work in such a manner that it would threaten
neighbouring real estates with a loss of support. (PCC)
(v) nie wolno = ‘it shall not be permissible’
Nie wolno dopuoecić pracownika do pracy, do której wykonywania nie posiada
on wymaganych kwalifikacji lub potrzebnych umiejętności, a także dostatecznej
znajomości przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy. (KP Art. 2373 § 1)
It shall not be permissible to allow an employee to work in posts for which he/she
lacks required qualifications, necessary skills and sufficient knowledge of the provisions
of law and rules of work safety and hygiene. (PLC)
4.3.1. Nie móc as prohibition
Nie może can also be used to impose a legal ban in Polish legislative texts. It must be
noted, however, that the modal auxiliary móc (infinitive) is ambiguous since it may
be read in many different ways.
XXIX
4.3. Prohibition in Polish legislative texts
(i) nie może = must not / may not / cannot
Przedmiotem wkładu do spółki kapitałowej nie może być prawo niezbywalne lub
świadczenie pracy bądź usług. (KSH Art. 14 § 1)
Anon-transferable right or performance of work or service must not be the object of
a contribution. (CCC1)
An inalienable right or the provision of work or services may not constitute a contribution.
(PCCC)
The negation of nie można has also been interpreted in a number of different ways,
which resulted in a variety of English quasi-modal expressions as follows:
(ii) nie można = ‘cannot’ / ‘may not’ / ‘nor can’ / ‘shall not’ / ‘neither may’
Wynagrodzenia za usługi świadczone przy powstaniu spółki nie można wypłacać ze
oerodków wpłaconych na pokrycie kapitału zakładowego, jak również zaliczać na
poczet wkładu wspólnika. (KSH Art. 158 § 2)
Payment for services provided upon incorporation of the company cannot be made
from the funds paid to the share capital and may not be credited towards the shareholder’s
contribution. (CCC1)
Remuneration for the services provided upon creation of the company may not be
paid from the funds paid in for the share capital, nor can it be credited towards the
shareholder’s contribution. (PCCC)
Remuneration for services rendered towards the company’s coming into existence
shall not be disbursed out of moneys paid in towards the initial capital, and neither
may it be credited to a shareholder’s contribution. (PCOCPC)
(iii) nie można = ‘shall not’
Nie można ogłosić upadłości państwowych i komunalnych jednostek organizacyjnych,
chyba że ustawa wyłącza odpowiedzialność Skarbu Państwa i gminy za ich
zobowiązania, Kasy Chorych, instytucji i organizacji utworzonych w drodze ustawy.
(PU Art. 3 § 1)
State and municipal organizational entities shall not be declared bankrupt except in
the case where an Act excludes the liability of the State Treasury and a commune for
their obligations, as well as of the National Health Insurance Funds, and the institutions
and organizations established pursuant to the provisions of statutory law. (BL)
A great variety of translation ‘solutions’ derives from the inherent vagueness and
fuzziness of nie można which can denote either lack of possibility or prohibition.
The above examples show also different interpretation approaches adopted by particular
translators (British vs. American drafting) who do follow TL norms indicative
of the drafting styles they are familiar with.
4.3.2. Other ways of expressing prohibition in Polish legislative sentences
(i) zakaz dotyczy = ‘prohibition shall apply’
Zakaz ten dotyczy również obejmowania lub nabywania udziałów... . (KSH Art. 200)
This prohibition shall also apply to subscription for or acquisition ... of such
shares... . (CCC1)
XXX
Introduction to legal translation
This prohibition shall also apply to the subscription for, acquisition ... of the
shares... . (PCCC)
This prohibition shall apply equally to the taking up, acquisition ... of such
shares... . (PCOCPC)
(ii) stosuje się zakaz = ‘shall be bound by non-’ / ‘non-... shall apply’ / ‘prohibition
shall apply’
Do członków takich stosuje się zakaz konkurencji... (KSH Art. 390 § 3)
Such members shall be bound by the non-competition obligation referred to in
Article 380. (CCC1)
The non-competition rule referred to in Art. 380 shall apply to such members.
(PCCC)
The competition prohibition referred to in Article 380 shall apply to such members.
(PCOCPAC)
(iii) zakaz obowiązuje = ‘prohibition shall bind’ / ‘prohibition shall apply’
W okresie likwidacji zakaz konkurencji obowiązuje tylko osoby będące likwidatorami.
(KSH Art. 69)
During liquidation, the prohibition of competition shall bind only the liquidators.
(CCC1)
During liquidation, the prohibition on competitive activity shall apply only to persons
serving as liquidators. (PCCC)
During liquidation, the prohibition of competition shall only apply to persons being
the liquidators. (PCOCPAC)
4.4. Prohibition as lack of entitlement in Polish legislative sentences
As mentioned above, some prohibitions may take the form of negations of permissions
and authorisations. These include as follows:
(a) nie przysługuje prawo = ‘is not entitled’
Wierzycielowi nie służy prawo do zwrotu kosztów czynności podjętych przez niego
w postępowaniu upadłościowym. (PU Art. 86 § 1)
The creditor is not entitled to the reimbursement of the costs of the acts he has performed
in the bankruptcy proceedings. (PCC)
(b) nie przysługuje prawo = ‘shall not be vested with the right’ / ‘shall not have
the right’
Akcjonariuszowi nie przysługuje prawo wypowiedzenia umowy spółki. (KSH
Art. 149 § 2)
Ashareholder shall not be vested with the right to terminate the statutes. (CCC1)
A shareholder shall not have the right to terminate the articles of association.
(PCCC)
A shareholder shall not have the right to terminate a partnership deed.
(PCOCPAC)
(a) nie jest dopuszczalne = ‘is not admissible’
Potrącenie nie jest dopuszczalne, jeżeli wierzyciel stał się dłużnikiem masy
upadłości. (PU Art. 36)
XXXI
4.4. Prohibition as lack of entitlement in Polish legislative sentences
The set-off is not admissible where the creditor has become the debtor to the bankruptcy
estate. (PCC)
(c) nie jest dopuszczalny = ‘may not’ / ‘shall not be permitted’ / ‘shall not be admissible’
Nie jest dopuszczalny podział spółki akcyjnej, jeżeli kapitał zakładowy nie został
pokryty w całości. (KSH Art. 528 § 1)
A joint-stock company may not be divided if its share capital has not been fully paid
up. (CCC1)
A division of a joint-stock company shall not be permitted where the share capital
has not been paid in full. (PCCC)
Adivision of a joint-stock company shall not be admissible unless the initial capital
was fully paid up. (PCOCPAC)
(b) nie ma prawa = ‘shall not have the right’ / ‘may not’
W spółce jednoosobowej w organizacji jedyny wspólnik nie ma prawa reprezentowania
spółki. (KSH Art. 162)
In a single-member company in organisation, the sole shareholder shall not have
the right to represent the company. (CCC1)
In a single-shareholder company in organisation, the single shareholder shall not
have the right to represent the company. (PCCC)
In a sole-shareholder company in organization, the sole shareholder may not represent
the company. (PCOCPAC)
4.5. Lack of authorisation and obligation in Polish legislative sentences
Occasionally, the Polish legislator may want to express lack of authorisation and obligation
within the same legislative sentence. Then s/he uses such phrases as nie być
uprawnionym ani zobowiązanym:
(i) nie jest uprawniony ani zobowiązany = ‘shall be neither entitled nor obligated’
Wspólnik nie jest uprawniony ani zobowiązany do podwyższenia umówionego
wkładu. (KH Art. 104)
A partner shall be neither entitled nor obligated to increase the agreed contribution.
(PCC2)
It must be noted that the practice of expressing both lack of obligation and
authorisation within one legislative sentence is not a common one.
5. Legal subject
Legislative texts are written in the third person singular. As Bowers correctly observes,
“third person form implies a neutral transmitter and it is the form in which to
present a statement as authoritative”40. The legal subject should be construed here as
a person to whom the norm is addressed which may or may not be the grammatical
subject of a legislative sentence.
XXXII
Introduction to legal translation
40 See: S. Šarèević, op. cit., p. 175.
5.1. Legal subject in English legislative sentences
In the case of universal provisions, where norms are applicable to everyone,
Anglophone drafters make use of ‘every person’, ‘all persons’, ‘each person’, ‘any
person’, ‘whoever’, ‘a person who’, and the negative ‘no person’. See the following
examples:
(i) Whoever, being a consul, or vice consul, or other person employed in the consular
service of the United States, knowingly certifies falsely to any invoice, or other
paper, to which his certificate is authorized or required by law, shall be fined under
this title or imprisoned not more than three years, or both. (Crimes and Criminal Procedure
– US Law Collection Title 18)
(ii) Subject to this section, every person who reports goods under subsection 95(1)
shall, at the time of reporting, furnish an officer at a customs office with the statistical
code for the goods. (Customs Act41)
(iii) No person shall, physically or otherwise, do or attempt to do any of the following:
(a) interfere with or molest an officer doing anything that the officer is authorized
to do under this Act; or (b) hinder or prevent an officer from doing anything
that the officer is authorized to do under this Act. (Customs Act)
(iv) Each person who conducts any wagering pool or lottery shall be liable for and
shall pay the tax under this subchapter on all wagers placed in such pool or lottery.
(US Law Collection Title 26 – Internal Revenue Code)
(v) A person who knowingly violates section 922(u) shall be fined under this title,
imprisoned not more than 10 years, or both. (Crimes and Criminal Procedure – US
Law Collection Title 18)
(vi) Subject to subsection (3), any person who is liable to pay an amount of duties in
respect of imported goods shall pay, in addition to the amount, interest at the specified
rate for the period beginning on the first day after the day the person became liable
to pay the amount and ending on the day the amount has been paid in full, calculated
on the outstanding balance of the amount. (Customs Act)
(vii) All persons liable for the tax on distilled spirits under paragraph (1) of this subsection,
or under subsection (a) or (b), or under any similar prior provisions of internal
revenue law, shall be relieved of any such liability at the time, as the case may be,
the distilled spirits are exported, deposited in a foreign-trade zone, used in the production
of wine, used in the production of nonbeverage wine or wine products,
deposited in customs bonded warehouses, laden as supplies upon, or used in the
maintenance or repair of, certain vessels or aircraft, or used in certain research, development,
or testing, as provided by law. (US Law Collection Title 26 - Internal
Revenue Code)
XXXIII
5.1. Legal subject in English legislative sentences
41 Retrieved from: http://laws.justice.gc.ca/en/C-52.6/index.html
5.2. Legal subject in Polish legislative sentences
Polish drafters, on the other hand, apply impersonal formulations which constitute
grammatically subjectless constructions, such as nie wolno for ‘no person shall’,
można for ‘every person may’. Occasionally, the Polish negative pronoun – nikt is
used. See the following example:
Od dnia ogłoszenia w Monitorze Sądowym i Gospodarczym wpisu do rejestru nikt
nie może się powoływać w stosunku do spółki... . (KH Art. 23 § 1)
From the date of Monitor Sądowy i Gospodarczy, where the entry to register was
published, no one can claim with respect to the company... . (PCC2)
In the example above the translators used ‘no one’ for nikt, which in terms of lexis is
not the best choice to make; ‘no person’ seems to be more suitable here.
5.3. Legal subject in penal provisions
(i) kto = ‘whoever’ / ‘a person who’ / ‘any person who’
Kto, będąc członkiem zarządu spółki handlowej, dopuszcza do tego, że pisma
i zamówienia handlowe, o których mowa w art. 206 § 1 i art. 374 § 1, nie zawierają
danych określonych w tych przepisach - podlega grzywnie do 10 000 złotych. (KSH
Art. 595 § 1)
Whoever, being a member of the management board of a commercial company or
partnership allows that the letters and commercial orders, referred to in Article 206,
paragraph 1 and Article 374, paragraph 1, do not contain the particulars specified in
these provisions – shall be liable to a fine of up to 10,000 zlotys. (PCOCPAC)
A person who, while serving as a member of the management board of a commercial
company, allows that the written communications and orders referred to in Art.
206 § 1 and Art. 374 § 1, do not include the data set out in these provisions, shall be
subject to a fine of up to 10,000 zlotys. (PCCC)
Any person who, while acting in the capacity of a member of the management
board of a commercial company allows that the letters and commercial orders, referred
to in Article 206, § 1 and Article 374, § 1, do not contain data specified in said
Articles – shall be liable to a fine of up to 10,000 zlotys. (CCC1)
(ii) kto = ‘anyone who’
Kto złożył oświadczenie woli pod wpływem bezprawnej groźby drugiej strony lub
osoby trzeciej, ten też może uchylić się od skutków prawnych swego oświadczenia,
jeżeli z okoliczności wynika, że mógł się obawiać, iż jemu samemu lub innej osobie
grozi poważne niebezpieczeństwo osobiste lub majątkowe. (KC Art. 87)
Anyone who made a declaration of intent under the influence of an illegal threat
posed by the other party or a third person may evade the legal effects of the declaration
if it follows from the circumstances that he had a reason to fear that he or another
person was in serious danger with respect to their persons or property. (PCC)
(iii) sprawca czynu = ‘perpetrator of an act’
Jeżeli sprawca czynu określonego w § 1 lub 2 działa nieumyślnie, podlega karze
pozbawienia wolności do lat 2. (Art. 306 § 3 OP)
XXXIV
Introduction to legal translation
If the perpetrator of an act specified in § 1 or § 2 acted unintentionally, he shall be
subject to imprisonment up to two years. (AORFT)
6. Criminal sanction in legislative sentences
6.1. Criminal sanctions in English legislative sentences
In the case of legal norms which apply to all persons (the so-called universal norms),
the criminal sanction takes the following form:
A person who does X is liable / subject to punishment Y.
Any person who does X is liable to punishment Y.
Whoever does X is liable to punishment Y.
Whoever does X shall be punished Y.
See the examples below:
(i) Title 18. Part. 1. Sec. 2. (a)
Whoever commits an offense against the United States or aids, abets, counsels,
commands, induces or procures its commission, is punishable as a principal. (US
Code Collection, Title 18, Part 1, Chapter 1, Sec. 142)
(ii) Whoever is convicted of any crime prohibited by this chapter, which has resulted
in the death of any person, shall be subject also to the death penalty or to
imprisonment for life. (US Code Collection Title 18 Part 1, Chapter 2, Sec. 3443)
(iii) A person who, in furtherance or to escape detection of a major drug offense and
with the intent to intimidate, harass, injure, or maim, fires a weapon into a group of
two or more persons and who, in the course of such conduct, causes grave risk to any
human life shall be punished by a term of no more than 25 years, by fine under this
title, or both. [US Code Collection Title 18 Part 1, Sec. 36. (b) (1)44]
(iv) Whoever engages in the conduct constituting the offense shall be imprisoned
for not more than one year or fined in the amount set forth in this title, or both. [US
Code Collection Title 18 Part 1, Chapter 11, Sec. 216 (a) (1)45]
(v) Whoever obstructs, or attempts to obstruct, or in any way interferes with or prevents
the enforcement of this section, shall be liable to the penalties prescribed in
subsection (a). [US Code Collection Title 18 Part 1, Chapter 77, Sec. 1581. (1)46]
(vi) Any person who conspires to commit any offense defined in this section or section
1957 shall be subject to the same penalties as those prescribed for the offense
the commission of which was the object of the conspiracy. [US Code Collection Title
18 Part 1, Chapter 95, Sec. 1956 (h)47]
(vii) (c) Whoever receives, possesses, conceals, stores, barters, sells, or disposes of,
any property or money or other thing of value which has been taken or stolen from
XXXV
6.1. Criminal sanctions in English legislative sentences
42 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/18/1.html
43 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/18/34.html
44 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/18/36.html
45 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/18/216.html
46 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/18/1581.html
47 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/18/1956.html
a bank, credit union, or savings and loan association in violation of subsection (b),
knowing the same to be property which has been stolen shall be subject to the punishment
provided in subsection (b) for the taker. (US Code Collection Title 18 Part
1, Chapter 103, Sec. 211348)
6.2. Criminal sanction in Scottish legislation
In order to apply criminal sanction the Scottish drafter makes use of the following
patterns:
A person guilty of X shall be liable to punishment Y.
Any person who does X shall be liable to Y.
If P does X, then P shall be liable to Y.
See the following examples:
(i) ‘shall be liable to imprisonment’ = podlega uwięzieniu
(1) (5) Subject to subsection (6) below, a person guilty of an offence under section 1,
2 or 3 of this Act shall be liable—
(a) on conviction on indictment, to imprisonment for any term of imprisonment up
to and including life imprisonment; and
(i) (on summary conviction, to imprisonment for a term not exceeding 3 months.
[Criminal Law (Consolidation) (Scotland) Act 199549]
(2) 5.—(1) Any person who has unlawful sexual intercourse with any girl under the
age of 13 years shall be liable on conviction on indictment to imprisonment for
life. [Criminal Law (Consolidation) (Scotland) Act 1995]
(3) Any person who attempts to have unlawful sexual intercourse with any girl under
the age of 13 years shall be liable on conviction on indictment to imprisonment for
a term not exceeding two years or on summary conviction to imprisonment for
a term not exceeding three months. [Criminal Law (Consolidation) (Scotland) Act
1995]
(ii) ‘shall be liable to a fine’ = podlega karze grzywny
19.—(1) Where a public service vehicle or railway passenger vehicle is being operated
for the principal purpose of conveying passengers for the whole or part of
a journey to or from a designated sporting event, then—
(a) any person in possession of alcohol on the vehicle shall be guilty of an offence
and liable on summary conviction to imprisonment for a period not exceeding 60
days or a fine not exceeding level 3 on the standard scale or both. [Criminal Law
(Consolidation) (Scotland) Act 1995]
(iii) ‘shall be liable to be punished’ = podlega karze
14. If, in the trial of an indictment for rape or an offence under section 5(1) of this
Act, the jury—
(a) are not satisfied that the accused is guilty of the charge or of an attempt to commit
the charge; but
XXXVI
Introduction to legal translation
48 Retrieved from: http://www4.law.cornell.edu/uscode/18/2113.html
49 Retrieved from: http://www.hmso.gov.uk/acts/acts1995/Ukpga_19950039_en_1.htm
(b) are satisfied that the accused is guilty of an offence under section 5(2) or (3) or
7(2) or (3) of this Act, or of an indecent assault,
the jury may acquit the accused of the charge mentioned in paragraph (a) above, and
find him guilty of such offence as is mentioned in paragraph (b) or of an indecent assault,
and the accused shall be liable to be punished in the same manner as if he had
been convicted upon an indictment for such offence or “for indecent assault”. [Criminal
Law (Consolidation) (Scotland) Act 1995]
(iv) ‘shall be liable to the penalties’ = podlega karom
11. (4) Every female who is proved to have, for the purposes of gain, exercised control,
direction or influence over the movements of a prostitute in such a manner as to
show that she is aiding, abetting or compelling her prostitution with any other person,
or generally, shall be liable to the penalties set out in subsection (1) above.
(Criminal Law (Consolidation) (Scotland) Act 199550]
6.3. Criminal sanction in Polish legislative sentences
In order to express criminal sanction the Polish drafter uses customary phrases such
as podlegać karze.
Criminal provisions usually take the form of either a relative clause or a conditional
sentence as follows:
Whoever does X is liable to punishment Y. (Kto czyni X podlega karze Y.)
If P does X, then P is liable to punishment Y. (Jeżeli P czyni X, podlega karze Y.)
See the following examples:
(i) kto... podlega karze grzywny = ‘any person... shall be liable to a fine’
Kto, będąc odpowiedzialnym za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie
pracy albo kierując pracownikami, nie przestrzega przepisów lub zasad
bezpieczeństwa i higieny pracy, podlega karze grzywny. (KP Art. 283 § 1)
Any person responsible for work safety and hygiene in an employing establishment
or otherwise managing employees, who fails to observe the provisions on work
safety and hygiene, shall be liable to a fine. (PLC)
(ii) kto... podlega karze pozbawienia wolności = ‘anyone... shall be subject to imprisonment’
Kto, będąc obowiązanym do zachowania tajemnicy skarbowej, ujawnia informacje
objęte tą tajemnicą, podlega karze pozbawienia wolności do lat 5. (OP Art. 306. § 1)
Anyone obligated to observe fiscal confidentiality who discloses information covered
by such confidentiality shall be subject to imprisonment for up to five years.
(AORFT)
6.3.1. Alternative ways of punishment in Polish legislative sentences
The drafter may name alternative ways of punishment by using the phrase: podlega
karze ... albo karze... – when only one alternative can apply.
XXXVII
6.3. Criminal sanction in Polish legislative sentences
50 Retrieved from: http://www.hmso.gov.uk/acts/acts1995/Ukpga_19950039_en_1.htm
(ii) albo = ‘or’
Jeżeli sprawca działa nieumyślnie podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności
albo pozbawienia wolności do roku. (KSH Art. 587)
Where the perpetrator acts unintentionally – he shall be liable to a fine, a penalty
of restriction of liberty or deprivation of liberty of up to one year. (PCOCPAC)
If the perpetrator acts unintentionally, he shall be subject to a fine, a penalty of restriction
of liberty or imprisonment for up to one year. (PCCC)
Where the perpetrator acts unintentionally – he shall be liable to a fine, penalty of
restriction of freedom or imprisonment of up to one year.
6.4. Mandatory obligation in criminal sanction
Criminal sanction which provides for application of different types of punishment
cumulatively takes the form of podlega karze... i karze... (the so-called mandatory
obligation) as follows:
(i) podlega karze... i grzywnie = ‘shall be liable to penalty... and’ / ‘shall be subject
to a penalty of... and’
Kto, biorąc udział w tworzeniu spółki handlowej lub będąc członkiem jej zarządu,
rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej albo likwidatorem, działa na jej szkodę –
podlega karze pozbawienia wolności do lat 5 i grzywnie. (KSH Art. 585)
1. Whoever, participating in the creation of a commercial company or partnership or
being a member of the management board, supervisory board or audit commission,
or a liquidator thereof, acts to its detriment – shall be liable to penalty a deprivation
of liberty of up to five years and a fine. (PCOCPAC)
A person who, while participating in the creation of a commercial company or serving
as a member of its management board, supervisory board or audit committee or
as a liquidator, acts to the detriment of the company, shall be subject to a penalty of
imprisonment for up to 5 years and a fine. (PCCC)
Any person who, while taking part in establishment of a commercial company or
acting in the capacity of a member of its management board, supervisory board or
auditors’ committee, or a liquidator, acts to its detriment – shall be liable to penalty
of imprisonment of up to 5 years and a fine. (CCC1)
6.5. Defining the scope of punishment in English and Polish criminal
provisions
In English criminal provisions the following patterns of usage can be observed:
(i) ‘shall be liable to a penalty not exceeding...’ = podlega karze w wysokości do
If the agent fails to comply with the requirements of a notice duly served on him, he
shall be liable to a penalty not exceeding £50 for each failure, and non-compliance
as respects sums in his hands when the notice is given, or as respects any one payment
subsequently received by him, shall be treated as a separate failure (Income
and Corporation Taxes Act 198851).
XXXVIII
Introduction to legal translation
51 Retrieved from: http://www.hmso.gov.uk/acts/acts1988/Ukpga_19880001_en_1.htm to:
http://www.hmso.gov.uk/acts/acts1988/Ukpga_19880001_en_102.htm
(ii) ‘shall be liable to a penalty of not more than’ = podlega karze w wysokości do
... if the master of said vessel refuses to comply with the lawful directions of such officer
or does not truly answer such questions as are put to him respecting the vessel,
its cargo, or voyage, he shall be liable to a penalty of not more than $5,000 nor less
than $500. (US Law Collection Title 19 – Customs and Duties)
(iii) ‘shall be liable to a penalty not less than’ = podlega karze w wysokości nie
niższej
Every person who shall have in his custody or possession any goods, wares, merchandise,
articles, or objects on which taxes are imposed by law, for the purpose of
selling the same in fraud of the internal revenue laws, or with design to avoid payment
of the taxes imposed thereon, shall be liable to a penalty of $500 or not less
than double the amount of taxes fraudulently attempted to be evaded. (US Law Collection
- Internal Revenue Code)
(iv) ‘for not less than’ = na czas nie krótszy niż
Whoever engages in conduct prohibited by this subsection, and as a result of such
conduct directly or proximately causes the death of any person, including any public
safety officer performing duties, shall be subject to the death penalty, or imprisoned
for not less than 20 years or for life, fined under this title, or both. (Crimes and
Criminal Procedure – US Law Collection Title 18)
(v) ‘for a term not exceeding... years’ = na okres do ... lat
A person guilty of an offence under paragraph (7) shall be liable- (a) on summary
conviction, to imprisonment for a term not exceeding six months or to a fine not
exceeding the statutory maximum, or to both; or (b) on conviction on indictment, to
imprisonment for a term not exceeding five years or to a fine, or to both (Police
Reform Act 2002).
In Polish texts the scope of punishment can be defined by limitation as follows:
(vi) w wysokości nie niższej = amount to ... but not less / not exceeding / not more
than
Odszkodowanie, o którym mowa w art. 45, przysługuje w wysokości wynagrodzenia
za okres od 2 tygodni do 3 miesięcy, nie niższej jednak od wynagrodzenia za okres
wypowiedzenia. (KP Art. 471)
The due compensation defined in Article 45 shall amount to the remuneration due
for a period ranging from two weeks to three months, but not less, however, than the
remuneration for the period of notice. (PLC)
(vii) od... do = ‘for... to’
Kto, będąc obowiązanym do zachowania tajemnicy skarbowej, ujawnia informacje
określone w art. 182, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5.
(OP Art. 306 § 2)
Anyone obligated to observe fiscal confidentiality who discloses information specified
in Article 182 shall be subject to imprisonment for six months to five years.
(AORFT)
XXXIX
6.5. Defining the scope of punishment in English and Polish criminal provisions
(viii) do... = ‘up to...’
Jeżeli sprawca czynu określonego w § 1 lub 2 działa nieumyślnie, podlega karze
pozbawienia wolności do lat 2. (OP Art. 306 § 3)
If the perpetrator of an act specified in § 1 or 2 acted unintentionally, he shall be subject
to imprisonment up to two years. (AORFT)
(ix) do lat... = ‘of up to... years’ / ‘for up to... years’
Kto przy wykonywaniu obowiązków wymienionych w tytule III ogłasza dane
nieprawdziwe albo przedstawia je organom spółki, władzom państwowym lub
osobie powołanej do rewizji - podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo
pozbawienia wolności do lat 2. (KSH Art. 587 §1)
Whoever, when performing the duties specified in Title III, announces untrue information,
or presents such information to bodies of the company or partnership, State
authorities or a person appointed for audit – shall be liable to a fine, a penalty of restriction
of liberty or deprivation of liberty of up to 2 years. (PCOCPAC)
A person who, in the course of performance of the duties set out in Title III, announces
false data or submits it to the company governing bodies, government agencies
or to a person authorised to carry out an audit, shall be subject to a fine, a penalty
of restriction of liberty or imprisonment for up to two years. (PCCC)
Any person who, while performing the duties referred to in Title III, gives or provides
false information to the authorities of the company or partnership, State authorities
or a person appointed to conduct audit - shall be liable to a fine, penalty of
restriction of freedom or imprisonment of up to two years. (CCC1)
7. Definitions in legislative texts
Before we have a closer look at legal definitions as such we need to determine what
is to be understood under the concept of definition. Using the word ‘definition’, we
usually have in mind specifying the meaning of a term, that is making its contents
and scope precise52. Such specification of meaning usually takes the form of an explanatory
sentence made of two parts: definiendum (objective of definition) and the
definiens (defining phrase or clause) combined with the so-called defining connective
(e.g. ‘is’, ‘means’, etc.)53. Legal definitions can be formulated by judges, legal
scholars and legislators. The definitions which occur in normative legal instruments
(e.g. legislation) are called statutory definitions and are usually regarded as being
prescriptive, which may be the reason why ‘shall mean’ used to be applied in English
definitions as opposed to the indicative ‘means’ which occurs in modern English
legislation in line with the notion that the law is always speaking.
7.1. Need for and use of definitions in legislative texts
Nowadays, definitions are used to promote clarity and uniform construction of
statutes by prospective readers. In other words, if the drafter desires a particular
word to have a particular meaning, a definition is essential. As regards Polish provi-
XL
Introduction to legal translation
52 See: W. Babik, „Terminological vocabularies as lexical corpora in generating of information
retrieval languages”, in Lewandowska-Tomaszczyk & Melia (eds.) Practical Applications in
Language Corpora, £ódź, pp. 463–474.
53 See: W. Babik (ibid.).
sions on formulating statutory definitions, the drafter may have to use definitions if
the term in question is ambiguous, vague or its meaning is not commonly known to
the wide audience54. It must be noted that definitions are norms the binding force of
which can hold within the particular act. However, it is not clear whether definitions
should apply only to the acts in which they have been inserted, or whether their application
should be extended to other acts as well55. It is generally assumed that the
definitions which occur in codes ought to be given priority and prevail in interpretation
of other statutes too.
7.2. Definitions in English legislative texts
Anglophone legislative drafters make use of ‘means’ and ‘includes’ when introducing
legal definitions in legislative texts. ‘Means’ should be used in the definition restricting
or limiting the meaning of a word. It must be noted that such a definition is
aimed at giving a term a complete meaning in accordance with the Roman law principle
known as expression unius est exclusion alterius, – ‘expression of one thing is
to the exclusion of another’ (“Labour Legislation Guidelines”56). See the following
examples:
(i) ... employment agent means a person who, whether for payment or not, assists
persons to find employment or other work or assists employers to find employees or
workers. (“Labour Legislation Guidelines”)
(ii) For purposes of this chapter: (1) The term “civil disorder” means any public disturbance
involving acts of violence by assembly... . (Crimes and Criminal Procedure
– US Law Collection Title 18)
(iii) Interpretation In this Act (unless the context otherwise requires) – “amendment”
includes repeal or revocation and “amend” is to be construed accordingly, “coroner”
and“deputy coroner”meana coroneranddeputy coroner appointed under section2of
the Coroners Act (Northern Ireland) 1959. [Justice (Northern Ireland) Act 200257]
(iv) The terms “correction” and “correct” mean, with respect to any taxable expenditure,
recovering part or all of the expenditure to the extent recovery is possible, and
where full recovery is not possible, contributions by the person or persons whose liabilities
for black lung benefit claims (as defined in section 192(e)) are to be paid out
of the trust to the extent necessary to place the trust in a financial position not worse
XLI
7.2. Definitions in English legislative texts
54 „§ 90.1. W ustawie należy sformułować definicję danego określenia, jeżeli:
1) dane określenie jest wieloznaczne,
2) dane określenie jest nieostre, a pożądane jest ograniczenie jego nieostrości, znaczenie danego
określenie nie jest powszechnie zrozumiałe”. (Wronkowska and Zieliński, „Zasady techniki
prawodawczej” 1997, p. 157).
55 Wronkowska and Zieliński (1993: 119) argue as follows: „... definicje są normami szczególnego
rodzaju: nakazują one takie postępowanie interpretacyjne przy odtwarzaniu norm z przepisów,
by pewne zwroty zawarte w przepisach a definiowane w interesującej nas definicji legalnej
zastąpić zwrotami zawartymi w definiensie tej definicji”.
56 Retrieved from: http://www.ilo.org/public/english/dialogue/ifpdial/iig/ch11.htm
57 Retrieved from: http://www.hmso.gov.uk/acts/acts2002/20026--g.htm
than that in which it would be if the taxable expenditure had not been made. (US
Law Collection Title 26 – Internal Revenue Code)
The combination ‘means and includes’ should rather be avoided since it raises
doubts as to whether the definition is restrictive or extensive58. The singular form of
‘means’ and ‘includes’ is used even if the term being defined is plural because the
subject of ‘means’ or ‘includes’ is the ‘word’, e.g. ‘Toys’ includes teddy bears.
‘Includes, but is not limited to’ = zawiera m. in.
In some cases, the drafter may not want to define a word or phrase completely, yet
may wish to make certain that the word or phrase includes all the specific cases in
mind. Then the expression ‘includes, but is not limited to’ can be used. See the following
example:
(i) “Conveyance” is used, but is not limited to, an assignment, lease, mortgage or
encumbrance59.
(ii) As used in this subsection, the phrase “direct costs of processing operations” includes,
but is not limited to - (A) all actual labor costs involved in the growth, production,
manufacture, or assembly of the specific merchandise, including fringe
benefits, on-the-job training and the cost of engineering, supervisory, quality control,
and similar personnel; and (B) dies, molds, tooling, and depreciation on machinery
and equipment which are allocable to the specific merchandise. (US Law
Collection – Title 19 – Customs and Duties)
In conclusion, it must be noted that the following expressions are thought to be
obsolete and as such are to be avoided by modern drafters and legal translators:
includes but is not limited to means
is defined as means
is defined to mean means
is defined and shall be construed to mean means
means and includes means (or includes)
shall be construed to mean means
shall be deemed to include means
shall mean means
7.3. Introduction to a series of definitions
In the introduction to a series of definitions, the drafter may say that the terms ‘have
the meanings given to them / assigned to them’ rather than ‘shall have the meanings
given to them / assigned to them’60. See the following examples:
XLII
Introduction to legal translation
58We can differentiate between restrictive definitions which are followed by the word ‘means’
and extensive definitions which are followed by the word ‘includes’.
59 Bill Drafting Manual, Chapter 7, retrieved March 10 2003 from http://www.lc.state.or.us/
pdfs/dmchp7.pdf
60 Bill Drafting Manual, Chapter 10, retrieved from:htttp://www.revisor.leg.
state.mn.us/bill_drafting_manual/Chapter%2010.htm#a1008d)
(i) The term “control” has the meaning assigned to such term by section 368 PART
IX. (US Law Collection – Title 26 – Internal Revenue Code)
(ii) In this section “pending” has the meaning given by section 104. (Nationality,
Immigration and Asylum Act 200261)
(iii) Definitions Terms used in this section which are defined in section 4221(d)
shall have the meaning given to them by section 4221(d). (US Law Collection Title
26 – Internal Revenue Code)
One of the phrases used to define a particular term in reference with some other Act,
section or provision is ‘within the meaning of’. See the example below:
(iv) In subsection (10) above “conversion” means conversion within the meaning
of section 82 below and “exchange” means an exchange which by virtue of Chapter
II of Part IV of this Act does not involve a disposal. (Income and Corporation Taxes
Act 1988).
7.4. Definitions in Polish legislative texts
The Polish drafter uses a number of phrases to introduce legislative definitions.
These include rozumie się, uważa się, oznacza / oznaczają, uznaje się, ma / mają
znaczenie.
See the following examples:
(i) rozumie się = ‘shall have the following meanings’ / ‘shall mean’
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1) ustawach podatkowych – rozumie się przez to ustawy regulujące prawa i obowi
ązki organów podatkowych oraz podatników, płatników i inkasentów, a także ich
następców prawnych oraz osób trzecich. (OP Art. 3)
The terms used in this Act shall have the following respective meanings:
(1) tax statutes – shall mean statutes regulating the rights and obligations of tax authorities,
tax payers, tax remittors and tax collectors, their legal successor, and third
persons. (AORFT)
(ii) należy przez to rozumieć także – ‘shall also include’ / ‘shall also be understood’
Ilekroć w ustawie mowa jest o „umowie spółki”, należy przez to rozumieć także akt
założycielski sporządzony przez jedynego wspólnika albo akcjonariusza spółki
kapitałowej. (KSH Art. 4 § 2)
Whenever this Act refers to “articles of association”, this shall include the deed of
incorporation executed by the sole shareholder of a company. (CCC1)
Whenever this Act refers to “articles of association”, this shall also include the
founding act made by the sole shareholder of a capital company. (PCCC)
Whenever in this Act there is a mention of “company deed”, it shall also be understood
as the founding act drawn up by the sole shareholder of a company.
(PCOCPAC)
XLIII
7.4. Definitions in Polish legislative texts
61 Retrieved from: http://www.hmso.gov.uk/acts/acts2002/20041–e.htm
(iii) rozumie się = ‘shall mean’
Ilekroć w kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy
kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, określające
prawa i obowiązki pracowników i pracodawców... . (KP Art. 9)
Whenever reference is made in the Labour Code to labour law it shall mean the provisions
of the Labour Code and provisions of other Acts and executory provisions
defining the rights and duties of employees and employers... . (PLC)
(v) uważa się = ‘shall be deemed’
Za zaległość podatkową uważa się także nie zapłaconą w terminie płatności zaliczkę
na podatek, w tym również zaliczkę, o której mowa w art. 23 § 4, lub ratę podatku.
(OP Art. 51 § 2)
A tax instalment or advance tax including the advance tax referred to in Article 23
§ 4 not paid by the payment deadline shall also be deemed tax arrears. (AORFT)
(vi) uważa się = ‘shall be considered’
Za funkcjonariuszy jednostek samorządu terytorialnego uważa się także osoby
działające na zlecenie organów jednostek samorządu terytorialnego oraz ich
związków. (KC Art. 4201 § 2)
Self-government officials shall also be considered persons who act on behalf of
commune authorities, an intercommune union. (PCC)
(vii) jest = ‘shall be’
Mieniem jest własność i inne prawa majątkowe. (KC Art. 44)
The property shall be the right of ownership and other property. (PCC)
(viii) w rozumieniu... jest = ‘within the meaning... is’
Młodocianym w rozumieniu kodeksu jest osoba, która ukończyła 16 lat, a nie
przekroczyła 18 lat. (KP Art. 190 § 1)
A young adult, within the meaning of this Code, is a person who has attained the
age of 16 years, and has not yet attained the age of 18 years. (PLC)
(ix) uznaje się = ‘shall be recognised’
W razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1, pismo uznaje się za doręczone
pod dotychczasowym adresem, a organ podatkowy pozostawia pismo w aktach
sprawy. (OP Art. 146 § 2)
If the obligation specified in § 1 is neglected, a document shall be recognised as
served on the hitherto address and a tax authority shall leave the document in the
case files. (AORFT)
7.5. The use of quotation marks in definitions
According to many drafting manuals62, the English drafter is advised to begin the
term to be defined within quotation marks. This principle ought to be followed by
the translator: there is no reason why quotation marks should not be used in the English
translation of the above mentioned definition as follows:
XLIV
Introduction to legal translation
62 Labour Legislation Guidelines: http://www.ilo.org/public/english/dialogue/ifpdial/
llg/ch11.htm
In this Act:
1) a “partnership” means a registered partnership, a professional partnership, a limited
partnership, or a limited joint-stock partnership.
7.6. The use of commas and semicolons in definitions
The definitions which form part of a section or subsection should begin in
lower-case letters and be separated by semicolons (cf. Labour Legislation Guidelines
ibid.). See the following example which includes a number of definitions taken
from Education Act 200263:
212 General interpretation
(1) In this Act, unless the context otherwise requires -
“contract of employment” has the meaning given by section 230(2) of the Employment
Rights Act 1996 (c. 18);
“the local education authority”, in relation to a school maintained (or proposed to be
maintained) by a local education authority, means that authority;
“prescribed” means prescribed by regulations;
“regulations” means regulations made under this Act by the Secretary of State (in relation
to England) or by the National Assembly for Wales (in relation to Wales).
However, it must be pointed out that the English drafter may also use comma in order
to separate definitions placed in interpretation section as follows:
Interpretation 112 Definitions
(1) In this Chapter –
“appurtenant property”, in relation to a building or part of a building or a flat, means
any garage, outhouse, garden, yard or appurtenances belonging to, or usually enjoyed
with, the building or part or flat,
“copy”, in relation to a document in which information is recorded, means anything
onto which the information has been copied by whatever means and whether directly
or indirectly. (Commonhold and Leasehold Act 200264)
8. Equivalence in structure of polish
and english legislative texts
In order to achieve text-normative equivalence on the level of macrostructure of legislative
texts, the translator needs to be familiar with the textual conventions related
to it, which shall be discussed below.
8.1. The structure of English statutes
The legislative activity in Britain takes the form of statutes, which include Acts of
Parliament or statutory instruments by way of delegated legislation (Orders in
Council, bye-laws) for which individual ministers are responsible. Acts of Parliament
are passed by Parliament and take effect on the date on which they are enacted
XLV
8.1. The structure of English statutes
63 Retrieved from: http://www.legislation.hmso.gov.uk/acts/acts2002/20020032.htm
64 Retrieved from http://www.legislation.hmso.gov.uk/acts/acts2002/20020015.htm
by receiving the Royal Assent. The structure of a typical Act includes the following
elements65:
1) Title – is aimed at informing the users in general terms of the subject-matter
and scope of legislative text. In other words, the purpose of the title is to give notice
of the general subject dealt with in the bill so that the member of legislature and the
public should be able to determine whether the bill covers a subject of particular interest
or concern. In many jurisdictions, a distinction is made between ‘short’ and
‘long’ titles.
1.1.The short title plays the role of a label which gives a brief indication of the
content of the text. It appears at the top of the page, below the royal seal and is the
name by which the Act is cited. See the below examples:
a) “Companies Act 1985”
b) “Short title
Section 1. This Act may be cited as the Industrial Relations Act, 1990.”
c) “8.-(1) This Act may be cited as theWorker Protection (Regular Part-Time Employees)
Act, 1991.”66
1.2. The long title (not to be mistaken with the preamble) gives a formal description
of the scope and purpose of the Act. Thus it should help the user to understand
the enactment. It may form part of the enactment and be used for interpretation purposes.
The title is usually capitalised. In the case of English legislative texts, the long
title begins with the words “An Act...” followed by a number of performative verbs
as follows:
add
exempt
amend
extend
appropriate
increase
authorise
limit
codify
make new provision
consolidate
modify
create
permit
declare
prohibit
define
remove
delete
rename
direct
repeal and replace
establish
revise
An example of a briefer long title is “An Act to declare and amend the Law of Partnership”.
Since the long title constitutes a formal and mostly elaborate description of Act,
the plain English movement supporters suggest eliminating it altogether; they maintain
that the long title gives legislation “an unhealthy look (and) serves no useful
purpose that cannot be achieved in other ways.”67
2) The preamble which relates the law to the changed socio-political conditions
or simply states the law to be legislated. It has been traditionally used to explain the
intent behind the proposed enactment and it is considered an integral part of the enactment.
A preamble may list the reasons for introducing the bill and may include
description of the purposes of the bill. It must be noted that not all contemporary
statutes contain a preamble because of the fear that a necessarily brief statement of
XLVI
Introduction to legal translation
65 See: Alcaraz & Hughes, Legal Translation Explained. Manchester, 2002, pp. 105–108
66 See: Labour Legislation Guidelines retrieved from: http://www.ilo.org/public/english/dialogue/
ifpdial/llg/ch11.htm#note_1
67 See: http://www.davidelliott.ca/papers/usingplain.htm#22
intent might lead to doubt and ambiguity in the construction of the enactment. In
other words, the use of a preamble in modern drafting is usually discouraged. A preamble
is composed of one or more ‘whereas’-clauses, or clauses beginning with the
phrase “In view of” or “Given that”.Apreamble ends with the clause beginning with
the “Now therefore” phrase.
3) The enacting provision which normally precedes the main body of the enactment
3.1. The enacting provision may take the form of a formula written in archaic
English which runs as follows:
BE IT ENACTED by the Queen’s most Excellent Majesty, by and with the advice
and consent of the Lords Spiritual and Temporal, and Commons, in this present Parliament
assembled, and by the authority of the same, as follows:—
3.2. or simple sentences as below:
“The Parliament of {Australia} enacts:...”
“BE IT ENACTED by the Parliament of {New Zealand} as follows:...”
“Be it enacted by the Senate and House of Representatives of {the Philippines} in
Congress assembled:...”68
4) The parts, articles and sections of statutes which are discussed in detail below
5) Final provisions which include repeals which may apply to an existing enactment
as a whole or to particular provisions of the existing legislation. Where necessary,
the repeal provision indicates the date of repeal or when repeals are to take
place, indicating different dates for different provisions accordingly. Repeals may
take the form of the following sentences:
(i) “The enactments specified in ... to this Act are repealed to the extent specified”
(ii) “72. Repeal. The following Acts are hereby repealed:...”
(iii) “The Collective Bargaining Act is repealed.”
(iv) “The Collective Bargaining Act is repealed as of January 1, 2000.”
(v) “Sections 1, 2, 3, 4, 5 of the Collective Bargaining Act are repealed.”69
8.2. Structure of Polish statutes
The typical Polish statute consists of the following elements70:
1) tytuł (title) – which contains as follows:
1.1. the type of Act - for information purposes only the title should indicate the
type of Act (e.g. ustawa, rozporządzenie z mocy ustawy, zarządzenie)
1.2. the date of Act which is preceded by the phrase z dnia (‘dated’, or ‘of’) and it
includes day, month (written in words) and year written in Arabic numerals and followed
by the letter “r.” which stands for rok (year), for instance:
... z dnia 24 października 2001 r. (dated 24 October 2001)
1.3. a brief description of the subject matter of Act – it should be concise and relevant.
It may begin with the preposition ‘o’ (e.g. Ustawa o Krajowym Rejestrze
XLVII
8.2. Structure of Polish statutes
68 Labour Legislation Guidelines, retrieved from: http://www.ilo.org/public/english/dialogue/
ifpdial/llg/ch11.htm
69 These clauses have been cited in “Labour Legislation Guidelines” available at
http://www.ilo.org/public/english/dialogue/ifpdial/llg/ch11.htm
70 See: § 11.1, § §12-17 M.P. dated 16th December 1991, No 44, item 310 cited in Wronkowska
& Zieliński ibid.: 39
Sądowym) or with the words kodeks (code), prawo (law), ordynacja [e.g. kodeks
cywilny (civil code), prawo celne (customs law), ordynacja podatkowa (Act on rules
for taxation71)] .
2) przepisy merytoryczne (“content-centred” provisions), which in turn include
the following provisions:
2.1. przepisy ogólne (general provisions), which define the scope of the relations
stipulated by the statute;
2.2. przepisy szczegółowe (specific provisions), which cover the following provisions:
2.2.1. przepisy prawa materialnego (provisions of substantive law);
2.2.2. przepisy o organach i trybie postępowania (provisions on authorities and
course of procedure) which include:
2.2.2.1. provisions on the appointment of authorities or creation of an institution /
agency. They usually take the form of the following formulas: Tworzy się...,
Powołuje się...
2.2.2.2. provisions determining the rights and duties of appointed authorities or
created institution.
It is important to differentiate the tasks and assignments from the competence or
powers thereof. Therefore, drafting of the Polish provisions on granting powers onto
a natural/legal person may take the form of the following formula: Organ podatkowy
może... (“A tax authority may...”), while provisions on both granting rights and imposing
duties should be formulated as follows:
a) where such an action occurs more than once then the imperfective verbs are to
be used in the present tense: „Organ podatkowy wzywa...” (“A tax authority shall
summon...”)
b) where such an action occurs only once then the perfective verbs in the present
tense ought to be applied: „Organ podatkowy wezwie...” (“A tax authority shall
summon...”).
2.2.3. przepisy karne (penal / criminal provisions) where applicable
3) provisions on the amendments to provisions in force
4) przepisy przejoeciowe (transitional provisions) such as W dziedzinie ... stosuje
się ustawę (dawną)... w szczególności art. ..., jeżeli ustawa nie stanowi
inaczej,”and/or Przepisy ... nie naruszają mocy obowiązującej przepisów o ...,
a w szczególności art. ...”(§ 22. M.P. dated 16th December 1991, No. 44, item 310
cited in Wronkowska & Zieliński ibid.:52), or Pozostają w mocy przepisy (provisions
shall remain in force)
5) przepisy końcowe (final provisions) which include as follows:
5.1. przepisy uchylające (repealing provisions) which can be formulated in the
following way: Tracą moc przepisy (provisions shall be derogated/provisions shall
lose [their binding] force)
5.2. przepisy o wejoeciu ustawy w życie (provisions on the commencement of the
Act) such as “Uchwała wchodzi w życie dniem 1 stycznia 2001 r.” (This Act shall
enter into force on / as of 1th January 2001).
XLVIII
Introduction to legal translation
71 The English translation of ordynacja podatkowa has been proposed by: K. Miller and
J. Yrkoski, op. cit., p. 17.
9. Amendment to legal provisions
9.1. Amendment to English legal provisions
Amendment to existing legislation which can be expressed as follows:
‘The Act is amended....’ is the most general way of expressing amendment in
English legislative texts. See the following examples:
(i) (The Customs and Excise Management Act 1979 shall be amended as follows.
[Criminal Procedure (Consequential Provisions) (Scotland) Act 199772]
(ii) (The Legitimacy Act 1976 is amended as follows. (Adoption and Children
Act 200273)
Other expressions for amendment may take the form of addition / insertion, deletion
or substitution / replacement of parts, provisions, sections, terms and phrases.
9.1.1. Addition of provisions, sections and terms
The addition may also be formulated as insertion of information. See the following
examples:
(i) After Part IV of the 1986 Act there shall be inserted the following Part – “PART
IVA CRIMINAL LEGAL ASSISTANCE Registration Criminal Legal Assistance
Register. [Crime and Punishment (Scotland) Act 199774]
(ii) The following sections are inserted in Part VII of the. [1985 c (Companies Act
198975)
(iii) In section 96A (power of health authorities, etc to raise money) – (a) in subsection
(1), before “Health Authority,”, in both places, there is inserted “Strategic
Health Authority,”, (b) in subsection (3), after “benefit of the” there is inserted
“Strategic Health Authority,”, (c) in subsection (4), before “Health Authority,” there
is inserted “Strategic Health Authority,”, (d) in subsection (5)(b), before “Health
Authority” there is inserted “Strategic Health Authority,”, and (e) in each of subsections
(7), (8) and (9), before “Health Authority,”, in each place where it occurs, there
is inserted “Strategic Health Authority. (National Health Service Reform and
Health Care Profession Act76)
9.1.2. Substitution of information in English legal provisions
In order to convey substitution, drafters use ‘substitute’ and ‘replace’ in the indicative
passive as ‘is/are substituted’ and ‘is/are replaced’. Yet, the deontic modal
auxilary ‘shall’ occurs in ‘shall be substituted’ and ‘shall be replaced’. The use of the
auxiliary ‘shall’ in this context is in line with the traditional legislative drafting style:
(i) For subsection (1) there is substituted – “(1) This section applies to a local education
authority’s functions under this Act and to other functions (of whatever na-
IL
9.1. Amendment to English legal provisions
72 Retrieved from: http://www.hmso.gov.uk/acts/acts1995/Ukpga_19950040_en_1.htm
73 Retrieved from http://www.legislation.hmso.gov.uk/acts/acts2002/20020038.htm#aofs
74 Retrieved from http://www.hmso.gov.uk/acts/acts1997/1997048.htm
75 Retrieved from: http://www.hmso.gov.uk/acts/acts1989/Ukpga_19890040_en_2.htm
#mdiv1
76 Retrieved from: http://www.hsmo.gov.uk/acts/acts2002/20020017.htm
ture) which are conferred on them in their capacity as a local education authority.
(Education Act 200177)
(ii) In section 7 (children detained in solemn proceedings) for the words “section
206” where they occur there shall be substituted the words “section 208”. [Criminal
Procedure (Consequential Provisions) (Scotland) Act 1995]
(iii) (1) Subparagraph (b)(i) of the definition “Attorney General” in section 2 of
the Criminal Code is replaced by the following: (i)Yukon, the Northwest Territories
and Nunavut, or ... . (Criminal Code of Canada78)
(iv) In paragraph (5) of Rule 7.8— (a) the words “(1) or (2)” shall be replaced by
the words “(2) or (3)”; and (b) there shall be inserted at the end of that paragraph the
words “and notice of the adjourned meeting may be given by the chairman”. [Insolvency
(Amendment) (Scotland) Act]
As for deletion of words and phrases, it is usually expressed by the phrase ‘shall be
deleted’:
‘In section 239 (1) “military convict or”, “convict or” and “convict”, “and in section
239 (2) “a military convict or” shall be deleted’. (Criminal Law Act 199779)
Commencement or duration provision stipulates the date on which a legislative enactment
is to enter into force. See the below examples:
6.3.1. “This Act comes into force on the day appointed under section”
6.3.2. “This Act shall come into operation on such date as the Governor-General
appoints by proclamation”. (Grenada, Labour Relations Act 1999, cited in “Labour
Legislation Guidelines” ibid.)
7) citation80 – which takes the following form: “This Act may be cited as ...”
8) schedules which are appendices including clarification or some additional information
in connection with the Act. Schedules are used when such details would
encumber the main body of the legislation, thus making it more difficult for the target
users to find their way. Schedules contain detailed illustration of matters provided
for in the statute, a list of repeals effected by the Act or a list of transitional
provisions where applicable.
9.2. Amendment to Polish provisions
According to the “Zasady techniki prawodawczej” (Chapter 10, §§ 60–70), legal
provisions should be amended by introducing special phrases as given below. They
form collocations constituted of performative verbs such as zastępować, dodawać,
skreślać, wprowadzać in the indicative.
9.2.1. General amending
When the drafter wishes to introduce several changes to existing provisions, s/he
usually uses the following patterns:
L
Introduction to legal translation
77 Retrieved from: http://www.legislation.hmso.gov.uk/acts/acts2002/20020032.htm
78 Retrieved from: http://www.austlii.edu.au/cgi-bin/disp.pl/au/legis/cth/console%5fact/
cca1995115/?query=title+%28+%22criminal+code+act+1995%22+%29
79 Retrieved from: http://www.bailii.org/ie/legis/num_act/cla1997125.txt
80 In Polish klauzula o skróconej nazwie ustawy („Słownik prawa” 2001: 56).
(i) W ustawie... wprowadza się następujące zmiany:... = ‘The Act is hereby
amended as follows...’
W ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o publicznym obrocie papierami
wartościowymi (Dz.U. Nr 118, poz. 754 i Nr 141, poz. 945, z 1998 r. Nr 107, poz. 669
i Nr 113, poz. 715 oraz z 2000 r. Nr 22, poz. 270 i Nr 60, poz. 702 i 703) wprowadza
się następujące zmiany:... . (KSH Art. 607).
The Act dated 21 August 1997 – Law on Public Trading in Securities (Journal of
Laws No. 118, Item 754; and No. 141, Item 945; of 1998 No. 107, Item 669; and No.
113, Item 715; and of 2000 No. 22, Item 270; and No. 60, Items 702 and 703) is
hereby amended as follows: (CCC1).
(ii) art.... otrzymuje brzmienie = ‘Article ... shall be replaced by the following
wording’
1) art. 93 otrzymuje brzmienie: (KSH Art. 608)
(1) Article 93 shall be replaced by the following wording: (CCC1)
(iv) pkt... otrzymuje brzmienie... = ‘Item... shall be replaced by the following...’
a) pkt 1 otrzymuje brzmienie: „1) w stosunku do spółki jawnej, partnerskiej,
komandytowej oraz komandytowo-akcyjnej – każdy ze wspólników, partnerów lub
akcjonariuszy,“ (KSH Art. 596.)
a) Item 1 shall be replaced by the following: ”(1) with regard to a general partnership,
professional partnership, limited partnership, and limited joint-stock partnership,
each of the partners or shareholders”. (CCC1)
9.2.2. Addition of information
In order to add a new part, chapter, article, etc., the drafter may use dodaje się which
is third person, singular of the verb dodawać. See the following examples:
(i) dodaje się art.... w brzmieniu... = ‘the following Article... shall be added’
2) dodaje się art. 7781 w brzmieniu: „Art. 7781. Tytułowi egzekucyjnemu
wydanemu przeciwko spółce jawnej, spółce partnerskiej, spółce komandytowej lub
spółce komandytowo-akcyjnej sąd nadaje klauzulę wykonalności przeciwko
wspólnikowi ponoszącemu odpowiedzialność całym majątkiem za zobowiązania
spółki, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okazała się bezskuteczna.“. (KSH Art.
597)
(2) the following Article 7781 shall be added: “Article 7781. To the execution title
issued against a general partnership, professional partnership, limited partnership
or a limited joint-stock partnership the court issues a writ of execution against the
partner who is liable with all his property for the obligations of the partnership if the
execution against the partnership is ineffective.” (CCC1)
(ii) dodaje się ust. ... w brzmieniu = ‘the following Section... shall be added’
W ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz.U. Nr 121, poz. 591,
z 1997 r. Nr 32, poz. 183, Nr 43, poz. 272, Nr 88, poz. 554, Nr 118, poz. 754, Nr 139,
poz. 933 i 934, Nr 140, poz. 939 i Nr 141, poz. 945, z 1998 r. Nr 60, poz. 382, Nr 106,
poz. 668, Nr 107, poz. 669 i Nr 155, poz. 1014 oraz z 1999 r. Nr 9, poz. 75 i Nr 83,
poz. 931) w art. 36 dodaje się ust. 2a w brzmieniu: „2a. W spółkach akcyjnych
tworzy się kapitał (fundusz) rezerwowy w wysokości”: (KSH Art. 601)
In Article 36 of the Accounting Act dated September 1994 (Journal of Laws No.
LI
9.2. Amendment to Polish provisions
121, Item 591; of 1997 No. 32, Item 183; No. 139, Items 933 and 934, No. 140, Item
939; and No. 141, Item 945; of 1998 No. 60, Item 382; No. 106, Item 669; and No.
155, Item 1014; of 1999 No. 9, Item 75; and No. 83, Item 931; and of 2000 No. 60,
Item 703), the following Section 2a shall be added: (CCC1)
(iii) dodaje się wyraz(y)... = ‘the words ... shall be added’
1) w art. 133 § 2a po wyrazie „przedsiębiorców“ dodaje się wyrazy
„i wspólników spółek handlowych” (KSH Art. 597)
(1) in Article 133 § 2a, the words “and the shareholders and partners of commercial
companies” shall be added after the word “entrepreneurs” (CCC1)
In the UK legislation the following phrase can be encountered:
(iv) ‘after the word ... there shall be inserted the words...’ = po wyrazie ...
dodaje się wyrazy
Rule 1.10
2. In paragraph (1)(a) of Rule 1.10 after the word “them” there shall be inserted
the words „with, in addition, where the company is subject to an administration order,
the names and addresses of the company’s preferential creditors (defined in section
386), with the amounts of their respective claims, [Statutory Instrument. 1987
No. 1921 (S.132) The Insolvency (Scotland) Amendment Rules 1987]
9.2.3. Substitution of Polish legal provisions
Zastępuje się is used to change the content of a particular legislative sentence. See
the following example:
wyraz(y)... zastępuje się wyrazami... – ‘shall be replaced by the words of’
b) w pkt 4 wyrazy „spółki jawnej oraz spółki komandytowej” zastępuje się
wyrazami „spółki jawnej, partnerskiej, komandytowej oraz komandytowo-akcyjnej”.
(KSH Art. 596)
(b) in Item 4, the words “of a general partnership and limited partnership” shall
be replaced by the words of “of a general partnership, professional partnership,
limited partnership and limited joint-stock partnership.” (CCC1)
9.2.4. Deletion in Polish legislative texts
In order to signal deletion, the Polish drafter uses the phrase skreśla się... (third person,
singular). See the example below:
2) skreśla się art. 21. (KSH Art. 603)
(2) Article 21 shall be deleted. (CCC1)
10. General sequencing of polish and english provisions
Regarding the content of the Polish legal texts, they can be categorised as follows:
1. Przepisy ogólne (general provisions);
2. Przepisy szczegółowe (specific provisions);
3. Przepisy przejoeciowe i dostosowujące (interim / transitional provisions);
4. Przepisy końcowe (final provisions).
The arrangement of Polish provisions is similar to the sequencing of English provisions
which is as follows:
1. General provisions precede specific provisions;
LII
Introduction to legal translation
2. More important provisions precede less important provisions;
3. Permanent provisions precede temporary provisions;
4. Technical provisions appear last.
11. Division and arrangement of legal provisions in polish
and english legislative texts
Although there is a striking similarity between legislative texts from different jurisdictions
in terms of their structure (preliminary, principal and final provisions), the
analysis of the Canadian, American, Australian, British and Polish legislative texts
has revealed that there are invariably some substantial differences in the very
graphic arrangement and division of legal provisions from jurisdiction to jurisdiction.
Moreover, the recommendations of drafting manuals regarding the textuality of
a bill also vary in the extreme within the same legal family or even the same jurisdiction
(e.g. American statutes).
11.1. Division and arrangement of British legal provisions
On the whole, English acts are divided into:
– parts
– sections – indicated by a number (e.g. 1.) which are the basic normative provisions
of legislative texts. They are divided to the extent required by the content of
each provision into subsections, clauses, sub-clauses, paragraphs and subparagraphs81.
As mentioned above, usage may differ among countries.
– subsections – indicated by a number in brackets e.g. (1)
– paragraphs – indicated in lower-case letters between brackets (a)
The very word ‘paragraph’ identifies a distinct piece of writing which relates to
a particular point, beginning on a new, usually indented, line, allowing the drafter to
break down complex ideas into more ‘manageable’ parts. Paragraphs can consist of
one word; a group of words; one sentence; or a group of sentences. The existence
within a paragraph of a subject and a predicate, which is the essential characteristic
of a clause, is possible but not necessary.
– subparagraphs – indicated in lower-case Roman numerals between brackets (i).
English statutes are extremely densely worded, which can be illustrated by the
following citation from “Companies Act 1986”:
228. (1) A company is exempt from the requirement to prepare group accounts if
it is itself a subsidiary undertaking and its immediate parent undertaking is established
under the law of a member State of the European Economic Community, in
the following cases—
(a) where the company is a wholly-owned subsidiary of that parent undertaking;
(b) where that parent undertaking holds more than 50 per cent. of the shares in the
company and notice requesting the preparation of group accounts has not been
served on the company by shareholders holding in aggregate—
(i) more than half of the remaining shares in the company, or (ii) 5 per cent. of the
total shares in the company.
LIII
11.1. Division and arrangement of British legal provisions
81 Retrieved from http://www.ilo.org/public/english/dialogue/ifpdial/llg/ch11.htm#note_1
Such notice must be served not later than six months after the end of the financial
year before that to which it relates.
11.2. Structure of American statutes
The structure of American statutes varies from state to state. More complex legislative
texts, such as Codes, may even include information on the layout and division of
legal provisions. See the following example:
“Art. 1.01. Short Title, Captions, Parts, Articles, Sections, Subsections, and Paragraphs
A. This Act shall be known and may be cited as the “Texas Business Corporation
Act.”
B. The Division of this Act into Parts, Articles, Sections, Subsections and Paragraphs
and the use of captions in connection therewith are solely for convenience
and shall have no legal effect in construing the provisions of this Act.
C. This Act has been organized and subdivided in the following manner:
(1) The Act is divided into Parts, containing groups of related Articles. Parts are
numbered consecutively with cardinal numbers.
(2) The Act is also divided into Articles, numbered consecutively with Arabic
numerals.
(3) Articles are divided into Sections. The Sections within each Article are
numbered consecutively with capital letters.
(4) Sections are divided into subsections. The subsections within each Section
are numbered consecutively with Arabic numerals enclosed in parentheses.
(5) Subsections are divided into paragraphs. The paragraphs within each subsection
are numbered consecutively with lower case letters enclosed in parentheses.”
(Business Corporation Act, Part One82).
The provisions of British, Canadian and American legislation are divided as follows:
British
legislation
Canadian
legislation83
American
legislation84
Title Title Title 1
Part 1 Part I Chapter 1
Chapter 1 Division I Subchapter I
Section 1 Subdivision a Section 1.
Subsection (1) Section 1 Subsection (a)
Paragraph (a) Subsection (1) Paragraph (1)
Subparagraph Paragraph (a) Subparagraph (A)
Clause Subparagraph (i) (i)
Subclause
LIV
Introduction to legal translation
82 Retrieved from: http://www.capitol.state.tx.us/statutes/br/br0000100.html
83 See: S. Šarèević, op. cit., 130
84 This arrangement of legal provisions has been applied in the United States Code at
http://www4.law.cornell.edu/uscode/
American legislation
“Administrative Rules Drafting
Manual”85
“Bill Drafting Manual of the State
of Arkansas”86
Title Title
Article Chapter
Rule Subchapter
Section Section
Subsection Subsection (a) (b)
Subdivision Subdivision (1) (2)
Clause Subdivision (A) (B)
Item Subdivision (i) (ii)
Subitem Subdivision
As indicated in the above tables, the basic unit of division in Anglophone legislation
is the section.
11.3. Macrostructure of Polish statutes
Every legal act consists of two parts as follows87:
– the ‘articulated part’ which comprises heading, the statement of the legal grounds
and preamble where applicable;
– the ‘non-articulated part’ comprises legal provisions which are included in articles
(artykuły), paragraphs (ustępy, paragrafy), letters (litery), and items / points
(punkty). A paragraph should be followed by a dot, whereas a letter should be put
in parenthesis.
The division and arrangement of provisions in Polish legal codes is presented as follows:
1. Artykuł (Art.) – article
2. Paragraf (§) – paragraph
3. Punkt (e.g. 1) – point
4. Litera (e.g. a) – letter.
Enumeration in article can take the form of the so-called “line-enumeration” or “column
enumeration”.
It must be noted that in the case of legal codes the numbers of articles can be either
Roman or Arabic, for example: “Art. XVII” or “Art. 17.”
12. Equivalence at the level of designation
of legislative text divisions
While the basic units in Polish legislation are the article and the paragraph (§), the
section seems to be the common designation for the basic unit in the Anglophone
LV
12. Equivalence at the level of designation of legislative text divisions
85 The ”Administrative Rules Drafting Manual”, retrieved March 3, 2003 from:
http://www.google.pl/search?q=cache:jwZFS_XhIm0C:www.in.gov/legislative/pdf/
IACDrftMan.PDF+%22drafting+manual%22&hl=pl&ie=UTF-8&inlang=pl
86 The ”Bill Drafting Manual of the State of Arkansas”, retrieved from: http://www.google.
pl/search?q=cache:3CdqIDz3BQEC:www.arkleg.state.ar.us/data/BillDraftingManual.
PDF+%22drafting+manual%22+%22must%22&hl=pl&ie=UTF-8&inlang=pl
87 See: L. Morawski, Wstęp do prawoznawstwa. Toruń, 2002, pp. 47–57.
legislation. When translating any legislative text, one must remember that each section
or article should be construed within the context of the whole legal act88. The table
below presents the Polish divisions of texts and their corresponding units in the
English legal system:
PCCC KSH
Title Tytuł
Division Dział
Chapter Rozdział
Art. 1. Art. 1
§ 1. § 1.
1) 1)
a) a)
12.1. Structure of legal acts of European Union
Normative acts of European Union consist of the following elements:89
English Polish
1. Preamble preambuła
2. Part część
3. Title tytuł
4. Chapter rozdział
5. Section sekcja
6. Article artykuł
7. Paragraph ustęp
8. Subparagraph akapit, punkt
9. – litera, punkt
10. Indent myślnik
11. Annex załącznik
As regards numbering, the following rules should be applied:
English Polish
1. Sole Article Artykuł90
2. Article 1 art. 1
3. Article 2 (1) art. 2 ust. 1
LVI
Introduction to legal translation
88 See: S. Šarèević, op. cit., 130
89 „Wskazówki dla tłumaczy”, http://www2.ukie.gov.pl/uk.nsf/dBylD/120-200?edit&t=Tlumaczenia&
c=120.
90 The Polish term Artykuł should be used in titles as a sole article of a document.
4. Article 2 (a) art. 2 lit. a)
5. Article 2 (1) (a) art. 2 ust. 1 lit. a)
6. Article 2a art.2a
7. Article 2a (1) art. 2a ust. 1
8. Article 2a (1) (a) art. 2a ust. 1 lit. a)
9. Article 2 (2) and (3) art. 2 ust. 2 i 2 ust. 3
10. Article 2 (2) and Article 3 art. 2 ust. 2 i art. 3
11. Articles 1, 2 and 4 art. 1, 2 i 4
12. Articles 2 to 4 art. 2 – 4
13. Article 53 (2) of Directive
78/660/EEC
art. 53 ust. 2 dyrektywy
78/660/EWG
From the comparison of the above translations it follows that the original designation
of the divisions of the Polish codes and acts has been retained. This approach is
usually taken when legislative texts are translated for information purposes only and
do not carry legal force as such. Then the literal translation of units of division is applied
with the SL norms uppermost throughout.
It may be concluded that the extreme position defended by legal practitioners that
the target version should reproduce exactly the words of the source text has already
been abandoned in favour of a cultural and linguistic tradition which is, in turn, immediately
familiar to practising lawyers and other TL receivers.
LVII
12.1. Structure of legal acts of European Union
Part I
English-Polish
A
a fortiori a fortiori, tym bardziej
ABA (American Bar Association) Amerykańska
Rada Adwokacka
abandon porzucać / porzucić, odstąpić od
czegoś, zaniechać
abandoned property mienie porzucone,
rzecz porzucona
abandonment porzucenie, odstąpienie,
zaniechanie
abandonment of a movable porzucenie
rzeczy ruchomej
abandonment of action odstąpienie od
powództwa
abandonment of childporzuceniedziecka
abate 1. anulować, unieważniać 2. udzielać
ulgi, obniżać
abatement rabat, bonifikata, ulga podatkowa
abduct uprowadzać, uprowadzić
abermurder zabójstwo zwykłe, morderstwo
abet podżegać, podjudzać, nakłaniać do
dokonania przestępstwa
abettor podżegacz, poplecznik
abeyance 1. zawieszenie, brak rozstrzygnięcia
2. odroczenie 3. nieskuteczność
in abeyance w zawieszeniu
lands in abeyance bezpańskie grunty,
brak właściciela gruntu
law is in abeyance prawo nie jest egzekwowane
abide (by) dotrzymywać, przestrzegać,
podporządkować się
abide by the law przestrzegać prawa
abjuration (USA) wyrzeczenie się wierności
krajowi, wyparcie się
abode miejsce pobytu / zamieszkania, siedziba,
mieszkanie
place of abode miejsce zamieszkania
right of abode prawo pobytu
abolish znosić, obalać, likwidować, uniewa
żniać, uchylać
abolishment zniesienie, obalenie, likwidacja,
uchylenie, unieważnienie
abolition zniesienie, obalenie, likwidacja,
uchylenie, unieważnienie
abrogate unieważniać, uchylać, anulować,
odwoływać, abrogować
abrogate a law uchylać prawo
abrogate a treaty unieważniać traktat
abrogation odwołanie, zniesienie, uniewa
żnienie, uchylenie, abrogacja
abscond zbiec, ukrywać się przed prawem
absconding debtor ukrywający się
dłużnik
absence nieobecność, absencja
absence at / from work nieobecność
w pracy
unjustified absence at work nieusprawiedliwiona
nieobecność w pracy
absence money dodatek za rozłąkę
absence of next of kin spadek nieobjęty
absentee bumelant, nieobecny
absenteeism notoryczna absencja
rate of absenteeism wskaźnik absencji
to calculate the absenteeism obliczyć
absencję
absolute bezwzględny, absolutny, bezwarunkowy,
całkowity
absolute acceptance przyjęcie bezwarunkowe
3
absolute discharge zwolnienie bezwarunkowe
absolute legacy zapis bezwarunkowy
absolute majority of votes bezwzględna
większość głosów
absolute privilege immunitet, nietykalność
absolute title tytuł wyłączny
absolution rozgrzeszenie, absolucja,
oczyszczenie
absolution of a charge oczyszczenie
z zarzutów
absolution of sin oczyszczenie z grzechu
absolve zwolnić, uwolnić, uniewinnić,
uwalniać od winy
absolve someone from an obligation
zwolnić kogoś ze zobowiązania
abuse 1. nadużycie, niewłaściwy użytek
2. krzywdzenie, maltretowanie, znęcanie
się nad kimś, gnębienie, złe obchodzenie
się z kimś
abuse of power nadużycie władzy
abuse of process nadużycie prawa procesowego
abuse of trust nadużycie zaufania
accept przyjąć, przyjmować, dokonać odbioru
dzieła, odbierać
accept an inheritance przyjąć spadek
accept an offer przyjąć ofertę
accept delivery przyjąć dostawę
acceptable akceptowalny, dogodny, moż-
liwy do przyjęcia, zadowalający, dopuszczalny,
satysfakcjonujący
acceptable offer oferta do przyjęcia
acceptance 1. przyjęcie, odbiór / odebranie
dzieła 2. akceptacja, aprobata, uznanie,
wyrażenie zgody 3. akcept, weksel
akceptowany
simple acceptance przyjęcie spadku
proste
unreserved acceptance of an inheritance
przyjęcie spadku proste
acceptance of a gift przyjęcie darowizny
acceptance of an inheritance przyjęcie
spadku
acceptance of the inheritance under limitation
of liability przyjęcie spadku
z dobrodziejstwem inwentarza
access 1. dostęp 2. wgląd 3. dojoecie, dojazd,
wejoecie, podjazd
right of access droga konieczna, prawo
dostępu do nieruchomości
to gain access to something uzyskiwać
dostęp do czegoś
access right prawo dostępu do nieruchomości,
droga konieczna
access road droga dojazdowa, wjazd na
autostradę
access to a profession dostęp do zawodu
access to books wgląd do ksiąg
access to power dojoecie do władzy
accession objęcie, nabycie, akcesja
accession to an estate objęcie spadku, nabycie
spadku
accession to the throne objęcie tronu,
wstąpienie na tron
accident 1. wypadek, katastrofa, awaria,
nieszczęśliwe wydarzenie 2. przypadek,
traf
occupational accident wypadek przy
pracy
on-the-job accidentwypadekprzypracy
to have an accident at work ulec wypadkowi
w pracy
to insure against an occupational accident
ubezpieczyć się od wypadku przy
pracy
to investigate on-the-job accidents badać
wypadki przy pracy
to meet with an accident at work ulec
wypadkowi w pracy
accident at work wypadek przy pracy
accident benefit renta wypadkowa
accident frequency rate wskaźnik wypadków
przy pracy
accident while travellingwypadekwdrodze
do pracy lub z pracy
acclamation aklamacja, poklask
carried by acclamation przyjęty przez
aklamację
accomplice współsprawca, współwinny,
wspólnik (w przestępstwie)
4
absolute discharge accomplice
account 1. konto, rachunek 2. relacja, sprawozdanie,
raport, opis, relacja 3. wyjaśnienie,
wytłumaczenie
analytical account konto analityczne
auxiliary account rachunek pomocniczy
balancesheetaccountkontobilansowe
bank account rachunek bankowy
named bank account rachunek bankowy
imienny
banking account konto bankowe
blocked account konto zablokowane
capital account konto kapitałowe
chart of accounts plan kont
clearing account konto rozliczeniowe
contra account konto korygujące
control account konto syntetyczne
corporate account rachunek przedsiębiorstwa
/ spółki
credit-balance account konto aktywne
currency account rachunek walutowy
current account rachunek bieżący
debit-balance account konto pasywne
deposit account konto depozytowe
detailed account konto analityczne
discrepancy of accounts niezgodność
kont
exchange equalisation account konto
dewizowe wyrównawcze
foreign currency account rachunek
dewizowy
frozen account konto zablokowane
impersonal account (UK, USA) konto
nieosobowe / martwe
joint account rachunek wspólny
liability and equity account konto pasywne
manufacturing account konto kosztów
produkcji
name of the account nazwa konta
nominal account konto wynikowe /
niebilansowe
over-and-short account konto różnic
kasowych
permanent account konto bilansowe
personal account (UK, USA) konto
osobowe
real account konto bilansowe
reciprocal account konto wzajemnych
rozliczeń
running balance form of account konto
jednostronne / drabinkowe
savings account rachunek oszczędnościowy
settlement of accounts rozliczenie pienię
żne
skeleton account (USA) konto teowe
stock account konto zapasów
stock purchase account (UK) konto
zakupu zapasów
stock sale account (UK) konto sprzeda
ży zapasów
subsidiary account konto analityczne,
rachunek pomocniczy
suspense account konto przejoeciowe
T-account konto teowe
temporary account konto wynikowe /
niebilansowe
time deposit account, term deposit account
rachunek lokat terminowych
total account konto zbiorcze, konto
syntetyczne
to balance an account zamknąć rachunek
to charge an account obciążyć konto
to close an account zamknąć rachunek
to combine accounts połączyć konta
to credit an account uznać konto
to debit an account obciążyć konto, zapisać
w ciężar konta
to divide an account podzielić konto
to examine / to verify an account
sprawdzić rachunek
to have / to maintain an account mieć
konto
to keep / to carry / to operate an account
prowadzić rachunek
to open an account at the bank otworzyć
konto bankowe
to overdraft the account przekroczyć
konto
5
account account
to pay money into an account wpłacić
pieniądze na rachunek
to settle an account uzgodnić konto,
rozliczyć konto
to subdivide an account podzielić konto
poziomo
to transfer into an account przelać /
przekazać sumę na konto
accountability poczytalność, odpowiedzialność
accountancy rachunkowość
accountant 1. księgowy 2. audytor
certified public accountant, CPA dyplomowany
księgowy
chartered accountant, CA dyplomowany
biegły księgowy
chief accountant główny księgowy
accounting rachunkowość
bank accounting rachunkowość bankowa
cash basis of accounting rachunkowość
kasowa
creative accounting rachunkowość
kreatywna
environmental accounting rachunkowość
ekologiczna
financial accounting rachunkowość
finansowa
general accounting rachunkowość
ogólna
green accounting rachunkowość ekologiczna
inflation accounting rachunkowość inflacyjna
managerial accounting rachunkowość
zarządcza
national accounting rachunkowość
społeczna
public accounting rachunkowość bud-
żetowa
public-sector accounting rachunkowość
budżetowa
responsibility accounting rachunkowość
odpowiedzialności
social responsibility accounting rachunkowość
odpowiedzialności społecznej
Accounting Act Ustawa o rachunkowości
accounting concept koncepcja rachunkowości
accounting cycle cykl rachunkowości
accounting for accounts receivable rachunkowość
należności
accounting for capital assets rachunkowość
oerodków trwałych
accounting for capital stock rachunkowość
kapitału akcyjnego
accounting model model rachunkowości
accounting period okres sprawozdawczy
/ rachunkowy
accounting policy polityka rachunkowości
accounting principles standardy rachunkowości
Accounting Principles Board, APB Rada
ds. Zasad Rachunkowości
accounting standards zasady rachunkowości
accounts rachunkowość
abridged accounts sprawozdanie finansowe
skrócone / uproszczone
consolidated accounts sprawozdanie
finansowe skonsolidowane
group accounts sprawozdanie finansowe
skonsolidowane
to keep the accounts prowadzić księgowość
accounts department dział księgowości
accounts of the company rachunkowość
firmy
accredit 1. akredytować, udzielać uprawnień
2. autoryzować, potwierdzać / uznawać
oficjalnie, uwierzytelniać
accredited 1. akredytowany 2. upełnomocniony,
upoważniony
accrual przyrost, narastanie, zwiększanie
się
accrual of interest przyrost odsetek
accuracy rzetelność, dokładność, oecis-
łość, precyzja, skrupulatność
accuracy of the financial report rzetelność
sprawozdania finansowego
accusation oskarżenie, akt oskarżenia,
zarzut
6
accountability accusation
accusatorial oskarżycielski, skargowy
accusatorial procedure postępowanie
skargowe, postępowanie prywatno-dowodowe
accuse oskarżać / oskarżyć, obwiniać /
obwinić
accused oskarżony, podsądny, obwiniony,
ktoś postawiony w stan oskarżenia
acquest nabytek, mienie nabyte, własność
nabyta
acquire nabyć, uzyskiwać, przyswajać,
zdobywać
acquire a claim nabyć wierzytelność
acquire easement nabyć służebność
acquire possession nabyć, uzyskać posiadanie
acquire property nabyć własność
acquirer nabywca, kupujący
acquiring company spółka przejmująca
share of the acquiring company udział
spółki przejmującej
acquisition 1. nabycie, uzyskanie, przyswajanie,
zdobycie 2. nabytek, zdobycz
acquisition of property nabycie własności
acquit 1. uwalniać od zarzutu, uniewinniać
2. zwolnić od zobowiązań
acquittal 1. uniewinnienie, uwolnienie od
zarzutu 2. zwolnienie od zobowiązań
acquittance 1. pokwitowanie, poświadczenie,
potwierdzenie spłaty 2. spłacenie,
uiszczenie, zwolnienie od spłaty
act (noun) 1. czynność 2. akt, ustawa
3. działanie 4. dzieło, uczynek
act in connection with legal proceedings
czynność prawna procesowa
act in law czynność prawna
act of legal procedure czynność prawna
procesowa
act (verb) działać, postępować, występować
(w jakiejoe sprawie)
act in the name of the partnership / company
działać w imieniu spółki
act on behalf of the partnership / company
działać w imieniu spółki
act on behalf of one’s principal działać
w imieniu zleceniodawcy
act on rules ordynacja
act on rules for taxation ordynacja podatkowa
disguised legal act czynność prawna
ukryta
extrajudicial act czynność prawna dokonana
poza sądem
fictitious legal act czynność prawna
jednostronna
gratuitous act in law czynność prawna
powiernicza
ineffective legal act czynność prawna
bezskuteczna
ineffectiveness of legal acts bezskuteczność
czynności prawnej
invalidation of a legal act unieważnienie
czynności prawnej
legal act for consideration czynność
prawna pod tytułem darmym
legal act of the bankrupt czynność
prawna upadłego
multilateral legal act czynność prawna
wielostronna
null and void legal act czynność prawna
bezwzględnie nieważna
out-of-court legal act czynność prawna
dokonana poza sądem
suability of a legal act zaskarżalność
czynności prawnej
validity of a legal act ważność czynności
prawnej
acting pełniący obowiązki (p.o.), działaj
ący w zastępstwie
acting manager pełniący obowiązki dyrektora
action 1. działalność, aktywność 2. powództwo
3. akcja, działanie
industrial action akcja protestacyjna
to call for an industrial action wezwać
do akcji protestacyjnej
to call off an industrial action odwołać
akcję protestacyjną
to take up an industrial action podjąć
akcję protestacyjną
7
accusatorial action
to threaten with an industrial action
grozić akcją protestacyjną
action for recovery of an inheritance
powództwo o wydanie spadku
actionable zaskarżalny, podlegający zaskar
żeniu, podlegający dochodzeniu
w postępowaniu cywilnym
activity działalność, zespół czynności,
praca, zajęcia
economic activity działalność gospodarcza
operating activities działalność operacyjna
to carry on / to carry out activity prowadzić
działalność
to conduct an activity wykonywać
czynność
to engage in activity prowadzić dzia-
łalność
to perform an activity wykonywać
czynność
actual faktyczny, rzeczywisty, efektywny
actual holder dzierżyciel
actual possession posiadanie faktyczne
actual possessor dzierżyciel
actual rate of return efektywna stopa
pożyczki
actual yield efektywna stopa pożyczki
ad valorem duty cło ad valorem, od wartości
adaptation przystosowanie (się), adaptacja,
dostosowanie, przeróbka
adaptation to work przystosowanie do
pracy
addendum (pl addenda) uzupełnienie,
dodatek, załącznik, suplement
addition 1. dobudowa, przybudówka
2. dodatek 3. dodawanie, sumowanie
additional dodatkowy, uzupełniający
additional legacy zapis dodatkowy
additional payment dopłata
to make an additional payment
wnieść dopłatę
additional storey nadbudowa
address 1. adres 2.mowa,orędzie 3. zręczność,
takt
address for service of notices adres do
doręczeń
adjourn 1. odraczać, odkładać, odwlekać,
zawieszać posiedzenie, wstrzymywać
bieg 2. zarządzać przerwę, przerwać
adjournment odroczenie, zawieszenie
(posiedzenia), przerwa (w obradach)
adjudicate orzekać, rozstrzygać, wyrokować,
rozsądzać, wydawać decyzję / postanowienie,
rozpoznawać sprawę
adjudicate at a closed session orzekać na
posiedzeniu niejawnym
adjudication orzeczenie, wyrok, rozstrzygnięcie,
decyzja
adjudication in bankruptcy, adjudication
order sądowe orzeczenie o upad
łości
adjudicator arbiter, rozjemca, sędzia
adjure nakazywać komuś, zaklinać kogoś,
by coś zrobił
adjust regulować, korygować, załatwić,
uzgodnić, wyrównać
adjustment regulacja, korekta, wyrównanie,
poprawka
prior period adjustments korekty lat
ubiegłych
tax adjustment korekta podatkowa
adjustment of wages regulacja płac
adjustments resulting from a change in
accounting policy korekty wynikające
ze zmian zasad rachunkowości
administer 1. administrować, zarządzać,
kierować 2. egzekwować, wymierzać
administer justice wymierzać sprawiedliwość
administer the bankruptcy estate zarzą-
dzać majątkiem upadłego
administration administracja, zarzą-
dzanie
administration building budynek administracyjny
administrative administracyjny
administrative personnel personel administracji
administrative-review authorities organ
odwoławczy
8
action for recovery of an inheritance administrative-review authorities
administrative-review board kolegium
odwoławcze
local administrative-review board samorz
ądowe kolegium odwoławcze
administrator administrator, dozorca, zarz
ądca
administrator of an building dozorca
domu
administrator of the estate zarządca maj
ątku
admissibility dopuszczalność
admissible dopuszczalny, do przyjęcia,
dozwolony
admissible evidence dowód dopuszczalny
admission 1. wstęp 2. przyjęcie, uznanie
3. przyznanie się 4. odprawa celna
temporary admission odprawa czasowa
authorisation for temporary admission
pozwolenie na odprawę czasową
temporary admission procedure procedura
odprawy czasowej
admit 1. dopuszczać, przyjmować 2. uznawać,
przyznać się 3. pozwalać
admittance 1. dopuszczenie 2. wstęp, prawo
wstępu, wpuszczenie, umożliwienie
dostępu
admittance to the reorganisation procedure
dopuszczenie do układu
admonish 1. upominać, strofować, pouczać,
napominać, skarcić 2. przestrzegać
3. doradzać
admonition 1. upomnienie, strofowanie,
pouczenie, napomnienie, skarcenie
2. przestrzeżenie
penalty of admonition kara upomnienia
adolescent młodociany, dorastający, nastoletni,
młodzieńczy, niedojrzały, dziecinny
adopt przyjąć, uchwalić, zawrzeć
adopt the arrangement przyjąć układ,
zawrzeć układ
adoption 1. przysposobienie 2. zawarcie,
przyjęcie
adoption of the arrangement zawarcie
układu
adult pełnoletni, dorosły, dojrzały
adult member of the household pełnoletni
domownik
adulterate fałszować, podrabiać, falsyfikować,
obniżać jakość
adulterate food fałszować żywność
adulteration fałszowanie, podrabianie,
pogarszanie jakości
adulterator fałszerz
adulterer cudzołożnik
adultery cudzołóstwo
advance 1. postęp 2. zaliczka, zadatek
3. pożyczka
in advance zaliczkowo, w formie zaliczki,
z góry, awansem, z wyprzedzeniem
secured advance pożyczka zabezpieczona
advance against collateral pożyczka zabezpieczona
advance-tax zaliczka na podatek
advice 1. zawiadomienie, informacja
2. rada, porada 3. awizo
adviser doradca
investment adviser doradca inwestycyjny
tax adviser doradca podatkowy
advisory doradczy, doradzający, służący
radą
affair 1. sprawa, kwestia, interes 2. afera,
skandal
business affair sprawa handlowa
affiliate afiliant
affiliated company spółka powiązana
affinity 1. powinowactwo, podobieństwo
2. sympatia, pociąg
degree of affinity stopień powinowactwa
aforesaid wyżej wymieniony, wyżej
wspomniany
against delivery w zamian za wydanie
(np. dokumentów)
age wiek
age of majority pełnoletność
9
administrative-review board age of majority
to attain the age of majority osiągnąć
pełnoletność
agency 1. agencja, urząd 2. przedstawicielstwo
consular agency przedstawicielstwo
konsularne
exclusive agency przedstawicielstwo
wyłączne
intelligence agency agencja wywiadu
Agency for Internal Security Agencja
Bezpieczeństwa Wewnętrznego
agency for temporary work agencja pracy
tymczasowej
Agency for the Protection of the State
Urząd Ochrony Państwa
agency of necessity pełnomocnictwo dorozumiane
/ domniemane
agenda porządek dzienny (obrad)
item on the agenda punkt porządku
dziennego
agent agent, pełnomocnik
business / commercial agent agent
handlowy
exclusive agent agent wyłączny
agent for delivery pełnomocnik do doręczeń
agent of necessity agent prowadzący cudz
ą sprawę bez zlecenia
aggravate 1. pogarszać, uczynić gorszym
2. irytować, denerwować
aggravation 1. pogorszenie 2. zdenerwowanie,
irytacja
aggravation of invalidity pogorszenie
stopnia inwalidztwa
aggravations okoliczności obciążające
aggregate ogólny, łączny
aggregate value of claims ogólna suma
wierzytelności
agreement 1. umowa, porozumienie,
układ 2. uzgodnienie 3. akt umowy
collective agreement układ zbiorowy
collective labour agreement układ
zbiorowy pracy
General Agreement on Tariffs and
Trade Układ Ogólny w sprawie Taryf
Celnych i Handlu
inter-professional agreement porozumienie
branżowe
tariff agreement układ celny, umowa
celna
agreement for lease of a real property
umowa najmu nieruchomości
agreement for tenancy of a real property
umowa dzierżawy nieruchomości
agreement for the partition of the estate
umowa o dział spadku
agreement on working time umowa dotycz
ąca czasu pracy
agricultural rolny, rolniczy, agrarny
agricultural building budynek rolniczy
agricultural duties cło agrarne
agricultural land grunt rolny
agricultural real estate własność rolna
agricultural rural estate nieruchomość
rolnicza
agricultural tax podatek rolny
aggrieve skrzywdzić, wyrządzić krzywdę,
traktować niesprawiedliwie
aggrieved poszkodowany, skrzywdzony
aggrieved party strona poszkodowana
aid pomoc, wspieranie, pomaganie,
wsparcie
to provide first aid to injured persons
udzielić pierwszej pomocy poszkodowanym
air lotniczy
air waybill lotniczy list przewozowy
alibi alibi
to have an alibi mieć alibi
alienate przenieść prawa własności
alienation przeniesienie prawa własności
alienator przenoszący własność, sprzedaj
ący
alienee nabywca prawa, kupujący
alienor zbywca tytułu / prawa, sprzedaj
ący
alimony 1. alimenty, oerodki utrzymania
2. utrzymanie
to seek alimony wystąpić o alimenty
allegation 1. twierdzenie 2. oświadczenie,
stwierdzenie 3. zarzut
allocate 1. przydzielać / przydzielić, prze-
10
agency allocate
znaczać / przeznaczyć, alokować
2. umiejscawiać / umiejscowić
allocution 1. alokucja, przydzielenie,
przydział 2. umiejscowienie
allot przydzielać, przydzielić
allot shares przydzielić akcje
allotment 1. przydział 2. parcela, działka,
ogródek działkowy (UK) 3. wydzielenie,
przydzielenie
allow 1. uwzględnić, uznać, dopuoecić
2. pozwalać
allow claims uwzględnić roszczenie
allowance 1. zasiłek, dodatek, zapomoga
2. racja, przydział 3. stały dodatek do
uposażenia, dieta 4. przyzwolenie, tolerowanie
hardship allowance dodatek za uciąż-
liwą pracę
investment allowance ulga inwestycyjna
responsibility allowance dodatek za
odpowiedzialną pracę
separation allowance dodatek za roz-
łąkę
allowance for children dodatek / zasiłek
na dzieci
allowance in kind wynagrodzenie w naturze
All-Poland Alliance of Trade Unions
Ogólnopolskie Porozumienie Związków
Zawodowych
alternative zastępczy, przemienny, alternatywny
alternative housingmieszkaniazastępcze
alternative legacy zapis przemienny
alternative obligation zobowiązanie przemienne
amalgamation 1. połączenie, fuzja,
związanie, zespolenie 2. mieszanie
amendment 1. zmiana, poprawka, poprawianie,
modyfikacja 2. nowelizacja,
nowela
amendment to the arrangement zmiana
układu
amendment to the company deed zmiana
umowy spółki
AmericanAccountingAssociation,AAA
Amerykańskie Stowarzyszenie Rachunkowości
American Bar AssociationAmerykańska
Rada Adwokacka
American Civil Liberties Union Amerykański
Związek Swobód Obywatelskich
American Institute of Certified Public
Accountants, AICPA Amerykański
Instytut Dyplomowanych Biegłych
i Księgowych
amerce karać grzywną
amercement kara grzywny (dla urzędnika
państwowego)
amicable polubowny, rozjemczy
amicable settlement polubowne załatwianie
sporów
amotion usunięcie (np. ze stanowiska),
eksmisja, wywłaszczenie
amount wysokość (kwoty), wymiar, ilość,
wielkość, suma, kwota
missing amount niedobór
amount and schedule of working time
wymiar i rozkład czasu pracy
amount due należność
to cover an amount due pokryć należ-
ności
amount of a loan wielkość pożyczki
amount of capital wysokość kapitału
amount of customs duties kwota należ-
ności celnych
amount of indebtedness suma zadłu-
żenia
total amount of indebtedness całkowita
suma zadłużenia
amount of security kwota / wysokość poręczenia
amount of surety wysokość poręczenia
amount outstanding suma zaległa
amount resulting from a customs debt
kwota wynikająca z długu celnego
anchor tenant najemca kluczowy
ancestor przodek, pradziad
ancillary pomocniczy, dodatkowy
annex 1. przybudówka 2. dodatek, aneks
11
allocution annex
annexation zabór, przywłaszczenie, aneksja,
wcielenie
announcement 1. ogłoszenie, obwieszczenie
2. zapowiedź 3. komunikat
4. anons
announcement of the division of the
company ogłoszenie o podziale spółki
annual roczny, doroczny, coroczny, każ-
doroczny
annual accounts roczne sprawozdanie finansowe
annual general assemblyzwyczajnezgromadzenie
wspólników
annual general meeting (AGM) walne
zgromadzenie wspólników, zwyczajne
zgromadzenie wspólników
annual meeting of shareholders zwyczajne
zgromadzenie wspólników
annual rent czynsz roczny
annual tax return zeznanie roczne
annuitant rencista, osoba otrzymująca
dożywotnią rentę
annuity 1. dożywocie 2. renta
life annuity renta dożywotnia
righttoalifeannuityprawodożywocia
annulment unieważnienie, anulowanie,
kasowanie, uchylenie, zniesienie
annulment of a legal transaction uniewa
żnienie czynności prawnej
annulment of marriage unieważnienie
małżeństwa
antecedent poprzedzający, uprzedni
antedate antydatować
antenuptial przedmałżeński
antenuptial agreement umowa przedma
łżeńska
antichresis zastaw antychretyczny
anti-dumping tariff cło antydumpingowe
apparent oczywisty, widoczny, pozorny
apparent easement / servitude służebność
widoczna / oczywista
apparent legal transaction czynność prawna
pozorna
apparent possession posiadanie jawne,
oczywiste
appeal (noun) 1. apelacja, kasacja, odwo-
łanie 2. apel, wezwanie
appeal (verb) wnieść odwołanie, odwoływać
się
appeal against notice to terminate an
employment contract wnieść odwołanie
od wypowiedzenia umowy o pracę
Appeal Court Sąd Apelacyjny
Court of Appeal(s) Sąd Apelacyjny
appear stawiać się w sądzie
failure to appear niestawiennictwo
w sądzie
appearance 1. pozory 2. stawiennictwo
(w sądzie) 3. pojawienie się, ukazanie
4. wystąpienie
appearing party stawający
appellant osoba odwołująca się, wnosz
ąca odwołanie
applicant poszukujący pracy, petent, kandydat,
zgłaszający się
application prośba, wniosek, podanie
application for a loan prośba o pożyczkę
apply for ubiegać się o, wnioskować o,
zabiegać o, starać się o, wnosić o,
składać podanie / wniosek o
apply for a loan ubiegać się o pożyczkę
appoint wyznaczać, ustanawiać, powoływać,
mianować
appoint a court supervisor ustanowić
nadzorcę sądowego
appointed heir spadkobierca powołany
appointment powołanie, wyznaczenie,
mianowanie
appointment of heir powołanie spadkobiercy
appraisal ocena, szacowanie, wartościowanie,
taksowanie nieruchomości
appraise oszacować, taksować, oceniać,
wartościować
appraise the bankruptcy estate oszacować
masę upadłości
apprentice uczeń (w rzemiośle), terminator,
praktykant, nowicjusz
appropriate należyty, właściwy, odpowiedni,
stosowny
appropriation 1. przywłaszczenie, uzur-
12
annexation appropriation
powanie 2. przeznaczenie, wyasygnowanie
approval zatwierdzenie, zaaprobowanie,
przyjęcie, zgoda
court approval of the arrangement
sądowe zatwierdzenie układu
sale on approval sprzedaż na próbę
(USA)
approval of the arrangement zatwierdzenie
układu
approve zatwierdzać / zatwierdzić, usankcjonować
to refuse to approve the arrangement
odmówić zatwierdzenia układu
approve of something aprobować, zgadzać
się na, pochwalać
approve the arrangement zatwierdzać
układ z wierzycielami
approve the list of claims zatwierdzać listę
wierzytelności
appurtenance przynależność
appurtenance to a thing przynależność
rzeczy
appurtenance to realty przynależność
nieruchomości
appurtenant przynależny
area 1. obszar, teren, terytorium, rejon,
okolica, strefa 2. dziedzina 3. pole, powierzchnia
4. parcela
area code numer kierunkowy
area of activity obszar działania
arguendo dla wykazania
argumentative kontrowersyjny, sporny,
wątpliwy
armed uzbrojony, zbrojny
armed conflict konflikt zbrojny
armed robbery rabunek z bronią w ręku
arraign postawić w stan oskarżenia, pozwać
przed sądem, oskarżyć
arraignment postawienie w stan oskarżenia,
pozwanie przed sąd, przedstawienie
aktu oskarżenia, oskarżenie
arrangement 1. porozumienie, umowa
2. układ, porozumienie, ugoda
adoption of the arrangement zawarcie
układu
amendment to the arrangement zmiana
układu
approval of the arrangement zatwierdzenie
układu
binding force of the arrangement moc
wiążąca układu
deed of arrangement umowa z wierzycielami
effects of the arrangement skutki
układu
liquidation arrangement układ likwidacyjny
liquidation reorganisation arrangement
układ likwidacyjny
performance of the arrangement wykonanie
układu
revoking the arrangement uchylenie
układu
basis for revoking the arrangement
przyczyny uchylenia układu
to adopt the arrangement przyjąć
układ
to approve the arrangement zatwierdzić
układ
to perform an arrangement wykonać
układ
to request that the arrangement be
amended wystąpić o zmianę układu
to revoke the arrangement uchylić
układ
voting on the arrangement głosowanie
nad układem
arrangement of working time organizacja
czasu pracy
arrangement proceedings postępowanie
układowe
completion of the arrangement proceedings
ukończenie postępowania
układowego
arrangement proposal propozycja układowa
arrearage zaległość
arrears zaległość
to be in arrears with payment of the
rent dopuszczać się zwłoki z zapłatą
czynszu, zalegać z czynszem
13
approval arrears
arrest 1. areszt 2. aresztowanie, zatrzymanie,
uwięzienie 3. zahamowanie,
wstrzymanie
house arrest areszt domowy
summary arrest areszt doraźny
under arrest aresztowany, w areszcie
warrant of arrest nakaz aresztowania
arrest (verb) aresztować, zatrzymać,
uwięzić
arrestable podlegający aresztowaniu
arson podpalenie
articles 1. statut 2. regulamin 3. umowa,
układ 4. aplikacja (UK)
articles of association statut spółki
Articles of Confederation artykuły konfederacji
(USA)
articles of incorporation statut spółki
articles of partnership umowa spółki
artifice 1. podstęp, sztuczka 2. przebieg
łość, zręczność
artistic artystyczny
artistic profession zawód artysty
artistic work dzieło artystyczne
ascendant przodek, wstępny
ascending wstępny
ascending line linia wstępna
ascent przejoecie majątku spadkowego na
wstępnego spadkodawcy
assailant 1. napastnik, agresor 2. krytyk
assassin morderca, zamachowiec, zabójca
assassinate 1. zamordować, dokonać zamachu
2. zniesławić, zniszczyć reputację
assault napad, napaść z zamiarem pobicia
assault and battery czynna napaść, napad
z pobiciem
assembly 1. zgromadzenie, zebranie 2. roboty
montażowe
assembly-line work praca przy taśmie,
robota / praca taśmowa, potokowa
assess 1. szacować, oceniać 2. wymierzać
podatek 3. nałożyć grzywnę
assessable podlegający opodatkowaniu
assessment kalkulacyjny
assessment factor element kalkulacyjny
assessment 1. ocena, oszacowanie 2. opodatkowanie
assessment of a workerocenapracownika
assessment of assets oszacowanie maj
ątku
assessment period okres podatkowy
assessor 1. taksator 2. urzędnik podatkowy
3. biegły, ekspert, pomocnik sędziego
assets aktywa, majątek, mienie, wkład
accounting assets aktywa księgowe
availableassetsaktywarozporządzalne
business assets aktywa handlowe
cash assets aktywa gotówkowe
capital assets aktywa trwałe
circulating assets aktywa obrotowe
complementary assets aktywa uzupe
łniające
concealed assets aktywa ukryte
current assets aktywa obrotowe
dead assets aktywa zamrożone
distribution of assets podział majątku
doubtful assets aktywa wątpliwe
fictitious assets aktywa fikcyjne
financial assets aktywa finansowe
fixed assets aktywa trwałe
floating assets aktywa obrotowe
fluid assetsaktywałatwedoupłynnienia
/ zbycia
frozen assets aktywa zamrożone
fungible assets aktywa jednorodne
hidden assets aktywa ukryte
intangible assets aktywa niematerialne,
wartości niematerialne i prawne
investment fund assets aktywa funduszu
inwestycyjnego
liquid assets aktywa płynne
net quick assets aktywa płynne netto
monetary assets aktywa pieniężne
movable assets majątek ruchomy
net assets aktywa netto
netcurrentassetsaktywabieżącenetto
non-current assets aktywa trwałe
permanent assets aktywa trwałe
quick assets aktywa łatwe do upłynnienia
/ zbycia
real assets majątek nieruchomy
real current assets aktywa obrotowe
rzeczowe
14
arrest assets
realisable assets aktywa nadające się do
sprzedaży
riskassetsaktywatrudnedoupłynnienia
slow assets aktywa trudne do upłynnienia
tangible assets aktywa materialne
to administer assets and liabilities
zarządzać majątkiem
to dispose of assets and liabilities rozporz
ądzać majątkiem
to liquidate the assets of the company
partnership upłynnić majątek spółki
to sell assets sprzedać mienie
to release assets and liabilities wydać
mienie
unmarketable assets aktywa nie do
upłynnienia
wastingassets(USA)aktywazużywalne
assets and liabilities majątek, aktywa
i pasywa
assets being subject of inheritance spadek,
spuoecizna
assets in kind wkład w naturze / niepienię
żny
assets of inheritance aktywa spadku
assets of the estate of the deceased person
całość spadku
assets of third parties mienie osób trzecich
asseveration uroczyste zapewnienie (zamiast
przysięgi), stanowcze stwierdzenie
assign przydzielać, przydzielić
assign a customs-approved treatment or
usenadać/nadawaćprzeznaczeniecelne
assignable przenośny, nadający się do
przeniesienia
assigned wyznaczony, przydzielony, ustalony,
przeznaczony
assigned counsel adwokatz urzędu, obrońca
z urzędu
assignee 1. zarządca, pełnomocnik, następca
2. beneficjent 3. cesjonariusz
assignment 1. wyznaczenie, przydzielenie
2. przeniesienie własności, cesja
3. zadanie
associate zrzeszać się w związek zawodowy,
zakładać związek zawodowy
associated company spółka powiązana
assume 1. zakładać / założyć 2. przyjąć
/ przyjmować
assume a succession przyjąć spadek
asylum azyl, schronienie
to seek asylum ubiegać się o azyl
atonement pokuta, zadośćuczynienie
attach 1. zająć, zajmować, zatrzymywać
2. załączać
attach rights zająć prawa
attachment 1. zajęcie majątku 2. za-
łącznik
attachment of earnings zajęciezarobków
(USA)
attachment of rights zajęcie praw
warrant of attachment nakaz zatrzymania
attest poświadczać, uwierzytelniać, zaświadczać,
legalizować
attestant osoba poświadczająca
attestation 1. poświadczenie, uwierzytelnienie,
zalegalizowanie2.zaprzysiężenie
attorn przenosić (prawa własności)
attorney 1. pełnomocnik, rzecznik, przedstawiciel
2. adwokat, prawnik
private attorney pełnomocnik pozas
ądowy,przedstawicielprywatny(USA)
prosecuting attorney prokurator
public attorney (USA) przedstawiciel z
urzędu
attorney at large (USA) przedstawiciel
we wszystkich sprawach
attorney-at-law prawnik, adwokat
attorney for government (USA) przedstawiciel
rządu
attorney in casus (USA) przedstawiciel
w sprawie
attorney of creditors pełnomocnik wierzycieli
attorney of record (USA) przedstawiciel
umocowany pisemnie
attorney-in-fact pełnomocnik prawny
attorney-in-fact for delivery pełnomocnik
do doręczeń
15
assets and liabilities attorney-in-fact for delivery
audit (noun) audyt, rewizja
internal auditing rewizja wewnętrzna
joint audit rewizja połączona
audit (verb) audytować, badać księgi
auditor rewident księgowy, audytor
auditors’ committee komisja rewizyjna
external auditor audytor zewnętrzny
internal auditor audytor wewnętrzny
authenticate 1. uwierzytelnić, poświadczyć
2. ustalać autorstwo, stwierdzać
autentyczność / prawdziwość
authenticate a signature uwierzytelnić
podpis
authenticated uwierzytelniony, pewny,
poświadczony
authenticated copy uwierzytelniona kopia
authenticated date data pewna
authentication uwierzytelnienie, poświadczenie
authentication of signature poświadczenie
podpisu
authentication of the date poświadczenie
daty
authorisation 1. upoważnienie, umocowanie,
pełnomocnictwo, upełnomocnienie
2. usankcjonowanie, zatwierdzenie
3. uprawnienie
to get authorisation otrzymać upoważ-
nienie
to give someone authorisation udzielać
/ udzielić komuś upoważnienia
to grant someone authorisation udzielać
/ udzielić komuś upoważnienia
to obtain authorisation otrzymać upowa
żnienie
to revoke an authorisation odwołać
/ cofnąć upoważnienie
authorisation for the establishment of
the bank zezwolenie na utworzenie
banku
authorisation of the commissioning party
upoważnienie komitenta
authorities władze
authority pełnomocnictwo, władza
autograph własnoręczny
one’s autograph signature własnoręczny
podpis
autopsy autopsja, sekcja zwłok
autrefois acquit poprzednio uniewinniony
average oeredni, przeciętny
average cost method metoda po koszcie
przeciętnym
average price method metoda ceny przeciętnej
average wage oerednia płaca
award (verb) przyznać, przyznawać
award a relief in paying tax przyznać
ulgę w zapłacie podatku
award (noun) przyznanie, udzielanie, wynagrodzenie
award of benefits przyznanie świadczeń
16
audit award of benefits
B
Bachelor of Laws stopień naukowy po
ukończeniu studiów prawniczych
back office personnel personel pomocniczy
back order zamówienie zaległe
back to back loan pożyczka obopólna
backdate antydatować, antedatować, datować
wstecz, opatrywać datą wcześniejsz
ą niż faktyczna
backroom personnel kadra „drugiego
planu”
bad 1. zły 2. nieściągalny
bad debt wierzytelność nieściągalna
bad debtor dłużnik niepewny
bad loan pożyczka nieściągalna
bail (noun) 1. zwolnienie za kaucją 2. kaucja,
poręczenie
bail bond poręczenie majątkowe
bail (verb) zwolnić za kaucją, poręczać,
wpłacić kaucję, wykupić z aresztu
bailable dopuszczający zwolnienie za
kaucją
bailable offence przestępstwo dopuszczaj
ące zwolnienie z aresztu za kaucją
bailee 1. biorący w użyczenie, depozytariusz
2. posiadacz zależny
bailment 1. zastaw handlowy, powierzenie
towaruwdepozyt2.zwolnieniezakaucją
bailor deponent, użyczający, depozytor
balance 1. saldo, stan konta 2. bilans
3. równowaga 4. szala
active / credit balance saldo dodatnie
closing balance bilans zamknięcia
debit balance saldo ujemne
inaccuracy of the balance niezgodność
salda
initial balance bilans otwarcia
trial balance bilans próbny
adjusted trial balance bilans próbny
po korektach
post-closing trial balance bilans
próbny po zamknięciu kont
unadjusted trial balance bilans próbny
przed zapisami korygującymi
balance deficit saldo ujemne
balance in hand saldo kasowe
balance of bank account stan rachunku
bankowego
balance sheet bilans
balance sheet date dzień bilansowy
balance sheet equation równanie bilansowe
balance sheet total suma bilansowa
classified balance sheet bilans poklasyfikowany
balances confirmation uzgodnienie sald
ballasting work roboty podsypkowe
ballot (noun) 1. tajne głosowanie, balotaż
2. lista wyborcza 3. liczba oddanych
głosów 4. prawo wyborcze, prawo do
głosowania
ballot (verb) głosować
ban (noun) 1. zakaz 2. delegalizacja
overtime ban zakaz pracy w nadgodzinach
ban (verb) 1. zakazywać, zabraniać 2. delegalizacja
bank 1. bank 2. skarbonka
agricultural bank bank rolny
annuity bank bank rentowy
branch of bank oddział banku
17
brokerage bank bank prowadzący
działalność maklerską
central bank bank centralny
clearing bank bank rozrachunkowy
commercial bank bank handlowy
cooperative bank bank spółdzielczy
correspondent bank bank korespondent
credit bank bank kredytowy
deposit bank bank depozytowy
discount bank bank dyskontowy
domestic bank bank krajowy
Federal Reserve Bank (USA) Bank
Rezerw Federalnych
foreign bank bank zagraniczny
foreign trade bank bank handlu zagranicznego
government bank bank państwowy
housing bank bank budownictwa
industrial bank bank przemysłowy
International Bank for Reconstruction
and Development Międzynarodowy
Bank Odbudowy i Rozwoju
joint stock bank bank akcyjny, bank
w formie spółki akcyjnej
liquidity of bank płynność banku
loan bank bank pożyczkowy
mortgage bank bank hipoteczny
municipal bank bank komunalny
National Bank of Poland Narodowy
Bank Polski
originating bank bank otwierający
akredytywy
private bank bank prywatny
remitting bank bank dokonujący przelewu
representative office przedstawicielstwo
banku
state bank bank państwowy
trade bank bank handlowy
to draw money out of the bank podjąć
pieniądze z konta
to establish / to form a bank utworzyć
bank
bank account rachunek bankowy, konto
bankowe
tax collector’s bank account rachunek
bankowy inkasenta
tax remitter’s bank account rachunek
bankowy płatnika
taxpayer’s bank account rachunek
bankowy podatnika
bank commission prowizja bankowa
bank credit kredyt bankowy
Bank for International Settlements
Bank Rozrachunków Międzynarodowych
bank for loans bank pożyczkowy
bank loan pożyczka bankowa
bank of commerce bank handlowy
bank of deposit bank depozytowy
Bank of England Bank Anglii
bank of issue bank emisyjny
Bank Supervision Commission Komisja
Nadzoru Bankowego
banking bankowy, banku
banking account konto bankowe
banking guarantee gwarancja bankowa
banking profession pracownik banku
banking secrecy tajemnica bankowa
bankrupt bankrut, upadły
bankrupt debtor dłużnik upadły
to go bankrupt zbankrutować
undischarged bankrupt bankrut nieprzywrócony
do praw
bankrupt’s balance-sheet bilans upad
łości
bankrupt’s petition for permission to
make the arrangement podanie upad
łego o dopuszczenie do zawarcia
układu
bankrupt’s self-administration zarząd
własny upadłego
bankruptcy upadłość, bankructwo
non-fraudulent bankruptcy bankructwo
zwykłe, bankructwo popełnione
bez zamiaru oszustwa
to go into bankruptcy zbankrutować
bankruptcy estate / assetsmasaupadłości
bankruptcy estate funds fundusze masy
upadłości
distribution of the bankruptcy estate
18
bank account bankruptcy estate funds
funds podział funduszów masy upad
łości
bankruptcy law prawo upadłościowe
bankruptcy order orzeczenie bankructwa
bankruptcy petition wniosek o ogłoszenie
upadłości
bankruptcy proceedings postępowanie
upadłościowe
concurrent bankruptcy proceedings
wtórne postępowanie upadłościowe
institution / opening of the bankruptcy
proceedings otworzenie postępowania
upadłościowego
bankruptcy with a possibility to make
an arrangement upadłość z możliwości
ą zawarcia układu
bar (noun) 1. adwokatura, palestra, rejestr
adwokatów 2. ława oskarżonych, miejsce
dla oskarżonych
bar (verb) zakazywać, zabraniać, wykluczać
bare masonry and carpentry budynek
/ budowa w stanie surowym
bargain 1. ugoda, umowa, transakcja, targ
2. zakup 3. okazja
bargain sale sprzedaż okazyjna / tania,
sprzedaż towarów przecenionych
barratry 1. pieniactwo 2. barateria
3. przyjmowanie łapówki przez sędziego
barrister adwokat uprawniony do występowania
przed sądem wyższej instancji
(UK), prawnik
barter prowadzić handel wymienny
/ kompensacyjny, wymieniać towar
basic zasadniczy, podstawowy, bazowy,
główny, fundamentalny
basic salary płaca zasadnicza
basic tariff cło zasadnicze, podstawowe
basic wage płaca zasadnicza
bastard dziecko nieślubne, bękart
battery naruszenie nietykalności cielesnej,
pobicie
be on the dole pobierać zasiłek dla bezrobotnych
bearer 1. okaziciel 2. właściciel (np.
paszportu) 3. oddawca, doręczyciel
bearer share akcja na okaziciela
begin 1. rozpocząć / rozpoczynać, zacząć
/ zaczynać 2. powstać, narodzić się
begin building work rozpocząć roboty
budowlane
bench 1. ława sędziowska 2. sąd, trybuna
ł, sędziowie 3. urząd sędziowski
to be on the bench przewodniczyć posiedzeniu
sądu
benefit 1. świadczenie, renta, zasiłek, dodatek,
odprawa 2. korzyść, pożytek
3. dobrodziejstwo
accident benefit renta wypadkowa
cash benefit świadczenie pieniężne
child-care benefit, childcare benefit
zasiłek wychowawczy
compensatory benefit renta wyrównawcza
death benefit odprawa pośmiertna
family benefits świadczenia rodzinne
for the benefit of na rzecz
fringe benefits dodatki do poborów,
świadczenia dodatkowe
maternitybenefitzasiłekmacierzyński
nursing benefit zasiłek pielęgnacyjny
pension benefitświadczenieemerytalne
sickness benefit świadczenie chorobowe
social security benefit
świadczenie socjalne
unemployment benefit
zasiłek dla bezrobotnych
to fix the amount of benefits ustalać
wysokość zasiłku
benefit for unemployed persons zasiłek
dla bezrobotnych
benefit in cash świadczenie pieniężne
benefit in kind świadczenie rzeczowe
benefit of inventory dobrodziejstwo inwentarza
benefit of limited liability for the heir
dobrodziejstwo inwentarza
benefit payable on a provisional basis
zasiłek tymczasowy
19
bankruptcy law benefit payable on a provisional basis
benefit someone dziedziczyć po kimś
benevolent 1. dobroczynny, charytatywny,
filantropijny 2. życzliwy, uczynny,
ofiarny
bequeath pozostawiać / pozostawić
w spadku
bequeath by will zapisać w testamencie
bequest 1. zapis, legat 2. spuoecizna,
spadek
residuary bequest zapis uniwersalny,
zapis całego spadku
to make a bequest to someone zapisać
coś komuś, uczynić zapis na czyjąoe
rzecz
bequest to a universal legatee zapis uniwersalny
bestiality sodomia, zoofilia
bestow upon 1. obdarzać kogoś, podarować
komuś (np. w testamencie) 2. dawać,
użyczać
betterment 1. poprawa, polepszenie
2. wzrost wartości nieruchomości
bicameral dwuizbowy
bid 1. oferta nabycia 2. starania, zabiegi
bidding company spółka przejmująca
bigamy bigamia, dwużeństwo
bilateral 1. dwustronny, bilateralny
2. obustronny, dwuboczny
bilateral transaction czynność prawna
dwustronna
bilaterally binding legal transaction
czynność prawna dwustronnie obowi
ązująca
bi-level dwupoziomowy
bill (adjective) wekslowy
bill broker makler wekslowy
bill case portfel wekslowy
bill charges koszty wekslowe
bill creditor wierzyciel wekslowy
bill debt dług wekslowy
bill debtor dłużnik wekslowy
bill form blankiet wekslowy
bill forger fałszerz wekslowy
bill (noun) 1. weksel 2. konosament 3. rachunek,
faktura (USA) 4. projekt ustawy
bill of exchange weksel
bill of lading konosament
collective bill of lading konosament
zbiorczy
inland waterway bill of lading konosament
żeglugi oeródlądowej
straight bill of lading konosament
imienny
through bill of lading konosament
bezpośredni
to bearer bill of lading konosament na
okaziciela
to order bill of lading konosament na
zlecenie
transhipment bill of lading konosament
przeładunkowy
bill of security weksel gwarancyjny
bill overdue weksel przeterminowany
bill payable after date weksel płatny po
terminie
bill payable at a fixed date weksel płatny
w ustalonym terminie
bill payable at sight weksel płatny za
okazaniem
bill payable to bearer weksel płatny na
okaziciela
bill payable, B/P weksel do zapłaty, zobowi
ązanie wekslowe
bill receivable, B/R weksel należny, nale
żność wekslowa
bill to mature weksel płatny w szybkim
czasie
billet zajęcie, posada, zatrudnienie
binding wiążący, obowiązujący, w mocy
binding force of the arrangement moc
wiążąca układu
binding offer oferta wiążąca
bipartite 1. sporządzony w dwu częoeciach,
dwuczęoeciowy 2. dwustronny
blackmail (noun) szantaż, wymuszenie
blackmail (verb) szantażować, wymuszać
blacksmith work roboty kowalskie
blasphemer bluźnierca
blasphemous bluźnierczy
blasphemy bluźnierstwo
block of flats blok mieszkalny
20
benefit someone block of flats
blocked zablokowany, zatarasowany, zahamowany
blocked account konto zablokowane
blotterksięgaaresztowań,rejestrpolicyjny
Blue Book sprawozdanie komisji rządowej
blue laws prawa obyczajowe, surowe prawa
purytańskie
board 1. rada, komisja, zgromadzenie
2. zarząd, dyrekcja 3. urząd 4. utrzymanie,
wyżywienie
board of directors zarząd, rada dyrektorów
body organ, ogół
body of creditors ogół wierzycieli
bodyguard ochroniarz, goryl, ochrona
osobista
bogus fikcyjny
bogus sale sprzedaż fikcyjna
bona fide w dobrej wierze
bond 1. obligacja 2. kaucja
callable bond obligacja z terminem
wykupu
communal bond obligacja komunalna
consol bond obligacja wieczysta
consolidated bond obligacja skonsolidowana
convertible bond obligacja zamienna
corporate bond obligacja przedsiębiorstwa
debenture bond (USA) obligacja bez
zabezpieczenia
extended bond obligacja z przedłużonym
terminem wykupu
fixed-interest bond obligacja o stałym
oprocentowaniu
floating-rate bond obligacja o zmiennym
oprocentowaniu
government bond obligacja skarbowa
index-linked bond obligacja indeksowana
interim bond obligacja tymczasowa
irredeemable bond obligacja bez terminu
wykupu
irredeemable bond obligacja wieczysta
junk bond obligacja oemieciowa
liabilities resulting from the bonds zobowi
ązania wynikające z obligacji
local authority bond obligacja komunalna
mortgage bond obligacja hipoteczna
municipal bond obligacja komunalna
non-negotiable bond obligacja imienna
optional bond obligacja opcyjna
participating bond obligacja partycypacyjna
perpetual bond obligacja wieczysta
premium bond obligacja premiowa
prize bond obligacja premiowa
redeemable bond obligacja z terminem
wykupu
redeemed bond obligacja wykupiona
registered bond obligacja imienna
revenue bond obligacja przychodowa
rights attaching to bonds prawa z obligacji
state bond obligacja państwowa
to issue bonds emitować obligacje
to purchase bonds nabywać / nabyć
obligacje
to redeem bonds umarzać / umorzyć
obligacje
to sell bonds zbywać / zbyć obligacje
treasury bond obligacja państwowa,
skarbowa
unified bond obligacja skonsolidowana
unsecured bond obligacja niezabezpieczona
zero-coupon bond obligacja nieoprocentowana
bond debtor dłużnik obligacyjny
bond to bearer obligacja na okaziciela
bond with the right of priority obligacja
z prawem pierwszeństwa
bearer bond obligacja na okaziciela
bonded pod zamknięciem celnym
bondholder obligatariusz
bondholder’s claim roszczenie obligatariusza
21
blocked bondholder’s claim
bonus gratyfikacja, premia, dodatek
bonus for overtime work dodatek za pracę
w godzinach nadliczbowych
bonus on output premia produkcyjna
bonus on turnover premia produkcyjna
bonus system system premiowy
incentive bonus dodatek motywacyjny
bookksięga,książka,książeczka,dziennik
access to books wgląd do ksiąg
bill book księga weksli
bought day book dziennik / rejestr zakupów
cash book, CB książka kasowa
cash disbursements book dziennik
wydatków
cheque book książeczka czekowa
company’s books księgi rachunkowe
day book dziennik
housing savings book książeczka
mieszkaniowa
log book dziennik
minutes book (UK) księga protokołów
petty cash book, PCB książka drobnych
wpływów i wydatków
purchases day book dziennik / rejestr
zakupów
purchases returns (day) book, PRB
księga zwrotów zakupionych dóbr
sales day book dziennik sprzedaży
sales returns (day) book, SRB księga
zwrotów ze sprzedaży
stock book księga magazynowa
to cook the books manipulowaćwksięgach
to enter in the books księgować
to fiddle the books manipulować
w księgach
to inspect books przejrzeć księgi
to keep the books prowadzić księgowość
to post from a day book to a ledger
przenosić z dziennika kasowego do
księgi głównej
to review books przejrzeć księgi
book of final entry księga zapisu końcowego
book of minutes księga protokołów
book of original entry księga zapisu pierwotnego
book of prime entry dziennik
book value wartość księgowa
book-keeping / bookkeeping księgowość,
rachunkowość
double entry bookkeeping księgowość
podwójna
duplicating bookkeeping księgowość
przebitkowa
single entry bookkeeping księgowość
pojedyncza
bookkeeping error błąd księgowy
books of account księgi rachunkowe
border 1. granica, pogranicze, kresy
2. brzeg, skraj
border guards straż graniczna
border traffic ruch graniczny
born out of wedlock urodzony poza mał-
żeństwem, nieślubny, pozamałżeński
borrower pożyczkobiorca, biorącywużyczenie,
kredytobiorca
boundary granica (nieruchomości)
branch 1. filia, oddział 2. gałąź 3. bran-
ża, dział
branch of the company oddział spółki
to open / to establish a branch of the
company otworzyć oddział spółki
breach (verb) 1. naruszać, pogwałcać,
nadużywać 2. zrywać
breach provisions on safety and hygiene
at work naruszać przepisy bhp
breach (noun) 1. naruszenie, pogwałcenie,
nadużycie 2. zerwanie, złamanie
3. wyłom
breach of a non-competition rule naruszenie
zakazu konkurencji
breach of confidence nadużycie zaufania
breach of promise złamanie obietnicy
breach of the peace 1. naruszenie pokoju
2. naruszenie porządku publicznego
breadwinner żywiciel rodziny
break 1. przerwa 2. ulga
nursing break przerwa na karmienie
tax break ulga podatkowa
22
bonus break
bribe przekupywać, dawać / wręczać łapówkę
briber osoba dająca łapówkę
bribery przekupstwo, łapownictwo, sprzedajność
bridging pomostowy
bridging loan kredyt pomostowy, po-
życzka pomostowa
brief 1. pismo urzędowe 2. sprawa są-
dowa 3. powierzenie sprawy 4. streszczenie
sprawy
bucket shop oszukańcza firma maklerska
przeprowadzająca fikcyjne transakcje
zakupu towarów i papierów wartościowych
budget (noun) 1. budżet 2. zapas, zbiór
capital budget budżet inwestycyjny
cash budget budżet oerodków pienięż-
nych
evolving budget budżet ciągły, budżet
kroczący
financial budget budżet finansowy
fixed budget budżet sztywny, budżet
stały
flexed budget budżet elastyczny
flexible budget budżet elastyczny
incremental budget budżet przyrostowy
master budget budżet główny, budżet
wiodący
operating budget budżet operacyjny
production budget budżet produkcji
rolling budget budżet ciągły, budżet
kroczący
sales budget budżet sprzedaży
static budgetbudżet stały, budżetsztywny
to review a budgetweryfikowaćbudżet
budget committee komisja budżetowa
budget (verb) ustalić budżet, budżetować,
obliczać
budget for the coming year ustalić bud-
żet na nadchodzący rok
budgetary budżetowy
budgetary control kontrola budżetowa
budgetary loan kredyt budżetowy
budgetary process proces budżetowania
budgeting budżetowanie
capital budgeting budżetowanie kapita
łowe
incremental budgeting budżetowanie
przyrostowe
participating budgeting budżetowanie
partycypacyjne
zero-based budgeting budżetowanie
od zera
buggery sodomia, pederastia
builder pracownik budowlany
building budynek, budowa, budownictwo
detached building budynek wolnostoj
ący
educational building budynek szkolny
heritage building budynek zabytkowy
historic building budynek zabytkowy,
budynek wpisany na listę dziedzictwa
isolated building budynek wolnostoj
ący
link building budynek plombowy
listed building budynek wpisany na listę
dziedzictwa
non-residential building budynek nie
przeznaczony do celów mieszkalnych,
budynek niemieszkalny
road building budowa dróg
separate building budynek wolnostoj
ący
building and loan association towarzystwo
kredytowo-budowlane, spółdzielnia
pożyczkowo-budowlana
building authority władze budowlane
building contract umowa o roboty budowlane
building costs / expenditure koszt budowy
building for trade and industry budownictwo
gospodarcze
building for trade, industry and farming
budynek gospodarczy
building ground plac budowy, budowa
building industry przemysł budowlany,
budownictwo
building inspection inspekcja budowlana
23
bribe building inspection
building inspector inspektor budowlany
building land działka budowlana, tereny
budowlane
improved building land działka budowlana
uzbrojona
unimproved building land działka budowlana
nieuzbrojona
building material materiał budowlany
building moratorium zakaz budowania
building permit pozwolenie budowlane /
na budowę
building permit application wniosek
o wydanie pozwolenia na budowę
building project projekt budowlany
building site teren budowy
building slump zastój budowlany
building society spółdzielnia budowlano-
mieszkaniowa
building trade przemysł budowlany
bulk sale sprzedaż masowa
burden ciężar, obciążenie, brzemię
burden of evidence / proof ciężar dowodu
burglar włamywacz, złodziej dokonujący
kradzieży z włamaniem
burglarise włamywać się (do budynku)
burglary włamanie, kradzież z włamaniem
burgle włamywać się, okradać
business 1. działalność gospodarcza / handlowa,
interes, transakcja handlowa
2. sprawa 3. firma, dom handlowy,
przedsiębiorstwo 4. branża 5. zawód,
zajęcie 6. obowiązek, zadanie, zakres
działania / obowiązków
business activity działalność gospodarcza
/ handlowa
business day dzień roboczy
business hours godziny urzędowania
business name of a company / partnership
firma spółki
business premises lokal handlowy
business trip podróż służbowa
business year rok bilansowy
buying zakup, kupowanie, nabycie
buying commission prowizja od zakupu
buyout wykup
buyout price cena wykupu
by order and for account na zlecenie i rachunek
bylaw / bye-law lokalny przepis, zarzą-
dzenie
bylaws / bye-laws regulamin, statut, przepisy
24
building inspector bylaws / bye-laws
C
c/o conscientious objector osoba odmawiaj
ąca odbycia służby wojskowej ze
względu na przekonania
cadaver (USA) zwłoki
caisson work roboty kesonowe
calculate obliczać / obliczyć, kalkulować
calculate a legitim obliczać zachowek
calculate a tax obliczać podatek
calculate the absenteeism obliczać absencję
calculation kalkulacja, obliczenie
calendar kalendarz, terminarz
voting calendar kalendarz wyborczy
call (noun) żądanie, wezwanie do opłacenia
akcji
call for delivery żądanie dostawy
call (verb) wezwać / wzywać
call for tenders wezwać do składania
ofert przetargowych
called-up share akcja kredytowana
calumny kalumnia, oszczerstwo, potwarz,
pomówienie
campaign kampania, akcja, demonstracja
to lead a campaign prowadzić kampanię
to organise a campaign for organizować
kampanię na rzecz
cancel 1. odwołać, anulować, unieważnić
2. skreślać, wykreślać, kasować
cancel an offer anulować ofertę
cancellation 1. anulowanie, odwołanie,
unieważnienie2. skreślenie,skasowanie
cancerous rakotwórczy
cancerous substances and agents substancje
i czynniki rakotwórcze
canon kanon, norma, reguła, zasada
capable zdolny, zdatny, posiadający zdolność
prawną
capable of making a will zdolny do sporz
ądzenia testamentu
capable of transacting legal business
zdolny do czynności prawnych
to be capable of transacting legal business
być zdolnym do czynności prawnych
capacity 1. zdolność 2. pojemność 3. wydajność
4. funkcja, rola, charakter
attainment of capacity to perform acts
in law nabycie zdolności do czynności
prawnych
full capacity to perform / to effect acts
in law pełna zdolność do czynności
prawnych
lack of capacity to perform acts in law
brak zdolności do czynności prawnych
limited capacity to perform acts in law
ograniczona zdolność do czynności
prawnych
capacity for acts in lawzdolnośćdoczynności
prawnych
capacity to act in court proceedings
zdolność procesowa
capacity to effect acts in law zdolność do
czynności prawnych
capacity to go bankrupt zdolność upad
łościowa
capacity to transact legal business zdolność
do czynności prawnych
capital (noun) 1. kapitał, oerodki pienięż-
ne, fundusz 2. stolica
allotted share capital przydzielony kapita
ł zakładowy
25
amount of the capital wysokość kapita
łu
authorised capital kapitał akcyjny /
statutowy
debt capital kapitał dłużny
equity capital kapitał własny, kapitał
zakładowy
foreign capital kapitał zagraniczny
fully-paid share capital kapitał opłacony
increase in the capital podwyższenie
kapitału
initial capital kapitał początkowy, kapita
ł zakładowy
loan capital kapitał pożyczkowy
nominal share capital nominalny kapita
ł zakładowy
original capital kapitał zakładowy
paid up capital kapitał opłacony
paid-in capital kapitał wniesiony
paid-up share capital pokryty / wpłacony
kapitał zakładowy
reduction of / in the capital obniżenie
kapitału
reserve capital kapitał rezerwowy
risk capital kapitał ryzyka
share capital kapitał zakładowy
subscribed capital kapitał subskrybowany
supplementary capital kapitał zapasowy
to have a stake in a company mieć kapita
ł w spółce
unissued share capital niewyemitowany
kapitał akcyjny
venture capital kapitał ryzyka
capital of company / partnership kapita
ł spółki
capital transactions tax podatek od kapita
łu
capital (adjective) 1. kapitalny 2. kapita
łowy
capital budgeting budżetowanie kapita
łowe
capital company spółka kapitałowa
capital repairs remont kapitalny
capitalisation kapitalizacja
market capitalisation kapitalizacja
rynkowa
captive pojmany, wzięty do niewoli,
jeniec
captivity niewola
in captivity w niewoli
car park parking
card karta, dowód
bank card karta płatnicza
issue of bank cards wydawanie kart
płatniczych
trade union card karta związkowa
care 1. troska 2. opieka, piecza 3. uwaga,
ostrożność
due care należyta staranność
career ladder szczeble kariery zawodowej
to move up the career ladder wspinać
się po szczeblach kariery zawodowej
carnal 1. cielesny, płciowy 2. ziemski,
doczesny
carnal abuse czyn lubieżny, gwałt na nieletnim
carnal knowledge stosunek płciowy
carpentry roboty ciesielskie
carrier przedsiębiorstwo przewozowe,
przewoźnik
carry out wykonywać / wykonać, przeprowadzać
/ prowadzić
carry out a medical check-up przeprowadzać
badania lekarskie
carry out an execution from the partner’s
assets prowadzić egzekucję z maj
ątku wspólnika
carry out work wykonywać pracę
case 1. sprawa (w sądzie), proces 2. wypadek,
przypadek 3. stan, sytuacja
4. precedens sądowy
cash oerodek pieniężny, gotówka
cash assets aktywa gotówkowe
cash at bank oerodki pieniężne na rachunku
bankowym
cash available to meet current obligations
oerodki pieniężne dostępne na
bieżąco
26
capital of company / partnership cash available to meet...
cash budget budżet oerodków pieniężnych
cash flow przepływ oerodków pieniężnych
cash flow assumptions metody wyceny
rozchodu zapasów
cash in transit oerodki pieniężnewdrodze
cash in way oerodki pieniężne w drodze
cash office kasa
cash-box kasa
cash-desk kasa
cash register kasa fiskalna
cassation kasacja, unieważnienie, uchylenie
catchall przepis uniwersalny, obejmujący
wszystkie przypadki (np. w umowie)
catering żywienie zbiorowe
catering profession pracownicy gastronomii
cause 1. przyczyna, powód 2. sprawa
sądowa, proces 3. motyw, uzasadnienie
cause of action podstawa roszczenia
cautionary ostrzegawczy, ku przestrodze
caveat 1. ostrzeżenie (w księdze wieczystej)
2. zastrzeżenie, sprzeciw, upomnienie
caveat emptor „niech kupujący się strze-
że”, zasada ryzyka kupującego
cease and desist order nakaz zaprzestania
działalności
cede przekazywać, odstępować, cedować
cement cement
censure 1. nagana, potępienie, krytyka,
upomnienie 2. kara kościelna
census spis ludności
central centralny, główny, czołowy, zasadniczy
central heating centralne ogrzewanie
Central Office of Customs Główny
Urząd Ceł
President of the Central Office of Customs
Prezes Głównego Urzędu Ceł
centralisation centralizacja
centre ośrodek, centrum
Job Centre urząd pracy
certificate 1. certyfikat, zaświadczenie,
kwit, atest, poświadczenie 2. świadectwo,
metryka, akt
conditioning certificate świadectwo
kondycjonowania
employment certificate świadectwo
pracy
qualification certificate świadectwo
kwalifikacyjne
veterinary certificate świadectwo weterynaryjne
work certificate świadectwo pracy
certificate of age świadectwo wieku
certificate of disinfecting świadectwo
dezynfekcji
certificate of force majeure świadectwo
siły wyższej
certificate of identity przepustka celna,
świadectwo tranzytowe
certificate of incapacity for work / of
disability to work zaświadczenie o niezdolności
do pracy
certificate of incorporation akt ustanowienia
spółki
certificate of manufacture świadectwo
o wyprodukowaniu
certificate of origin of goodsświadectwo
pochodzenia towarów
certificate of pedigree świadectwo o rodowodzie
zwierząt
certificate of sampling świadectwo próbobrania
certificate of standardisation świadectwo
standaryzacyjne
certification 1. poświadczenie, uwierzytelnienie,
potwierdzenie, 2. zalegalizowanie
3. wystawienie zaświadczenia
4. uznanie osoby za umysłowo chorą
(UK)
certified 1. uwierzytelniony, poświadczony,
potwierdzony 2. posiadający atest
3. zalegalizowany
certified by a notary uwierzytelniony notarialnie
certified copy uwierzytelniona kopia
certified date data pewna
Certified General Accountants’ Association
of Canada Stowarzyszenie Księgowych
w Kanadzie
27
cash budget Certified General...
certified statement zaświadczenie
certify 1. uwierzytelnić, poświadczyć, potwierdzić,
zaświadczać, legalizować
2. ręczyć, świadczyć 3. ubezwłasnowolnić
(UK)
certify a death stwierdzić zgon
cessation wstrzymanie, zaprzestanie,
przerwanie, zaniechanie
cessation of payments wstrzymanie / zaprzestanie
płatności
chair przewodniczący
Chairman of the Commission for Insurance
and Pension Funds Supervision
Przewodniczący Komisji Nadzoru
Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych
challenge (noun) 1. sprzeciw 2. wniosek
o wyłączenie 3. zakwestionowanie,
podanie w wątpliwość 4. wyzwanie
5. apel
challenge (verb) 1. wysuwać zarzut
2. kwestionować, sprzeciwiać się 3. podwa
żać, podawać w wątpliwość 4. wyzywać,
rzucić wyzwanie 5. apelować 6. odrzucać,
nie przyjmować 7. wykluczać
(sędziego) 8. prowokować
challengeable 1. podlegający wyłączeniu
/ kwestionowaniu 2. (o świadku) niewiarygodny
chamber 1. izba 2. sala, pokój 3. gabinet
sędziowski
chambers 1. kancelaria adwokacka 2. gabinet
sędziowski
champerty finansowanie przez osobę
trzecią kosztów sprawy cywilnej w celu
uzyskania udziałuwprzedmiocie sporu
change zmiana, odmiana
change in employment structure zmiany
w strukturze zatrudnienia
change in the business name zmiana
brzmienia firmy
to make a change in the business
name dokonać zmiany brzmienia firmy
changes in the company / partnership
zmiany w spółce
charge (noun) 1. ciężar, ładunek 2. koszt,
należność, opłata 3. odpowiedzialność
4. obciążenie, zapis w ciężar 5. podopieczny
6. oskarżenie, zarzut
charge (verb) 1. obciążać / obciążyć
(sumą) 2. powierzać, polecać, poruczać,
oddawać pod opiekę 3. oskarżać, obwiniać,
zarzucać 4. pouczać, instruować
5. napełniać, ładować, obciążać
chargeable 1. podlegający opodatkowaniu
2. podlegający oskarżeniu 3. podlegaj
ący opłacie
chargeable event zdarzenie podatkowe
charged 1. obciążony 2. oskarżony
charges koszty, wydatki
charging 1. obciążanie 2. zajmowanie, zastawianie
charging order nakaz zajęcia majątku
dłużnika w celu zabezpieczenia powództwa
charity 1. działalność charytatywna, dobroczynność
2. jałmużna 3. miłosierdzie
4. instytucja charytatywna / dobroczynna
5. datek na cele dobroczynne
charity sale sprzedaż na cele dobroczynne
chart 1. wykres, diagram, tablica 2. mapa
morska
charter 1. umowa, porozumienie 2. statut
3. przywilej 4. karta, edykt 5. czarter,
wynajem
charter commission prowizja frachtowa /
czarterowa
chattel rzecz ruchoma, ruchomość, maj
ątek ruchomy
trespass to chattels naruszenie praw do
ruchomości
chattels ruchomości
chemical agents, chemicals oerodki chemiczne
cheque (UK), check (USA) czek
account payee cheque czek rozrachunkowy
advised cheque czek awizowany
bank cheque czek bankowy
banker’s cheque czek bankowy
bearer cheque czek na okaziciela
bearer of a cheque posiadacz czeku
28
certified statement cheque (UK), check (USA)
blank cheque czek in blanco
bouncing cheque (UK) czek bez pokrycia
cash cheque czek gotówkowy
cashier’s cheque czek bankowy
certified cheque czek potwierdzony
circular cheque czek gotówkowy kasowy
crossed cheque czek krosowany, zakreślony
dishonoured cheque czek niehonorowany
drawer of a cheque wystawca czeku
dud cheque czek bez pokrycia
foreign cheque czek za granicę
giro cheque czek rozrachunkowy
guaranteed chequeczekgwarantowany
holder of a cheque posiadacz czeku
local cheque czek miejscowy / płatny
w miejscu wystawienia
marked cheque czek poświadczony
negotiable cheque czek przenoszalny /
na zlecenie
non-local cheque czek zamiejscowy
non-negotiable cheque czek imienny
open cheque czek gotówkowy
order cheque, cheque to order czek na
zlecenie
outstanding cheque czek nieuregulowany
out-town cheque czek zamiejscowy
overdue cheque czek przeterminowany
payment by cheque zapłata czekiem
post / postal cheque czek pocztowy
registered cheque czek imienny
rubber cheque (USA) czek bez pokrycia
stale cheque czek przeterminowany
to antidate / backdate a cheque antydatować
czek
to block a cheque zablokować czek
to cash / collect a cheque zainkasować
czek
to cross a cheque zakreślić czek
to draw a cheque on a bank wystawić
czek na bank
to endorse a cheque indosować czek
to issue /make/makeout a chequewystawić
czek
to meet a cheque honorować czek
to pay a cheque honorować czek
to send a cheque for collection posłać
czek do inkasa
to stop a cheque wstrzymać wypłatę
czeku
town cheque czek miejscowy / płatny
w miejscu wystawienia
transfer of a cheque przelew czeku
traveller’s cheque czek podróżny
uncovered cheque czek bez pokrycia
uncrossed cheque czek gotówkowy
unlimited cheque czek nielimitowany
unpaid cheque czek niehonorowany
cheque bearer posiadacz czeku
cheque for the amount of / amounting to
... czek na sumę ...
cheque on the AAA bank czek (wystawiony)
na bank AAA
cheque to bearer czek na okaziciela
chicanery krętactwo, matactwo słowne
child dziecko, niepełnoletni
child abuse maltretowanie dzieci, molestowanie
dzieci
child labour praca dzieci
choreographic work dzieło choreograficzne
chose rzecz, przedmiot, ruchomość
choses in action przedmiot roszczenia,
prawa rzeczowe, które można dochodzić
na drodze sądowej
church tax podatek kościelny
cinematographic work dzieło filmowe
circuit hrabstwo, okręg sądowy, obwód
circular 1. okólnik, pismo okólne, kurenda,
zawiadomienie 2. ulotka reklamowa
circumstance okoliczność, warunek, sytuacja
aggravating circumstances okoliczności
„pogarszające” / obciążające
extenuating / mitigating circumstances
okoliczności łagodzące
29
cheque bearer circumstance
circumstantial 1. poszlakowy, oparty na
poszlakach 2. okolicznościowy, przypadkowy
circumstantial evidence poszlaki, dowody
pośrednie
citation 1. wezwanie do udziału w sprawie,
nakaz stawiennictwa, cytata 2. pozew,
wezwanie 3. powołanie się na precedens
citizen obywatel
citizenry ogół obywateli, obywatele
citizenship 1. obywatelstwo 2. obowiązki
i prawa obywatela
dual citizenship podwójne obywatelstwo
city plan plan zagospodarowania
civic 1. miejski 2. obywatelski, społeczny
Civic Platform Platforma Obywatelska
civil cywilny, państwowy, publiczny, obywatelski
civil engineer inżynier budowlany
civil engineering budownictwo podziemne
civil fruits of a thing pożytki cywilne
rzeczy
civil law partnership (POL) spółka cywilna
civil liberties swobody obywatelskie
civil partnership spółka cywilna
civil procedure postępowanie cywilne
civil obligation zobowiązanie cywilne
civil rights prawa publiczne
to enjoy civil rights korzystać z praw
publicznych
civil servant urzędnik państwowy
civil service służba cywilna
civil service corpskorpussłużbycywilnej
civilian cywil, osoba cywilna
claim (noun) 1. roszczenie, pretensja,
żądanie, domaganie się 2. wniosek
3. pozew 4. wierzytelność 5. prawo
6. skarga, zażalenie, reklamacja, pretensja
7. oświadczenie, twierdzenie
challenged claim wierzytelność sporna
conditional claim wierzytelność warunkowa
contested claim wierzytelność sporna
contingent claim wierzytelność warunkowa
conversion of claims to shares / stocks
konwersja wierzytelności na udziały /
akcje
examination of claims sprawdzanie
wierzytelności
extract / excerpt from the list of
claims wyciąg z listy wierzytelności
list of claims lista wierzytelności
pension claim roszczenie rentowe
proprietary claim roszczenie maj
ątkowe
pursuit of claims dochodzenie roszczenia
reciprocal claims wierzytelności wzajemne
supplementary list of claims uzupe
łniająca lista wierzytelności
title of claim tytuł wierzytelności
to acquire a claim nabyć wierzytelność
to allow claims uwzględnić roszczenie
to approve the list of claims zatwierdzić
listę wierzytelności
to confirm the list of claims zatwierdzić
listę wierzytelności
to establish a list of claims ustalić listę
wierzytelności
to file a claim zgłosić wierzytelność
to make a list of claims sporządzić listę
wierzytelności
to pursue a claim dochodzić roszczenia
to review / to view the list of claims
przeglądać listę wierzytelności
to supplement the list of claims uzupe
łniać listę wierzytelności
claim arising under an employment relationship
wierzytelność ze stosunku
pracy
claim denominated in foreign currency
wierzytelność w obcej walucie
claim excluded from arrangement / reorganisation
wierzytelność wyłączona
z układu
30
circumstantial claim excluded...
claim for employee’s earnings wierzytelność
ze stosunku pracy
claim for the commission roszczenie
o prowizję
claim included in arrangement / reorganisation
wierzytelność objęta
układem
claim recorded ex officio wierzytelność
umieszczana z urzędu
claim resulting from a legitim roszczenie
z tytułu zachowku
claim resulting from the contract of
work roszczenie wynikające z umowy
o dzieło
claim secured by a mortgage wierzytelność
zabezpieczona hipoteką
claim secured by a right in rem wierzytelność
zabezpieczona rzeczowo
claim secured on property wierzytelność
zabezpieczona rzeczowo
claim (verb) 1. dochodzić, domagać się,
żądać 2. rościć sobie prawo 3. zgłaszać
pretensje / roszczenia 4. składać reklamację,
reklamować 6. twierdzić, utrzymywać
5. pretendować do
claim a debt against a bankrupt zgłosić
roszczenie do masy upadłości
claim possession rościć sobie prawo do
posiadania
claimant 1. wnioskodawca 2. zgłaszający
roszczenie / reklamację 3. powód, strona
powodowa
clandestine 1. tajny, ukryty, pokątny
2. nielegalny
clandestine worker pracownik nielegalny
class klasa, rodzaj, typ, kategoria, gatunek
class of shares kategoria, rodzaj akcji
classification klasyfikacja
classification of goods klasyfikacja towarów
clause klauzula, warunek, przepis, paragraf,
punkt (umowy)
enforceability clause klauzula wykonalności
to assign an enforceability clause to
something nadać czemuś klauzulę wykonalności
clear 1. oczyoecić (z zarzutów) 2. oclić,
uiszczać cło 3. wyprzedawać (towar)
clear the stock wyprzedać zapas
clearance 1. oclenie, uiszczenie cła
2. rozliczenie, rozrachunek
clearance card świadectwo pracy
clearing rozliczenie, rozrachunek
clearing agent agent celny
clearing house izba rozrachunkowa
clemency 1. akt łaski, ułaskawienie
2. miłosierdzie 3. łagodność
clerical 1. biurowy, urzędniczy, kancelaryjny
2. duchowny, klerykalny
clerical assistant pracownik biurowy
clerical work praca urzędnicza, praca
biurowa
clerk urzędnik
clerk of works inspektor / urzędnik nadzoru
budowlanego
clerkship 1. staż praktyki adwokackiej
2. urząd, zatrudnienie
close 1. zakończyć, zamknąć 2. zawierać
close the current business of the company
/ partnership zakończyć bieżące
interesy spółki
close the partnership’s / company’s
business zakończyć działalność spółki
closed offering / subscription subskrypcja
zamknięta
coaching pouczanie świadka przed jego
zeznawaniem w sądzie
coastal shipping kabotaż, żegluga kabota
żowa
coastwise shipping żegluga przybrzeżna,
kabotaż
co-conspirator współspiskowiec
code 1. kodeks, regulamin, zbiór przepisów
2. kod, szyfr
building code kodeks budowlany
labour code kodeks pracy
co-debtor dłużnik solidarny, współdłuż-
nik
co-determination współdecydowanie
codicil kodycyl do testamentu
31
claim for employee’s earnings codicil
codification kodyfikacja
co-executors współwykonawcy (testamentu)
cognate krewny, osoba spokrewniona
cognate offence kazirodztwo
cognation pokrewieństwo
cognisable w zakresie kompetencji sądu
cognisance 1. kompetencje, właściwość
(sądu) 2. świadomość 3. rozpoznanie
sprawyprzezsąd4.wiedza,kompetencje
cohabitantpartner,konkubent,konkubina
coin moneta
coinage bicie monet
cold store chłodnia
collateral 1. zabezpieczenie, zastaw
2. krewny w linii bocznej
collateral bank-loan kredyt lombardowy
collateral heir spadkobierca w linii
bocznej
collateral line linia boczna
collateral obligation zobowiązanie uboczne
collateral security zabezpieczenie dodatkowe
pożyczki
collateral succession dziedziczenie w linii
bocznej
collect odbierać, oeciągać, pobierać, inkasować
collect a duty pobierać, oeciągać cła
collect claims oeciągnąć wierzytelności
collect goods odbierać towar
collect the receivables oeciągnąć wierzytelności
collection pobieranie, pobór, odbiór, windykacja
collection of taxes pobieranie, oeciąganie
podatków, pobór podatku
to waive the collection of taxes zaniechać
poboru podatku
collective zbiorowy, grupowy, wspólny,
kolektywny
collective agreement układ zbiorowy
collective bargaining negocjacje zbiorowe
collective body kolegium
collective dispute spór zbiorowy
collective labour agreement układ zbiorowy
pracy
collective ownership własność zbiorowa
collective power of attorney pełnomocnictwo
zbiorowe
collective property własność zbiorowa
collective responsibility odpowiedzialność
zbiorowa
collector 1. poborca, inkasent, windykator
2. osoba wyznaczona przez sąd do
zarządzania masą spadkową przed ustanowieniem
dla niej wykonawcy
collude działać w zmowie
collusion zmowa (na niekorzyść strony
trzeciej albo w celu wprowadzenia
w błąd sądu)
collusive ukartowany, polegający na
zmowie
collusive action działanie w zmowie,
działanie ukartowane
colour pozór, pretekst
colour of law pozory prawa
colour of right pozór słuszności
come into otrzymać, wejść w posiadanie
come into an inheritance otrzymać spadek
comity kurtuazja, grzeczność, uprzejmość,
poszanowanie
commendam sum suma komandytowa
commerce 1. handel 2. stosunki towarzyskie
commercial 1. handlowy, kupiecki 2. prowadz
ący działalność handlową 3. komercyjny
4. rynkowy
commercial agency przedstawicielstwo
handlowe
commercial agent agent handlowy
commercial company / partnership
spółka handlowa
commercial lease najem lokalu handlowego
commercial power of attorney prokura
to grant a commercial power of attorney
ustanowić prokurę
to revoke a commercial power of attorney
odwołać prokurę
32
codification commercial power of attorney
commercial register rejestr handlowy
commercial representative pełnomocnik
handlowy
commercial sale sprzedaż handlowa
commission (verb) zlecać
commission (noun) 1. prowizja 2. zlecenie
3. popełnienie 4. komisja
bank commission prowizja bankowa
buying commission prowizja od zakupu
charter commission prowizja frachtowa
claim for the commission roszczenie
o prowizję
conciliation commission komisja pojednawcza
del credere commission prowizja del
credere
flat-rate commission prowizja rycza
łtowa
guarantee commission prowizja gwarancyjna
handling commission prowizja manipulacyjna
illicit commission prowizja nielegalna
insurance commission prowizja ubezpieczeniowa
percent commission prowizja procentowa
sale on commission sprzedaż komisowa
sales commission prowizja od sprzeda-
ży
selling commission prowizja od sprzeda
ży
to charge a commission pobierać prowizję
to deduct a commission potrącić prowizję
to demand a commission for a contract
żądać prowizji od umowy
work safety and hygiene commission
komisja bhp
commission buyer komisant skupu
Commission for Banking Supervision
Komisja Nadzoru Bankowego
Commission for Collective Labour
Agreements Komisja do Spraw
Układów Zbiorowych Pracy
commission for delivery prowizja za dostawę
commission for safety and hygiene at
work komisja bhp
commission for sale prowizja od sprzeda
ży
commission of a crime popełnienie przestępstwa
commission on sales prowizja od sprzeda
ży
commission on turnover prowizja od obrotu
commission order zamówienie komisowe
commission rate stawka prowizyjna
commission sale sprzedaż komisowa,
sprzedaż agencyjna
commissioner 1. komisarz 2. pełnomocnik,
delegat 3. minister 4. członek komisji
/ komitetu 5. sędzia pokoju (USA)
commissioning party komitent
account of the commissioning party
rachunek komitenta
authorisation of the commissioning
party upoważnienie komitenta
committee 1. komitet, rada, komisja
2. opiekun prawny, kurator
arbitrational committee komisja pojednawcza
International Accounting Standards
Committee, IASC Komitet Międzynarodowych
Standardów Rachunkowości
committee of creditors rada wierzycieli
composition of the creditors’ committee
skład rady wierzycieli
powers of the creditors’ committee
uprawnienia rady wierzycieli
to appoint the creditors’ committee
powołać radę wierzycieli
to establish the creditors’ committee
ustanowić radę wierzycieli
common seal pieczęć spółki / związku
communal komunalny, gminny
33
commercial register communal
communal establishment zakład komunalny
community 1. wspólnota, wspólność
2. społeczność, ogół 3. gmina 4. oerodowisko,
koła
community of heirswspólnośćspadkowa
community property własność komunalna
Community social dialogue dialog spo-
łeczny we Wspólnocie
Community worker pracownik z WE
(Wspólnoty Europejskiej)
Companies Act (USA) ustawa o spółkach
handlowych
Companies House (UK) urząd rejestrowy
przedsiębiorstw, Dom Spółek
company spółka, firma, przedsiębiorstwo
acquiring company spółka przejmuj
ąca
affiliated company spółka powiązana
associated company spółka powiązana
bidding company spółka przejmująca
capital company spółka kapitałowa
commercial company spółka handlowa
dissolution of a company rozwiązanie
spółki
dominant company spółka dominuj
ąca
foreign company spółka zagraniczna
joint-stock company (POL) spółka akcyjna
leasing company spółka leasingowa
limited liability company (POL)
spółka z ograniczoną odpowiedzialności
ą
listed company spółka giełdowa
medium-sized company spółka oeredniej
wielkości
merging company spółka łącząca się
multinational company spółka wielonarodowa
one-man-company spółka jednoosobowa
one-shareholder company spółka jednoosobowa
private company (UK) spółka z ograniczon
ą odpowiedzialnością
public company spółka publiczna
public radio and television company
spółka publicznej radiofonii i telewizji
private limited company spółka osobowa
z ograniczoną odpowiedzialności
ą
Public Limited Company (Plc) (UK)
publiczna spółka akcyjna z o.o.
public limited company with share
capital (UK) spółka akcyjna
registered company spółka rejestrowa
single-member company spółka jednoosobowa
sole-shareholder company spółka jednoosobowa
target company spółka przejmowana
to put a company into liquidation postawić
firmę w stan likwidacji
unlimited company spółka z nieograniczon
ą odpowiedzialnością
unregistered company spółka niezarejestrowana
company being transformed spółka przekszta
łcana
Company Directors Disqualification
Act 1986 ustawa o dyskwalifikacji dyrektorów
z 1986 r.
company limited by guarantee spółka
z odpowiedzialnością ograniczoną do
sumy gwarancji
company limited by shares spółka z odpowiedzialności
ą ograniczoną do wartości
kapitału nominalnego
company managing / operating / running
a stock exchange spółka prowadz
ąca giełdę
company managing / operating / running
over-the-counter markets
spółka prowadząca rynki pozagiełdowe
company operating / running / managing
a brokerage house spółka prowadz
ąca dom maklerski
company seal pieczęć firmowa, pieczęć
spółki
34
communal establishment company seal
company with participation of foreign
capital spółka z udziałem kapitału zagranicznego
company’s authorities organy spółki
company’s deed umowa spółki
compatible zgodny, kompatybilny
compatible with the contract zgodny
z umową (o towarze)
compensation odszkodowanie, rekompensata,
wyrównanie, wynagrodzenie
to make compensation dawać odszkodowanie,
rekompensować
to pay compensation wypłacać / wyp
łacić odszkodowania
compensation duty cło wyrównawcze
compensation for an occupational accident
rekompensata za wypadek przy
pracy
compensation for use of a thing wynagrodzenie
za korzystanie z rzeczy
compensation order nakaz odszkodowania
compensatory wyrównawczy, odszkodowawczy,
wzajemny
compensatory allowance dodatek wyrównawczy
compensatory benefit / pension renta
wyrównawcza
compensatory liability odpowiedzialność
odszkodowawcza
compensatory payments wzajemne dop
łaty
competition konkurs, zawody, rywalizacja,
współzawodnictwo
fair competition uczciwa konkurencja
competition for a post konkurs na stanowisko
complaint 1. reklamacja, skarga, roszczenie,
zażalenie 2. powództwo, akt
oskarżenia
complaints about landlords skargi i za-
żalenia na właścicieli wynajmowanych
lokali
complete ukończyć, uzupełnić
complete a legitim uzupełnić zachowek
complete delivery dokonać dostawy
complete work ukończyć dzieło
completion ukończenie
completion of the arrangement proceedings
ukończenie postępowania
układowego
completion of the bankruptcy proceedings
ukończenie postępowania upad
łościowego
composition 1. ugoda, projekt układu
z wierzycielami 2. skład
composition of the creditors’ committee
skład rady wierzycieli
compound 1. zawrzeć umowę 2. odstąpić
od oecigania przestępstwa
comprehensive security zabezpieczenie
generalne
compulsory przymusowy, obowiązkowy
compulsory liquidation likwidacja przymusowa
compulsory redemption umorzenie
udziałów przymusowe
compulsory winding up order nakaz
przymusowej likwidacji
compulsory / forced work praca przymusowa
compute wyliczyć, obliczyć, kalkulować
computed value wartość kalkulowana
conceal ukryć, skrywać, taić, chować,
zasłaniać
concealed assets aktywa ukryte
conciliation 1. pojednanie, pogodzenie
2. postępowanie pojednawcze / rozjemcze
conciliatory pojednawczy, rozjemczy
conciliatory proceedings postępowanie
pojednawcze
conclude 1. zakończyć 2. zawierać / zawrzeć
3. konkludować 4. wnioskować
5. postanowić / zdecydować
conclude a contract of employment zawierać
umowę o pracę
conclude an agency contract zawierać
umowę agencyjną
conclude contracts in the name of the
principal zawierać umowy w imieniu
zleceniodawcy
35
company with participation... conclude contracts...
conclusion 1. zawarcie (kontraktu) 2. zakończenie
3. wniosek
concrete beton
reinforced concrete beton zbrojony
condemn 1. potępiać 2. skazywać
3. wywłaszczać 4. konfiskować
condemnation 1. potępienie 2. skazanie
3. wywłaszczenie 4. konfiskata 5. wybrakowanie
(towaru)
condition 1. warunek, zastrzeżenie
2. stan, kondycja 3. sytuacja, położenie
4. przesłanka
working conditions warunki pracy
condition report raport oględzin
conditions of work warunki pracy
conditional warunkowy, zależny, uwarunkowany
conditional claim wierzytelność warunkowa
conditional conveyance of land warunkowe
przekazanie gruntu
conditional legacy zapis warunkowy
conditional obligation zobowiązanie warunkowe
conditional property transfer warunkowe
przekazanie mienia
conditional sale sprzedaż warunkowa
conduct 1. prowadzić, przeprowadzać,
wykonywać 2. zachowywać się, postępować
3. przewodzić
conduct activities wykonywać czynności
conduct liquidation przeprowadzać likwidację
confederation konfederacja
employers’ confederation konfederacja
pracodawców
trade union confederation konfederacja
związków zawodowych
tripartite confederation konfederacja
trójstronna
confess 1. przyznawać się do winy 2. wyznać
3. spowiadać się
confession 1. przyznanie się do winy
2. wyznanie 3. spowiedź
confidential 1. poufny, tajny 2. zaufany
confidential nature poufny charakter
confidentiality 1. poufność 2. poufałość
confiscate konfiskować, rekwirować
confiscation konfiskata, zajęcie, rekwizycja
conflict 1. konflikt, sprzeczność, niezgodność
2. zatarg, sprzeczka
conflict of interest konflikt interesów,
sprzeczność interesów
conformity zgodność
in conformity with zgodnie z
conformity of the goods zgodność towaru
confrontation konfrontacja
congress kongres
Trades Union Congress Kongres
Związków Zawodowych
conjecture spekulowanie, snucie domys
łów, przypuszczanie
conjoint połączony, złączony, wspólny
conjoints 1. współwłaściciele 2. mąż
i żona
conjugal małżeński
connubial małżeński
consanguinity pokrewieństwo, związek
krwi
conscript poborowy, rekrut
conscriptable związany z poborem, podlegaj
ący poborowi,wwieku poborowm
conscription pobór (do wojska),
powołanie do wojska, powszechna
służba wojskowa
consecutive kolejny, następny, konsekutywny
consecutive sentences wyroki konsekutywne
(następujące bezpośrednio po sobie)
consensual konsensualny, zawarty za
obopólną zgodą
consensual marriage małżeństwo konsensualne
consent zgoda, aprobata, przyzwolenie,
pozwolenie
age of consent pełnoletność, wiek
uprawniający do zgody na stosunek
seksualny
consider rozważać / rozważyć
36
conclusion consider
consign 1. oddawać towary w komis
2. konsygnować, dostarczać 3. wysyłać,
przesyłać, przekazywać
consignee odbiorca przesyłki
consigning agent agent komisowy
consignment 1. przesyłka, wysyłka, konsygnacja,
partia towaru 2. oddanie towaru
w komis
consignment note list przewozowy, dowód
wysyłki
railway consignment note kolejowy
list przewozowy, dowód wysyłki
consignment warehouse skład konsygnacyjny
consignor nadawca przesyłki, wysyłający
towary
consistory konsystorz
consolidation konsolidacja, kodyfikacja
constitute someone one’s heir ustanowić
kogoś swoim spadkobiercą
constitution 1. konstytucja 2. struktura
3. ustanowienie, mianowanie, wyznaczenie
constitutional konstytucyjny
constitutional guarantee gwarancja konstytucyjna
constitutionality konstytucyjność, zgodność
z konstytucją
construction 1. budowa 2. konstrukcja
3. budownictwo 4. interpretacja, wyk
ładnia
lawless construction samowola budowlana
residential construction budownictwo
mieszkaniowe
road construction budowa dróg
under construction w budowie
construction and assembling works roboty
budowlano-montażowe
construction and erection work roboty
budowlano-montażowe
construction engineer inżynier budowlany
construction engineering budownictwo
naziemne
construction law prawo budowlane
construction loan pożyczka budowlana
construction material materiał budowlany
construction plot działka budowlana
construction process proces budowlany
construction schedule harmonogram budowy
construction work praca budowlana, roboty
budowlane
construction workerrobotnikbudowlany
constructional konstrukcyjny
constructional defect wada konstrukcyjna
construe interpretować, wyjaśniać, tłumaczyć
consular konsularny
consular agency przedstawicielstwo konsularne
consultation konsultacja
consumer konsumencki
consumer guarantee gwarancja konsumencka
consumption spożycie, konsumpcja
consumption tax podatek konsumpcyjny,
podatek od spożycia
contemnor osoba dopuszczająca się obrazy
sądu
contempt obraza, pogarda, lekceważenie,
nieposzanowanie
contempt of court obraza sądu
contest 1. kwestionować 2. walczyć o,
ubiegać się o 3. uczestniczyć w, startować
w (wyborach, konkursie)
contest a testament kwestionować testament
contingency przypadek, nieprzewidziana
okoliczność
contingent (adjective) 1. przypadkowy,
ewentualny 2. uwarunkowany, zależny
continuance odroczenie sprawy sądowej
continuity ciągłość
continuity of possession ciągłość posiadania
continuous ciągły
continuous obligation zobowiązanie
o charakterze ciągłym
37
consign continuous obligation
contract (verb) zawrzeć (umowę), zaciągn
ąć
contract a loan zaciągnąć pożyczkę / kredyt
contract an obligation zaciągnąć zobowi
ązanie
contract (noun) umowa, kontrakt
agency contract umowa agencyjna
deposit contract umowa składu
donation contract umowa darowizny
employment contract umowa o pracę
employment contract for a fixed term
umowa o pracę na czas określony
employment contract for an unfixed
term umowa o pracę na czas nieokreślony
gift contract umowa darowizny
guarantee contract umowa poręczenia
mandatory contract umowa zlecenia
contract concerning the inheritance
umowa o spadek
contract creating a security umowa o zastaw
contract for a loan umowa pożyczki
contract for repairs of a building umowa
o wykonanie remontu budynku
contract for repairs of a construction
umowa o wykonanie remontu budowli
contract for services / specific work
umowa o dzieło
contract for the hire of goods umowa
najmu towarów
contract for work umowa o dzieło
contract of agency umowa agencyjna
contract of annuity umowa o dożywocie
contract of bank account umowa rachunku
bankowego
dissolution of the bank account contract
rozwiązanie umowy rachunku
bankowego
contract of commission umowa komisu
contract of donation umowa darowizny
contract of employment umowa o pracę
contract of employment for a limited
period umowa o pracę na czas określony
contract of employment for an indefinite
period umowa o pracę na czas nieokreślony
contract of forwarding umowa spedycji
contract of mandate umowa zlecenia
contract of pension umowa renty
contract of perpetual usufruct umowa
użytkowania wieczystego
contract of savings account umowa o rachunek
oszczędnościowy
contract of suretyship umowa poręczenia
contract of warehousing / storage umowa
składu
contract to perform a specified task
umowa o dzieło
contractor wykonawca
building contractor przedsiębiorca budowlany
contractual 1. umowny 2. kontraktowy
contractual easement / servitude
służebność umowna
contractual loan pożyczka fikcyjna
contractual obligation zobowiązanie
umowne
contractual pension renta umowna
contractual remuneration wynagrodzenie
umowne
contractual set-off potrącenie umowne
contractual usufruct użytkowanie
umowne
contribution 1. wkład, udział, przyczynek,
zasługa, pomoc 2. świadczenie
3. datek, ofiara, składka, wsparcie
4. kontrybucja, odszkodowanie wojenne
5. współdziałanie, współpraca
in-kind contribution wkład w naturze /
niepieniężny
non-pecuniary contribution świadczenie
niepieniężne
pecuniary contribution świadczenie
pieniężne
type of the contribution rodzaj wkładu
value of the contribution wartość
wkładu
to make a contribution wnieść wkład
38
contract contribution
to withdraw contribution wycofać
wkład
capital contribution wkład kapitałowy
contributory (noun) udziałowiec odpowiedzialny
z racji częoeciowo opłaconych
udziałów likwidowanej spółki
contributory negligence zaniedbanie ze
strony poszkodowanego
contrite skruszony, pełen skruchy
control 1. kontrola, kierownictwo, nadzór,
sprawdzanie 2. władza, rządy, zwierzchnictwo
3. panowanie
budget control, budgetary control
kontrola budżetowa
internal control kontrola wewnętrzna
internal control questionnaire kwestionariusz
kontroli wewnętrznej
internal control system system kontroli
wewnętrznej
control medical check-up kontrolne badania
lekarskie
controversy kontrowersja, spór, polemika
contumacy 1. niestawiennictwo przed
sądem 2. niepodporządkowanie się
zarządzeniom sądu 3. opór, krnąbrność
convention konwencja
Convention on the Establishment of
a Scheme of Registration of Wills
(1972) Konwencja o Wprowadzeniu
Systemu Rejestracji Testamentów
(1972)
conventional tariff cło konwencyjne,
umowne
conversion konwersja
conversion of claims to shares / stocks
konwersja wierzytelności na udziały
/ akcje
conversion of object of performance zamiana
przedmiotu świadczenia
convertible 1. zamienny, zamienialny,
wymienialny 2. przekształcalny
convertible loan pożyczka zamienna
convertible preferred share akcja zamienna
convey dostarczać, przenosić
convey goods dostarczyć towar
conveyance akt przeniesienia własności
convict (noun) skazaniec, skazany, więzień
convict (verb) skazać, zasądzać, uznawać
kogoś winnym popełnienia przestępstwa,
uznać za winnego
conviction 1. skazanie, zasądzenie, uznanie
winnym, wyrok skazujący 2. przekonanie,
przeświadczenie
co-obligor współdłużnik, współzobowi
ązany
co-occupant współposiadacz, współ-
właściciel
cooperative (adjective) spółdzielczy
cooperative (noun) spółdzielnia
agricultural cooperative spółdzielnia
rolnicza
consumers’ cooperative spółdzielnia
spożywców
farm cooperative spółdzielnia rolnicza
farmers’ cooperative spółdzielnia rolnicza
housing cooperative society spółdzielnia
mieszkaniowa
marketing cooperative spółdzielnia
zbytu
producers’ cooperative spółdzielnia
produkcyjna
to form a cooperative założyć
spółdzielnię
cooperative credit association spółdzielnia
budowlano-mieszkaniowa
cooperative productive society
spółdzielnia produkcyjna
cooperative property własność spół-
dzielcza
cooperative retail society spółdzielnia
spożywców
cooperative right to business premises
spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego
cooperative right to residential premises
spółdzielcze prawo do lokalu
mieszkalnego
co-owner współposiadacz, współwłaściciel
39
capital contribution co-owner
co-ownership współwłasność
cop glina, gliniarz
co-parcenary współdziedziczenie
co-possessor współposiadacz, współ-
właściciel
copy 1. egzemplarz 2. odpis 3. kopia
certified copy uwierzytelniona kopia
coroner koroner
corporal (adjective) cielesny
corporal oath uroczysta przysięga z ręką
na Piśmie świętym
corporal punishment kara cielesna
corporate dotyczący spółki, korporacyjny
corporation spółka, korporacja, przedsiębiorstwo
multinational corporation spółka wielonarodowa
corporation tax podatek od spółek
corporatism korporacjonizm
corporator członek założyciel spółki
corporeal cielesny, namacalny, fizyczny,
materialny
corporeal hereditaments prawa dziedziczne
materialne
corporeal property własność przedmiotów
materialnych
corpse (UK) zwłoki
corroborate potwierdzać (zeznania),
umacniać
corroborate evidence potwierdzać zeznania
/ dowody
corroborating evidence dowód potwierdzaj
ący
corroboration potwierdzenie, umocnienie
corrupt przekupny, skorumpowany
corruption korupcja, sprzedajność,
łapownictwo
cosign podpisywać wspólnie z inną osobą
cost koszt, cena, wydatek
accruals and deferrals of costs rozliczenia
międzyokresowe kosztów
acquisition cost koszt nabycia
actual cost koszt rzeczywisty
additional processing costs koszty dalszego
przerobu
administration costs koszty zarządu
applied cost koszt rozliczony
capacity costs koszty gotowości
carrying costs koszty magazynowania
common costs koszty wspólne
controllable costs koszty kontrolowane
/ zależne
current cost koszt bieżący
differential cost koszt różnicowy
direct costs koszty bezpośrednie
direct labour costs koszty wynagrodzeń
bezpośrednich
distribution costs koszty dystrybucji
financial costs koszty finansowe
full cost koszt pełny
historic cost koszt historyczny
incremental cost koszt różnicowy
inescapable cost koszt niemożliwy do
uniknięcia
joint cost koszt wspólny
labour costs koszt robocizny
maintenance costs koszty konserwacji
marginal cost koszt krańcowy
mixed cost koszt mieszany
noncontrolable cost koszt niekontrolowany
opportunity costs koszty utraconych
korzyoeci
prime cost koszt podstawowy, koszt
własny
production cost koszt produkcji
production overhead costs koszty wynagrodzeń
bezpośrednich
relevant costs koszty istotne / zależne
replacement cost koszt odtworzenia,
koszt wymiany
reproduction cost koszt odtworzenia
semi-fixed cost koszt częoeciowo stały
semivariable cost koszt częoeciowo
zmienny
standard cost koszt normatywny, koszt
standardowy
start-up costs koszty rozruchu
stockholding costs koszty magazynowania
sunk costs koszty utopione
40
co-ownership cost
target cost koszt docelowy
to deduct costs potrącić koszty
variable costs koszty zmienne
unit cost koszt jednostkowy
cost estimate kosztorys
cost flow method metoda przepływu
kosztów
cost of a fixed asset koszt wytworzenia
oerodka trwałego
cost of capital koszt kapitału
cost of control koszt kontroli
cost of goods manufactured koszt wytworzenia
wyrobów
cost of goods sold koszt wytworzenia
sprzedanych wyrobów
cost of product sold koszt sprzedanych
produktów
cost of sale koszt wytworzenia sprzedanych
wyrobów
costs allocation rozliczenie kosztów
costs analysed by type of operation
koszty według miejsc powstawania
costs and expenses of dividing up the inheritance
koszty działu spadkowego
costs by function koszty w układzie kalkulacyjnym
costs by nature koszty w układzie porównawczym
costs by type of activity koszty według
typów działalności
costs of operational activity koszty dzia-
łalności podstawowej
costs of subsidiary activity koszty dzia-
łalności pomocniczej
cotenancy współdzierżawa, współnajem
cottage industry praca nakładcza, cha-
łupnictwo
council 1. rada, komisja, zgromadzenie
2.narada,konsylium3.posiedzenierady
citycouncilradamiejska,radapowiatu
consumer council rada konsumentów
district council rada gminy
MonetaryPolicyCouncilRadaPolityki
Pieniężnej
Order in Council rozporządzenie królewskie
Security Council Rada Bezpieczeństwa
(ONZ)
Council of the European Union Rada
Unii Europejskiej
councillor radny, członek rady
counsel 1. adwokat, radca prawny, zespół
adwokatów 2. rada, porada 3. doradca
4. rzecznik
patent counsel rzecznik patentowy
to take counsel with someone zasięgn
ąć rady u kogoś
counsel for the defence adwokat obrony
counsel for the prosecution oskarżyciel
counsel’s opinion porada adwokacka
counsellor 1. doradca, radca 2. radca
prawny, adwokat
count 1. spis 2. zarzut oskarżenia, punkt
aktu oskarżenia
guilty on all counts winny wszystkich
postawionych mu zarzutów
physical count spis z natury
counter 1. lada, kontuar, stoisko, okienko
2. blat
over the counter bez recepty (kupować
leki)
under the counter spod lady
counterclaim roszczenie wzajemne,
kontrpozew, powództwo wzajemne
counterfeit (adjective) sfałszowany, podrobiony
counterfeit (noun) fałszerstwo, podróbka
counterfeit (verb) fałszować, podrabiać
countermand anulować, unieważnić,
odwoływać
countermand an order odwoływać zamówienie
counteroffer kontroferta, kontrpropozycja
counterpart 1. duplikat, kopia (dokumentu),
uzupełnienie 2. odpowiednik 3. kolega
po fachu
countersign kontrasygnować
countersignature kontrasygnata
country 1. kraj, ojczyzna 2. wieś 3. okolica
4. prowincja 5. przysięgli
country of origin kraj pochodzenia
41
cost estimate country of origin
county 1. hrabstwo (UK) 2. okręg administracyjny
(USA)
county council, poviat council rada powiatu
county office urząd starostwa
court 1. sąd, trybunał 2. podwórze, dziedziniec
3. hala 4. gmach sądu, sala rozpraw
arbitration court sąd arbitrażowy, sąd
polubowny, sąd rozjemczy
bankruptcy court sąd upadłościowy
civil court sąd cywilny
criminal court sąd karny
International Court of Justice Międzynarodowy
Trybunał Sprawiedliwości
International Criminal Court Międzynarodowy
Trybunał Karny
labour court sąd pracy
lower court sąd niższej instancji
magistrates’ court sąd pokoju, sąd
rozjemczy
military court sąd wojskowy
supreme court sąd najwyższy
to appear in court stawić się w sądzie
to open the court otworzyć rozprawę
Court and Economic Monitor Monitor
Sądowy i Gospodarczy
court deposit depozyt sądowy
court enforcement officer komornik są-
dowy
court execution officer, court executive
officer komornik sądowy
court executive supervisor nadzorca są-
dowy
Court of Appeal (UK) Sąd Apelacyjny
Court of Appeals (USA) Sąd Apelacyjny
Court of Assizes sąd przysięgłych na
sesji wyjazdowej
court of cassation sąd kasacyjny
court of conciliation sąd rozjemczy
Court of Criminal Appeal (UK) Sąd
Karny Apelacyjny
court of discipline sąd dyscyplinarny
Court of Exchequer (UK) Sąd Kanclerski
court of first instance sąd pierwszej instancji
court of inheritance sąd spadkowy
court of last resort sąd ostatniej instancji
Court of Queen’s (King’s) Bench (UK)
Sąd £awy Królewskiej
court recorder (USA)protokolantsądowy
court records akta sądowe
court reporter (UK) protokolant sądowy
court room sala sądowa
court supervision nadzór sądowy
interim court supervision tymczasowy
nadzór sądowy
court supervisor zarządca
court’s actions to secure assets czynności
zabezpieczające sądu
court-appointed receiver syndyk wyznaczony
przez sąd
court-martial sąd wojenny, sąd polowy,
sąd wojskowy
courthouse (UK) gmach sądu
coup d’état zamach stanu
abortive coup d’état nieudany zamach
stanu
bloodless coup d’état bezkrwawy zamach
stanu
to foil la coup d’état udaremnić zamach
stanu
to launch / to stage coup d’état dokonać
zamachu stanu
covenant 1. ugoda, umowa, konwencja,
porozumienie 2. traktat, pakt 3. punkt
umowy, klauzula umowy 4. zobowią-
zanie
Covenant of the League of Nations Pakt
Ligi Narodów
covenantee osoba uprawniona z mocy
umowy, beneficjant, kontrahent, wierzyciel
covenantor strona zobowiązana na mocy
umowy, kontrahent, dłużnik
cover pokrywać, pokryć
cover losses pokryć straty
covering loss pokrycie strat
manner of covering loss sposób pokrycia
strat
42
county covering loss
coverture status kobiety zamężnej, zamę
żność
craft 1. rzemiosło, sztuka 2. umiejętność,
kunszt, zręczność 3. rzemieślnicy
craft union 1. cech 2. związek zawodowy
robotników jednej branży
craftsman rzemieślnik
craftsmanship training rzemieślnicze
przygotowanie zawodowe
create założyć, stworzyć, ustanowić
create a pledge ustanowić prawo zastawu
create an interest ustanowić użytkowanie
create usufruct ustanowić użytkowanie
creation założenie, stworzenie, ustanowienie,
zawiązanie
creation of pledge ustanowienie zastawu
credentials referencje, listy uwierzytelniaj
ące, upoważnienie
credibility wiarygodność, miarodajność
credible wiarygodny, miarodajny
credit an account with an amount zapisać
sumę na dobro czyjegoś rachunku
credit (noun) 1. kredyt 2. wiara, zaufanie
3. dobra reputacja
bank credit kredyt bankowy
foreign credit kredyt zagraniczny
instalments credit kredyt ratalny
investment credit kredyt inwestycyjny
line of credit linia kredytowa
payment credit kredyt płatniczy
turnover credit kredyt obrotowy
to exceed one’s credit limit przekroczyć
limit kredytu
credit granted by the State kredyt państwowy
credit period termin kredytu
credit terms warunki kredytu
credit granted by the state kredyt państwowy
credit line linia kredytowa
creditor wierzyciel, kredytodawca
body of creditors ogół wierzycieli
default of the creditor zwłoka wierzyciela
domestic creditor wierzyciel krajowy
foreign creditorwierzycielzagraniczny
general creditor wierzyciel nieuprzywilejowany
meeting of creditors zebranie wierzycieli
mortgage creditor wierzyciel hipoteczny
non-preferential creditor wierzyciel
nieuprzywilejowany
preferential creditor wierzyciel uprzywilejowany
privileged creditor wierzyciel uprzywilejowany
secured creditor wierzyciel zastawnik
(dzierżący zastaw), wierzyciel zabezpieczony
to satisfy the creditors zaspokoić wierzycieli
to settle with the creditors ułożyć się
z wierzycielami
unsecured creditor wierzyciel nieuprzywilejowany
creditor in bankruptcy wierzyciel masy
upadłości
creditor of bankrupt’s estate wierzyciel
masy upadłości
creditor on mortgage wierzyciel hipoteczny
creditor without the right to vote wierzyciel
bez prawa głosu
creditor’s interest interes wierzyciela
creditors’ committee komitet wierzycieli
creditworthiness zdolność kredytowa
crime 1. przestępstwo, zbrodnia, występek,
wykroczenie 2. przestępczość
3. czyn karygodny
crime against humanity zbrodnia przeciwko
ludzkości
crime of genocide zbrodnia ludobójstwa
crime rate wskaźnik przestępczości
crime scene miejsce popełnienia przestępstwa
crime wave fala przestępczości
petty crime drobne przestępstwo
to commit a crime popełnić zbrodnię /
przestępstwo
43
coverture crime wave
to perpetrate a crime dopuoecić się
przestępstwa
war crime zbrodnia wojenna
criminal (adjective) kryminalny, przestępczy,
zbrodniczy, karny, karalny
criminal action proces karny, postępowanie
karne
criminal activity działalność przestępcza,
działanie przestępcze
criminal assault napaść oecigana karnie
criminal code kodeks karny
criminal court sąd karny
criminal intent zamiar przestępczy
Criminal Investigation Department
wydział dochodzeniowy, departament
śledczy
criminal matters sprawy karne
criminal responsibility odpowiedzialność
karna
criminal procedure / proceedings postępowanie
karne
criminal prosecution oeciganie karne
criminal (noun) przestępca, zbrodniarz,
kryminalista
criminality przestępczość, zbrodniczość
criminology kryminologia
cross-claim roszczenie wzajemne
crook oszust, kanciarz
cruel okrutny, bezlitosny, nieludzki
cruelty okrucieństwo, czyn okrutny
culpable 1. winny, zawiniony 2. naganny,
karalny
culpable homicide zabójstwo zawinione
culpable negligence karygodne niedbalstwo
/ zaniedbanie
culprit winowajca, przestępca, podsądny,
delikwent
cultural property własność kulturalna
culture kultura
labour culture kultura pracy
management culture kultura kierowania
curator opiekun prawny osoby niepełnoletniej
(SCOT), kurator
curatorship kuratela
curfew godzina policyjna
currency znaki pieniężne, waluta
authenticity of the currency autentyczność
znaków pieniężnych
counterfeit currency fałszywe znaki
pieniężne
issue of the currency emisja znaków
pieniężnych
management of the currency gospodarka
znakami pieniężnymi
to impound currency zatrzymywać
/ zatrzymać znaki pieniężne
current bieżący
current account rachunek bieżący
current account balance rachunek obrotów
bieżących
current dues należności bieżące
custodial opiekuńczy, sprawujący pieczę
custodian 1. dozorca, opiekun 2. przechowawca
custody 1. areszt, więzienie 2. opieka, piecza,
dozór,kuratela 3.przechowywanie
in the custody of someone pod czyjąoe
opieką
to take someone into custody aresztować
kogoś
customer klient, zamawiający dzieło
customs celny
customs agency agencja celna
to operate a customs agency prowadzić
agencję celną
customs collecting district okręg celny
customs control kontrola celna
customs debt dług celny
extinction of a customs debt wygaśnięcie
długu celnego
payment of a customs debt zapłata
długu celnego
to calculate a customs debt obliczyć
dług celny
customs declaration deklaracja celna
customs enclave enklawa celna
customs formalities formalności celne
to attend to the customs formalities
dokonywać formalności celnych
to simplify the customs formalities
upraszczać formalności celne
44
criminal customs formalities
customs frontier granica celna
customs invoice faktura celna
customs offence przestępstwo celne
customs office urząd celny
frontier customs office graniczny urząd
celny
head of a customs office dyrektor urzędu
celnego
customs procedure procedura celna
customs procedure with economic impact
gospodarcza procedura celna
customs rules przepisy prawa celnego
customs seal zamknięcie celne
customs status status celny
customs storage facility magazyn celny
to accept goods into a customs storage
facility przyjąć towary do magazynu
celnego
customs supervision dozór celny
customs tariff taryfa celna
to establish the customs tariff ustanawiać
taryfę celną
Customs Tariff of the European Communities
Taryfa Celna Wspólnot Europejskich
customs territory obszar celny
to introduce goods into the customs
territory wprowadzić / wprowadzać towary
na obszar celny
customs union unia celna
customs value of goods wartość celna towarów
customs-approved treatment or use
przeznaczenie celne
customs-designated route droga celna
cut-price offer oferowanie towarów po
obniżonej cenie
cyclical unemployment bezrobocie cyklicznie
cy pres możliwie najbliżej (zasada wykorzystania
majątku ofiarodawcy w celach
możliwie najbliższych jego intencji)
45
customs frontier cy pres
D
DA (District Attorney) 1. prokurator
okręgowy (USA) 2. oskarżyciel publiczny
dactylography daktylografia
damage szkoda, straty, zniszczenia, uszkodzenie
malicious damage rozmyślne zniszczenie
mienia
redress of the damage naprawienie /
usunięcie szkody
to bear the damage ponieść szkodę
to estimate the damage oszacować
szkodę
to repair damage wyrównać szkodę
to suffer damage ponieść szkodę
damages odszkodowanie
in damages tytułem odszkodowania
damnum szkoda, strata
danger 1. niebezpieczeństwo 2. groźba,
ryzyko, zagrożenie
date 1. data, termin 2. okres 3. spotkanie,
randka
mailing date data stempla pocztowego
move-in date data objęcia w posiadanie
/ zasiedlenia nieruchomości
occupancy / possession date data objęcia
w posiadanie / zasiedlenia nieruchomości
postmark date data stempla pocztowego
date of incorporation data zarejestrowania
spółki
date of the commencement of work
data rozpoczęcia pracy
date of the payment of rent termin płatności
czynszu
date of the postal mark data stempla
pocztowego
day dzień
business day dzień roboczy
eight-hours working day ośmiogodzinny
dzień pracy
pay day dzień wypłaty
day off dzień wolny od pracy
days of grace dni ulgowe / respektowe /
karencji
daybook dziennik, księga zapisu pierwotnego
DBA (doing business as)prowadzącdzia-
łalność jako (dosł.), nazwa handlowa
DC (district court) 1. okręgowy sąd stanowy
(USA) 2. sąd miejski (USA)
3. sąd rejonowy (POL)
deadline termin, termin wykonania
to establish a deadline ustalić termin
wykonania
to fail to meet a deadline nie dotrzymać
terminu wykonania
to fix a deadline ustalić termin wykonania
to make a deadline dotrzymać terminu
wykonania
to meet a deadline ustalić termin wykonania
deadly oemiertelny, oemiercionośny, zabójczy
deadly force zabójcza siła
deadly weapon oemiercionośna broń
deal in shares spieniężyć akcje
death zgon
death benefit odprawa pośmiertna
death grant zasiłek pogrzebowy
46
death of the partner oemierć partnera
death penalty kara oemierci
death pension renta pośmiertna
debar 1. zakazywać 2. wykluczać 3. nie
dopuszczać
debase1. obniżać wartość 2. pogarszać,deprecjonować
3. fałszować (pieniądze)
debilitate ubezwłasnowolnić, osłabić
debility ubezwłasnowolnienie
debt dług
immature debt zobowiązanie niewymagalne
non-cash debt wierzytelność niepienię
żna
outstanding debts należności zaległe
debt of honour dług honorowy
debt of the succession dług spadkowy
debt retirement wygaśnięcie długu
debtee wierzyciel
debtor dłużnik
bad debtor dłużnik niepewny
bankrupt debtor dłużnik upadły
bond debtor dłużnik obligacyjny
insolvent debtor dłużnik niewypłacalny
judgment debtor dłużnik z tytułu wyroku
mortgage debtor dłużnik hipoteczny
personal debtor dłużnik osobisty
principal debtor dłużnik główny
slow debtor dłużnik opieszały
sluggish debtor dłużnik opieszały
tardy debtor dłużnik opieszały
debtor on mortgage dłużnik hipoteczny
debts of the succession długi spadkowe
deceased spadkodawca, testator
devolution of an estate of a deceased
person przepadnięcie spadku
decedent spadkodawca, nieboszczyk,
osoba, która niedawno zmarła pozostawiaj
ąc majątek
deceit podstęp, oszustwo
deceive oszukiwać / oszukać, wprowadzać
w błąd, zwodzić
deception 1. oszukiwanie, oszukaństwo
2. wprowadzenie w błąd, podstęp
decision decyzja
decision declaring bankruptcy orzeczenie
o ogłoszeniu upadłości
outline planning decision decyzja
o warunkach zabudowy i zagospodarowania
terenu
declarant zgłaszający
declaration deklaracja, oświadczenie
amendment to the declaration sprostowanie
zgłoszenia
customs declaration zgłoszenie celne
excise duty declaration deklaracja podatku
akcyzowego
form of declaration forma zgłoszenia
inspection of a customs declaration
kontrola zgłoszenia celnego
invalidation of the declaration uniewa
żnienie zgłoszenia
oral declaration zgłoszenie ustne
simplified declaration zgłoszenie
uproszczone
summary declaration deklaracja skrócona
tax declaration deklaracja podatkowa
to accept a customs declaration
przyjąć zgłoszenie celne
to amend the declaration sprostować
zgłoszenie
to invalidate a customs declaration
unieważnić zgłoszenie
to make a customs declaration dokonać
zgłoszenia
to make a declaration złożyć oświadczenie
to prepare a tax declaration sporz
ądzić deklarację podatkową
to recognise the declaration to be correct
uznać zgłoszenie za prawidłowe
to revoke a declaration of intent
odwołać oświadczenie woli
to submit a tax declaration złożyć deklarację
podatkową
to verify the declaration weryfikować
zgłoszenie
unconditional declaration bezwarunkowe
oświadczenie
47
death of the partner declaration
verification of the declaration weryfikacja
zgłoszenia
declassify odtajnić, ujawnić, wyjawić
devisor / deviser spadkodawca
declaration zgłoszenie, ogłoszenie,
oświadczenie, deklaracja
declaration in writing zgłoszenie
pisemne
declaration of acceptance of an offer
oświadczenie o przyjęciu oferty
declaration of bankruptcy ogłoszenie
upadłości
declaration of intent oświadczenie woli
declaration of one’s intention oświadczenie
woli
declaration of will oświadczenie woli
declaration outwards deklaracja celna
wywozowa
declare orzekać / orzec
declare bankrupt orzec upadłość
declare bankruptcy orzec upadłość
declare goods zgłosić towary do odprawy
celnej
declare oneself bankrupt ogłosić upad-
łość
decline odrzucić
decline an offer odrzucić ofertę
decorator projektant
decree rozporządzenie, zarządzenie, dekret
executive decree dekret prezydencki
to issue a decree wydawać dekret
decry 1. oczerniać 2. pomniejszać wartość,
deprecjonować
dedication 1. oddanie nieruchomości do
użytku publicznego 2. dedykacja, poświęcenie
3. wyrzeczenie się praw autorskich
deduct potrącać / potrącić
deduct an amount potrącić kwotę
deduct from wages / pay potrącić z płacy
deduction odliczenie, potrącenie
deduction at source potrącenie z wynagrodzenia
deduction from something odliczenie od
czegoś
deduction from remuneration potrącenie
z wynagrodzenia
deed 1. akt 2. czyn, postępek, uczynek
notarial deed akt notarialny
notary’s deed akt notarialny
to draft a deed sporządzić akt notarialny
to draw up a notarial deed sporządzić
akt notarialny
to make out a deed sporządzić akt notarialny
deed of arrangement umowa z wierzycielami
deed of donation akt darowizny
deed of gift akt darowizny
deeded udzielony / przekazany na mocy
aktu prawnego
deem 1. uważać, domniemywać, sądzić
2. poczytywać
deface 1. okaleczyć, oszpecić 2. (pismo)
zamazywać, zacierać
defalcate 1. sprzeniewierzyć pieniądze,
zdefraudować 2. wysuwać wzajemne
roszczenia, rozliczać wzajemne należ-
ności
defalcation sprzeniewierzenie, defraudacja
defalcator przeniewierca, defraudant
defamation zniesławienie, potwarz, oszczerstwo
defamatory oszczerczy, zniesławiający,
szkalujący
defame zniesławiać, szkalować, rzucać
oszczerstwa
defamer oszczerca, potwarca
default 1. zwłoka 2. naruszenie / niedotrzymanie
(umowy)
default judgment wyrok zaoczny
judgment by default wyrok zaoczny
default of the creditor zwłoka wierzyciela
default of the debtor zwłoka dłużnika
default probability prawdopodobieństwo
utraty zdolności płatniczej
defaulter 1. winny zaniedbania / niestawienia
się 2. opieszały dłużnik 3. de-
48
declassify defaulter
fraudant 4. strona nie dotrzymująca zobowi
ązania (umowy)
defaulting będący w zwłoce
defeasance 1. anulowanie, unieważnienie
2. wygaśnięcie
defect usterka, wada
concealed defect wada ukryta
constructional defect wada konstrukcyjna
hidden defect wada ukryta
incidental defect wada nieistotna
inherent defect wada wrodzona
latent defect wada ukryta
majordefectwadagłówna,wadaistotna
manufacturing defect wada fabryczna
obvious defect wada jawna
patent defect usterka widoczna, wada
jawna
physical defect wada fizyczna
to correct defects naprawić wadę
to discover defects odkryć, wykryć
wadę
to have a defect mieć wadę
to remove defects naprawić wady
defect in declaration of intent wada oświadczenia
woli
defect of a sold thing wada rzeczy sprzedanej
defect of the thing loaned wada rzeczy
pożyczonej
defective wadliwy
to be defective mieć wadę
defective possession posiadanie wadliwe
defence 1. obrona 2. pomoc 3. ochrona
4. obronność
necessary defence obrona konieczna
defendant pozwany, oskarżony, podsądny
defender obrońca
deferment 1. odroczenie, odłożenie,
zwłoka 2. odroczenie służby wojskowej
deferment for the fulfilment of obligations
odroczenie wykonania zobowi
ązań
deferment of performance of obligations
odroczenie wykonania zobowi
ązania
deferral odroczenie, odłożenie
deferred odroczony, odłożony
deferred legacy zapis terminowy
deferred share (UK) akcja odroczona
defile 1. zbezczeszczać, sprofanować
2. skalać, zbrukać, splugawić 3. zanieczyszczać
defilement 1. zbezczeszczenie, sprofanowanie
2. skalanie, zbrukanie
defiance 1. opór, nieposłuszeństwo, buntowanie
się 2. wyzwanie
define określać / określić, definiować
definitive contract umowa przyrzeczona
defraud 1. oszukiwać 2. defraudować,
okradać, sprzeniewierzać, przywłaszczać
defrauder defraudant
defunct 1. zlikwidowany, rozwiązany
2. zmarły
defunct company firma zlikwidowana
defy 1. przeciwstawiać się 2. buntować się
3. lekceważyć, ignorować 4. wyzywać,
rzucać wyzwanie
degree stopień
degree of potential harm from materials
stopień szkodliwości materiałów
degree of relationship stopień pokrewieństwa
del credere commission prowizja del credere
delay zwlekać, odkładać, odraczać, opóźniać
delay a delivery zwlekać z dostawą
delegate 1. przekazać, przelewać 2. delegować,
wysyłać
delegate authority przekazać pełnomocnictwo
delete skreślić, skasować, usunąć (z dokumentu)
deliberate (adjective) celowy, zamierzony,
umyślny, dokonany z premedytacją
deliberate (verb) 1. rozważać, obmyślać
2. naradzać się, debatować 3. zastanawiać
się
deliver dostarczać, oddawać
deliver work oddać dzieło
49
defaulting deliver
deliverer 1. dostawca, doręczyciel
2. zbawca, wybawiciel, oswobodziciel
delivery 1. dostawa 2. przesyłka 3. wydanie
(np. dokumentów)
bad delivery dostawa sprzeczna ze
zwyczajami
call for delivery żądanie dostawy
contract of delivery umowa dostawy
immediate delivery dostawa natychmiastowa
late delivery dostawa opóźniona
notice of delivery awizo dostawy
on-call delivery dostawa na (każde)
żądanie
part delivery dostawa częoeciowa
partial delivery dostawa częoeciowa
prompt delivery dostawa natychmiastowa
ready for delivery gotowy / przygotowany
do dostawy
receipt of delivery pokwitowanie odbioru
dostawy
recorded delivery przesyłka polecona
split delivery dostawa partiami
subsequent delivery dostawa uzupe
łniająca
terms of delivery warunki dostawy
to accept delivery przyjąć dostawę
to complete a delivery dokonać dostawy
to delay a delivery zwlekać z dostawą
to effect a delivery dokonać dostawy
to make a delivery dokonać dostawy
to meet the delivery dates dotrzymywać
terminów dostaw
delivery according to the sample dostawa
zgodnie z próbką
delivery against payment wydanie w zamian
za zapłatę
delivery at station dostawa franko stacja
docelowa
delivery before invoice dostawa niefakturowana
delivery by instalments dostawa partiami
delivery charges koszty dostawy
delivery date termin dostawy
delivery note dowód dostawy
delivery of the object of loan wydanie
przedmiotu pożyczki
delivery of work oddanie dzieła
delivery on call dostawa na (każde) żą-
danie
delivery on term dostawa na termin
delivery order zlecenie wydania, kwit
wydawczy
delivery service usługi przewozowe (dostawcze)
delivery terms warunki dostawy
demand (verb) 1. żądać, domagać się
2. wymagać 3. zapytać
demand a commission for a contract
żądać prowizji od umowy
demand (noun) 1. popyt, zapotrzebowanie
2. żądanie 3. wymagania, wymogi
4. roszczenie, powództwo
demand bill weksel płatny na żądanie
demandant powód / powódka, osoba
wnosząca pozew
demeanour zachowanie się, postępowanie,
postawa
demise 1. zapis, darowizna 2. oddanie
w dzierżawę 3. zgon, zejoecie, oemierć
demolition wyburzanie
demolition work roboty rozbiórkowe
demur 1. zarzut 2. sprzeciw, obiekcja
demurrer 1. sprzeciw 2. zarzut przeciwko
twierdzeniom pozwu
denationalisation reprywatyzacja
denaturalise pozbawić obywatelstwa, denaturalizować
denaturalisation pozbawienie obywatelstwa,
denaturalizacja
denial 1. zaprzeczenie, negowanie 2. wyparcie
(się) 3. odmowa
denizen obywatel, mieszkaniec
denomination 1. nominał 2. nazwa, oznaczenie,
określenie 3. wyznanie, sekta
4. klasa, typ, kategoria, rodzaj
denunciation publiczne potępienie
dependent zależny
dependent possessor posiadacz zależny
50
deliverer dependent possessor
depletion umorzenie, amortyzacja zasobów
naturalnych
deponent osoba składająca zeznanie na
piśmie pod przysięgą
depose 1. zeznawać, składać zeznania na
piśmie pod przysięgą 2. usunąć z urzędu
/ stanowiska
deposit (noun) 1. depozyt 2. lokata 3. kaucja
bank deposit lokata bankowa
fixeddepositlokatanaokreślonytermin
guaranty deposit kaucja gwarancyjna
sight deposit lokata za okazaniem
termdepositlokatanaokreślonytermin
timedepositlokatanaokreślonytermin
to place on deposit składać w depozyt
deposit account konto depozytowe
deposit at notice lokata zwrotna za wypowiedzeniem
deposit at short notice lokata krótkoterminowa
deposit for a fixed period lokata na określony
termin
deposit (verb) 1. składaćwdepozyt, deponować,
oddawać na przechowanie
2. wpłacać zadatek, składać wadium
3. składać oszczędności
deposit in a warehouse złożyć na skład
deposition 1. pisemne zeznanie pod przysięg
ą, zeznanie uwierzytelnione na piśmie
2. usunięcie ze stanowiska / urzędu
3. wkład
depository depozyt, składnica
court depository depozyt sądowy
National Depository for Securities
Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych
securities depository depozyt papierów
wartościowych
Supervisory Board of the National
Depository Rada Nadzorcza Krajowego
Depozytu
to maintain a securities depository
prowadzić depozyt papierów wartościowych
depreciation umorzenie, amortyzacja
accelerated depreciation amortyzacja
przyspieszona
accumulated depreciation amortyzacja
zakumulowana (umorzenie)
annual depreciation amortyzacja
roczna
double-declining-balance depreciation
amortyzacja przyspieszona – podwójna
straight-line depreciation amortyzacja
liniowa
depreciable amount wartość amortyzowana
depreciation chargeodpisamortyzacyjny
depreciation methods metody amortyzacji
depreciation of fixed assets amortyzacja
oerodków trwałych
depreciation of immovables amortyzacja
nieruchomości
depreciation on premises amortyzacja
budynku
depreciation rate stawka amortyzacyjna,
stopa amortyzacji
depreciation schedule tabela amortyzacji
deprive pozbawiać / pozbawić
deputy 1. zastępca 2. poseł, delegat,
przedstawiciel
descendant zstępny
descending line linia zstępna
desecrate zbezcześcić, sprofanować
desecration zbezczeszczenie, profanacja
desegregation zniesienie segregacji
desert 1. porzucać / porzucić, opuszczać
/ opuoecić 2. dezerterować
desert (from) the army zdezerterować
z wojska
designated wyznaczony, mianowany, wybrany,
desygnowany
designated employment miejsce pracy
chronionej
designation 1. opis, określenie, oznaczenie
2. wyznaczenie, mianowanie, nominacja,
desygnowanie 3. nazwa, tytuł
destroy zniszczyć, burzyć, rujnować, niweczyć
51
depletion destroy
destroy a will zniszczyć testament
detached 1. wolnostojący 2. oderwany,
oddzielny, osobny 3. bezstronny, obiektywny,
niezależny
detached building budynek wolnostojący
detain zatrzymać, aresztować, więzić,
przetrzymywać
detainee zatrzymany, aresztowany, więziony,
przetrzymywany
detention zatrzymanie, aresztowanie,
areszt
detention centre izba zatrzymań
detention order nakaz zatrzymania
deterioration 1. pogorszenie 2. upadek
3. zmniejszenie wartości
determine 1. określać, ustalać, oznaczać
2. wyznaczać 3. determinować 4. rozstrzygn
ąć 5. wykazywać 6. decydować,
postanawiać
determine the terms of remuneration
ustalać warunki wynagradzania
developer deweloper, inwestor budowlany
development of occupational disease
powstanie choroby zawodowej
devise (noun) testamentowy zapis nieruchomości
devise (verb) zapisać nieruchomość testamentem
devisee zapisobierca, zapisobiorca, legatariusz,
beneficjent testamentowy własności
nieruchomej
devisee’s liability odpowiedzialność zapisobiorcy
deviser / devisor testator
devolution 1. przejoecie na inną osobę prawa
(obowiązku) 2. sukcesja, dziedziczenie
na mocy prawa
diagnose rozpoznać, zdiagnozować
diagnose an occupational disease in an
employee rozpoznać u pracownika chorobę
zawodową
diagnosis diagnoza, rozpoznanie
diagnosis of occupational disease rozpoznanie
choroby zawodowej
dialogue dialog
Diet sejm, parlament
differential zróżnicowany, dyferencyjny
differential tariff cło dyferencyjne
digest kompendium, zbiór orzecznictwa,
zbiór praw
diligent pracowity, staranny, dbały
diligent management zarząd prawidłowy
diplomatic mission przedstawicielstwo
dyplomatyczne
direct prosty, bezpośredni
direct line linia prosta
direct shipping wysyłka bezpośrednia
direct tax podatek bezpośredni
director dyrektor, członek zarządu
executive director dyrektor wykonawczy
managing director dyrektor naczelny
technical director dyrektor techniczny
directors’ report sprawozdanie zarządu
disability 1. niezdolność, niezdatność,
2. niezdolność do pracy, inwalidztwo
3. brak zdolności prawnej
partial disability częoeciowe inwalidztwo
total disability całkowite inwalidztwo
disability bonus odprawa rentowa
disability pension renta chorobowa, renta
inwalidzka
disabled niezdolny do pracy, inwalida,
ułomny
disabled war veteran inwalida wojenny
disallow 1. odrzucać, oddalać, nie uznawać,
nie aprobować, nie dopuszczać
2. zaprzeczać
disbar skreślić z listy adwokatów, wykluczyć
z adwokatury
disburse wypłacać, wydatkować, wydawać
disbursement wydatek, nakład
discharge 1. spłacić 2. zwalniać 3. wype
łnić
discharge a liability spłacićzobowiązanie
discharge a worker zwalniać z pracy (robotników)
discharge an obligation wypełnić zobowi
ązanie
52
destroy a will discharge an obligation
discharge without notice zwolnićbezwypowiedzenia
disciplinary dyscyplinarny
disciplinary action postępowanie dyscyplinarne
disciplinary measures oerodki dyscyplinarne
discipline 1. dyscyplina, zdyscyplinowanie,
karność 2. dyscyplina, dziedzina
discipline at work dyscyplina pracy
labour discipline dyscyplina pracy
to impose discipline narzucić dyscyplinę
disclaim 1. zrzekać się, rezygnować 2. zaprzeczać,
zapierać się 3. odrzucać, nie
przyznawać
disclaimer 1. zrzeczenie się pretensji
2. wyrzeczenie się 3. odrzucenie 4. wyparcie
się odpowiedzialności
disclose wyjawiać, ujawniać, odkrywać
disclosure wyjawienie, ujawnienie, przedstawienie
disclosure of real property wyjawienie
nieruchomości
discontinuance 1. umorzenie, wstrzymanie
postępowania 2. zawieszenie, pozostawienie
sprawy bez biegu 3. niepopieranie
powództwa 4. przerwa, przerwanie
discontinuance of the bankruptcy proceedings
umorzenie postępowania upad
łościowego
discontinue 1. umorzyć 2. przerwać, zaprzestać,
zarzucać
discontinue the bankruptcy proceedings
umorzyć postępowanie upadłościowe
discover odkryć, wykryć
discover defects odkryć wadę
discretion 1. uznanie, swoboda decyzji
2. rozwaga, rozsądek, ostrożność 3. dyskrecja
at someone’s discretion według czyjegoś
uznania
discretionary uznaniowy, swobodny, dowolny
discriminate 1. odróżniać, rozróżniać
2. dyskryminować, prześladować, krzywdzić
discrimination 1. odróżnienie, rozróżnienie
2. dyskryminacja
disease choroba
occupational disease choroba zawodowa
to diagnose an occupational disease in
an employee rozpoznać u pracownika
chorobę zawodową
disease-related pension renta z tytułu odszkodowania
za wywołanie choroby
disenfranchise / disfranchise pozbawiać
praw obywatelskich
disfavour niełaska, nieprzychylność
disgrace 1. niełaska 2. hańba, wstyd,
niesława
disguised ukryty
disguised donation darowizna ukryta
disguised legal act / transaction czynność
prawna ukryta
dishonour1. hańbić, okrywać hańbą 2. nie
honorować (czeku)
disinherit wydziedziczyć, pozbawić (kogoś)
zachowku
disinheritance wydziedziczenie
dismiss 1. oddalić 2. zwolnić
dismiss an employee zwolnić pracownika
dismiss the bankruptcy petition oddalić
wniosek o ogłoszenie upadłości
dismissal 1. dymisja, zwolnienie kogoś
2. oddalenie, odrzucenie, nieuznanie
3. uwolnienie
dismissal on economic grounds zwolnienie
z pracy z przyczyn ekonomicznych
dismissal with notice wypowiedzenie stosunku
pracy przez pracodawcę
disorder 1. nieporządek, zamieszanie
2. zamieszki, niepokoje 3. zaburzenie
disorderly 1. nieporządny, bezładny, niedba
ły, niechlujny 2. zbuntowany 3. wyuzdany,
rozpasany
disorderly conduct zakłócenie porządku
publicznego
53
discharge without notice disorderly conduct
disparage 1. dyskredytować, poniżać, pomniejszać
2. uwłaczać, ubliżać
dispensation 1. uwolnienie / zwolnienie
od czegoś 2. wymierzanie (sprawiedliwości)
3. wydawanie, rozdział, rozdysponowanie
disposable rozporządzalny
disposable income płaca na rękę, dochód
na rękę
disposable portion of an estate część
rozporządzalna spadku
disposal 1. rozporządzanie 2. zbycie
disposal of the company’s business enterprise
zbycie przedsiębiorstwa
disposal or encumbrance of a share
rozporządzanie (udziałem albo akcją)
dispose of rozporządzać, dysponować
dispose by will rozporządzać przez testament
dispose of (and encumber) rights rozporz
ądzać prawami
disposition 1. rozporządzenie, dysponowanie
2. klauzula 3. skłonność, dyspozycja,
pociąg, popęd
disposition by will to take effect on
death rozporządzenie na wypadek
oemierci
dispossess odebrać posiadanie
dispossession pozbawienie, odebranie posiadania
dispute spór, dysputa, kłótnia
disputed sporny
disputed debt zobowiązanie sporne
disqualification 1. dyskwalifikacja, wykluczenie
2. niezdolność, niezdatność
3. zakaz prowadzenia pojazdu
disqualification of a partner wykluczenie
wspólnika
disqualified 1. niezdolny, niezdatny, nie
nadający się 2. zdyskwalifikowany, wykluczony
dissent (noun) różnica zdań, niezgoda,
wyłamywanie się, sprzeciw
dissent (verb) nie zgadzać się, sprzeciwiać
się, wyłamywać się
dissenting nie zgadzający się, odrębny
dissenting voice głos sprzeciwu
dissolution 1. rozwiązanie 2. rozkład, rozpad
3. anulowanie
dissolution of a company rozwiązanie
spółki
decision on the dissolution of a company
orzeczenie o rozwiązaniu spółki
dissolve 1. rozwiązać / rozwiązywać
2. anulować, unieważniać
dissolve a company / partnership rozwi
ązać spółkę
distinction 1. wyróżnienie, zaszczyt 2. róż-
nica, rozróżnienie
distribute 1. rozdzielać / rozdzielić, dokonywać
podziału, rozdawać, dostarczać,
dystrybuować, rozprowadzać
2. rozmieszczać, rozkładać, rozpraszać
3. dzielić 4. wymierzać
distribute a dividend rozdzielić dywidendę
distribution 1. rozdzielanie / rozdzielenie,
dystrybucja, rozdział, rozprowadzanie
2. podział, repartycja 3.rozmieszczenie
primary distribution obrót pierwotny
secondary distribution obrót wtórny
distribution of a dividend rozdzielenie
dywidendy
distribution of profits wypłata zysku
district 1. okręg 2. gmina
district council rada gminy
district office urząd gminy
disturb 1. przeszkadzać / przeszkodzić
2. niepokoić, martwić 3. zakłócać, zaburzać,
naruszać
disturb somebody’s possession przeszkadzać
komuś w posiadaniu, zakłócić
czyjeś posiadanie
disturbed possession posiadanie zakłócone
dividend 1. dywidenda 2. udział wierzycieli
w masie upadłościowej
cash dividend dywidenda w gotówce
distribution of a dividend rozdzielenie
dywidendy
entitled todividendsuprawnionydodywidend
54
disparage dividend
final dividend dywidenda końcowa
interim dividend dywidenda tymczasowa
/ zaliczkowa
liquidating dividends upłynnienie dywidend
optional dividend dywidenda opcyjna
preference dividend dywidenda uprzywilejowana
privileged dividends dywidenda uprzywilejowana
property dividend dywidenda w naturze
to distribute a dividend rozdzielić dywidendę
dividend distribution podział dywidend,
rozdzielenie dywidendy
dividend distribution calculation obliczanie
podziału dywidend
dividend in kind dywidenda w naturze
dividend yield stopa dywidendy
divisible podzielny
divisible obligation świadczenie podzielne
division 1. podział 2. dział, oddział
day of division dzień podziału
draft terms of division plan podziału
division by acquisition podział przez
przejęcie
division by formation of new companies
podział przez zawiązanie nowych
spółek
division by separation podział przez wydzielenie
division date dzień podziału
division of labour podział pracy
division of profits podział zysków
division of the inheritance dział spadku
division plan plan podziału
to announce the division plan ogłosić
plan podziału
to examine the division plan by an
expert poddać plan podziału badaniu
biegłego
dock ława oskarżonych, miejsce dla oskar-
żonego
in the dock na ławie oskarżonych
document dokument
document conforming the obligation
dokument stwierdzający zobowiązanie
document of guarantee dokument gwarancyjny
dog (licence) tax podatek od psów
domestic krajowy, wewnętrzny, domowy
domestic creditor wierzyciel krajowy
domestic goods towar krajowy
domestic loan pożyczka wewnętrzna
domestic servant pomoc domowa
domestic work praca chałupnicza
dominant dominujący, władnący
dominant company spółka dominująca
dominant partnership spółka dominuj
ąca
dominant real estate (POL) nieruchomość
władnąca / korzystająca ze słu-
żebności
dominant tenement (UK) nieruchomość
władnąca / korzystająca ze służebności
donation 1. (czynność) darowizna
2. (przedmiot) dar, darowizna
duty on donations podatek od darowizn
mixed donation darowizna mieszana
non-uniform donation darowizna mieszana
to effect a donation wykonać darowiznę
donation by manual delivery darowizna
rękodajna
donation duty podatek od darowizn
donation inter vivos darowizna między
żyjącymi
donation tax podatek od darowizn
donation with a charge darowizna z obci
ążeniem, darowizna ze zleceniem
donatory obdarowany, osoba obdarowana
donee obdarowany, osoba obdarowana
donor darczyńca, ofiarodawca, dawca,
donor
door to door selling sprzedaż indywidualna
dormant 1. cichy 2. uoepiony, drzemiący
dormant partner cichy wspólnik
55
dividend distribution dormant partner
double 1. podwójny, dwukrotny 2. dwojaki,
dwoisty 3. dwuosobowy
double taxationpodwójneopodatkowanie
draw up sporządzać / sporządzić, przygotować,
nakreślać
draw wages pobierać płacę
drawback cło zwrotne, zwrot cła wywozowego,
premia eksportowa
drawback system system ceł zwrotnych
drawee trasat
drawer of a cheque trasant, wystawca
czeku
drawn bill weksel trasowany / ciągniony,
trata
dual 1. podwójny 2. dwoisty
due 1. wymagalny, płatny, należny 2. nale-
żyty 3. planowany, oczekiwany, spodziewany
due and payable import duties wymagalne
należności celne przywozowe
due care należyta staranność
due date for obligations wymagalność
zobowiązań
due diligence należyta staranność
lack of due diligence brak należytej
staranności
due obligation zobowiązanie wymagalne
dues należności
dues of the Social Insurance Institution
należności Zakładu Ubezpieczeń Spo-
łecznych
dues of the state treasury on account of
tax liabilities należności skarbu państwa
z tytułu zobowiązań podatkowych
duly 1. należycie, właściwie, odpowiednio
2. zgodnie z planem, terminowo,
punktualnie
durable trwały, wytrzymały
durable power of attorneypełnomocnictwo
trwałe (USA)
duration okres ważności, trwanie, czas
trwania
duration and schedule of working time
wymiar i rozkład czasu pracy
duration of a loan okres pożyczki
duration of an offer okres ważności
oferty
duration of lease okres najmu
duration of storage okres składowania
duration of the company / partnership
czas trwania spółki
duress 1. przymus 2. bezprawne pozbawienie
wolności
under duress pod przymusem
duties 1. obowiązki 2. cła
duties of employers obowiązki pracodawcy
duties on goods cła na towary
duty 1. cło 2. obowiązek 3. dyżur 4. służba
compound duty cło mieszane
export duty cło wywozowe
mixed duty cło mieszane
on duty na służbie
off duty po służbie
duty-free zwolniony, wolny od cła
duty free import import bezcłowy
duty stamp znak skarbowy
excise-duty stamp znak skarbowy akcyzy
dwelling mieszkanie
dwelling unit jednostka mieszkaniowa
multi-family dwelling budynek wielokondygnacyjny,
wielorodzinny
56
double dwelling unit
E
earnest 1. poważny 2. gorliwy, sumienny
earnest money zadatek pieniężny
earnings zarobek, zysk
earth work roboty ziemne
easement 1. służebność 2. ulga 3. udogodnienie,
ułatwienie
contractual easement służebność
umowna
legal easement służebność ustawowa
predial / real easement służebność
gruntowa
to acquire easement nabyć służebność
to establish easement ustanowić słu-
żebność
to exercise easement wykonywać słu-
żebność
to grant easement ustanowić służebność
easement appurtenant służebność gruntowa
easement by necessity służebność drogi
koniecznej
easement of a building służebność budynkowa
easement of necessary access służebność
drogi koniecznej
eavesdropping podsłuchiwanie (przestępstwo
wg prawa angielskiego)
economic gospodarczy, ekonomiczny
economic activity działalność gospodarcza
edict edykt, dekret
effect skutek, wynik, efekt
effects of the arrangement skutki układu
effects of the declaration of bankruptcy
skutki ogłoszenia upadłości
effective efektywny, skuteczny, wydajny
effectiveness of reservation of ownership
skuteczność zastrzeżenia prawa
własności
effectuate dokonać, wprowadzić w życie,
wdrożyć
egress prawo wyjoecia
elder starszy
Council of Elders Konwent Seniorów
election wybór przez głosowanie, wybory,
elekcja
election district okręg wyborczy
eleemosynary dobroczynny, charytatywny
eleemosynary corporation (USA) instytucja
charytatywna, stowarzyszenie dobroczynne
eleemosynary purpose cel dobroczynny /
charytatywny
eligibility uprawnienie, kwalifikacje, warunki
eligibility for employment uprawnienie
do zatrudnienia
elisor osoba wyznaczona zamiast szeryfa
lub koroneradospełnieniasądowegopolecenia
emancipate 1. wyzwalać, emancypować
2. (nieletniego) usamodzielnić
embezzlement sprzeniewierzenie, defraudacja,
przywłaszczenie, malwersacja
emblements 1. roczne zbiory, płody rolne
2. roczny dochód z ziemi, pożytki
embracery próba przekupienia sędziego
przysięgłego
emergency will testament szczególny
emolument (np. posłów, służbowa) dieta
57
employee pracobiorca, pracownik
employee appraisal ocena pracownika
employee expectations oczekiwania pracowników
employee of commune office pracownik
urzędu gminy
employee of gmina office pracownik
urzędu gminy
employee of poviat starosty pracownik
starostwa powiatowego
employee of regional office pracownik
starostwa powiatowego
employee of state officespracownikurzędów
państwowych
employee of the self-government pracownik
samorządowy
employee’s liability for maintenance of
order odpowiedzialność porządkowa
pracowników
employees of marshal offices pracownik
w urzędzie marszałkowskim
employees’ guaranteed benefits fund
fundusz gwarantowanych świadczeń
pracowniczych
employer pracodawca
employers’ confederation konfederacja
pracodawców
employers’ organisations organizacje
pracodawców
employment zatrudnienie, praca
security of employment pewność zatrudnienia
employment agency biuro pośrednictwa
pracy
employment centre ośrodek zatrudnienia
employment certificate świadectwo
pracy
to correct employment certificate
sprostować świadectwo pracy
to issue employment certificate wydać
świadectwo pracy
employment contract for a probationary
period umowa o pracę na okres
próbny
employment for a trial period umowa
o pracę na okres próbny
employment on trail umowa o pracę na
okres próbny
employment policy polityka zatrudnienia
employment relationship based on a co-
-operative contract of employment
stosunek pracy na podstawie spółdzielczej
umowy o pracę
employment relationship based on appointment
stosunek pracy oparty na
powołaniu
employment relationship based on election
stosunek pracy na podstawie wyboru
employment relationship based on nomination
stosunek pracy na podstawie
mianowania
employment rights prawa pracownicze
employment services służby zatrudnienia
employment statistics statystyka zatrudnienia
employment structure struktura zatrudnienia
empowerment umocowanie
en bancwpełnym składzie (sędziowskim)
enacting clause 1. preambuła 2. część
ustawy ustanawiająca, klauzula ustanawiaj
ąca
enactment1. aktprawny, ustawa, uchwała,
postanowienie, dekret 2. (ustawy) wprowadzenie
w życie, ogłoszenie
enclave enklawa
encroach 1. wedrzeć się, wtargnąć, wkroczyć
2. naruszyć
encroachment 1. wdarcie się, wtargnięcie,
wkroczenie 2. naruszenie
encumber obciążać / obciążyć, obarczać /
obarczyć
encumber the bankruptcy estate obcią-
żać masę upadłości
encumbered property własność obcią-
żona
encumbrance 1. obciążenie, ciężar 2. hipoteka
3. zawada, przeszkoda, utrudnienie
endorse 1. indosować, żyrować 2. potwierdzać,
aprobować 3. podpisywać na
58
employee endorse
odwrocie dokumentu 4. (do prawa jazdy)
wpisywać adnotację o popełnieniu
wykroczenia
endorsee indosatariusz
endorsement indos, żyro
endorser indosant, żyrant
endowment 1. fundacja 2. zapis, darowizna
3. dotacja, subwencja, wkład
4. posag
end-use (przedmiotu) przeznaczenie
end-use of the object of tenancy przeznaczenie
przedmiotu dzierżawy
to change the end-use of the object of
tenancy zmieniać przeznaczenie przedmiotu
dzierżawy
end-user usługobiorca, odbiorca usług
enforceability clause klauzula wykonalności
to assign an enforceability clause to
something nadać czemuś klauzulę wykonalności
enforceable title tytuł wykonawczy
enforcement egzekucja, egzekwowanie
enforcement title tytuł egzekucyjny
enfranchisement 1. uwłaszczenie 2. nadanie
prawa wyborczego 3. uwolnienie
4. nadanie prawa do reprezentacjiwparlamencie
engage zatrudnić, angażować, najmować
engage on probation zatrudnić na okres
próbny
engagement 1. zobowiązanie, umówione
spotkanie, zaplanowane zajęcie 2. zatrudnienie,
angaż 3. zaręczyny
engineer 1. inżynier 2. technik, mechanik
(UK)
engrossment 1. dokument w ostatecznej
formie prawnej 2. wypisanie dokumentu
3. wykupywanie towaru 4. papier dokumentowy
(na dokumenty prawne)
enlistment werbunek, zaciąg, pobór
enquiry zapytanie ofertowe
enrichment 1. wzbogacanie 2. użyźnianie
enterprise 1. przedsiębiorstwo, firma,
spółka 2. przedsięwzięcie, zadanie
3. przedsiębiorczość, inicjatywa
business enterprise przedsiębiorstwo
large-sized enterprise przedsiębiorstwo
większych rozmiarów
State enterprise przedsiębiorstwo państwowe
state of the enterprise stan przedsiębiorstwa
to operate an enterprise prowadzić
przedsiębiorstwo
to run an enterprise prowadzić przedsiębiorstwo
transferee of an enterprise nabywca
przedsiębiorca
enterprise of considerable / material
size przedsiębiorstwo większych rozmiarów
entice kusić, nęcić, prowokować
entitled uprawniony, upoważniony, umocowany
to be entitled to a relief być uprawnionym
do ulgi
entitled to dividends uprawniony do dywidend
entitled to inherit uprawniony do dziedziczenia
entrance1.wejoecie2.wstęp,prawowstępu
entrance duty cło przywozowe
entrepreneur przedsiębiorca
small entrepreneur mały przedsiębiorca
entrust powierzać
entrust something to somebody’s
safe-keeping powierzyć coś komuś na
przechowanie
entry 1. wpis, zapis, pozycja 2. wejoecie,
wjazd 3. wstąpienie, przystąpienie 4. (w
słowniku) hasło 5. zgłoszenie 6. deklaracja
celna, zgłoszenie do odprawy celnej
7. wtargnięcie, wejoecie
entry in the register wpis do rejestru
entry into force wejoecie w życie
entry into force of workplace regulations
wejoeciewżycie regulaminu pracy
entry of appearance dokument złożony
przez adwokata o zamiarze reprezentowania
klienta w sądzie
59
endorsee entry of appearance
amendment of the entryzmianawpisu
equal równy, taki sam, jednakowy
equal pay równość wynagrodzenia
equal opportunities policy polityka równych
szans
to be an equal opportunities employer
prowadzić politykę równych
szans
equality równość, równouprawnienie
equity 1. słuszność, sprawiedliwość 2. system
prawa słuszności (UK) 3. kapitał
equity capital kapitał własny, kapitał
zakładowy
equity instrument instrument kapitałowy
equity investment inwestycja kapitałowa
equivalent ekwiwalentny, równoważny
equivalent goods towar ekwiwalentny
error błąd
bookkeeping error błąd księgowy
inventory error błąd w zapasach
to commit an error popełniać / popeł-
nić błąd
to correct an error poprawiać / poprawić
błąd
to make an error popełniać / popełnić
błąd
to rectify an error poprawiać / poprawić
błąd
type I error błąd pierwszego rodzaju
type II error błąd drugiego rodzaju
establish ustalać, ustanawiać
establish easement / servitudeustanowić
służebność
establish duties ustanowić cła
establish remuneration ustalić wynagrodzenie
establish the list of claims ustalać listę
wierzytelności
establishment zakład, przedsiębiorstwo,
firma, spółka, placówka, instytucja
establishment operating in the field of
culture, education, tourism and leisure
zakład prowadzący działalność
w zakresie kultury, oświaty, turystyki
i wypoczynku
establishment providing services to the
public zakład świadczący usługi dla
ludności
establishment’s reward fund zakładowy
fundusz nagród
employing establishment zakład pracy
estate 1. majątek, mienie 2. masa spadkowa,
spadek 3. masa upadłościowa
4. stan
passing of the whole estate directly to
the next of kin sukcesja uniwersalna
portion of the estate część ułamkowa
spadku
estate in abeyance spadek bezdziedziczny
estate in successive remainder zapis
z podstawieniem powierniczym
estimate (verb) oszacować, obliczać
w przybliżeniu, oceniać, sporządzać
kosztorys
estimate (noun) kosztorys, ocena, obliczenie,
oszacowanie
estimate of quantities and costs kosztorys
szacunkowy
estimation szacowanie
useful life estimation szacowanie okresu
użytkowania
ethics etyka
European Accounting Association,
EAA Europejskie Stowarzyszenie Rachunkowości
European Agreement on “au pair”
Placement (1969) Europejskie Porozumienie
o Miejscach Pracy dla „au pair”
(1969)
European Code of Social Security
(1964) Europejski Kodeks Zabezpieczenia
Społecznego (1964)
European Convention on Certain International
Aspects of Bankruptcy
(1990) Europejska Konwencja o Niektórych
Międzynarodowych Aspektach
Upadłości (1990)
European Convention on Establishment
of Companies (1966) Europejska
Konwencja o Zakładaniu Spółek
(1966)
60
equal European Convention on...
European Convention on Social Security
(1972) Europejska Konwencja
o Zabezpieczeniu Społecznym (1972)
European Convention on the Legal Status
of MigrantWorkers (1977) Europejska
Konwencja o Statusie Prawnym
Pracowników Migrujących (1977)
European Convention on the Social
Protection of Farmers (1974) Europejska
Konwencja o Zabezpieczeniu
Społecznym Rolników (1974)
European Industry Committee Europejska
Komisja Związków Zawodowych
European Interim Agreement on Social
Security Schemes relating to Old Age,
Invalidity and Survivors (1953) Europejskie
Porozumienie Tymczasowe
dotyczące Zabezpieczenia Społecznego
naWypadek Starości, Inwalidztwa i dla
Osób Pozostałych przy ¯yciu (1953)
European Office for Co-ordinating the
Clearance of Vacancies and Applications
for Employment Europejski
Urząd Koordynacji Obsadzania Wolnych
Miejsc Pracy i Wniosków o Zatrudnienie
evaluate oszacować, oceniać, ewaluować
evaluation oszacowanie, ocena, ewaluacja
eviction 1. eksmisja 2. odzyskanie (tytułu
własności), ewikcja
compulsory eviction eksmisja przymusowa
evidence 1. dowód 2. zeznania (w sądzie)
3. świadectwo
circumstantial evidence poszlaki, dowód
pośredni
to plant evidence fabrykować dowody
evidence of land ownership dowód własności
terenu
evidential dowodowy
evidential breath test test na zawartość
alkoholu we krwi, którego wyniki są
uznawane jako dowód w sądzie
evolving budget budżet ciągły, budżet
kroczący
ex gratia payment datek
ex officio z urzędu
examination 1. rewizja, sprawdzanie,
oględziny, kontrola 2. badanie 3. przes
łuchanie, śledztwo 4. egzamin
additional customs examination dodatkowa
rewizja celna
customs examination rewizja celna
medical examination badanie lekarskie
examination in chief bezpośrednie przes
łuchanie świadka
examination of claims sprawdzanie wierzytelności
examine sprawdzać, egzaminować, kontrolować
examine an account sprawdzić rachunek
examiner 1. inspektor, kontroler, rewident
2. egzaminator
exceed przekraczać / przekroczyć, przewy
ższać / przewyższyć
exceptional specjalny, wyjątkowy
exceptional offer oferta specjalna / wyj
ątkowa
excess 1. nadmiar, nadwyżka 2. brak
umiaru 3. nadużycie, przekroczenie
excess payment nadpłata
amount of excess payment wysokość
nadpłaty
excess payment refund zwrot nadpłaty
right to excess payment refund prawo
do zwrotu nadpłaty
excess profit tax popiwek, podatek od
nadmiernych wynagrodzeń
exchange 1. zamiana, wymiana 2. giełda
3. waluta obca, dewizy 4. kurs wymiany
5. weksel, trata 6. centrala (telefoniczna)
to make an exchange dokonywać zamiany
exchange bureau kantor
Exchange Court (POL) Sąd Giełdowy
exchange data feed services serwisy
giełdowe
exchange index indeks giełdowy
exchange list ceduła giełdowa
61
European Convention on... exchange list
exchange office kantor
exchange sale sprzedaż giełdowa
exchange session sesja giełdowa
Exchange Supervisory Board (POL)
Rada Giełdy
exchange trading session transakcja gieł-
dowa
excise akcyza
excise duty podatek akcyzowy
excise-duty stamp znak skarbowy akcyzy
excise tax podatek akcyzowy
exclusion wykluczenie, wyłączenie
exclusion of a partner wyłączenie wspólnika
exclusive 1. wyłączny, jedyny 2. ekskluzywny
exclusive agency przedstawicielstwo wy-
łączne
exclusive agent agent wyłączny
exclusive right of the administrator
wyłączne prawo zarządcy
exclusive sale sprzedaż wyłączna
execute 1. egzekwować, wykonywać
2. (skazańca) stracić 3. (dokument)
uprawomocnić
execute tax arrears egzekwować zaleg-
łość podatkową
execution 1. egzekucja, wykonanie,
spełnienie, dokonanie 2. stracenie, egzekucja
3. zajęcie mienia, egzekucja
sądowa
execution expenses wydatki egzekucyjne
execution proceedings postępowanie egzekucyjne
administrative execution proceedings
postępowanie egzekucyjne w administracji
executioner kat, oprawca
executive (adjective) 1. wykonawczy
2. kierowniczy
executive powers władza wykonawcza
executor wykonawca (testamentu), egzekutor,
realizator
executor of the testamentwykonawcatestamentu
executory egzekucyjny
executory title against the debtor tytuł
egzekucyjny przeciwko dłużnikowi
exempt (adjective) zwolniony, wolny
to be exempt from liability up to the
value of the contribution być wolnym
od odpowiedzialności w granicach wartości
wkładu
exempt (verb) zwolnić
exempt from paying taxes zwolnić z płacenia
podatków
exempt someone from an obligation
zwolnić kogoś ze zobowiązania
exemption zwolnienie, wyłączenie
exemptions from the bankruptcy estate
wyłączenia z masy upadłości
exercise 1. wykonać / wykonywać 2. ćwiczyć
3. korzystać z, posługiwać się
4. sprawować, praktykować
exercise a lien wykonać prawo zastawu
exercise a profession wykonywać zawód
exercise due diligence zachować nale-
żytą staranność
exercise easement wykonywać służebność
exercise rights of possessionwykonywać
posiadanie
exhibit 1. dowód rzeczowy 2. eksponat
3. załącznik do umowy
expatriate worker pracownik oddelegowany
za granicę
expectation oczekiwanie
expense wydatek, koszt
travelling expenses wydatki na podró
że służbowe
expense allowance (dzienna) dieta
expert biegły, rzeczoznawca
expert auditor biegły rewident
election of the expert auditor wybór
biegłego rewidenta
expiration wygaśnięcie, utrata ważności,
upłynięcie, upływ (terminu)
expiration of an offer wygaśnięcie oferty
expiration of power of attorney wygaśnięcie
pełnomocnictwa
expiration of tenancy wygaśnięcie dzier-
żawy
62
exchange office expiration of tenancy
expiry (UK) wygaśnięcie, utrata ważności,
upłynięcie, upływ (terminu)
expiry of contract of employmentwygaśnięcie
umowy o pracę
export duty cło wywozowe
export goods towar wywożony
temporary export goods towar wywo-
żony czasowo
exportation wywóz
temporary exportation czasowy wywóz
expropriation wywłaszczenie
expulsion wykluczenie, wyłączenie
expulsion of a partner wyłączenie wspólnika
extend 1. przedłużać, prolongować 2. rozbudowywać,
powiększać, rozwijać, poszerzać
3. wyceniać 4. (mienie) zajmować
5. wyrażać, okazywać 6. udostępniać,
ułatwiać
extend lease przedłużać okres najmu
extension 1. przedłużenie 2. rozbudowa
3. prolongata
outward extension rozbudowa
extension fee opłata prolongacyjna
to fix an extension fee ustalać opłatę
prolongacyjną
to pay an extension fee wpłacać opłatę
prolongacyjną
extension fee amount wysokość opłaty
prolongacyjnej
extension of lease przedłużenie okresu
najmu
extenuate łagodzić, pomniejszać, (winę)
zmniejszać
extenuating circumstances okoliczności
łagodzące
exterior zewnętrzny
external zewnętrzny, zagraniczny
external loan pożyczka zagraniczna
extinct wygasły, wymarły, przedawniony
extinct obligation zobowiązanie przedawnione
extinguish umarzać, anulować
extinguishing of usufruct wygaśnięcie
użytkowania
extinguishment of servitude wygaśnięcie
służebności
extra pay dodatek / premia
extradition ekstradycja, wydanie (przestępcy)
extradite ekstradować, wydawać (przestępcę)
extrajudicial pozasądowy
extrajudicial act czynność prawna dokonana
poza sądem
extraordinary nadzwyczajny, niezwykły
extraordinary general meeting nadzwyczajne
zgromadzenie wspólników
extraordinary resolution uchwała nadzwyczajna
extrinsic 1. zewnętrzny 2. peryferyjny,
uboczny
extrinsic evidence dowód zewnętrzny
(spoza dokumentu)
eyewitness naoczny świadek
63
expiry eyewitness
F
fabricate 1. fabrykować (dowody) 2. produkować,
wytwarzać, wyrabiać
fabricated evidence sfabrykowane dowody
factor 1. czynnik, składnik, element
2. okoliczność 3. agent komisowy, pośrednik,
faktor
factory fabryka
factory worker robotnik fabryczny
factual rzeczowy, oparty na faktach, faktyczny
facultative fakultatywny
facultative obligation zobowiązanie fakultatywne
Faculty of Advocates (SCOT.) Rada Adwokacka
falling due of interest termin płatności
odsetek
false 1. fałszywy, błędny 2. podrobiony
3. zdradliwy, kłamliwy
false cheque fałszywy czek
false claim roszczenie oszukańcze / nieuzasadnione
false pretences fałszywy pretekst
false representations fałszywe dane
false swearing krzywoprzysięstwo
family rodzina
family benefits świadczenia rodzinne
family worker pracownik-członek rodziny
farm rolniczy, farmerski, gospodarski
farmer rolnik, farmer, gospodarz
farmers’ co-operative rolnicza spółdzielnia
produkcyjna
faulty 1. wadliwy, wybrakowany
2. błędny
faulty possession posiadanie wadliwe
Federation of European Stock Exchanges
(FESE) Federacja Europejskich
Giełd Papierów Wartościowych
fee 1. opłata 2. honorarium, wynagrodzenie
3. składka 4. czesne, wpisowe 5. napiwek
6. majątek dziedziczony
administration fee opłata manipulacyjna
extension fee opłata prolongacyjna
rate of fees stawka opłat
to charge a fee pobierać opłatę
to fix a fee ustalać opłatę
to pay a fee wpłacać opłatę
fee amount wysokość opłaty
felon zbrodniarz, przestępca, złoczyńca
felony zbrodnia, przestępstwo, poważny
występek
to commit a felony popełnić zbrodnię
female unemployment bezrobocie kobiet
female worker pracownik-kobieta
fiat dekret, zarządzenie
fibre dust pyły zwłókniające
fictitious fikcyjny, zmyślony
fictitious legal act / transaction czynność
prawna fikcyjna
fictitious offer oferta fikcyjna
fictitious possession posiadanie fikcyjne
fidelity wierność, lojalność
fidelity bond umowa o ubezpieczenie od
sprzeniewierzenia
fiduciary powierniczy
fiduciary transaction czynność prawna
powiernicza
field teren, pole
field work praca w terenie
64
file 1. zgłosić / zgłaszać 2. wciągać do akt,
ewidencjonować, rejestrować 3. wnioskować,
wnosić sprawę 4. ubiegać się
file a claim zgłosić wierzytelność
file in register zgłosić do rejestru
finances 1. skarbowość 2. finanse, dochody
financial finansowy
financial agent agent finansowy
financial assets aktywa finansowe
financial commitment zobowiązanie finansowe
financial institution instytucja finansowa
financial matters sprawy finansowe
financial occupation zawód finansisty
financial report / statement sprawozdanie
finansowe
financial year rok obrotowy
findings ustalenia, wnioski, wyniki badań,
stwierdzenia
fine kara pieniężna, grzywna
finishing wykończeniowy
finishing of the object wykończenie
obiektu
finishing operations prace wykończeniowe
finishing work roboty wykończeniowe
firing squad pluton egzekucyjny
firm firma, przedsiębiorstwo, spółka
first pierwszy
first aid pierwsza pomoc
to provide first aid to injured persons
udzielić pierwszej pomocy poszkodowanym
first degree murder zabójstwo pierwszego
stopnia, zabójstwo z premedytacją
First In-First Out method (FIFO) metoda
FIFO „pierwsze przyszło – pierwsze
wyszło”
fiscal skarbowy, fiskalny, podatkowy
fiscal confidentiality tajemnica skarbowa
fiscal penal law prawo karne skarbowe
fiscal receipts wpływy podatkowe
fiscal secret tajemnica skarbowa
fiscal year rok budżetowy, rok podatkowy
fit to use zdatny do użytku
fitness przydatność, zdatność, nadawanie
się
fitness for use przydatność do celu
fitter’s work roboty ślusarskie
fix ustalać, wyznaczać
fix the amount of benefits ustalać wysokość
zasiłku
fixed ustalony, stały, trwały
fixed assets aktywa trwałe
fixed by law określony ustawowo
fixed budget budżet stały
fixed interest rate loan pożyczka o oprocentowaniu
stałym
fixed term lease umowa najmu na czas
określony
fixed wage płaca stała
fixed-term lease najem na czas określony
fixing bail wyznaczenie wysokości kaucji
(przez sędziego)
fixtures and fittings armatura i instalacje
flat-rate ryczałtowy, o jednolitej stawce
flat-rate security zabezpieczenie ryczał-
towe
flexibility elastyczność, giętkość
flexibility of working time elastyczność
czasu pracy
flexible elastyczny, ruchomy
flexible budget budżet elastyczny
flexible working hours ruchomy czas
pracy
flexible working time czas pracy elastyczny
flexitime czas pracy nienormowany
floating zmienny, płynny, chwiejny
floating charge opłata zmienna
floating voter wyborca niezdecydowany /
chwiejny
floor 1. parkiet 2. sala posiedzeń 3. prawo
głosu 4. minimum, najniższy poziom
floor area powierzchnia piętra / kondygnacji
for dla, na rzecz, do
for account of na rachunek
for hire do wynajęcia
for life w dożywocie
for the benefit of na rzecz
65
file for the benefit of
for the record do protokołu
for whom it may concern do wszystkich
zainteresowanych
forbearance 1. zwłoka udzielona dłużnikowi
2. odstąpienie (np. od powództwa),
zaniechanie egzekwowania prawa
3. pobłażliwość, wyrozumiałość, cierpliwość
force moc, siła, ważność
force majeure siła wyższa
entry into force wejoecie w życie
forcible 1. siłowy, bezprawny, dokonany
przemocą 2. przymusowy 3. sugestywny,
przekonywujący
forcible detainer bezprawne posiadanie
nieruchomości
forcible entry 1. wtargnięcie siłą (do
mieszkania) 2. bezprawne objęcie w posiadanie
foreclose 1. przejmować majątek w ramach
egzekucji przeciw dłużnikowi
2. pozbawiać prawa do wykupu zastawu
3. wnieść zastrzeżenie hipoteczne (dla
zabezpieczenia należności)
foreclosure 1. przejęcie majątku w ramach
egzekucji przeciw dłużnikowi
2. pozbawienie prawa do wykupu zastawu
3. wniesienie zastrzeżenia hipotecznego
(dla zabezpieczenia należności)
foreign zagraniczny, cudzoziemski, obcokrajowy
foreign company spółka zagraniczna
foreign credit kredyt zagraniczny
foreign creditor wierzyciel zagraniczny
foreign exchange market (FOREX) rynek
dewizowy
foreman brygadzista, majster
forensic 1. sądowy 2. krasomówczy
forensic examination obdukcja, badanie
poszkodowanego
forensic medicine medycyna sądowa
forestry leśnictwo
forestry property własność lasu
forfeiture 1. przepadek, utrata 2. konfiskata
3. grzywna, kara pieniężna 4. pozbawienie
prawa
forfeiture of goods przepadek towarów
form 1. forma, postać 2. formularz
form of a loan forma pożyczki
form of acts in law forma czynności
prawnych
form of company’s deed forma umowy
form of partnership’s deed forma umowy
form of payment forma wypłaty wynagrodzenia
formation zawiązanie, powstanie
formation of a capital company powstanie
spółki kapitałowej
formation of a partnership / company
powstanie spółki, zawiązanie spółki
fornication (USA) cudzołóstwo, stosunki
pozamałżeńskie
forwarder 1. spedytor 2. nadawca,
wysyłający
forwarding spedycja, ekspedycja
forwarding agent przedsiębiorstwo spedycyjne
forwarding costs koszty spedycji
forwarding order zlecenie spedycyjne
found 1. założyć / zakładać, tworzyć
2. opierać się na czymoe
found a company / partnership założyć
spółkę
foundation 1. fundacja, organizacja
2. utworzenie, założenie 3. podstawa,
fundament, podwaliny 4. zasada, podstawa
to establish a foundation założyć fundację
to set up a foundationzałożyćfundację
founder założyciel
sole founder jedyny założyciel
founder member of a partnership
założyciel spółki
founder’s share akcja założycielska
fractional tenement nieruchomość ułamkowa
fraud 1. oszustwo, szalbierstwo 2. wy-
łudzenie 3. oszust, szalbierz
fraudulent oszukańczy, nieuczciwy,
fałszywy
66
for the record fraudulent
fraudulent bankruptcybankructwooszukańcze
/ złośliwe
free 1. wolny 2. swobodny, bez ograniczeń
free from defects wolny od wad
free movement of workers swobodny
przepływ pracowników
free offer oferta nie wiążąca
free warehouse skład wolnocłowy
free zone wolny obszar celny
access to a free zone wstęp do wolnego
obszaru celnego
to establish a free zone ustanowić wolny
obszar celny
freedom 1. wolność, swoboda 2. przywilej,
zwolnienie 3. prawo, swobodne korzystanie
freedom of testamentary disposition
wolność rozporządzania
freedom to provide services swobodny
przepływ usług
freehold własność nieograniczona, tytuł
do własności nieograniczonej
freehold property nieruchomość posiadana
na własność bez ograniczeń
freeholder właściciel nieruchomości bez
ograniczeń
freeze zamrożenie
pay freeze zamrożenie płac
freight 1. fracht 2. ciężar, obciążenie
freight agent agent frachtowy
freight bill list przewozowy
freight payment przewoźne
fringe benefit dodatekdopoborów, świadczenie
dodatkowe
frontier granica, graniczny
frontier workerpracownikprzygraniczny
fruits pożytki, owoce
fruits from a right pożytki prawa
natural fruits of a thing pożytki naturalne
rzeczy
yield of fruits pobieranie pożytków
fulfil spełniać / spełnić, wykonywać / wykonać
fulfil an obligation wykonać zobowią-
zanie
fulfilment of an obligation wypełnienie
zobowiązania
full pełny, cały, pełnoprawny
full age pełnoletność
full employment pełne zatrudnienie
full legal age pełnoletność
full title własność pełna
full-time worker robotnik pracujący
w pełnym wymiarze godzin pracy
functional 1. funkcyjny 2. sprawny,
działający 3. funkcjonalny
functional supplement dodatek funkcyjny
fund 1. fundusz 2. zasób, zapas
Bank Guarantee Fund Bankowy Fundusz
Gwarancyjny
bankruptcy estate funds funduszemasy
upadłości
Employees’ Guaranteed Benefits
Fund Fundusz Gwarantowanych
świadczeń Pracowniczych
establishment’s reward fund zakładowy
fundusz nagród
investment fund fundusz inwestycyjny
investment fund assets aktywa funduszu
inwestycyjnego
investment fund corporation towarzystwo
funduszy inwestycyjnych
investment fund participant uczestnik
funduszu inwestycyjnego
closed-end investment fund fundusz
inwestycyjny zamknięty
mixed investment fund fundusz inwestycyjny
mieszany
open-ended investment fund fundusz
inwestycyjny otwarty
pension fund fundusz emerytalny
retiring fund fundusz emerytalny
Social Insurance Fund Fundusz Ubezpieczeń
Społecznych
staff bonus fund fundusz premiowy
strike funds fundusz strajkowy
superannuating fund fundusz emerytalny
to create an investment fund utworzyć
fundusz inwestycyjny
67
fraudulent bankruptcy fund
to dissolve an investment fund rozwi
ązać fundusz inwestycyjny
trust fund fundusz powierniczy
welfare fund fundusz socjalny
works staff welfare fund zakładowy
fundusz świadczeń socjalnych
funeral pogrzeb
funeral director przedsiębiorca pogrzebowy
funeral expenses koszty pogrzebowe
fungible zamienialny, zamienny
fungible commodity towar zamienny/policzalny
furtherance propagowanie, wspieranie,
popieranie
FY (fiscal year) rok budżetowy, rok podatkowy
68
funeral FY
G
gag knebel
gag order (USA) wydany przez sąd zakaz
dyskutowania (np. w prasie) na temat
sprawy sądowej w toku jej trwania
gambling 1. hazard 2. gra na giełdzie
3. spekulacja
gaol więzienie, areszt
gaoler strażnik więzienny, naczelnik więzienia
garnish 1. upomnieć 2. dokonać zajęcia
u osoby trzeciej przedmiotów należą-
cych do dłużnika na zabezpieczenie nale
żności
garnishee osoba trzecia, u której dokonano
zajęcia rzeczy należących do dłuż-
nika, dłużnik zobowiązany do płatności
na rzecz wierzyciela swego wierzyciela
gavel młotek sędziego
gender płeć, rodzaj
gender discrimination dyskryminacja
płciowa
general 1. walny, generalny 2. powszechny,
ogólny
General Agreement on Tariffs and
Trade Układ Ogólny w Sprawie Taryf
Celnych i Handlu
general assembly walne zgromadzenie
general meeting of shareholders walne
zgromadzenie akcjonariuszy
general meeting walne zgromadzenie
general partner (POL) komplementariusz
general power of attorney pełnomocnictwo
ogólne
general receiver syndyk
general strikestrajkgeneralny,powszechny
general use użytkowanie powszechne
genocide ludobójstwo
gift darowizna, dar, podarunek, przedmiot
darowizny
gift mortis causa darowizna na wypadek
oemierci
gift tax podatek od darowizn
gift to be included in the compulsory
portion of the inheritance darowizna
zaliczalna na zachówek
gift to be included in the inheritance
darowizna doliczana do spadku
gist esencja, istota
gist of an action istota powództwa
give one’s notice wypowiedzieć komuś
pracę
give up porzucać / porzucić
give security dać jako poręczenie
glazing work roboty szklarskie
global globalny
global loan pożyczka globalna
good faith (bona fide) w dobrej wierze
goods towar, towary, dobra
contraband goods towary z przemytu
identical goods towar identyczny
smuggled / undeclared goods towary
z przemytu
goods in temporary storage towar składowany
czasowo
goods in the unaltered state towar w stanie
niezmienionym
goods of the same quality and kind towar
tego samego rodzaju i gatunku
goods originating in a given country towar
pochodzący z danego kraju
69
goodwill 1. wartość firmy 2. dobra wola
3. dobre imię, reputacja 4. gotowość,
ochota, gorliwość
purchased goodwill nabyta wartość
firmy
go-slow strajk włoski
governing body zarząd, organ zarządzaj
ący, władze (np. spółki)
government rząd
government guarantee gwarancja państwowa
government loan pożyczka państwowa
/ rządowa
governmental rządowy
governmental organisation organizacja
rządowa
governor gubernator
Board of Governors Rada Gubernatorów
governor’s office urząd marszałkowski
grace period of payment of rent przed
łużony termin zapłaty czynszu, karencja
graded 1. sortowany, klasyfikowany
2. stopniowany
graded offences przestępstwa kwalifikowane
graft 1. łapówka 2. łapownictwo, przekupstwo
grant udzielać / udzielić, przyznać / przyznawać
grant a power of attorney udzielać
/ udzielić pełnomocnictwa
grant an award / distinction przyznać
nagrodę, wyróżnienie
grant authorisation udzielać / udzielić
upoważnienia
grant benefits przyznać zasiłki
grant leave udzielać urlopu
grant reliefs udzielać ulg
grant suretyship udzielać / udzielić poręczenia
grantee obdarzony nadaniem, cesjonariusz,
nabywca praw, beneficjent dotacji
grantor cedent, darczyńca, donator, udzielaj
ący zezwolenia
gratuitous nieodpłatny
gratuitous act in law czynność prawna
pod tytułem darmym
gratuitous commission zlecenie nieodp
łatne
gratuitous legal transaction czynność
prawna nieodpłatna
gratuitous loan pożyczka bezprocentowa
grievance 1. krzywda 2. skarga, zażalenie
3. pretensja, żal
grievous 1. przykry, dotkliwy, bolesny
2. ciężki, poważny
grievous bodily harm ciężkie uszkodzenie
ciała
gross 1. brutto 2. rażący
gross negligence rażące niedbalstwo / zaniedbanie
ground1. ziemia, grunt 2. podstawa 3. teren,
terytorium
ground of action podstawa powództwa
groundless niezasadny, bezzasadny, bezpodstawny,
nieuzasadniony
group grupowy
group organisation of work grupowa organizacja
pracy
guarantee (noun) gwarancja, rękojmia
absolute guarantee gwarancja absolutna
adequate guarantee gwarancja stosowna
banker’s guarantee gwarancja bankowa
banking guarantee gwarancja bankowa
constitutional guarantee gwarancja
konstytucyjna
consumer guarantee gwarancja konsumencka
government guarantee gwarancja państwowa
hundred-percent guarantee gwarancja
stuprocentowa
period of guarantee okres gwarancji
person entitled in the guarantee
uprawniony z gwarancji
quality guarantee gwarancja jakości
70
goodwill guarantee
single guarantee gwarancja pojedyncza
state guarantee gwarancja państwowa
sworn guarantee gwarancja pod przysięg
ą
to go guarantee for someone występować
jako (czyjoe) poręczyciel
to offer a guarantee dawać gwarancję
to require a guarantee domagać się
gwarancji
written guarantee gwarancja pisemna
guarantee commission prowizja gwarancyjna
guarantee obligation zobowiązanie z tytu
łu gwarancji
guarantee of quality gwarancja jakości
guarantee of solvency gwarancja wypłacalności
guarantee (verb) poręczać / poręczyć,
gwarantować
guarantee a debt poręczyć za dług
guaranteed gwarantowany
guaranteed pay płaca gwarantowana
guarantor gwarant
guaranty deposit kaucja gwarancyjna
guardian 1. kurator, opiekun 2. stróż, stra-
żnik 3. przedstawiciel ustawowy 4. dozorca,
nadzorca
de facto guardian opiekun faktyczny
legal guardian opiekun prawny
special guardian opiekun specjalny
testamentary guardian opiekun ustanowiony
w testamencie
to appoint someone as guardian ustanowić
kuratora w osobie
to be a guardian over somebody być
czyimś opiekunem
guardian ad litem kurator procesowy
guardian by election kurator z wyboru
guardianship 1. kuratela, opieka prawna
2. ochrona, straż
guidance 1. poradnictwo 2. kierownictwo,
kierowanie, przewodnictwo 3. informacja
guidelines wytyczne, dyrektywy, wskazówki,
instruktaż
guillotine gilotyna
guilt wina
sense of guilt poczucie winy
to admit one’s guilt przyznać się do
winy
guilty 1. winny 2. karygodny, niewłaściwy
to plead guilty przyznać się do winy
gun 1. broń palna 2. rewolwer 3. działo
71
guarantee commission gun
H
habeas corpus habeas corpus, oerodek
prawny zapobiegający bezprawnemu
aresztowaniu, ustawa zabraniająca
aresztowania bez zgody sądu
habitability (o lokalu) zdatność do zamieszkania
habitual 1. zwykły, zwyczajowy, charakterystyczny
2. notoryczny, nałogowy
habitual criminal recydywista
hand over przekazywać / przekazać
hand over the object oddać obiekt
hand over the premises przekazać lokal
hand over construction works oddać roboty
budowlane
handcuffs kajdanki, kajdany
handicapped niepełnosprawny
handicapped worker pracownik niepeł-
nosprawny
handling commission prowizja manipulacyjna
harass molestować, dręczyć, szykanować
harassment szykany, nękanie, męczenie,
molestowanie
sexual harassment molestowanie seksualne
harbour ukrywać przestępcę
have mieć, posiadać
have an account at the bank mieć konto
bankowe
headquarters centrala
health zdrowie
health and safety (H&S)bezpieczeństwo
i higiena pracy (bhp)
health and safety regulationsprzepisybhp
health and safety requirements wymagania
bhp
health and safety standards standardy
bhp
health care profession personel służby
zdrowia
health service centre zakład opieki zdrowotnej
hearsay pogłoski
hearsay evidence dowód ze słyszenia (nie
z pierwszego źródła)
heat 1. upał 2. gorączka, podniecenie,
ferwor
heat of passion afekt
crime committed in the heat of passion
zbrodnia popełniona w afekcie
heir spadkobierca
bodily heir spadkobiercawlinii prostej
ineligible heir spadkobierca niegodny
joint heir współspadkobierca
legal heir spadkobierca prawowity
legitimate heir spadkobierca prawowity
male heir spadkobierca w linii męskiej
sole heir spadkobierca jedyny
to be someone’s heir być czyimś spadkobierc
ą
to constitute someone one’s heir ustanowić
kogoś swoim spadkobiercą
to institute someone as an heir powo-
łać kogoś do objęcia spadku
to name someone as an heir powołać
kogoś do objęcia spadku
unworthy heir spadkobierca niegodny
heir apparent prawowity następca
heir at law spadkobierca ustawowy
heir beneficiary spadkobierca z dobrodziejstwem
inwentarza
72
heir entitled under a will spadkobierca
testamentowy
heir in tail spadkobierca ustanowiony
heir in the first degree spadkobierca
pierwszej rangi
heir in the maternal line spadkobierca
z linii matki
heir in the paternal line spadkobierca
z linii ojca
heir of the body spadkobierca w linii
zstępnej
heir’s tax liability odpowiedzialność podatkowa
spadkobiercy
heir-at-law spadkobierca konieczny
heiress spadkobierczyni
heirless bezdziedziczny
heirless property bezdziedziczna własność
heirloom 1. dziedzictwo rodzinne,
pamiątka rodowa 2. klejnoty rodzinne
3. ruchomość przejmowana / dziedziczona
wraz z nieruchomościami
hereafter 1. odtąd, dalej, w dalszej częoeci
dokumentu 2. w przyszłości, później,
potem
hereditament własność dziedziczona,
dziedzictwo, spadek
hereditary spadkowy, dziedziczny
hereditary right prawo do spadku, roszczenie
spadkowe
hereditary succession sukcesja, dziedziczenie
hereditary title prawo do spadku, roszczenie
spadkowe
hereinafter (w dokumencie) poniżej, dalej,
odtąd, od tego miejsca
hidden ukryty, schowany
hidden defect wada ukryta
hidden unemployment bezrobocie ukryte
hire (noun) najem ruchomości
hire money czynsz najmu
hire (verb) oddać w najem ruchomości,
najmować od kogoś
hired labour hand robotnik pracujący na
dniówkę
hit and run 1. wypadek drogowy, którego
sprawca zbiegł 2. ucieczka z miejsca
wypadku
hoax 1. mistyfikacja, oszustwo 2. kawał,
bujda, żart
hoax phone call fałszywy alarm / telefon
hoaxer 1. mistyfikator, oszust 2. żartowniś
hold 1. władać 2. dzierżyć, posiadać
holder posiadacz
immediate holder posiadacz prekaryjny
rightful holder posiadacz prawowity,
prawny
unlawful holder posiadacz nieprawny
unrightful holder posiadacz nieprawny
holder in bad faith posiadacz w złej wierze
holder in good faith posiadacz w dobrej
wierze
holder of a commercial power of attorney
prokurent
holder of perpetual usufruct rights to
the land użytkownik wieczysty nieruchomości
gruntowej
holograph własnoręczny, holograficzny
holograph will testament własnoręczny
holographic własnoręczny, holograficzny
home loan pożyczka na kupno mieszkania
home building budownictwo mieszkaniowe
home working praca w domu
home-worker chałupnik
homestead gospodarstwo rolne, obejoecie
hook-up przyłącze
hornbook elementarz prawa
hostage 1. zakładnik 2. zastaw
to hold someone hostage przetrzymywać
kogoś jako zakładnika
to release hostages uwolnić zakładników
to take hostages brać / wziąć zakładników
hostile wrogi, nieprzyjazny
73
heir entitled under a will hostile
hotel establishment zakład hotelarski
hotel profession hotelarstwo
hour godzina
business hours godziny urzędowania
excessive hours of work niepotrzebne
godziny pracy
extra hours godziny nadliczbowe
office hours godziny urzędowania
working hours godziny pracy
hours of work / labour godziny pracy
hourly wage płaca za godzinę
house-building budownictwo mieszkaniowe
House of Representatives (USA) Izba
Reprezentantów
household 1. domownicy 2. gospodarstwo
domowe
housing mieszkaniowy
housing allocation przydział mieszkań
housing bank bank budownictwa
housing conditions warunki mieszkaniowe
housing co-operative society spółdzielnia
budowlano-mieszkaniowa
housing demand popyt na mieszkania
housing estate osiedle
housing loan pożyczka na budownictwo
mieszkaniowe
housing rental agreement umowanajmu
lokalu mieszkalnego
humanisation of work humanizacja
pracy
hung jury niejednomyślna rada przysięg
łych (którzy nie potrafią osiągnąć
jednogłośnego wyroku)
hunger-strike strajk głodowy
husband-wife privilege przywilej mał-
żeński, prawo odmowy zeznawania
przeciwko małżonkowi
hustling work praca z pogranicza
hygiene higiena
industrial hygiene bezpieczeństwo i higiena
pracy
hygiene and sanitary equipment
urządzenia higieniczno-sanitarne
hygiene and sanitary facilities urządzenia
higieniczno-sanitarne
hypothecate obciążać hipoteką
hypothecation zastaw, zahipotekowanie,
zabezpieczenie długu własnością bez
przenoszenia jej prawnego tytułu na
kredytodawcę
74
hotel establishment hypothecation
I
ibid. / ibidem tamże
identity 1. tożsamość 2. identyczność
identity of goods tożsamość towaru
to establish the identity of goods ustalić
tożsamość towaru
idiocy niedorozwój umysłowy, tępota
umysłowa zupełna
idler nierób
ignorance 1. nieznajomość, niewiedza
2. nieświadomość 3. nieuctwo, ignorancja,
ciemnota
ignorance of the law nieznajomość prawa
illegal bezprawny, nielegalny, sprzeczny
z prawem, niedozwolony
illegal threat / duress groźba bezprawna
illegally nielegalnie, bezprawnie
illegally obtained evidence bezprawnie
uzyskane dowody
illegality 1. nielegalność, bezprawność,
sprzeczność z prawem 2. bezprawie
illegitimate 1. bezprawny, nieprawny
2. nieślubny, z nieprawego łoża, nieprawowity,
nieprawy
illicit nielegalny, niedozwolony
illicit commission prowizja nielegalna
illicit sale sprzedaż nielegalna
illicit work praca nielegalna
immovables rzeczy nieruchome
immunity 1. immunitet, nietykalność
2. odporność
diplomatic immunity immunitet dyplomatyczny
judicial immunity immunitet sądowy
impeach 1. stawiać w stan oskarżenia
2. usuwać z urzędu (prezydenta) 3. oskar
żać o zdradę 4. kwestionować wiarygodność
(światdka)
impediment 1. wada, kalectwo 2. przeszkoda,
utrudnienie, zawada
imperfection wada, defekt
imperfection in foodstuffs wada artyku-
łów żywnościowych
implead 1. podawać do sądu, zaskarżać
2. oecigać, dochodzić sądownie
impleader przypozwanie, przystąpienie
trzeciej strony
implicit 1. domniemany, dorozumiany,
ukryty, domyślny 2. absolutny, bezwarunkowy
implied dorozumiany, domniemany
implied power of attorney pełnomocnictwo
dorozumiane / domniemane
imply 1. sugerować, dawać do zrozumienia
2. implikować, znaczyć, oznaczać
3. pociągać za sobą
import import
import agent agent importowy
import customs duties należności celne
przywozowe
import duty cło przywozowe
import goods towar przywożony
impossibility niemożność
impost podatek, cło
impound konfiskować, zasekwestrować,
zajmować sądownie
imprescriptible nieulegający przedawnieniu
imprison uwięzić, zamykać w więzieniu,
wtrącić do więzienia, pozbawić wolności
imprisonment uwięzienie, wtrącenie do
więzienia, pozbawienie wolności
75
improper nienależyty
improper performance of duties nienale
żyte wykonywanie obowiązków
improper performance of obligation
nienależyte wykonanie zobowiązania
improve ulepszać, ulepszyć
improve the thing leased ulepszyć rzecz
najętą
improved land uzbrojona działka (grunt,
którego wartość zwiększyła się poprzez
dokonanie ulepszeń)
improving education dokształcanie
impunity bezkarność
with impunity bezkarnie
imputed domniemany
imputed sale sprzedaż domniemana
in bad faith w złej wierze
in bad / good repair w złym / dobrym
stanie
in exchange for w zamian za
inadmissibility niedopuszczalność
inadmissibility of the adoption of the arrangement
niedopuszczalność zawarcia
układu
inalienable niezbywalny
inalienable property własność niezbywalna
inalienable right prawo niezbywalne
incapacitate ubezwłasnowolnić
incapacitation ubezwłasnowolnienie
incapacity niezdolność
incapacity for workniezdolnośćdopracy
incapacity to inherit niezdolność do dziedziczenia
incapacity to work niezdolność do pracy
temporary incapacity to work czasowa
niezdolność do pracy
incentive motywacyjny, zachęcający, pobudzaj
ący
incentive bonus dodatek motywacyjny
incentive pay płaca progresywna
incentive scheme system motywacyjny
incest kazirodztwo
incestuous kazirodczy
incidental 1. przypadkowy 2. nieistotny
3. uboczny
incidental defect wada nieistotna
incidental dues należności uboczne
incidental loss of or damage to the thing
lent przypadkowa utrata lub uszkodzenie
rzeczy użyczonej
incite podburzać, podżegać, pobudzać,
namawiać, zachęcać, nakłaniać
incitement podżeganie, namawianie,
pobudzanie, nakłanianie
inciter podżegacz
income dochód, wpływy, przychód
supplementary income dochód dodatkowy
income in addition to normal pay dochód
poza pensją
income tax on legal persons podatek dochodowy
od osób prawnych
incommensurability niewspółmierność,
nieproporcjonalność, nieodpowiedniość
incommensurate niewspółmierny, nieproporcjonalny,
nieodpowiedni, niewystarczaj
ący
in-company training doskonalenie zawodowe
w miejscu pracy
incompatibility 1. niezgodność, sprzeczność
2. niezgodność charakterów
incomplete niezupełny
incomplete legal transaction czynność
prawna niezupełna
inconclusive 1. nieprzekonywujący 2. nie
rozstrzygający, nie rozstrzygnięty
incontestable niezaprzeczalny, bezsporny,
bezdyskusyjny, niewątpliwy
incorporation 1. założenie, powstanie
2. zarejestrowanie
articles of incorporation statut spółki
certificate of incorporation akt ustanowienia
spółki
date of incorporation data zarejestrowania
spółki
incorporation of a company założenie
spółki
incorporation of a partnership powstanie
spółki osobowej
incorporator założyciel (spółki, korporacji)
76
improper incorporator
incorporeal 1. niematerialny 2. bezcielesny
incorporeal chattels prawa niematerialne
increase podwyżka, podwyższenie
increase in the capital podwyższenie kapita
łu
increase podwyższyć
increase tariffs podwyższyć cła
increment 1. wzrost, przyrost, podwyżka
2. zysk
incremental przyrostowy
incremental budget budżet przyrostowy
incremental budgeting budżetowanie
przyrostowe
incriminate obwiniać, oskarżać, obciążać
incriminating evidence obciążający dowód
indebtedness zadłużenie
indecent nieprzyzwoity, nieskromny, gorsz
ący, niemoralny
indecent assault napaść połączona z czynem
nierządnym
indecent exposure nieprzyzwoite obna-
żanie się
indemnify dawać odszkodowanie, rekompensować
indemnity odszkodowanie, rekompensata
independent niezależny
independent possession posiadanie na
własność, w charakterze właściciela,
posiadanie samoistne
index wskaźnik
indexing indeksacja
indict sb for something oskarżać, stawiać
w stan oskarżenia
indictable karalny, podlegający karze
indictment oskarżenie publiczne
indirect pośredni
indirect tax podatek pośredni
indiscretion 1.wybryk, występek, naruszenie
moralności społecznej 2. nierozwaga
3. niedyskrecja
individual (noun) osoba fizyczna, jednostka,
człowiek, osobnik
individual (adjective) 1. indywidualny,
osobisty 2. pojedynczy, jednostkowy,
poszczególny 3. osobny, oddzielny, odrębny
individual loan pożyczka indywidualna
individual ownership własność indywidualna
individual protective equipment oerodki
ochrony indywidualnej
individual work praca indywidualna
indivisible niepodzielne
indivisible obligation świadczenie niepodzielne,
zobowiązanie niepodzielne
indivisible share akcja niepodzielna
indoor installations instalacje wewnętrzne
indorser poręczyciel wekslowy
indorse adnotować na odwrocie dokumentu
indorsement 1. adnotacja na dokumencie
2. pełne uzasadnienie roszczeń
industrial 1. przemysłowy 2. pracowniczy,
pracy 3. protestacyjny
industrial action akcja protestacyjna
threaten an industrial action grozić
akcją protestacyjną
call off an industrial action odwołać
akcję protestacyjną
take up an industrial action podjąć
akcję protestacyjną
call for an industrial action wezwać
do akcji protestacyjnej
industrial building budynek przemys
łowy
industrial dispute pracowniczy spór
industrial hygiene bezpieczeństwo i higiena
pracy
industrial property własność przemys
łowa
industrial relationsstosunkipracownicze
industrial secret tajemnica przemysłowa
industrial tribunal sąd pracy
industrial unrest niepokoje pracownicze
industrial yields pożytki przemysłowe
industry 1. przemysł, gałąź przemysłu
2. pracowitość, pilność
ineffective bezskuteczny, nieskuteczny,
daremny, próżny
77
incorporeal ineffective
ineffective legal act / transaction czynność
prawna bezskuteczna
ineffectiveness bezskuteczność, nieskuteczność,
brak skuteczności, daremność
ineffectiveness of a pledge bezskuteczność
zastawu
ineffectiveness of legal act bezskuteczność
czynności prawnej
ineffectiveness of notice bezskuteczność
wypowiedzenia
ineligibility 1. nieprzysługiwanie prawa,
brak prawa 2. brak kwalifikacji, niezdatność
3. brak biernego prawa wyborczego
ineligibility to inherit niegodność spadkobiercy
infallibility 1. nieomylność 2. niezawodność
infallible 1. nieomylny 2. niezawodny
infant 1. małoletni, niepełnoletni 2. niemowlę,
małe dziecko
infanticide 1. dzieciobójstwo 2. dzieciobójca
/ dzieciobójczyni
inferior podwładny, niższy rangą
infidelity 1. (małżeńska) niewierność,
zdrada 2. niewiara 3. nielojalność
infirmity 1. choroba, słabość 2. niedo-
łęstwo 3. wada dokumentu prawniczego
inflation inflacja
inflation tax podatek inflacyjny
informed (o wyborze, decyzji, itp.) świadomy,
oparty na posiadanej wiedzy
information profession kadry informacyjne
infraction złamanie, pogwałcenie, naruszenie,
występek
infringe naruszyć / naruszać
infringe lawlessly somebody’s possession
samowolnie naruszyć posiadanie
ingratitude niewdzięczność
glaring ingratitude rażąca niewdzięczność
ingratitude of the recipient niewdzięczność
obdarowanego
ingress prawo wstępu
ingress and egressprawowstępuiwyjoecia
inherent wrodzony
inherent defect wada wrodzona
inherit spadkobrać, odziedziczyć
inherit an estate odziedziczyć spadek
inherit equally / in equal proportions
dziedziczyć w równych częoeciach
inheritance 1. dziedziczenie 2. dziedzictwo,
spuoecizna, spadek
to come into an inheritance otrzymać
spadek
inheritance and gift tax podatek od spadków
i darowizn
inheritance debt dług spadkowy
inheritance proceedings postępowanie
spadkowe
inheritance tax podatek od spadków
inheritress spadkobierczyni
inheritrix spadkobierczyni
initial (adjective) początkowy, wstępny
initial medical check-up wstępne badanie
lekarskie
initial (verb) parafować
initiation 1. zapoczątkowanie 2. wtajemniczenie,
inicjacja 3. wprowadzenie (do
organizacji)
initiation fee wpisowe
injunction 1. nakaz sądowy 2. zakaz
sądowy 3. upomnienie
injured person poszkodowany
to provide first aid to injured persons
udzielić pierwszej pomocy poszkodowanym
injurious 1. szkodliwy 2. krzywdzący, obraźliwy,
obelżywy
injurious falsehood oszczerstwo, pomówienie
injury uraza, rana, kontuzja, obrażenia
industrial injuries uraz odniesiony
w miejscu pracy
inmate 1. domownik 2. współwięzień
3. pacjent (szpitala psychiatrycznego)
innocence 1. niewinność 2. prostoduszność,
naiwność
innocent 1. niewinny 2. naiwny, prostoduszny
inquest 1. dochodzenie sądowe, śledztwo
78
ineffective legal act / transaction inquest
koronera 2. badanie przyczyny zgonu
3. sąd przysięgłych koronera
to hold an inquest prowadzić dochodzenie
/ śledztwo
inquiry 1. dowiadywanie się, zasięganie
informacji 2. zapytanie ofertowe 3. dochodzenie,
śledztwo 4. badanie, dociekanie
court of inquiry komisja śledcza
inquisitorial 1. inkwizytorski 2. (o postępowaniu)
utajniony 3. inkwizycyjny
inquisitorial system system inkwizycyjny
in re w sprawie
insane niepoczytalny, obłąkany, szalony,
chory umysłowo
inscription 1. wpis, dedykacja 2. zapis
3. wpisanie do rejestru
insolvency niewypłacalność
absolute insolvency całkowita niewyp
łacalność
insolvent niewypłacalny
insolvent debtor dłużnik niewypłacalny
inspect badać, kontrolować, przeprowadzać
kontrolę, sprawdzać, dokonać
oględzin
inspect goods badać towary
inspection 1. inspekcja, kontrola, oględziny
2. badanie, oglądanie
building inspection inspekcja budowlana
social labour inspection społeczna inspekcja
pracy
State Labour Inspection Państwowa
Inspekcja Pracy
State Sanitary Inspection Państwowa
Inspekcja Sanitarna
inspection of goods badanie towarów
inspector rewident, inspektor, kontroler,
wizytator
building inspector inspektor budowlany
labour inspector inspektor pracy
inspector of construction supervision
inspektor nadzoru budowlanego
chief inspector of construction supervision
główny inspektor nadzoru budowlanego
investor’s supervising inspector inspektor
nadzoru inwestorskiego
inspectorate inspekcja
social labour inspectorate społeczna
inspekcja pracy
State Labour Inspectorate Państwowa
Inspekcja Pracy
State Sanitary Inspectorate Państwowa
Inspekcja Sanitarna
installation instalacja, montaż, założenie,
położenie
instalment 1. rata 2. (o towarze) partia
3. odcinek
to arrange instalments to pay rozło-
żyć na raty
instalments credit kredyt ratalny
instantaneous natychmiastowy, momentalny
instantaneous death oemierć na miejscu,
natychmiastowy zgon
institution instytucja, zakład
institution incorporated under public
law zakład publiczny
institution issuing mortgage bonds or
other bonds instytucja emitująca listy
zastawne lub obligacje
investigating institution instytucja rozpatruj
ąca
instruct 1. instruować, pouczać, polecić
2. szkolić
instruct employees on the provisions
and principles of safety and hygiene
at work zaznajamiać pracowników
z przepisami i zasadami bhp
instruction(s) instrukcja, wskazówki, zalecenia,
polecenia
operating instructions instrukcja użytkowania
to follow the instructions postępować
zgodnie z instrukcją
instructions for use instrukcja obsługi
instruction for use of a thing instrukcja
korzystania z rzeczy
insurance ubezpieczenie
79
inquiry insurance
insurance agent agent ubezpieczeniowy
insurance commission prowizja ubezpieczeniowa
insurance of the stored goods ubezpieczenie
składowanego towaru
insure ubezpieczać / ubezpieczyć
insure against an occupational accident
ubezpieczyć się od wypadku przy pracy
intangible nienamacalny, nieuchwytny,
niematerialny
intangible property dobra niematerialne
intellectual intelektualny, umysłowy
intellectual property własność intelektualna
intelligence wywiad
intelligence agency agencja wywiadu
intention zamiar, intencja
intention to divide the company zamiar
dokonania podziału spółki
intention to effect a division of the company
zamiar dokonania podziału spółki
Interdepartmental Commission for
Maximum Admissible Concentration
and Intensity in the Working Environment
of Agents Harmful to Health
Międzyresortowa Komisja ds. Najwyż-
szych Dopuszczalnych Stężeń i Natę-
żeń Czynników Szkodliwych
intercourseobcowanie,stosunek,kontakty
sexual intercourse stosunek płciowy
interdict zakaz sądowy (Scot)
interest 1. odsetki 2. interes 3. pożytki
additional interest odsetki dodatkowe
annual interest odsetki roczne
banking interest odsetki bankowe
calculation of default interest naliczanie
odsetek za zwłokę
default interest rate stawka odsetek za
zwłokę
default interests odsetki za zwłokę
legal interest odsetki ustawowe
life interest użytkowanie z prawem pobierania
pożytków
penal interests odsetki za zwłokę
penalty interest odsetki karne
running interest odsetki bieżące
to calculate default interest naliczać
odsetki za zwłokę
to charge default interest naliczać odsetki
za zwłokę
to compute interest obliczać odsetki
interest coupon sheet arkusz kuponowy
oprocentowania
interest of a partnership / company interes
spółki
interest on real property pożytki z nieruchomości
interest on share odsetki od udziału
interest payment rata odsetkowa
interest rate stopa procentowa
to set interest rates ustalać wysokość
stóp procentowych
interests accrued odsetki narosłe
interests accrued on claims odsetki od
wierzytelności
interests due odsetki należne
interests in arrears odsetki zaległe
interests on claim odsetki od wierzytelności
interim tymczasowy, doraźny, przejoeciowy,
zastępczy
interim order zarządzenie tymczasowe
interim remedy oerodek tymczasowy
interior decorator projektant wnętrz
interloper 1. intruz, osoba niepowołana
2. przemytnik
internal wewnętrzny
internal relations of a partnership /
company stosunki wewnętrzne spółki
Internal Revenue Code (USA) kodeks
podatkowy, ordynacja podatkowa
Internal Revenue Service (USA) ministerstwo
podatków, urząd skarbowy
international międzynarodowy
International Accounting Standards
Board, IASB Rada Międzynarodowych
Standardów Rachunkowości
International Accounting Standards,
IAS Międzynarodowe Standardy Rachunkowości
International Court of Justice Międzynarodowy
Trybunał Sprawiedliwości
80
insurance agent International Court of Justice
International Federation of Accountants,
IFAC Międzynarodowa Federacja
Księgowych
international obligation zobowiązanie
międzynarodowe
International Organisation of Securities
Commissions (IOSCO) Międzynarodowa
Organizacja Komisji Papierów
Wartościowych
international sale of goods sprzedaż międzynarodowa
towarów
inter-professional agreement porozumienie
branżowe
interrogate przesłuchiwać, wypytywać,
indagować
interrogation przesłuchanie, wypytywanie,
indagowanie
interrogatories pytania na piśmie skierowane
do drugiej strony procesu
interrupted przerywany / przerwany, zak
łócony
interrupted working time czas pracy
przerywany
interruption przerwanie, przerwa, zakłócenie
interruption in the course of limitation
przerwanie okresu przedawnienia
intestate bez testamentu, beztestamentowy
to die intestate umrzeć nie pozostawiwszy
testamentu
intervener interwenient
intra-company collective agreement
zakładowy układ zbiorowy
introduction 1. wprowadzenie 2. wstęp
3. prezentacja, przedstawienie
introduction of goods wprowadzenie towarów
illegal introduction of goods nielegalne
wprowadzenie towarów
invalidation 1. unieważnienie, anulowanie
2. obalenie
invalidity 1. nieważność 2. inwalidztwo
invalidity of a declaration of intent niewa
żność oświadczenia woli
invalidity of a will nieważność testamentu
aggravation of invalidity pogorszenie
stopnia inwalidztwa
inventory (noun) 1. spis inwentarza, inwentarz
2. remanent 3. zasób, zapas
to compile / draw an inventory
sporządzić spis
to make the inventory dokonać spisu
to take an inventory przeprowadzać
/ przeprowadzić remanent, dokonać spisu
winding-up inventory remanent likwidacyjny
inventory estimation method metoda
szacowania zapasów
inventory (verb) inwentaryzować
investigate 1. badać 2. rozpatrywać / rozpatrzyć
3. prowadzić śledztwo / dochodzenie
investigate a pension claim rozpatrywać
wniosek o emeryturę
investigation 1. dochodzenie, śledztwo
2. badanie
preliminary investigation dochodzenie
wstępne
investment inwestycja, lokata
investment certificate certyfikat inwestycyjny
to issue investment certificates wydawać
certyfikaty inwestycyjne
to redeem investment certificates wykupić
certyfikaty inwestycyjne
investment credit kredyt inwestycyjny
investment fund fundusz inwestycyjny
closed-end investment fund fundusz
inwestycyjny zamknięty
mixed investment fund fundusz inwestycyjny
mieszany
open-ended investment fund fundusz
inwestycyjny otwarty
investment relief ulga inwestycyjna
investor inwestor
inviolability nietykalność, niepogwałcalność,
nienaruszalność
inviolable nietykalny, niepogwałcalny,
nienaruszalny
invoice faktura
81
International Federation of... invoice
ionising radiation promieniowanie jonizuj
ące
IOU (I owe you) skrypt dłużny, rewers
IRA (individual retirement account) indywidualne
konto emerytalne
issue (noun) 1. emisja 2. wystawienie
3. potomstwo
bonus issue emisja akcji gratisowych,
emisja gratisowa
conditions of issue warunki emisji
continuing issue emisja ciągła
currency of issue waluta emisji
date of issue data emisji, data wystawienia
domestic issue emisja krajowa
floating rate issue emisja papierów
o płynnej stopie
foreign issue emisja zagraniczna
fresh issue emisja nowa
gross issue emisja brutto
internal issue emisja krajowa
international issue emisja międzynarodowa
net issue emisja netto
place of issue miejsce wystawienia
placing of issues plasowanie emisji
private issue emisja prywatna
public issue emisja publiczna
rights issue emisja praw poboru
scrip issue emisja akcji gratisowych,
emisja gratisowa
securities issue emisja papierów wartościowych
tap issue emisja ciągła
terms of issue warunki emisji
time of issue data emisji
variable-rate issue emisja papierów
o zmiennej stopie
volume of issue wielkość emisji
issue of shares emisja akcji
issue at a discount emisja po obniżonej
cenie
issue at a premium emisja premiowa
issue at par emisja po cenie nominalnej
issue consortium konsorcjum emisyjne
issue of securities emisja papierów wartościowych
issue syndicate konsorcjum emisyjne
issue timetable kalendarz emisji
issued price cena emisyjna
issued share, allotted share akcjawyemitowana
issue (verb) 1. emitować, wypuszczać
2. wystawiać
issue shares / stocks wypuoecić akcje
issuer emitent
issuer’s market maker animator emitenta
issuing house dom emisyjny
item 1. pozycja, punkt 2. przedmiot,
rzecz, artykuł
balance sheet items pozycje bilansowe
cost item pozycja kosztów
exceptional items pozycje wyjątkowe
expense items pozycje kosztów
extraordinary items pozycje nadzwyczajne
82
ionising radiation item
J
jactitation 1. fałszywe oświadczenie
mogące przynieść szkodę innej osobie
2. przechwałki
jail (noun) 1. więzienie, areszt 2. uwięzienie
jail (verb) uwięzić, wsadzać do więzienia
jaywalking nieprawidłowe / nieprzepisowe
przechodzenie przez jezdnię
JD (Juris Doctor, Doctor of Jurisprudence)
doktor prawa
jeopardy niebezpieczeństwo, zagrożenie,
ryzyko
to be in jeopardy byćwniebezpieczeństwie
jerry-building fuszerka budowlana
job praca, zadanie, dzieło
first job pierwsze zatrudnienie
job application podanie o pracę
to reject someone’s job application odrzucić
czyjeś podanie o pracę
Job Centre urząd pracy
job creation tworzenie miejsc pracy
job enlargement rozszerzenie zakresu
pracy
job enrichment wzbogacanie pracy
job evaluation wartościowanie pracy
job rotation wymienność pracy
job satisfaction satysfakcja / zadowolenie
z pracy
job security bezpieczeństwo zatrudnienia
job seeker poszukujący pracy
job sharing dzielenie czasu pracy
job switching wymienność stanowisk
pracy
jobless bezrobotny, bez pracy
join przystąpić do, wejść do
join the company / partnership
przystąpić do spółki
joinder połączenie powództw
joinery roboty stolarskie
joint wspólny, łączny
joint account wspólny rachunek / konto
joint and several solidarny
joint and several debt dług solidarny
joint and several liability odpowiedzialność
solidarna, zobowiązanie solidarne
joint and several liability of debtors solidarność
dłużników
joint legacy zapis wspólny
joint ownership wspólna własność (gdy
każdy ze współwłaścicieli występuje jako
właściciel całości)
joint ownership własność wspólna
joint property własność wspólna
joint participation współuczestnictwo
jednolite
joint power of attorney pełnomocnictwo
łączne
joint tenant współdzierżawca
joint use użytkowanie wspólne
joint venture spółka z udziałem kapitału
zagranicznego
joint will testament wspólny
joint-stock company (POL) spółka akcyjna
journal 1. dziennik, pismo, magazyn, rejestr
2. protokół z obrad parlamentu
cash disbursements journal dziennik
rozchodów gotówkowych
cash payments journal dziennik wydatków
83
cash receipt journal dziennik przychodów
gotówkowych
cash receipts journal dziennik wpływów
columnar journal dziennik kolumnowy
general journal dziennik ogólny
purchases journal dziennik / rejestr
zakupów
sales journal dziennik sprzedaży
journalistic dziennikarski
journalistic ethics etyka dziennikarska
journalistic secrecy tajemnica dziennikarska
JP (justice of the peace) sędzia pokoju
judge 1. sędzia 2. ekspert, znawca
judge advocate 1. prokurator sądu wojennego
(USA) 2. asesor sądu wojskowego
Judge Advocate-General prawnik Wojskowego
Biura śledczego
judge-commissioner sędzia komisarz
judgment 1. orzeczenie, wyrok 2. osąd,
ocena, opinia, zdanie, pogląd 3. rozs
ądek
judgment debtor dłużnik z tytułu wyroku
sądowego
judicature 1. wymiar sprawiedliwości,
sądownictwo 2. urząd sędziowski 3. jurysdykcja
4. trybunał sprawiedliwości,
sąd
judicial 1. sądowy 2. sędziowski 3. bezstronny,
sprawiedliwy 4. rozsądny, rozumny
judicial immunity immunitet sądowy
judicial settlement ugoda sądowa
final judicial settlement prawomocna
ugoda sądowa
judicial testament testament sądowy
judiciary sądownictwo, władza sądownicza
jump at skwapliwie skorzystać
jump at an offer skwapliwie skorzystać
z oferty
junk bond obligacja oemieciowa
jurat jurat, nota podająca szczegóły zło-
żonej przysięgi
juridical 1. prawny, prawniczy 2. sądowy
3. sądowniczy
Juris Doctor doktor prawa
jurisdiction 1. kompetencje 2. jurysdykcja,
wymiar sprawiedliwości 3. władza
sądownicza, sądownictwo 4. (sądu)
właściwość
jurisdictional jurysdykcyjny, kompetencyjny
jurisprudence 1. prawo, system prawny
2. prawoznawstwo 3. praktyka sądowa
jurist 1. prawnik, jurysta, znawca prawa
2. student prawa, absolwent prawa
3. sędzia
juror ławnik, sędzia przysięgły
jury sąd / ława przysięgłych
grand jury wielka ława przysięgłych
hung jury niejednomyślna ława przysięg
łych
jus prawo
just 1. sprawiedliwy, uzasadniony, słuszny,
zasłużony 2. bezstronny 3. godziwy
justice 1. sprawiedliwość, słuszność, zasadność
2. wymiar sprawiedliwości
3. sędzia (sądu wyższej instancji)
Chief Justice (USA) główny sędzia,
przewodniczący sądu
Lord Chief Justice (UK) Lord Naczelny
Sędzia (przewodniczący £awy Królewskiej,
członek Sądu Apelacyjnego)
Lord Justice (UK) sędzia Sądu Apelacyjnego
miscarriage of justiceomyłkasądu,pomy
łka sądowa, niesprawiedliwy wyrok
to administer justice wymierzać sprawiedliwość
justice of the peace sędzia pokoju, sędzia
lokalny
juvenile 1. młodociany, nieletni 2. młodzieńczy
3. dziecinny
juvenile delinquent młodociany przestępca
84
journalistic juvenile delinquent
K
kangaroo court 1. sąd samozwańczy, sąd
nieformalny 2. dintojra
keep 1. trzymać 2. prowadzić
keep an account prowadzić rachunek
keeper 1. nadzorca, strażnik 2. opiekun,
kurator
kickback działka, procent, łapówka
kidnap porywać (osobę), uprowadzać
kidnapper porywacz
kidnapping porwanie, uprowadzenie
kill zabić / zabijać, mordować, uoemiercać
killer zabójca, morderca
contract killer płatny zabójca / morderca
serial killer seryjny zabójca
kin krewni, rodzina
next of kin najbliższy krewny
absence of next of kin spadek nieobjęty
King’s (Queen’s) Bench (UK) Sąd £awy
Królewskiej
kinship pokrewieństwo, więź
kiting wystawianie czeków bez pokrycia
kleptomania kleptomania
know all men podaje się do publicznej
wiadomości
knowingly celowo, świadomie
knowledge 1. wiedza 2. świadomość
knowledge of a material defect świadomość
wady rzeczy sprzedanej
85
L
labour (UK), labor (USA) 1. praca, robota
2. robocizna 3. siła robocza 4. starania,
zachody, wysiłki, trud
labour costs koszt robocizny
labour court sąd pracy
labour culture kultura pracy
Labour Day święto pracy
labour discipline dyscyplina pracy
labour dispute spór pracy
labour inspector inspektor pracy
labour law prawo pracy
labour market rynek pracy
labour market policypolitykarynkupracy
labour needs potrzeby związane z pracą
labour office urząd zatrudnienia
labour statistics statystyka płac
labor union (USA) związek zawodowy
lack brak, niedostatek
lack of awareness or freedom brak świadomości
lub swobody
lack of work brak pracy
land 1. grunt, grunty, ziemia, rola 2. ląd
agricultural land grunt rolny
occupation of land władanie gruntem
to enter into occupation of land
wchodzić we władanie gruntem
to occupy the land władać gruntem
land and buildings własność ziemska
land and mortgage register księga wieczysta
motion to create a land and mortgage
register wniosek o założenie księgi
wieczystej
land register kataster
land rent renta gruntowa, czynsz dzier-
żawny
land tax podatek gruntowy
landed property własność ziemi
landlord wydzierżawiający, wynajmuj
ący, oddający w najem
landowner właściciel ziemski, obszarnik
lapse 1. przedawnienie, wygaśnięcie, utrata
ważności 2. upływ, przeciąg czasu
3. uchybienie, potknięcie
lapse period termin przedawnienia
to interrupt a lapse period przerwać
bieg terminu przedawnienia
lapsed 1. wygasły 2. niegdysiejszy
lapsed legacy zapis wygasły
larcenous mający charakter kradzieży,
noszący znamiona kradzieży
larceny kradzież, zabór mienia, zagarnięcie
grand larceny kradzież poważna /
w znacznym rozmiarze
petty larceny drobna kradzież
lascivious lubieżny
last 1. ostatni, ostateczny 2. ubiegły, poprzedni
3. ostatnio
Last In-First Out (LIFO) metoda LIFO
„ostatnie przyszło – pierwsze wyszło”
Last In-Still Here (LISH) metoda LISH
„ostatnie przyszło – wciąż tutaj”
last will and testament rozporządzenie
ostatniej woli, testament
latent ukryty, utajony
latent defect wada ukryta
later will testament późniejszy
lateral boczny, z linii bocznej, poprzeczny
laundering pranie brudnych pieniędzy
law 1. prawo, ustawa, akt prawny 2. prawid
łowość, prawo natury 3. zasada,
86
reguła, przepis, twierdzenie 4. wymiar
sprawiedliwości
bankruptcy law prawo upadłościowe
case law prawo precedensowe
civil law prawo cywilne
collection of laws zbiór praw
constitutional lawprawokonstytucyjne
contract law prawo zobowiązań
copyright law prawo autorskie
criminal law prawo karne
ecclesiastical law prawo kościelne
fiscal penal law prawo karne skarbowe
in the eye of the law w oczach prawa
inside / within the law w granicach
prawa
international law prawo międzynarodowe
labour law prawo pracy
maritime law prawo morskie
mercantile law prawo handlowe
private law prawo prywatne
public law prawo publiczne
rehabilitation / reorganisation law
prawo naprawcze
to break the law łamać / naruszać
prawo
to evade the law obchodzić prawo
to observe the law przestrzegać prawa
law journal dziennik ustaw, dziennik
urzędowy
law of succession prawo spadkowe
law-abiding praworządny, przestrzegaj
ący prawa, szanujący prawo
lawful 1. ustawowy, legalny, prawowity
2. słuszny, sprawiedliwy 3. (o dziecku)
ślubny
lawful succession dziedziczenie ustawowe
lawfulness legalność, prawowitość, praworz
ądność
lawgiver prawodawca, ustawodawca, kodyfikator
lawless 1. bezprawny, samowolny, łami
ący prawo 2. niepraworządny
lawless construction samowola budowlana
lawlessly samowolnie, bezprawnie
lawmaker ustawodawca, prawodawca
law-making body organ ustawodawczy
lawsuit 1. powództwo 2. proces sądowy,
sprawa sądowa
lawyer prawnik, adwokat, radca prawny
lay 1. świecki, laicki 2. niefachowy, dyletancki
lay judge ławnik
layman 1. laik 2. osoba świecka
lay-off przestój (w pracy)
period of lay-off okres przestoju
lead seal 1. plomba 2. ślad, wskazówka
to affix the lead seal nałożyć plombę,
przystawić pieczęć, opieczętować
to break the lead seal zerwać plombę,
pieczęć
leader przywódca
lease (verb) oddać w najem nieruchomości,
najmować
lease (noun) najem
cancellation of a lease anulowanie
umowy najmu
commencement of a lease rozpoczęcie
umowy najmu
commercial lease najem lokalu handlowego
contract of lease of business premises
umowa najmu lokalu użytkowego
duration of lease okres najmu
extension of lease przedłużenie okresu
najmu
fixed-term lease najem na czas określony
lease of a movable najem rzeczy ruchomej
leasing company spółka leasingowa
periodic lease (USA) najem odnawialny
redelivery of the subject of lease
zwrot przedmiotu najmu
residential lease 1. najem lokalu mieszkalnego
2. umowa najmu lokalu mieszkalnego
surrender of the subject of lease
zwrot przedmiotu najmu
87
law journal residential lease
term of lease okres najmu
termination of a lease agreement wypowiedzenie
umowy najmu
to extend lease przedłużać okres najmu
to release the subject of lease wydać
przedmiot najmu
lease of a movable najem rzeczy ruchomej
lease of a right dzierżawa prawa
lease of the living accommodation najem
lokalu
lease premises miejsce najmu
leasehold majątek dzierżawiony / wynajęty
leave (verb) pozostawiać / pozostawić
leave a legacy pozostawiać / pozostawić
spadek
leave the partnership wystąpić ze spółki
leave (noun) urlopy
paid leave płatny urlop
sick leave urlop zdrowotny
to grant leave udzielać urlopu
to recall an employee from leave
odwołać pracownika z urlopu
to schedule leave planować urlop
to shorten leave obniżać wymiar
urlopu
to use leave wykorzystać urlop
leave at request urlop na żądanie
leave for job search zwolnienie na poszukiwanie
pracy
leave on social grounds urlop socjalny
length of leave wymiar urlopu
leaving the scene of an accident ucieczka
z miejsca wypadku
ledger rejestr, księga
accounts receivable ledger księga nale
żności
general / impersonal / nominal ledger
księga główna
office equipment ledger rejestr urzą-
dzeń biurowych
purchases ledger księga zakupów
sales ledger księga sprzedaży
store equipment ledger rejestr urzą-
dzeń magazynowych
subsidiary ledger (urządzenie księgowe)
księga pomocnicza
to make an entry in the ledger wprowadzić
zapis do księgi
ledger sheet karta księgi głównej
legacy 1. legat, zapis 2. spuoecizna, dziedzictwo
absolute legacy zapis bezwarunkowy
additional legacy zapis dodatkowy
alternative legacy zapis przemienny
conditional legacy zapis warunkowy
contingent legacy zapis warunkowy
deferred legacy zapis terminowy
demonstrative legacy legat wskazuj
ący, oznaczający rzecz
extra legacy zapis naddziałowy
joint legacy zapis wspólny
lapsed legacy zapis wygasły
pecuniary legacy zapis pieniężny
preferential legacy zapis uprzywilejowany,
zapis naddziałowy
special / specific legacy zapis szczególny
substitutional legacy zapis z podstawieniem
pospolitym
universal legacy zapis uniwersalny, zapis
całego spadku
legacy hunter łowca spadków
legacy hunting wyłudzenie spadku
legacy of usufruct zapis użytkowania
legal prawowity, prawny, legalny
divided legal entity osoba prawna podzielona
legal act czynność prawna
legal act for consideration czynność prawna
odpłatna
legal act of the bankrupt czynność prawna
upadłego
legal assignee następca prawny
legal capacity zdolność prawna
legal defect wada prawna
legal easement służebność ustawowa
legal emblements pożytki prawne
legal ethics etyka zawodu prawniczego
legal obligation zobowiązanie ustawowe
legal person osoba prawna
88
lease of a movable legal person
legal profession zawód prawniczy
legal profession secret tajemnica zawodu
prawniczego
legal representation zastępstwo ustawowe
legal representative for the purpose of
litigation pełnomocnik procesowy
legal status zdolność prawna
legal succession następstwo prawne
legal successor następca prawny
legal transaction czynność prawna
legal usufruct ustawowe prawo użytkowania
legal working time czas pracy ustawowy
legatee zapisobierca, zapisobiorca, legatariusz
sole legatee zapisobiorca uniwersalny
legislate ustanawiać prawa, uchwalać ustawy,
ustanawiać
legislation 1. ustawodawstwo, legislacja,
prawodawstwo 2. uchwalenie,
ustanowienie 3. prawa, ustawy, akty
prawne
legislation governing labour questions
ustawodawstwo prawa pracy
legislative ustawodawczy, prawodawczy
legislator ustawodawca, prawodawca, legislator
legislature władza ustawodawcza, ciało
ustawodawcze, legislatura
legist prawnik
legitim zachowek, legityma, część ustawowa
(spadku dla dzieci zmarłego)
claim resulting from a legitim roszczenie
z tytułu zachowku
to calculate a legitim obliczać zachowek
to complete a legitim uzupełnić zachowek
to deprive someone of one’s legitim
pozbawić (kogoś) zachowku
to pay a legitim zapłacić zachowek
legitim due zachowek należny
legitim due to a descendant zachowek
należny zstępnemu
legitimacy 1. legalność, prawowitość
2. zasadność, słuszność 3. pochodzenie
z małżeństwa
legitimate 1. zasadny, słuszny, uzasadniony
2. prawowity, legalny, ślubny
(o dziecku)
legitimation 1. uprawnienie, legalizacja
2. uznanie ślubnego pochodzenia
dziecka
lend pożyczać / pożyczyć, udzielić komuś
pożyczki
lend at interest pożyczać na procent
lend for gratuitous use oddawać w bezp
łatne używanie
lend for use użyczać
lend money on the security of pledged
chattels pożyczać pod zastaw
lend on security pożyczyć pod zastaw
lender pożyczkodawca, użyczający
lender of the last resort pożyczkodawca
ostatniej instancji
lending limit pułap kredytu
lese majesty 1. zdrada stanu 2. obraza majestatu
lessee najemca, dzierżawca, najmobiorca
lessor najmodawca, wydzierżawiający,
wynajmujący
let out wynajmować komuś, oddawać
w najem
let-out clause klauzula zwolnienia z obowi
ązku, klauzula zmiany postanowienia
lethal oemiercionośny, oemiertelny, zabójczy,
zgubny
lethal weapon oemiercionośna / zabójcza
broń
letter 1. list, pismo 2. litera
letter of authority pełnomocnictwo na
piśmie
letting of permanently installed equipment
and machinery wynajem trwale
zainstalowanego wyposażenia i urządzeń
letting of premises and sites for parking
vehicles wynajem miejsc parkingowych
level poziom
level of employment poziom, stan zatrudnienia
89
legal profession level of employment
levelling roboty niwelacyjne
levy 1. pobierać, oeciągać 2. nakładać
levy a tax pobierać, oeciągać podatek
lewd lubieżny, sprośny, niewybredny
lex prawo, ustawa
lex fori prawo miejsca procesu
liable odpowiedzialny, podlegający odpowiedzialności
to be liable for something ponosić odpowiedzialność
za coś
to be liable for taxes odpowiadać za
podatki
to be liable for the obligations of the
partnership / company odpowiadać za
zobowiązania spółki
to be liable jointly and severally odpowiadać
solidarnie
liabilities pasywa
liability odpowiedzialność, zobowiązanie
devisee’s liability odpowiedzialność zapisobiercy
joint and several liability odpowiedzialność
solidarna
material liability of employees odpowiedzialność
materialna pracowników
payroll liability zobowiązanie z tytułu
wynagrodzeń
personal liability of an heir odpowiedzialność
osobista spadkobiercy
severable liability zobowiązanie podzielne
several liability odpowiedzialność indywidualna,
zobowiązanieindywidualne
subrogative liability of a partner odpowiedzialność
subsydiarna wspólnika
subsidiary liability of a partner odpowiedzialność
subsydiarna wspólnika
to be exempt from liability up to the
value być wolnym od odpowiedzialności
w granicach
unlimited liability odpowiedzialność
nieograniczona
liability for estate debts / inheritance
debts odpowiedzialność za długi spadkowe
liability for property entrusted to employees
odpowiedzialność za mienie
powierzone pracownikowi
liability is limited to the contribution
odpowiedzialność ograniczona jest do
wysokości wkładów
liability secured by mortgage zobowią-
zanie zabezpieczone hipoteką
liability secured by pledge zobowiązanie
zabezpieczone zastawem
liability under a product warranty zobowi
ązanie z tytułu napraw gwarancyjnych
libel paszkwil, zniesławienie pisemne,
oszczerstwo, potwarz
libelant 1. oszczerca 2. oskarżony o znies
ławienie
licence 1. koncesja, pozwolenie, licencja
2. przepustka, zwolnienie warunkowe
to grant a licence to operate a customs
agency wydać / wydawać koncesję na
prowadzenie agencji celnej
to revoke a licence to operate a customs
agency cofać / cofnąć koncesję na
prowadzenie agencji celnej
licence to operate a customs agency
koncesja na prowadzenie agencji celnej
licensee koncesjonariusz, licencjobiorca
licit dozwolony, legalny
lien zastaw
particular lien zastaw szczególny (prawo
zastawu mienia dłużnika)
repairer’s lien zastaw naprawczy (prawo
zastawu naprawionego mienia na
zabezpieczenie pokrycia kosztów jego
naprawy)
lien holder posiadacz prawa zastawu
lien on rights zastaw na prawach
life dożywotni
life annuity renta dożywotnia
life interest własność dożywotnia
life leasehold dzierżawa dożywotnia
life tenancy własność dożywotnia
life tenant dzierżawca dożywotni
life usufruct użytkowanie dożywotnie
limit pułap, granica, kres, ograniczenie,
limit
90
levelling limit
lending limit pułap kredytu
limitation 1. przedawnienie 2. ograniczenie
interruption in the course of limitation
przerwanie okresu przedawnienia
period / time of limitation okres przedawnienia
suspension of the course of limitation
zawieszenie przedawnienia
limitation of a right przedawnienie prawa
limitation of claims przedawnienie roszczeń
limited ograniczony
limited joint-stock partnership spółka
komandytowo-akcyjna
limited liability amount suma komandytowa
limited liability company (POL) spółka
z ograniczoną odpowiedzialnością
limited partner komandytariusz
limited partnership spółka komandytowa
limited use użytkowanie tymczasowe /
ograniczone
line 1. linia 2. szereg, rząd
ascending line linia wstępna
collateral line linia boczna
credit line linia kredytowa
descending line linia zstępna
direct line linia prosta
link building budynek plombowy
liquid płynny
liquid assets aktywa płynne
liquidate 1. upłynnić 2. zlikwidować
liquidate the assets of company / partnership
upłynnić majątek spółki
liquidation likwidacja, rozwiązanie
compulsory liquidation likwidacja
przymusowa
course of liquidation przebieg likwidacji
rules for liquidation zasady likwidacji
to conduct liquidation przeprowadzać
likwidację
to put a company / partnership into
liquidation postawić firmę w stan likwidacji
voluntary liquidation likwidacja dobrowolna
liquidation actions czynności likwidacyjne
liquidation arrangement układ likwidacyjny
liquidation reorganisation arrangement
układ likwidacyjny
liquidation of assets of the bankruptcy
estate likwidacja majątku masy upad
łości
liquidation of proprietary rights likwidacja
praw majątkowych
liquidator likwidator
list lista, spis
list of claimants surviving the deceased
lista osób uprawnionych do dziedziczenia
ustawowego
list of claims lista wierzytelności
extract / excerpt from the list of
claims wyciąg z listy wierzytelności
supplementary / additional list of
claims uzupełniająca lista wierzytelności
to approve / confirm the list of claims
zatwierdzić listę wierzytelności
to establish a list of claims ustalić listę
wierzytelności
to make a list of claims sporządzić listę
wierzytelności
to review / to view the list of claims
przeglądać listę wierzytelności
listed company spółka giełdowa
literary literacki
literary and artistic property własność
literacka i artystyczna
literary profession zawód literata
literary work dzieło literackie
litigant strona w procesie
litigate procesować się, prowadzić proces,
występować jako strona w procesie
litigation droga prawna, sprawa sądowa,
proces sądowy
living space powierzchnia mieszkalna
91
limitation living space
loafer obibok, próżniak
loan pożyczka, kredyt
administration of a loan obsługa po-
życzki
amount of a loan wielkość pożyczki
application for a loan prośba o po-
życzkę
as a loan tytułem pożyczki
bridging loan kredyt pomostowy, po-
życzka pomostowa
budgetary loan kredyt budżetowy
call loan pożyczka zwrotna w każdej
chwili na żądanie
collateral for a loanzabezpieczeniepo-
życzki
contract for a loan umowa pożyczki
convertible loan pożyczka zamienna
domestic loan pożyczka wewnętrzna
duration of a loan okres pożyczki
form of a loan forma pożyczki
global loan pożyczka globalna
government loan pożyczka państwowa
/ rządowa
home loan pożyczka na kupno mieszkania
interest-bearing loan pożyczka oprocentowana
interest-free loan pożyczka nieoprocentowana
object of loan przedmiot pożyczki
recourse loan pożyczka gwarantowana
redemption of a loan spłata pożyczki
refund of a loan zwrot pożyczki
repayment of a loan spłata pożyczki
security for a loan zabezpieczenie po-
życzki
security of loan repayment zabezpieczenie
zwrotu pożyczki
service of a loan obsługa pożyczki
soft loan pożyczka nieoprocentowana
terms of a loan warunki pożyczki
to apply for a loan ubiegać się o po-
życzkę
to contract / to incur / to negotiate
a loan zaciągnąć pożyczkę / kredyt
to obtain a loan otrzymać pożyczkę
to pay off a loan spłacić pożyczkę
to raise a loan zaciągnąć pożyczkę
/ kredyt
to receive a loan otrzymać pożyczkę
to repay a loan spłacić pożyczkę
to revoke a loan anulować pożyczkę
to take out a loan zaciągnąć pożyczkę
/ kredyt
loan against deposit pożyczka pod zastaw
loan against security pożyczka za zabezpieczeniem
loan amount kwota pożyczki
loan association towarzystwo pożyczkowe
loan at interest pożyczka oprocentowana
loan at notice pożyczka zwrotna za wypowiedzeniem
loan capital kapitał pożyczkowy
loan for use użyczenie
loan for use agreement umowa użyczenia
loan in kind pożyczka w naturze
loan is payable pożyczka jest wymagalna
loan falls due pożyczka jest wymagalna
loan market rynek pożyczkowo-kredytowy
loan on pawn pożyczka pod zastaw
loan on special terms pożyczka na warunkach
specjalnych
loan payment rata pożyczki
loan period okres pożyczki
loan proceeds zysk z pożyczki
loan repayable on demand pożyczka
zwrotna w każdej chwili na żądanie
loan value wysokość / wartość pożyczki
loan without interest pożyczka nieoprocentowana
local miejscowy, lokalny
local action powództwo, które musi zostać
wniesione w określonym miejscu
local government samorząd
local governmental unit jednostka samorz
ądu terytorialnego
local law prawo miejscowe
92
loafer local law
local tax podatek mijscowy
lockout lokaut
locus miejsce
lodger lokator
lodgings kwatera
logo logo, znak graficzny
long-term długoterminowy, długookresowy
long-term loan pożyczka długoterminowa
long-term obligation zobowiązanie długoterminowe
long-term unemployment bezrobocie
długookresowe
longevity długowieczność
longevity pay dodatek za wysługę lat
(wypłacany wojskowym)
loophole luka, kruczek
tax loophole luka podatkowa
legal loophole luka prawna, kruczek
prawny
loss 1. strata, utrata 2. zguba 3. ubytek
equivalent given for loss sustained
ekwiwalent za poniesione starty
manner of covering loss sposób pokrycia
strat
to appraise the loss oszacować stratę
to bear a loss ponieść stratę
to compute the company’s losses at
PLN x oszacować straty spółki na
x PLN
to cover / finance losses pokrywać
/ pokryć straty
to incur a loss ponieść stratę
to participate in the loss uczestniczyć
w stracie
to suffer / sustain losses ponieść straty
loss of one’s job utrata (miejsca) pracy
loss of the qualifications through the
employee’s own faults zawiniona utrata
uprawnień
lost 1. utracony, stracony, zmarnowany
2. zaginiony
lost possession posiadanie utracone
low 1. niski, niewysoki, niewielki 2. głęboki
3. nikczemny
low pay niska płaca
low-interest loan pożyczka niskoprocentowa
low-priced offer oferta korzystna ze
względu na cenę
lower niższy
lower court sąd niższej instancji
lump sum / lump-sum ryczałt
lump sum remuneration wynagrodzenie
ryczałtowe
lump-sum tax podatek ryczałtowy
lunacy 1. choroba umysłowa, obłęd 2. szaleństwo
lunatic obłąkany, szaleniec
lynch zlinczować, dokonać samosądu
93
local tax lynch
M
mace laska marszałkowska
Mafia mafia
magistrate sędzia pokoju
magistrate’s court sąd pokoju / rozjemczy
(dla drobnych spraw)
mail-order wysyłkowy
by mail-order wysyłkowo
mail-order sale sprzedaż wysyłkowa
maintenance 1. konserwacja, utrzymywanie
w dobrym stanie 2. utrzymywanie
3. alimenty 4. pomoc, poparcie
to bear the ordinary maintenance
costs of the thing lent ponosić zwykłe
koszty utrzymania rzeczy użyczonej
maintenance work roboty konserwacyjne
major 1. główny, istotny 2. pełnoletni
3. większy, ważniejszy, znaczący, powa
żny, poważniejszy 4. (o specjalizacji
na studiach) główny, kierunkowy
major defect wada główna, wada istotna
majority 1. większość, przewaga 2. pełnoletność
absolute / overall majority bezwzględna
większość
simple majority zwykła większość
majority vote większość głosów
make a bequest to someone zapisać coś
komuś, uczynić zapis na czyjąoe rzecz
make a declaration of intent złożyć oświadczenie
woli
make a performance spełnić świadczenie
make a power of attorney sporządzić
pełnomocnictwo
make a statement złożyć oświadczenie
make an offer złożyć ofertę
make available udostępnić
make one’s will sporządzić testament
make repairs dokonywać napraw, przeprowadzać
naprawy
make someone one’s heir uczynić kogoś
swoim spadkobiercą
make the inventory dokonać spisu
make the payments due in respect of
a business trip wypłacać należności
z tytułu podróży służbowej
make work wykonać dzieło
maker of the offer składający ofertę
mala fide w złej wierze
malefactor zbrodniarz, przestępca, złoczyńca
malfeasance nadużycie władzy, wykroczenie,
przestępstwo urzędowe
maltreat someone pastwić się nad kimś,
znęcać się nad kimś, maltretować kogoś
maltreatment pastwienie się, znęcanie
się, maltretowanie
management kierowanie, zarządzanie
diligent management zarząd prawid
łowy
middle management kadra oeredniego
szczebla
management and labour partnerzy spo-
łeczni
management board (POL) zarząd
to appoint the management board
powołać zarząd
to remove / to dismiss the management
board odwoływać zarząd
management board’s by-laws regulamin
zarządu
94
management culture kultura kierowania
management of the affairs of the partnership
/ company prowadzenie spraw
spółki
manager 1. kierownik, dyrektor, mened
żer, zarządzający 2. zarządca tymczasowy
manager of a branch kierownik oddziału
manager of a department kierownik
działu
manager of a factory kierownik zakładu
/ fabryki
manager of a plant kierownik zakładu
managerial kierowniczy, menedżerski,
dyrektorski, dotyczący zarządzania
managerial grid siatka kierownicza
managing partner wspólnik zarządzaj
ący
mandate 1. urzędowe polecenie, zlecenie,
nakaz 2. mandat, instrukcja poselska
3. pełnomocnictwo 4. umowa zlecenia
mandator mocodawca udzielający peł-
nomocnictwa
mandatory 1. przymusowy, obowiązkowy
2. nakazany prawem, ustawowy
3. mandatowy 4. dotyczący zlecenia,
zlecony
mandatory administration of the assets
zarząd przymusowy nad majątkiem
mandatory administrator (POL)
zarządca przymusowy
mandatory powers pełnomocnictwo zlecone
manner sposób, maniera, rodzaj
manner in which the thing is to be used
sposób używania rzeczy
manpower siła robocza
manpower planning planowanie zatrudnienia
manual 1. fizyczny 2. ręczny
manual delivery oddanie do rąk własnych,
wręczenie, doręczenie
manual labour praca fizyczna
manual worker pracownik fizyczny
manufacturing fabryczny, produkcyjny,
wytwórczy
manufacturing defect wada fabryczna
manufacturing establishment zakład
produkcyjny
manumission wyzwolenie (niewolnika)
marital 1. małżeński 2. mężowski
marital duties obowiązki małżeńskie
maritime 1. morski 2. nadmorski 3. żeglugowy
maritime work praca na morzu
market 1. rynek 2. targ, targowisko
capital market rynek kapitałowy
cash market rynek gotówkowy
commodity market rynek towarowy
divergent market rynek zleceń rozbie
żnych
exchange market rynek giełdowy
foreign exchange market rynek dewizowy
forward market rynek terminowy
free market rynek wolny
futures market rynek kontraktów terminowych
investment market rynek inwestycyjny
labour market rynek pracy
loan market rynek pożyczkowo-kredytowy
main market rynek podstawowy
money market rynek pieniężny
official market rynek podstawowy
official stock exchange market oficjalny
rynek papierów wartościowych
open market rynek otwarty
over-the-counter market, OTC market
rynek pozagiełdowy
parallel market rynek równoległy
primary market rynek pierwotny
quotation market rynek notowań
secondary market rynek wtórny
security market rynek papierów wartościowych,
rynek walorów
spot market rynek kontraktów natychmiastowych
stock market rynek walorów
marketable quality of goods wartość
handlowa towarów
95
management culture marketable quality of goods
marriage małżeństwo
marriage articles intercyza, umowa
przedślubna
marriage certificate metryka ślubu, akt
ślubu
marriage settlement intercyza, umowa
przedślubna
marshal 1. marszałek 2. szeryf (USA)
3. komendant policji (USA)
field marshal marszałek polny
martial wojskowy, żołnierski, wojenny
martial law 1. prawo wojenne 2. stan
wojenny, stan wyjątkowy
court martial sąd wojenny
mason murarz
masonry work roboty murarskie
mass zbiorowy, masowy
mass dismissals zbiorowe / masowe
zwolnienia
master 1. mistrz 2. pracodawca 3. magister
master and servant relationship stosunki
pracy
Master of Laws magister prawa
material 1. materialny 2. rzeczowy,
majątkowy 3. istotny, ważny
material liability of employees odpowiedzialność
materialna pracowników
maternity macierzyński, macierzyństwo
maternity benefit świadczenie macierzyńskie,
zasiłek macierzyński
matricide matkobójstwo
maturity 1. dojrzałość, wiek dojrzały
2. termin płatności
maximum maksymalny
maximum remuneration górna granica
wynagrodzenia
maximum working time maksymalny
wymiar czasu pracy
mayor burmistrz, naczelnik miasta, mer
meal 1. posiłek 2. mączka
means oerodek
mechanic’s lien zastaw okupacyjny(USA)
(prawo zastawu majątku zakładu na zabezpieczenie
płac pracowników)
mediator pośrednik, mediator
medical1. lekarski,medyczny2.leczniczy
medical certificate orzeczenie lekarskie
medical check-up / examination badanie
lekarskie
medical report orzeczenie lekarskie
medical secret tajemnica lekarska
medium-sized oeredniej wielkości, o oerednich
rozmiarach
medium-sized company spółka oeredniej
wielkości
medium-term oerednioterminowy
medium-term loan pożyczka oerednioterminowa
meeting spotkanie, zebranie, zgromadzenie,
mityng
meeting of creditors zebranie wierzycieli,
zgromadzenie wierzycieli
melioration work roboty melioracyjne
member 1. członek 2. element, człon
member of a company udziałowiec / akcjonariusz
spółki
memorandum 1. okólnik, notatka służbowa
2. protokół 3. memorandum
memorandum of association (UK) statut
spółki
menace zagrożenie, zmora, groźba
to pose menace stanowić zagrożenie
mental 1. umysłowy 2. pamięciowy
3. umysłowo chory
mental stress stres
merchant (noun) kupiec, handlowiec,
sklepikarz
merchant (adjective) handlowy
merchant shipping żegluga / flota handlowa
merchantry kupiectwo
mercantile handlowy
mercantile shipping żegluga / flota handlowa
mercy 1. łaska 2. litość, miłosierdzie
mercy killing eutanazja
merge dokonać fuzji, łączyć się, zlewać
się ze sobą
merger połączenie, fuzja
merger by acquisition łączenie się przez
przejęcie
96
marriage merger by acquisition
merger by formation of a new company
łączenie się przez zawiązanie nowej
spółki
merger by taking over łączenie się przez
przejęcie
merger date dzień połączenia
merger plan plan połączenia
conglomerate merger fuzja tworząca
konglomerat
day of merger dzień połączenia
draft terms of merger plan połączenia
horizontal merger fuzja pozioma
vertical merger fuzja pionowa
to effect a merger dokonać połączenia
merging łączący się, scalający
merging company spółka łącząca się
merit 1. zasługa 2. zaleta 3. wartość, wartości
merit rating ocena wydajności pracy
middle 1. oerodkowy, oeredni 2. pośredni
middle management kadra oeredniego
szczebla
migrant migrujący, wędrowny, koczowniczy
migrant worker pracownik migrujący
military wojskowy, żołnierski, militarny
military personnel kadra wojskowa
military service służba wojskowa
military testament testament wojskowy
minimum minimalny
minimum wage płaca minimalna
minister 1. minister 2. pastor, duchowny
minister competent in matters of public
finance minister właściwy do spraw finansów
publicznych
Minister for Health and SocialWelfare
Minister Zdrowia i Opieki Społecznej
ministry ministerstwo
Ministry of Labour and Social Policy
Ministerstwo Pracy i Polityki Socjalnej
minor 1. niepełnoletni 2. drobny
to emancipate a minor usamodzielnić
nieletniego
minor donation darowizna drobna
minority 1. niepełnoletniość 2. mniejszość
minority government rząd mniejszościowy
minority stockholdersudziałowcymniejszościowi
minutes protokół
book of minutes księga protokołów
read and confirmed minutes protokół
odczytany i przyjęty
to draw up the minutes sporządzać
protokół
to enter on the minutes wciągnąć do
protokołu, zaprotokołować
to make minutes sporządzać protokół
to take the minutes spisać protokół
minutes book księga protokołów
minutes of a session protokół posiedzenia
minutes of the meeting protokół posiedzenia
Miranda rule prawo do odmowy zeznań
przez podejrzanego (który został zatrzymany)
zgodnie z 5. i 14. poprawką do
konstytucji USA
misappropriation sprzeniewierzenie,
przywłaszczenie, defraudacja
miscarriage 1. poronienie 2. niepowodzenie
(planu) 3. zaginięcie (listu), błąd
w dostawie
miscarriage of justice pomyłka sądowa
miscellaneous 1. różny, różnorodny, rozmaity
2. mieszany, zróżnicowany
mischief 1. szkoda, krzywda 2. psoty, figle
3. zło
misdemeanour 1. wykroczenie, występek
2. złe prowadzenie się
misdemeanant osoba winna wykroczenia,
osoba której dowiedziono wykroczenia
misdeed nadużycie, nieprawość
misfeasance 1. wykroczenie służbowe,
nadużycie władzy 2. niewłaściwe wykonanie
misprision 1. niepowiadomienie o przestępstwie,
zaniedbanie obowiązku (doniesienia
o przestępstwie) 2. pogarda,
niedocenianie
97
merger by formation of a new company misprision
misrepresentation fałszywe przedstawienie,
przeinaczenie,wprowadzeniewbłąd
missing brakujący
missing amount niedobór
mistrial unieważniony proces, postępowanie
nieważne
misuse 1. niewłaściwe użycie 2. nadużycie
mitigating łagodzący, uoemierzający
mitigating circumstances okoliczności
łagodzące
mitigation 1. złagodzenie, uoemierzenie
2. pomniejszenie, zmniejszenie (np. kary)
mitigation of damages zmniejszenie odszkodowania
mixed mieszany
mixed donation darowizna mieszana
mixed duty cło mieszane
mob 1. tłum, zbiorowisko 2. motłoch, ha-
łastra 3. mafia
model wzór, model
monetary pieniężny, monetarny, walutowy
monetary assets aktywa pieniężne
monetary policy polityka pieniężna
Monetary Policy Council Rada Polityki
Pieniężnej (RPP)
meeting of the Monetary Policy Council
posiedzenie RPP
monetary policy instruments instrumenty
polityki pieniężnej
money pieniądze, pieniądz
money debt dług pieniężny, wierzytelność
money dues należności
money supply podaż pieniądza
monthly miesięczny
monthly pay wynagrodzenie miesięczne
monthly wages płaca miesięczna
morgue (USA) kostnica
mortal oemiertelny
mortal combat walka na oemierć i życie
mortality oemiertelność
mortgage hipoteka
aggregate mortgage hipoteka łączna
amortisation of mortgage amortyzacja
hipoteki
certificate of the registration of mortgage
świadectwo wpisu hipotecznego
collective mortgage hipoteka łączna
debtor on mortgage dłużnik hipoteczny
farm mortgage hipoteka na gospodarstwie
rolnym
instalment mortgage hipoteka amortyzacyjna
judicial mortgage hipoteka przymusowa
ship’s mortgage hipoteka morska
subject of a mortgage przedmiot hipoteki
tacit mortgage hipoteka przymusowa
to burden with mortgage obciążyć hipotek
ą
to have a mortgage on mieć hipotekę
na
to lend on mortgagepożyczać(komuś)
pod hipotekę
to pay off a mortgage spłacić hipotekę
vessel mortgage hipoteka morska
mortgage bank bank hipoteczny
mortgage bond list zastawny, obligacja
hipoteczna
mortgage charge obciążenie hipoteczne
mortgage debt dług hipoteczny
mortgage debtor dłużnik hipoteczny
mortgage loan pożyczka hipoteczna
mortgage register księga hipoteczna
mortgage registration wpis hipoteczny
mortgage-secured loankredythipoteczny
mortgagee wierzyciel hipoteczny
mortgager / mortgagor dłużnik hipoteczny
mortuary 1. dom pogrzebowy (USA)
2. kostnica (UK)
motion 1. wniosek, podanie 2. ruch, poruszanie
się 3. skinienie, gest
movable ruchomy
movable goods ruchomości
movable property własność ruchoma, ruchomość
98
misrepresentation movable property
movables rzeczy ruchome
move-in date data objęcia w posiadanie,
zasiedlenia nieruchomości
movement 1. ruch, poruszanie się,
przepływ 2. rozwój
multicurrency loan pożyczka w różnych
walutach
multi-establishment collective labour
agreement ponadzakładowy układ
zbiorowy pracy
multi-family construction budownictwo
wielorodzinne
multilateral wielostronny, multilateralny
multilateral legal transaction czynność
prawna wielostronna
multinational corporation spółka wielonarodowa
municipal komunalny, miejski
municipal taxation podatki miejskie
municipality 1. okręg samorządowy, gmina
miejska 2. władze miejskie, samorz
ąd miejski, zarząd miejski
muniments dokument / tytuł własności
murder (noun) morderstwo, zabójstwo,
mord
attempted murder usiłowanie zabójstwa
first degree murder zabójstwo z premedytacj
ą
intended murder zabójstwo zaplanowane
to commit murder popełnić zabójstwo,
dokonać zabójstwa
murder of one’s husband mężobójstwo
murder (verb) zamordować, zabić
murderer zabójca, morderca
musical work dzieło muzyczne
mutiny bunt, powstanie (np. w wojsku, na
okręcie)
mutual wzajemny, obopólny
mutual agreement / consent of the parties
porozumienie stron
mutual obligation zobowiązanie wzajemne
99
movables mutual obligation
N
n. a. (not applicable) nie dotyczy
named imienny
named bank account imienny rachunek
bankowy
nark kapuoe, informator policji, szpicel,
donosiciel
national 1. krajowy, narodowy 2. państwowy
3. (o rządzie) centralny
National Bank of Poland Narodowy
Bank Polski (NBP)
Management Board of the National
Bank of Poland Zarząd NBP
President of the National Bank of Poland
Prezes NBP
National Bank of Poland Head Office
Centrala Narodowego Banku Polski
NBP budget plan finansowy NBP
National Chamber of Statutory Auditors
Krajowa Izba Biegłych Rewidentów
National Court Register Krajowy Rejestr
Sądowy
National Depository for Securities KrajowyDepozyt
PapierówWartościowych
National Investment Fund Narodowy
Fundusz Inwestycyjny
NIF index Indeks Narodowych Funduszy
Inwestycyjnych (NIF)
nationalisation nacjonalizacja
nationality 1. narodowość 2. obywatelstwo
dual nationality podwójne obywatelstwo
natural 1. naturalny, przyrodzony 2. prawdziwy
oczywisty 3. (o dziecku) nieślubny
natural emblements pożytki naturalne
natural fruits of a thing pożytki naturalne
rzeczy
natural obligation zobowiązanie naturalne
natural person osoba fizyczna
natural proceeds pożytki naturalne rzeczy
naturalise 1. nacjonalizować, upaństwawiać
2. naturalizować
naturalised citizen naturalizowany obywatel
necessary konieczny, nieodzowny, niezbędny
necessary defence obrona konieczna
necessity ubóstwo
plea of necessity zarzut ubóstwa
negative negatywny, odmowy, ujemny,
przeczący
negative easement służebność bierna /
negatywna
negative obligation zobowiązanie negatywne
neglect zaniedbywać
neglect one’s duties zaniedbywać obowi
ązki
negligence zaniedbanie, niedbalstwo, brak
staranności
contributory negligence zaniedbanie
ze strony poszkodowanego
gross negligence rażące zaniedbanie
/ niedbalstwo
negligent niedbały, zaniedbujący obowi
ązki
negligently niedbale, nonszalancko, od
niechcenia
100
negotiations rokowania, negocjacje
subject matter of negotiations przedmiot
rokowań
to enter into negotiations rozpocząć
rokowania
negotiorum gestio prowadzenie cudzych
spraw bez zlecenia
net netto
nextnastępny,najbliższy, sąsiedni,kolejny
next friend przedstawiciel procesowy
nieletniego lub osoby ubezwłasnowolnionej,
który jednak nie jest jej ustawowym
przedstawicielem
Next In-First Out (NIFO) metoda wyceny
w oparciu o wartość odtworzeniową
next of kin najbliższy krewny
night nocny
night time pora nocna
night work praca nocna
nomenclature nomenklatura, nazewnictwo
nomenclature list nomenklatura celna
nominal 1. nominalny 2. symboliczny
3. (o akcjach) imienny
nominal value wartość nominalna
nomination 1. mianowanie, nominacja
2. kandydatura
nominee 1. nominat, kandydat 2. beneficjent
non-cash bezgotówkowy, niepieniężny
non-cash debt wierzytelność niepienię
żna
non-cash performance świadczenie niepienię
żne
non-cash settlements rozliczenia bezgotówkowe
non-cash transactions obrót bezgotówkowy
non-cash wages wynagrodzenie w naturze
non-commercial partnership spółka prawa
cywilnego
non-competition zakaz konkurencji
non-competition after employment relationship
ends zakaz konkurencji po
ustaniu stosunku pracy
non-competition during employment
zakaz konkurencji w czasie trwania stosunku
pracy
non-contributory nieskładkowy
non-contributory social security scheme
nieskładkowy system zabezpieczenia
non-cumulative niekumulowany
non-cumulative share akcja niekumulowana
nondisclosure nieujawnianie, zatajenie
non-dumping certificate świadectwo antydumpingowe
non-fulfilment niewykonanie
non-fulfilment of an obligation niewykonanie
zobowiązania
non-governmental pozarządowy
non-governmental organisation organizacja
pozarządowa
nonjury trial rozprawa bez udziału sądu
przysięgłych
non-military mundurowy
non-military uniformed services służby
mundurowe
non-pecuniary pension renta niepienię
żna
non-pecuniary performance świadczenie
niepieniężne
non-performance niewykonanie, niewype
łnienie
non-performance of an obligation niewykonanie
zobowiązania
non-preferential nieuprzywilejowany
non-preferential creditor wierzyciel nieuprzywilejowany
non-repayable bezzwrotny
non-repayable loanpożyczkabezzwrotna
non-resident 1. zamiejscowy 2. nie
mający stałego miejsca zamieszkania
3. dojeżdżający
non-residential niemieszkalny
non-residential building budynek nie
przeznaczony do celów mieszkalnych,
budynek niemieszkalny
nonsuit (noun) pozostawienie rozpoznania,
wstrzymanie postępowania przez
sędziego, oddalenie powództwa
101
negotiations nonsuit
nonsuit (verb) oddalać (powództwo)
non-transferable niezbywalny
non-transferable movable ruchomość
niezbywalna
non-transferable right prawo niezbywalne
non-transferable usufruct użytkowanie
niezbywalne
non-voting niemy, bez prawa głosu
non-voting share akcja niema
normal zwykły, zwyczajny
normal will testament zwykły, zwyczajny
notarial notarialny
notarial deed akt notarialny
notarial power of attorney pełnomocnictwo
notarialne
notarial statement of the management
board akt notarialny zawierający
oświadczenie zarządu
notarial will testament notarialny
notary notariusz, rejent
notary public notariusz
notary’s office biuro notarialne
note 1. nota 2. banknot
credit note nota kredytowa
debit note nota debetowa
denominational value of notes wartość
nominalna banknotów
to bring notes into circulation wprowadzać
banknoty do obiegu
notice 1. powiadomienie, awizo 2. zgłoszenie
3. zawiadomienie 4. wypowiedzenie
‘wanted’ notice list gończy
notice of defective goods zgłoszenie wady
towaru
notice of delivery awizo dostawy
notice of lien zawiadomienie o skorzystaniu
z prawa zastawu (USA)
notice to vacate powiadomienie o zwolnieniu
lokalu
notification zawiadomienie
notification on the declaration of bankruptcy
zawiadomienie o upadłości
nugatory 1. bezskuteczny, nieważny
2. błahy, bezwartościowy
nuisance 1. naruszenie porządku publicznego
2. utrapienie, plaga 3. niedogodność,
przykrość
private nuisance sąsiedzkie naruszenie
posiadania
null nieważny, bez mocy prawnej
null and void legal act czynność prawna
bezwzględnie nieważna
null and void legal transaction czynność
prawna bezwzględnie nieważna
nullification unieważnienie, anulowanie
numismatic item numizmat
nuptial ślubny, weselny, małżeński
nursing break przerwa na karmienie
102
nonsuit nursing break
O
oath 1. przysięga 2. przekleństwo 3. bluźnierstwo
object 1. przedmiot, obiekt 2. cel
object of a pledge przedmiot zastawu
object of donation przedmiot darowizny
value of the object of donation wartość
przedmiotu darowizny
object of loan przedmiot pożyczki
object of performance przedmiot świadczenia
object of tenancy przedmiot dzierżawy
objection 1. zastrzeżenie, zarzut 2. sprzeciw
3. trudność, przeszkoda
objection to the division plan zastrzeżenie
do podziału planu
to lodge / to make objections to the division
plan wnieść zastrzeżenia do podzia
łu planu
objects of a company cel spółki, przedmiot
działalności spółki
obligation 1. obowiązek, zobowiązanie,
powinność 2. przymus prawny 3. obligacja,
skrypt dłużny
accessory obligation zobowiązanie dodatkowe
alternative obligation zobowiązanie
przemienne
civil obligation zobowiązanie cywilne
collateral obligation zobowiązanie
uboczne
conditional obligation zobowiązanie
warunkowe
contentious obligation zobowiązanie
sporne
continuous obligation zobowiązanie
o charakterze ciągłym
contractual obligation zobowiązanie
umowne
counterpart obligation zobowiązanie
wzajemne
divisible obligation świadczenie podzielne
due date for obligations wymagalność
zobowiązań
due obligation zobowiązanie wymagalne
extinct obligation zobowiązanie przedawnione
facultative obligation zobowiązanie fakultatywne
failure to comply with the obligation
niedopełnienie obowiązku
guarantee obligation zobowiązanie
z tytułu gwarancji
improper performance of obligation
nienależyte wykonanie zobowiązania
indivisible obligation zobowiązanie
niepodzielne
international obligation zobowiązanie
międzynarodowe
legal obligation zobowiązanie ustawowe
long-term obligation zobowiązanie
długoterminowe
moral obligation zobowiązanie naturalne
/ moralne
mutual obligation zobowiązanie wzajemne
natural obligation zobowiązanie naturalne
negative obligation zobowiązanie negatywne
103
non-fulfilment of an obligation niewykonanie
zobowiązania
non-performance of an obligation
niewykonanie zobowiązania
pecuniary obligation zobowiązanie
pieniężne
perfect obligation zobowiązanie ustawowe
prospective obligation zobowiązanie
przyszłe
reciprocal obligation zobowiązanie
wzajemne
seasonal obligation zobowiązanie okresowe
short-term obligation zobowiązanie
krótkoterminowe
statutory obligation zobowiązanie ustawowe
tax obligation obowiązek podatkowy
treaty obligations zobowiązanie traktatowe
to acknowledge obligations uznać zobowi
ązania
to assume an obligation przyjąć zobowi
ązanie
to contract an obligation zaciągnąćzobowi
ązanie
to fulfil an obligation wykonać zobowi
ązanie
to meet one’s obligation wywiązywać
się ze zobowiązania
to perform an obligation wykonać zobowi
ązanie
to put / to place someone under an obligation
zobowiązywać kogoś
unmatured obligation zobowiązanie
niewymagalne
obligation as to species zobowiązaniegatunkowe
obligation in kind zobowiązanie rodzajowe
obligation resulting from a bill of exchange
zobowiązanie wekslowe
obligation to refrain from an act zobowi
ązanie do zaniechania działania
obligation to work obowiązek pracy
obligee wierzyciel, strona uprawniona
z umowy
obligor dłużnik, strona zobowiązana
z umowy
obliterate 1. zatrzeć, zamazywać 2. skreślać,
skasować
obliteration 1. zatarcie, zacieranie, zamazywanie
2. skreślenie, skasowanie
obliteration of a will zatarcie testamentu
observe zachować / przestrzegać
observe the term of notice zachować
/ przestrzegać terminu wypowiedzenia
obstruct blokować, utrudniać, przeszkadzać
obstructing justice matactwo, przeszkadzanie
wymiarowi sprawiedliwości
obvious jawny, jasny, oczywisty
obvious defect (patent defect) wada
jawna
occasional 1. okazyjny, przypadkowy
2. okolicznościowy
occasional offer oferta okazyjna / po obni
żonej cenie
occupancy 1. objęcie w posiadanie,
zawłaszczenie 2. posiadanie, władanie
occupant 1. lokator, mieszkaniec 2. posiadacz,
dzierżyciel
occupation 1. zasiedlenie, obejmowanie
w posiadanie, władanie 2. zatrudnienie,
zawód
first occupation pierwsze zasiedlenie
to enter into occupation of land
wchodzić we władanie gruntem
occupation of land władanie gruntem
occupational zawodowy, pracy
occupational disease choroba zawodowa
occupational hazard ryzyko zawodowe
occupational hygiene higiena pracy
occupational medicine medycyna pracy
occupational mortality oemiertelność zawodowa
occupational pedagogy pedagogika
pracy
occupational pension renta pracownicza,
świadczenia emerytalne pracodawcy
occupational physiology fizjologia pracy
104
obligation as to species occupational physiology
occupational psychology psychologia
pracy
occupational retraining przekwalifikowanie
zawodowe
occupational risk ryzyko zawodowe
occupational safetybezpieczeństwopracy
occupational status status zawodowy
occupier 1. okupant 2. lokator, najemca,
dzierżawca, użytkownik
beneficial occupier użytkownik beneficyjny
occupy zajmować, władać, okupować
occupy the land władać gruntem
occurrence wypadek, zdarzenie
odd 1. nieparzysty 2. dorywczy, przypadkowy,
dodatkowy 3. niepełny
odd hand osoba pracująca dorywczo
odd job praca dorywcza
of one’s own hand własnoręczny
offence 1. przestępstwo, wykroczenie,
przewinienie 2. zniewaga, obraza
offender przestępca, winowajca
persistent offender recydywista
offensive 1. obraźliwy, nieprzyzwoity
2. zaczepny, ofensywny, napastniczy
offer at oferować na, proponować, ofiarować
offer evidence dostarczać dowody, przedstawiać
dowody
offer oferta, propozycja
advantageous offer oferta korzystna
attractive offer atrakcyjna oferta
best offer najkorzystniejsza oferta, najwy
ższa oferowana cena
cut-price offer oferowanie towarów po
obniżonej cenie
declaration of acceptance of an offer
oświadczenie o przyjęciu oferty
duration of an offer okres ważności
oferty
exceptional offer oferta specjalna /wyj
ątkowa
expiration of an offer wygaśnięcie
oferty
favourable offer oferta korzystna
to accept an offer przyjąć ofertę
to ask for an offer prosić o złożenie
oferty
to be on offer być wystawionym na
sprzedaż
to be open to an offer być skłonnym
do rozważenia oferty
to cancel an offer anulować ofertę
to decline an offer odrzucić ofertę
to entertain an offer rozważać ofertę
to jump at an offer skwapliwie skorzystać
z oferty
to make an offer złożyć ofertę
to refuse an offer odrzucić ofertę
to reject an offer odrzucić ofertę
to retract an offer anulować ofertę
to revoke an offer wycofać ofertę
to submit an offer złożyć ofertę
to take advantage of an offer skorzystać
z oferty
to take an offer przyjąć ofertę
to withdraw an offer wycofać ofertę
offer for delivery oferta na dostawę
offer for sale oferta na sprzedaż
offer for subscription oferta subskrypcyjna
offer in force oferta ważna
offer in return kontroferta, kontrpropozycja
offer of sale oferta sprzedaży
offer of services oferta usług
offer of work oferta pracy
offer open oferta ważna
offer open ... days oferta ważna ... dni
offer open until ... oferta ważna (aktualna)
do ....
offer remains open until recall oferta
ważna do odwołania
offer subject to acceptance by ... oferta
z zastrzeżeniem przyjęcia do dnia ...
offer subject to confirmation oferta podlegaj
ąca potwierdzeniu, oferta z zastrze-
żeniem potwierdzenia
offer subject to immediate acceptance
oferta z zastrzeżeniem akceptowania
natychmiast po przyjęciu
offer subject to being unsold oferta z za-
105
occupational psychology offer subject to being unsold
strzeżeniem prawa ewentualnej wcześniejszej
sprzedaży towaru (przed otrzymaniem
odpowiedzi drugiej strony)
offer subject to inspection oferta kupna
z zastrzeżeniem inspekcji technicznej
statku
offer subject to prior sale oferta z zastrze
żeniem prawa ewentualnej wcześniejszej
sprzedaży towaru (przed
otrzymaniem odpowiedzi drugiej strony)
offer to buy oferta zakupu
offer to purchase oferta zakupu
offer to sell oferta sprzedaży
offer under sealed cover oferta w zapieczętowanej
kopercie
offeree adresat oferty
offeror 1. oferent 2. ofiarodawca
office urząd, biuro, gabinet, stanowisko
to hold office piastować urząd
office building budynek biurowy
Office of Housing Urząd ds. Lokalowych
office personnel personel biurowy
office space lokal biurowy
office work praca biurowa
official urzędowy, służbowy, oficjalny
official mark znak urzędowy
official secret tajemnica służbowa
officially urzędowo, oficjalnie
officially certified uwierzytelniony urzędowo
officially certified signature podpis urzędowo
poświadczony
offset równoważyć, rekompensować, potr
ącać wzajemnie
old age (adjective) emerytalny, starczy
old age bonus odprawa emerytalna
old age pension renta starcza
old-age (noun) starość
olograph własnoręczny
ombudsmanrzecznikprawobywatelskich
omission 1. pominięcie, opuszczenie
2. zaniedbanie, zaniechanie
on behalf of w imieniu
onerous 1. uciążliwy 2. obciążony, obci
ążający
onerous contract umowa pod tytułem obci
ążliwym
one-shift jednozmianowy
one-shift work praca jednozmianowa
onus ciężar, brzemię, obowiązek
onus of proof ciężar dowodu
open (verb) otwierać / otworzyć
open an account at the bank otworzyć
konto bankowe
open (adjective) 1.otwarty,jawny2.wolny
open offering subskrypcja otwarta
open power of attorney pełnomocnictwo
jawne
open subscription subskrypcja otwarta
opening otwarcie / otworzenie
opening date termin składania ofert
opening of the succession otwarcie spadku
operating budget budżet operacyjny
operating expenses koszty eksploatacji
operation 1. operacja, transakcja, czynność
2. działanie, funkcjonowanie
3. proces
finishing operations prace wykończeniowe
privileged operation operacja uprzywilejowana
refining operation proces uszlachetniania
additional refining operation uzupe
łniający proces uszlachetniania
operation and management of a loan
wykorzystanie i zarządzanie pożyczką
operations involving cheques and bills
of exchange operacje czekowe i wekslowe
opinion 1. opinia, zdanie, pogląd 2. mniemanie
3. uzasadnienie
disclaimer of opinion odmowa wydania
opinii
option opcja, możliwość
oral ustny, mówiony
oral power of attorney pełnomocnictwo
ustne
ordain 1. mianować (na stanowisko)
2. zarządzać, postanawiać, nakazywać
106
offer subject to inspection ordain
order 1. kolejność, porządek 2. zamówienie
3. rozkaz, polecenie 4. zarządzenie,
postanowienie, nakaz
court order nakaz sądowy
back order zamówienie zaległe
detention order nakaz zatrzymania
outstanding order zamówienie zaległe
to cancel an order anulować / odwołać
zamówienie
to make to order wykonywać / robić
na zamówienie
to place an order składać / złożyć zamówienie
to receive an order otrzymać zamówienie
to win an order zdobyć zamówienie
order of succession porządek dziedziczenia,
kolejność dziedziczenia
order of the holder of bank account
zlecenie posiadacza rachunku bankowego
ordinance 1. zarządzenie, rozporządzenie,
dekret specjalny 2. uchwała rady
miejskiej
ordinary 1. zwykły, zwyczajny 2. etatowy,
stały
ordinary share (UK) akcja zwykła
organisation organizacja
organisation of professions organizacja
zawodu
organisation of work organizacja pracy
origin pochodzenie, początek, źródło, geneza
certificate of origin świadectwo pochodzenia
non-preferential origin niepreferencyjne
pochodzenie
preferential origin preferencyjne pochodzenie
proof of the origin of goodsdowódpochodzenia
towarów
to determine the origin of goods ustalić
pochodzenie towarów
origin of goods pochodzenie towarów
original 1. pierwotny, początkowy, pierwszy
2. oryginalny, autentyczny
original possession posiadanie pierwotne
orphan sierota
orphan’s pension renta sieroca
outcome wynik, rezultat, skutek
outer zewnętrzny, odległy
outer wall oeciana zewnętrzna
outline planning decision decyzja o warunkach
zabudowy i zagospodarowania
terenu
out-of-court pozasądowy
outside worker pracownik pracujący na
powietrzu
outstanding 1. zaległy, niezałatwiony
2. wybitny, wyróżniający się
outstanding order zamówienie zaległe
overdraft przekroczenie konta
overdraft the account przekroczyć konto
overrule 1. uchylić (decyzję), odrzucić,
oddalać (sprzeciw) 2. lekceważyć, nie
zważać na
oversea zagraniczny, zamorski
oversea enterprise przedsiębiorca zagraniczny
overseer 1. nadzorca, kontroler 2. opiekun
ubogich (UK)
overt jawny, otwarty, nie skrywany, nie
ukrywany, wiadomy
overtime godziny nadliczbowe
overtime banzakazpracywnadgodzinach
overtime pay wynagrodzenie za godziny
nadliczbowe
own 1. posiadać, mieć na własność, być
właścicielem 2. uznać / uznawać
own shares for disposal udział własny do
zbycia
owner 1. właściciel, posiadacz 2. armator,
właściciel statku
owner-occupied house dom własnościowy
ownership własność, posiadanie
collective ownership własność zbiorowa
common ownership własność wspólna
deed of ownership akt własności
certificate of ownership świadectwo
własności
107
order ownership
change of ownership zmiana własności
evidence of land ownership dowód
własności terenu
exercise of ownership wykonywanie
własności
individual ownership własność indywidualna
renunciation of ownership zrzeczenie
się własności
right to acquire ownership prawo
przeniesienia na własność
state ownership własność publiczna,
państwowa
transfer of ownership przeniesienie
własności
to renounce ownership zrzec się własności
108
ownership ownership
P
pain 1. kara, zagrożenie karą 2. cierpienie,
ból
on / under pain of something pod rygorem
czegoś
palimony (USA) alimenty płacone byłej
konkubinie / byłemu partnerowi
panacea panaceum, lekarstwo na wszystkie
dolegliwości
pander stręczyciel, rajfur, sutener
paralegal praktykant adwokacki, pracownik
niewykwalifikowany kancelarii adwokackiej
paraphernalia 1. akcesoria, przybory, rekwizyty
2. rzeczy stanowiące odrębną
własność żony 3. rzeczy osobiste
parcel 1. parcela, działka (USA) 2. paczka
3. partia towaru
pardon (noun) 1. ułaskawienie, uniewinnienie,
darowanie kary 2. odpust
3. przebaczenie
pardon (verb) ułaskawić, przebaczyć, darować
parental rodzicielski
parental authority władza rodzicielska
to exercise parental authoritysprawować
władzę rodzicielską
parental leave urlop wychowawczy
parking lot miejsce parkingowe
parole 1. zwolnienie warunkowe 2. przepustka
3. słowo honoru 4. hasło
parole board rada ds. zwolnień warunkowych
parquet work roboty posadzkarskie
part część, odcinek, porcja, rola, strona
part delivery dostawa częoeciowa
part performanceświadczenieczęoeciowe
participate uczestniczyć
participate in profits uczestniczyć w zysku
participate in profits proportionally / in
proportion to one’s contribution
uczestniczyć w zysku proporcjonalnie
do wkładu
participate in the loss uczestniczyć
w stracie
participate in the loss up to the value of
the agreed contribution uczestniczyć
w stracie do wartości umówionego
wkładu
participating partycypacyjny
participating bond obligacja partycypacyjna
participating budgeting budżetowanie
partycypacyjne
participation udział, uczestnictwo
participation exemption zwolnienie kapita
łowe
participation in profits and losses
udział w zyskach i stratach
particular szczególny, specjalny
particular lien zastaw szczególny, prawo
zastawu mienia dłużnika
particulars to be filed with the register
dane do rejestru
partition 1. dział, podział, parcelacja
2. rozbiór 3. część 4. zniesienie
współwłasności
partition of the estate dział spadku
partition wall oecianka działowa
partner wspólnik, partner, przyjaciel
disqualification of a partner wykluczenie
wspólnika
109
dormant partner wspólnik cichy
expulsion of a partner wykluczenie
wspólnika
leaving partner wspólnik występujący
managing partner wspólnik zarządzaj
ący
silent partner wspólnik cichy
sleeping partner wspólnik cichy
subrogative liability of a partner odpowiedzialność
subsydiarna wspólnika
subsidiary liability of a partner odpowiedzialność
subsydiarna wspólnika
withdrawing partner wspólnik występuj
ący
partnership spółka osobowa
articles of partnership umowa spółki
osobowej
civil law partnership (POL) spółka cywilna
civil partnership spółka cywilna
deed of partnershipumowaspółkiosobowej
dominant partnership spółka dominuj
ąca
general mercantile partnership
spółka jawna
general partnership spółka jawna
limited joint-stock partnership
spółka komandytowo-akcyjna
limited partnership spółka komandytowa
non-commercial partnership spółka
cywilna
non-trading partnership spółka cywilna
open partnership spółka jawna
private partnership spółka cywilna
professional partnership spółka partnerska
registered partnership spółka jawna
retirement from partnership wycofanie
się ze spółki
termination of a partnership deed
wypowiedzenie umowy spółki
to act in the name of the partnership
działać w imieniu spółki
to act on behalf of the partnership
działać w imieniu spółki
to amend the partnership deed zmieniać
umowę spółki
to close the partnership’s business
zakończyć działalność spółki
to dissolve a partnership rozwiązać
spółkę
to enter into a partnership
przystąpić do spółki
to establish a partnership zawiązać
spółkę
to form a partnership zawiązać spółkę
to found a partnership zawiązać
spółkę
to join the partnership przystąpić do
spółki
to leave the partnership wystąpić ze
spółki
to liquidate the assets of the partnership
upłynnić majątek spółki
to register a partnership zarejestrować
spółkę
to wind up a partnership rozwiązać
spółkę
to withdraw from a partnership wyst
ąpić ze spółki
transformed partnership spółka przekszta
łcona
withdrawal from a partnership wycofanie
się ze spółki
Partnership Act 1890 ustawa o spółkach
cywilnych z 1890 r. (UK)
partnership debts długi spółki
partnership deedumowaspółkiosobowej
party 1. strona 2. grupa, zespół, ekipa,
brygada, drużyna 3. partia, stronnictwo
4. przyjęcie, impreza
commissioning party komitent
credited party kredytobiorca, pożyczkobiorca
political party partia polityczna
ruling party partia rządząca
party commissioned zleceniobiorca
pass 1. przepustka 2. bilet okresowy, darmowy
bilet 3. zaliczenie (np. egzaminu)
110
partnership pass
passion namiętność, pasja
heat of passion afekt
crime committed in the heat of passion
zbrodnia popełniona w afekcie
passive bierny, pasywny
passive power of attorney pełnomocnictwo
bierne
paternity 1. ojcostwo 2. pochodzenie po
ojcu
patricide 1. ojcobójstwo 2. ojcobójca
patrol (noun) patrol
police patrol patrol policyjny
patrol (verb) patrolować
pawnbroker pożyczający pod zastaw
pawnshop lombard
pay (verb) 1. uiszczać, zapłacić 2. wpłacać,
dokonać wpłaty
low pay niska płaca
pay a duty uiszczać cła
pay a legitim zapłacić zachowek
pay a tax wpłacać podatek
pay money into an account wpłacić pieni
ądze na rachunek
pay remuneration wypłacić wynagrodzenie
pay the agreed remuneration wypłacić
uzgodnione wynagrodzenie
pay the rent on the date agreed uiszczać
czynsz w terminie umówionym
pay (noun) płaca, wynagrodzenie, wyp
łata
pay cut obniżka płac
pay day dzień wypłaty
pay freeze zamrożenie płac
pay policy polityka płac
pay regulations regulamin wynagradzania
pay rise podwyżka płac
pay system system płac
pay talks negocjacje płacowe
pay off spłacić
pay off a loan spłacić pożyczkę
pay out wypłacać
pay up wykupić
pay up a share wykupić akcję
payment 1. wpłata 2. płatność 3. zapłata
additional payment dopłata
cash payment wpłata gotówkowa
compensatory payments wzajemne
dopłaty
date of the payment of rent termin
płatności czynszu
delivery against payment wydanie
w zamian za zapłatę
ex gratia payment datek
excess payment nadpłata
form of payment forma wypłaty wynagrodzenia,
forma płatności
freight payment(s) przewoźne
interest payment rata odsetkowa
loan payment spłata pożyczki
part payment rata
tax payment deadline termin płatności
podatku
welfare payment zasiłek opieki spo-
łecznej
to authorise payment upoważnić do
wypłacenia
to be in arrears with payment of the
rent dopuszczać się zwłoki z zapłatą
czynszu
to defer payment odroczyć płatność
to delay in payment dopuszczać się
zwłoki z zapłatą
to make a paymentdokonywaćwpłaty
payment by cheque zapłata czekiem
payment credit kredyt płatniczy
payment in kind wynagrodzenie w naturze
payment of debts spłata długów
payment of debts in instalments spłata
długów ratami
payment through deduction zapłata
przez potrącenie
payroll lista płac
payroll liability zobowiązanie z tytułu
wynagrodzeń
peculation sprzeniewierzenie, malwersacja,
defraudacja funduszy publicznych
przez urzędnika
pecuniary 1. pieniężny, finansowy 2. karalny
grzywną
111
passion pecuniary
pecuniary assets oerodki pieniężne
pecuniary legacy zapis pieniężny
pecuniary obligation zobowiązanie pienię
żne
pecuniary remuneration wynagrodzenie
pieniężne
penal 1. karny 2. karalny, podlegający karze
3. płatny tytułem grzywny
penal code kodeks karny
penal colony kolonia karna
penalise 1. karać 2. uznawać za karalne
penalty kara, grzywna
to impose a penalty nałożyć karę
penalty of admonition kara upomnienia
penalty of serious reprimandkaranagany
penance 1. pokuta 2. sakrament pokuty
to do penance odpokutować
pendent będący w zawieszeniu, nierozstrzygnięty,
nie zakończony
pending 1. będący w toku, zawisły (o postępowaniu)
2. do załatwienia, nierozstrzygnięty
penitentiary 1. zakład karny / penitencjarny,
więzienie 2. zakład poprawczy
penology penologia
pension emerytura, renta
company pension scheme zakładowy
system emerytalno-rentowy
occupational pension scheme zakładowy
system emerytalno-rentowy
military pension emerytura wojskowa
old age pension emerytura
supplementary pension emerytura dodatkowa
to investigate a pension claim rozpatrywać
wniosek o emeryturę
pension benefits świadczenia emerytalne
pension claim roszczenie rentowe
pension resulting from a full term of service
renta za wysługę lat
pension resulting from social insurance
renta z ubezpieczenia społecznego
pension scheme system emerytalno-rentowy
pension someone off przenieść kogoś na
emeryturę
pensionable 1. emerytalny, mający prawo
do emerytury 2. dający prawo do emerytury
pensionable age wiek emerytalny
pensioner 1. emeryt, rencista 2. weteran
peonage peonaż, system pracy za długi,
odpracowywanie długów
percent procentowy, odsetkowy
percent commission prowizja procentowa
perform wykonywać / wykonywać, wype
łniać / wypełnić
perform an activity wykonywać czynność
perform an arrangement wykonaćukład
perform an obligationwykonaćzobowią-
zanie
perform duties wypełniać obowiązki
perform work świadczyć pracę
performance 1. wykonanie 2. świadczenie
3. funkcjonowanie, działanie 4. osiągi
5. wyniki 6. przedstawienie, występ
cash performanceświadczeniepienięż-
ne
non-cash performance świadczenie
niepieniężne
performance of an obligation wykonanie
zobowiązania
performance of building work wykonanie
robót
performance of building work in a manner
which is defective or inconsistent
with the contract wykonanie robót
w sposób wadliwy lub sprzeczny
z umową
performance of obligations wykonanie
zobowiązań
performance of service świadczenie us-
ług
performance of the arrangement wykonanie
układu
performance of work świadczenie pracy
performance of work in accordance
with the investor’s instructionswykonanie
robót według wskazówek inwestora
112
pecuniary assets performance of work...
peril niebezpieczeństwo, ryzyko
period okres, czas, termin
period of guarantee okres gwarancji
period of lease czas trwania najmu
period of limitation termin przedawnienia,
okres przedawnienia
period of prescription bieg przedawnienia
periodic okresowy, periodyczny
periodic lease najem odnawialny (USA),
umowa najmu na czas nieokreślony
periodic medical check-up okresowebadania
lekarskie
periodic performance świadczenie powtarzaj
ące się, świadczenie okresowe
periodical okresowy, periodyczny
periodical medical examination okresowe
badania lekarskie
perjury krzywoprzysięstwo, wiarołomność
permanent stały, ciągły, trwały, wieczny
permanent power of attorney pełnomocnictwo
stałe
permit (verb) pozwalać, zezwalać
permitted by law dozwolony prawnie
permit (noun) 1. pozwolenie, zezwolenie,
licencja 2. przepustka
permissionpozwolenie,zezwolenie,zgoda
by permission za zezwoleniem
perpetual wieczysty, bezterminowy
perpetual loan pożyczka bezterminowa
perpetual tenancy dzierżawa wieczysta
perpetual usufruct użytkowanie wieczyste
holder of perpetual usufruct użytkownik
wieczysty
perpetual usufructuary użytkownik wieczysty
perpetuity dożywocie, wieczność, wieczystość
person osoba, strona
artificial person osoba prawna
divorced person osoba rozwiedziona
incapacitated person osoba ubezwłasnowolniona
juridical person osoba prawna
juristic person osoba prawna
legal person osoba prawna
married person osoba zamężna
natural person osoba fizyczna
separated person osoba w separacji
single person osoba stanu wolnego
State legal person państwowa osoba
prawna
third person osoba trzecia
unauthorised person nieupoważniony
unmarried personosobastanuwolnego
widowed person osoba owdowiała
person entitled in the guarantee
uprawniony z gwarancji
person entitled to a legitim uprawniony
do zachowku
person in need of supervision osoba
ubezwłasnowolniona
person ineligible of inheritance (o spadkobiercy)
niegodny
person legally deprived of his / her civic
rights ubezwłasnowolniony
person liable to pay tax osoba zobowią-
zana do zapłaty podatku
personal osobisty, prywatny, własny, indywidualny
personal debtor dłużnik osobisty
personal easement / personal servitude
służebność osobista
personal file akta osobowe
personal hygiene items oerodki higieny
osobistej
personal income tax podatek dochodowy
od osób fizycznych
personal liability of an heir odpowiedzialność
osobista spadkobiercy
personal ownership / property
własność osobista
personal servitude służebność osobista
personal-income-tax payer podatnik podatku
dochodowego
personalty 1. mienie osobiste, majątek
osobisty 2. ruchomości
personnel personel, kadry, załoga
administrative personnel personel administracji
113
peril personnel
back office personnel personel pomocniczy
backroom / middle distance personnel
kadra „drugiego planu”
military personnel kadra wojskowa
office personnel personel biurowy
qualified personnel personel wykwalifikowany
salaried personnel personel urzędniczy
supervisory personnel personel nadzoru
technical personnel personel techniczny
to administer / direct / manage personnel
zarządzać personelem
personnel meeting zebranie personelu
personnel policies polityka kadrowa
pertaining to należący do, dotyczący
pertaining to labour laws dotyczący prawa
pracy
pervert 1. zboczeniec 2. odstępca
perversion 1. zboczenie, perwersja 2. wypaczenie
petition 1. podanie, petycja 2. wniosek,
pozew, skarga 3. prośba
petition in bankruptcy wniosek o orzeczenie
upadłości
petitioner 1. osoba składająca petycję, petent,
wnioskodawca 2. strona powodowa
(UK)
petty drobny, mało znaczący
petty offence wykroczenie
physical fizyczny, cielesny, materialny
physical count spis z natury
physical defect wada fizyczna
picket pikieta, pikietować
mass picket pikieta masowa
peaceful picket pikieta pokojowa
pickpocket kieszonkowiec, złodziej kieszonkowy
piece sztuka, egzemplarz, kawałek, okaz
piece work praca akordowa
piece work pay płaca akordowa
piece-worker robotnik pracujący na
akord
pillory pręgierz, dyby
pimp alfons, sutener, stręczyciel, naganiacz
place (noun) 1. miejsce, miejscowość
2. mieszkanie 3. posada
place of destination miejsce przeznaczenia
first place of destination pierwsze miejsce
przeznaczenia
place of dispatch miejsce wysyłki
place of residence miejsce zamieszkania
/ pobytu
place of supply of goods miejsce dostawy
towarów
place where the performance is to be
made miejsce spełnienia świadczenia
place (verb) ulokować, złożyć
place a loan ulokować pożyczkę
place in a warehouse złożyć na skład
placement 1. stanowisko, posada 2. przydzia
ł, zatrudnienie, mianowanie
3. umieszczenie, umiejscowienie 4. lokata
placement service pośrednictwo pracy
plagiarise popełniać plagiat
plagiarism plagiat
plan (verb) planować, zamierzać, programować,
sporządzać plan
plan (noun) plan, zamierzenie, program
city plan plan zagospodarowania
master plan plan zagospodarowania
to announce the plan ogłosić plan
to examine the plan by an expert
poddać plan badaniu biegłego
to file the plan with the registry court
zgłosić plan do sądu rejestrowego
planning planowanie
plaster work roboty tynkarskie
plea 1. prośba, apel 2. wywód obrońcy,
obrona sądowa (w procesie cywilnym)
3. zarzut (wysuwanywobronie) 4. twierdzenie,
argument 5. powództwo, skarga
6. usprawiedliwienie, pretekst
plea of necessity zarzut ubóstwa
plead 1. stawiać zarzut, zarzucać 2. bronić
się w sprawie, odpowiadać na zarzuty
114
personnel meeting plead
aktu oskarżenia 3. błagać, prosić 4. powo
ływać się 5. argumentować
plead guilty przyznać się do winy
pledge 1. zastaw, gwarancja, rękojmia,
zabezpieczenie 2. przyrzeczenie, zobowi
ązanie, deklaracja
pledge by registration zastaw rejestrowy
pledge deposited in a bank zastaw bankowy
pledge of chattels zastaw na rzeczach ruchomych
pledge of goods zastaw na towarach
pledge of movables zastaw na rzeczach
ruchomych
pledge recorded in a ship register zastaw
rejestrowy do rejestru okrętowego
pledge zastawić coś u kogoś
pledge a right ustanowić zastaw na prawach
pledgee zastawnik, osoba przyjmująca
zastaw
pledger zastawca, osoba dająca zastaw
pleadings 1. pisemne oświadczenia stron
2. przewód sądowy
police policja
military police żandarmeria wojskowa
policy 1. polityka, linia postępowania, kierunek,
kurs 2. roztropność, dyplomacja,
rozsądek
tax / taxation policy polityka podatkowa
policy of taxation polityka podatkowa
Polish Combined Nomenclature of
Goods in Foreign Trade Polska Scalona
Nomenklatura Towarowa Handlu
Zagranicznego
political 1. polityczny 2. pragmatyczny,
praktyczny
political strike strajk polityczny
poll 1. ankieta, badanie opinii publicznej
2. głosowanie, wybory 3. wyniki głosowania4.
listawyborcza5.lokalwyborczy
poll tax podatek pogłówny, pogłówne, podatek
wyborczy
pollution 1. zanieczyszczenie, skażenie
2. skalanie, zbezczeszczenie
air pollution zanieczyszczenie powietrza
environmental pollution zanieczyszczenie
oerodowiska
water pollution zanieczyszczenie wody
to limit pollution ograniczać zanieczyszczenie
port port
port of entry port celny
portion część, porcja
portion of the estate część ułamkowa
spadku
possess 1. posiadać, mieć w posiadaniu
2. władać, rozporządzać 3. opętać
possess in the name of somebody mieć
w cudzym posiadaniu
possess lawfully posiadać słusznie, legalnie
possess unlawfully posiadać niesłusznie,
nielegalnie
possession 1. posiadanie 2. władanie
3. rzecz posiadana
actual possession posiadanie faktyczne
apparent possession posiadanie jawne,
oczywiste
autonomous possession posiadanie samoistne
constructive possession posiadanie domniemane
/ dorozumiane
continuity of possession ciągłość posiadania
defective possession posiadanie wadliwe
disturbed possession posiadanie zak
łócone
faulty possession posiadanie wadliwe
fictitious possession posiadanie fikcyjne
independent possession posiadanie samoistne
lost possession posiadanie utracone
restored possession posiadanie przywrócone
right of possession prawo posiadania
sole possession posiadanie wyłączne
115
plead guilty possession
to acquire possession nabyć, uzyskać
posiadanie
to be in possession of być w posiadaniu,
mieć w posiadaniu
to claim possession rościć sobie prawo
do posiadania
to come into possession of wejśćwposiadanie
jakieś rzeczy
to disturb somebody’s possession
przeszkadzać komuś w posiadaniu,
zakłócić czyjeś posiadanie
to exercise rights of possession wykonywać
posiadanie
to have oneself put in the possession
of something wejśćwposiadanie jakieś
rzeczy
to relinquish possession porzucić posiadanie
to take possession of something wzięcie
w posiadanie
transfer of possession przekazanie, delegacja
posiadania
undisturbed possession posiadanie niezak
łócone
possession without due permit posiadanie
bez wymaganego zezwolenia
possessor posiadacz, właściciel
dependent possessorposiadaczzależny
post etat, stanowisko, posada
competition for a post konkurs na stanowisko
fit / qualified for the position nadają-
cy się na stanowisko
senior / leading post stanowisko kierownicze
to accept a post przyjąć oferowane stanowisko
to appoint someone to the post of
mianować na stanowisko
to fill a post obsadzić stanowisko
to qualify for a position nadawać się
na dane stanowisko
to take the post przyjąć oferowane stanowisko
to vacate a post zwolnić stanowisko
post-date postdatować
posthumous 1. (o odznaczeniu) pośmiertny
2. (o dziecku) urodzony po oemierci
ojca
posting 1. księgowanie, zapis księgowy
2. nadanie na pocztę, wysyłka pocztą
posting date data księgowania
post-mortem (examination) autopsja,
sekcja zwłok, obdukcja zwłok
postponed odroczony, odłożony
postponed tax odroczony podatek
postponement odroczenie, odłożenie,
zwłoka
postponement of old-age benefits odroczenie
świadczeń emerytalnych
postponement of the liquidation of the
bankruptcy estate wstrzymanie likwidacji
masy upadłości
power 1. pełnomocnictwo, uprawnienie,
moc, władza 2. zdolność, uzdolnienie
3. potęga, mocarstwo 4. zasilanie
5. energia 6. możność, możliwość
plenary power pełnomocnictwo generalne
to extend powers rozszerzyć uprawnienia
power of attorney pełnomocnictwo
durable power of attorney pełnomocnictwo
trwałe (USA)
irrevocable power of attorney pełnomocnictwo
nieodwołalne
passive power of attorney pełnomocnictwo
bierne
power of attorney ad litem pełnomocnictwo
procesowe
power of attorney by private instrument
pełnomocnictwo prywatne
power of attorney for customs agency
pełnomocnictwo dla agencji celnej
power of attorney for delivery pełnomocnictwo
do doręczeń
power of attorney to act in customs affairs
pełnomocnictwo do działania
w sprawach celnych
power of attorney to establish a limited
liability company pełnomocnictwo do
zawiązania spółki z o.o.
116
possession without due permit power of attorney to establish...
power of attorney to perform legal acts
pełnomocnictwo do wykonywania
czynności prawnych
power of attorney to transfer ownership
to real estate pełnomocnictwo do przeniesienia
własności nieruchomości
power to represent prawo reprezentowania
power to sign prawo podpisu
preamble 1. preambuła, wstęp, wprowadzenie,
przedmowa 2. nagłówek komunikatu
precarious 1. niebezpieczny, ryzykowny
2. niepewny, wątpliwy, przypadkowy
precatory zawierający prośbę / życzenie
precatory trust wiążące polecenie zawarte
w testamencie
precedent precedens, prejudykat
to set a precedent ustanawiać precedens
preclude wykluczać, nie dopuszczać,
uniemożliwiać
preclusion wykluczenie, niedopuszczenie,
uniemożliwienie
predicate predykat
predication predykacja
pre-emption 1. pierwokup, prawo pierwokupu
2. udaremnienie
pre-emptive dotyczący pierwokupu
pre-emptive right prawo pierwokupu,
prawo poboru
preference preferencja, uprzywilejowanie
preference share akcja uprzywilejowana
preferential uprzywilejowany, preferencyjny
preferential creditor wierzyciel uprzywilejowany
preferential debt wierzytelność uprzywilejowana
preferential legacy zapis uprzywilejowany,
zapis naddziałowy
preferential offer oferta specjalna, preferencyjna
preferential rate stawka celna preferencyjna
preferential tariff cło preferencyjne
prejudge przesądzać, osądzać z góry
prejudice 1. uprzedzenie, negatywne nastawienie
2. stronniczość 3. uszczerbek,
szkoda
prejudicial szkodliwy, krzywdzący, szkodz
ący
preliminarywstępny,przedwstępny, przygotowuj
ący, przygotowawczy
preliminary contract umowa przedwstępna
preliminary meeting of creditors wstępne
zgromadzenie wierzycieli
preliminary tax return zeznanie wstępne
preliminary work roboty przygotowawcze
premises 1. lokal, pomieszczenie 2. teren,
obiekt 3. nieruchomości wymienione
w akcie przenoszącym własność
business premises lokal handlowy
residential premises lokal mieszkalny
to engage premises zajmować lokal
to hand over the premises przekazać
lokal
to vacate the premises zwolnić lokal
premises of a company lokal spółki
premium 1. premia, nagroda 2. składka
ubezpieczeniowa 3. ażio
premium bond obligacja premiowa
premium on issue premia emisyjna
preparation 1. sporządzanie, przygotowanie
2. gotowość 3. preparat
preparatory przygotowawczy, wprowadzaj
ący, wstępny
preparatory measure czynność prawna
przygotowawcza
prescription 1. przedawnienie 2. przepis,
zarządzenie, polecenie
prescription under the statute of limitation
podleganie przedawnieniu
present (verb) przedstawić, prezentować,
pokazywać
present goods przedstawić towary
present goods to the customs authority
przedstawić towary organowi celnemu
presenter okaziciel, prezenter
presentment 1. przedstawienie, okazanie
117
power of attorney to perform legal acts presentment
2. opis, sprawozdanie 3. oświadczenie
przysięgłych
preside over przewodniczyć, kierować
president prezes, prezydent, przewodnicz
ący
president of the management board
prezes zarządu
presume 1. przypuszczać 2. zakładać
3. domniemywać
presumption 1. przypuszczenie 2. założenie
3. domniemanie
presumptivedomniemany,przypuszczalny
presumptive heir spadkobierca domniemany
pretermit pomijać, nie uwzględniać, zaniedbywać
pretrial przedprocesowy
prevail 1. mieć moc prawną, zobowiązywać
(o przepisach) 2. zapanować, zwycię
żyć, uzyskać przewagę 3. być powszechnym,
panować, dominować
prevent zapobiegać, uniemożliwiać
prevent occupational diseases zapobiegać
chorobom zawodowym
preventative profilaktyczny
preventative health care profilaktyczna
opieka zdrowia
preventative health protection profilaktyczna
ochrona zdrowia
prevention zapobieganie, profilaktyka,
prevention and resolution of contentious
matters zapobieganie i rozwiązywanie
spraw spornych
price cena, kurs
closing price kurs zamknięcia
indicative opening price Teoretyczny
Kurs Otwarcia (TKO)
issue price kurs emisyjny
making-up price kurs rozliczeniowy
non-transactional price kurs nietransakcyjny
opening price kurs otwarcia
settlement price kurs rozliczeniowy
single price kurs jednolity
price brackets dopuszczalne wahanie
kursu, widełki
price variation limits dopuszczalne wahanie
kursu, widełki
price / book value ratio c / wk (cena
/ wartość księgowa)
price / earnings ratio c / z (cena / zysk)
prima facie na pierwszy rzut oka
primary pierwotny, podstawowy, główny,
zasadniczy, prymarny
primary market rynek pierwotny
principal (noun) 1. główny zobowiązany
2. zleceniodawca
principal (adjective) główny, nominalny
principal debtor dłużnik główny
principal on a contract of indemnity
współporęczyciel
principal repayment rata kapitałowa
principle zasada, reguła
principle of equality of employees zasada
równości pracowników
principle that employment relation is to
be entered into freely zasada swobody
nawiązania stosunku pracy
prior uprzedni, wcześniejszy
prior written consent uprzednia pisemna
zgoda
prison więzienie, zakład karny
open prison zakład karny otwarty
top security prison zakład karny o zaostrzonym
rygorze
prison labour praca więźniów
Prison Service Służba Więzienna
private 1. prywatny, osobisty 2. pozas
ądowy 3. poufny 4. ustronny
private attorney pełnomocnik pozasą-
dowy
private limited company spółka osobowa
z ograniczoną odpowiedzialnością
private loan pożyczka prywatna
private placement subskrypcja prywatna
private property własność prywatna
private subscription subskrypcja prywatna
privatisation prywatyzacja
privilege 1. przywilej 2. zaszczyt
3. uprzywilejowanie 4. immunitet
5. ulga podatkowa
118
preside over privilege
privileged 1. uprzywilejowany 2. poufny
3. zaszczycony
privileged operation operacja uprzywilejowana
privileged willtestamentuprzywilejowany
privity 1. stosunek (np. prawny) 2. wiedza,
znajomość 3. więzy (np. krwi)
probate 1. poświadczenie autentyczności
testamentu 2. poświadczenie, uwierzytelnienie,
zatwierdzenie
probation 1. staż, okres próbny 2. probacja,
zawieszenie wykonania wyroku
3. kuratela nad przestępcą, nadzór
ochronny
procedural formalny, proceduralny
procedure 1. tryb, procedura 2. postępowanie
3. zabieg
to declare goods for a procedure
zgłosić towar do procedury
to place goods under a procedure obj
ąć towary procedurą
proceedings 1. postępowanie 2. obchody,
uroczystości 3. obrady, prace, zebranie
4. protokół, sprawozdanie
completion of the proceedings ukończenie
postępowania
discontinuance of the proceedings
umorzenie postępowania
to close proceedings zamknąć postępowanie
to commence proceedingswszcząćpostępowanie
to complete the proceedingsukończyć
postępowanie
to discontinue the proceedings umorzyć
postępowanie
to institute proceedings wszcząć / otworzyć
postępowanie
to open proceedings otworzyć postępowanie
to quash proceedings uchylić postępowanie
to reopen proceedings wznowić postępowanie
to stay proceedings zawiesić postępowanie
proceedings for declaration of bankruptcy
postępowanie w przedmiocie
ogłoszenia upadłości
proceedings to secure assets postępowanie
zabezpieczające
proceeds dochód, przychód, wpływy, zarobki
process (noun) 1. proces, postępowanie
2. tok, przebieg
processing 1. przetwarzanie, obróbka
2. rozpatrywanie
inward-processing uszlachetnianie
czynne
outward-processing uszlachetnianie
bierne
processing of goods przetwarzanie towarów
processing under customs supervision
przetwarzanie pod kontrolą celną
process-server doręczyciel pism prawnych
(np. wezwań)
proclamation ogłoszenie, proklamacja
proclamation of a strike ogłoszenie
strajku
procurator 1. pełnomocnik, prokurent,
zastępca 2. prokurator (rzymski)
Procurator Fiscal prokurator okręgowy
Szkocji,okręgowyoskarżycielpubliczny
procure 1. stręczyć, uprawiać stręczycielstwo
2. uzyskać, otrzymać, zdobyć
procurement 1. stręczycielstwo 2. dostarczanie,
zaopatrywanie, zaopatrzenie
3. zdobywanie, otrzymywanie
procurer stręczyciel
product 1. produkt, wyrób 2. wynik, wytwór
compensating product produkt kompensacyjny
mineral product produkt mineralny
processed product produkt przetworzony
vegetable product produkt roślinny
product extracted from the seabed produkt
wydobyty z dna morskiego
product extracted from the subsoil produkt
wydobyty z wnętrza ziemi
119
privileged product extracted from the subsoil
product of fishing produkt uzyskany
przez rybołówstwo
product of hunting produkt uzyskany
przez polowanie
productivity wydajność, produktywność
work productivity wydajność pracy
productivity of labour wydajność pracy
profession 1. zawód, fach, profesja
2. oświadczenie, deklaracja, wyznanie,
zapewnienie
access to a profession dostęp do zawodu
artistic profession zawód artysty
catering profession pracownik gastronomii
health care profession personel służby
zdrowia
legal profession zawód prawniczy
liberal profession zawód wolny
literary profession zawód literata
technical profession pracownik techniczny
the professions wolne zawody
scientific profession personel naukowo-
techniczny
tourist profession pracownik turystyki
to exercise a profession wykonywać
zawód
professional zawodowy
professional association organizacje zawodowe
professional conduct etyka zawodowa
professional ethics etyka zawodowa
professional partnership spółka partnerska
professional secret tajemnica zawodowa
professional society izba zawodowa
professional soldier żołnierz zawodowy
profit 1. zysk, zarobek 2. pożytek, korzyść
profit and loss account rachunek zysków
i strat
profit falling to a partner / shareholder
zysk przypadający udziałowcowi
profit sharing udział pracowników w zyskach
profiteer paskarz, spekulant
profits 1. zyski 2. pożytki, korzyoeci
allocation of profits podział zysków
distributable profit zysk do podziału
distribution / division of profits podzia
ł zysków
level of profit poziom zysku
payment of profits wypłata zysku
to earn a profit wypracować zysk
to participate in profits uczestniczyć
w zysku
to receive as profitpobraćtytułemzysku
to receive in respect of profit pobrać
tytułem zysku
profits of a neighbouring piece of land
pożytki gruntu sąsiadującego
profits of a pledged thing pożytki rzeczy
obciążonej zastawem
profits of a thing pożytki rzeczy
profits tax podatek od zysków
progressive progresywny
progressive tax podatek progresywny
prohibit zakazać, zabraniać
prohibition 1. zakaz, zabranianie 2. prohibicja
prohibition of competition zakaz konkurencji
prohibitive prohibicyjny, zakazujący
prohibitive tariff cło prohibicyjne
project 1. projekt, plan 2. zamierzenie,
przedsięwzięcie, inwestycja 3. referat
(w szkole)
promise 1. przyrzeczenie, obietnica
2. promesa
promise of a donation przyrzeczenie darowizny
promisee 1. osoba otrzymująca obietnicę
/ przyrzeczenie 2. wierzyciel
promiser / promisor obiecujący, promitent
promoter 1. założyciel 2. organizator, patron
3. wnioskodawca ustawy
promoter certificate świadectwo zało-
życielskie
promotion 1. awans 2. wspieranie, propagowanie
3. promocja, reklama 4. zak
ładanie, organizowanie
120
product of fishing promotion
proof 1. dowód 2. przeprowadzenie dowodu,
wykazanie 3. korekta drukarska
burden of proof ciężar dowodu
proof beyond a reasonable doubt dowód
niewątpliwy, dowód ponad uzasadnion
ą wątpliwość
proof of debt zabezpieczenie wierzytelności
proof of service dowód doręczenia dokumentu
/ wezwania
proper właściwy, odpowiedni, stosowny,
prawidłowy
proper use użytkowanie właściwe
property 1. mienie, majątek 2. własność
abandoned property porzucone mienie,
porzucona własność
absolute property pełna własność
acquisition of property nabycie mienia
after-acquired property nieruchomość
nabyta po dacie ustanowienia hipoteki,
będąca automatycznie dodatkowym jej
zabezpieczeniem
agricultural real property nieruchomość
rolnicza
assessable property własność podlegaj
ąca opodatkowaniu
crime against property przestępstwo
przeciwko mieniu
encumbered property własność obci
ążona
heirless property bezdziedziczna własność
joint property współwłasność
literary and artistic property
własność literacka i artystyczna
public property własność publiczna,
własność państwowa, własność spo-
łeczna
real property nieruchomość
restitution of propertyzwrotwłasności
social property własność społeczna
tangible property dobra materialne
title to real property tytuł / prawo do
nieruchomości
to encumber / mortgage a property
obciążyć nieruchomość hipoteką
to renounce property zrzec się własności
to resituate property zwrócić własność
urban property własność miejska
value of the property wartość majątku
property (appraisal) expert rzeczoznawca
majątkowy
property line granica nieruchomości
property of the bankruptcy estate skład
masy upadłości
identification of the property of the
bankruptcy estate ustalanie składu
masy upadłości
property right prawo majątkowe
property tax podatek od majątku, podatek
majątkowy
property valuer rzeczoznawca majątkowy
prophylactic profilaktyczny
prophylactic meals and drinks posiłki
profilaktyczne i napoje
proportional proporcjonalny
proportional leave urlop proporcjonalny
proposal propozycja, oferta
to file an arrangement proposal zło-
żyć propozycję układową
to submit an arrangement proposal
złożyć propozycję układową
proposal to restructure propozycja restrukturyzacji
propound 1. przedkładać, wysuwać
2. przedstawiać do sądowego zatwierdzenia
propound a will przedkładać testament
do zatwierdzenia
proprietary 1. majątkowy, będący
własnością 2. markowy, firmowy, zastrze
żony prawnie
proprietary claim roszczenie majątkowe
proprietary item przedmiot majątkowy
proprietor 1. właściciel, posiadacz 2. gospodarz
proprietorship 1. własność, prawo
własności 2. własność ziemska
121
proof proprietorship
proprietorship register rejestr nieruchomości,
księga wieczysta
proprietress 1. właścicielka, posiadaczka
2. gospodyni
prosecute 1. oskarżać, występować
w charakterze oskarżyciela 2. zaskar-
żać, podawać do sądu, oecigać, wnosić
oskarżenie przeciwko komuś, wnosić
sprawę do sądu
prosecuting attorney prokurator, oskar-
życiel publiczny
prosecution 1. oeciganie sądowe 2. dochodzenie
sądowe 3. oskarżenie (przedstawienie
oskarżenia) 4. oskarżyciel, strona
oskarżająca
prosecutor prokurator, oskarżyciel
Crown prosecutor oskarżyciel / prokurator
Korony (Anglii i Walii)
public prosecutor oskarżyciel publiczny
prosecutrix oskarżycielka
prospective przyszły, potencjalny, ewentualny
prospective obligation zobowiązanie
przyszłe
prospectus 1. prospekt 2. broszura, ulotka
3. informator uczelni
introduction prospectus prospekt emisyjny
pathfinder prospectus prospekt emisyjny
ogólny
to approve a prospectus zatwierdzić
prospekt emisyjny
to publish a prospectus opublikować
prospekt emisyjny
to submit a prospectus przedłożyć prospekt
emisyjny
protect chronić, ochraniać, bronić, zabezpieczać
protect the health and life of employees
chronić życie i zdrowie pracowników
protection ochrona, zabezpieczenie, opieka
protection against hazards / risks ochrona
przed zagrożeniami
protection during justified absence
from work ochrona w trakcie usprawiedliwionej
nieobecności w pracy
protection of those approaching pensionable
age ochrona przedemerytalna
protective ochronny, zabezpieczający,
opiekuńczy
protective equipment sprzęt ochronny
protective tariffcłoochronne,protekcyjne
protective working clothes odzież robocza
protest (noun) protest, sprzeciw, zastrze-
żenia
to escalate a protest zaostrzyć protest
to suspend a protest zawiesić protest
protest strike strajk protestacyjny
provincial 1. rejonowy 2. wojewódzki
provincial council sejmik województwa
provision 1. przepis, postanowienie, klauzula,
warunek 2. zapewnienie, zabezpieczenie,
zaspokojenie potrzeb 3. zaopatrzenie,
dostawa, prowiant, zapasy
żywności
provisions on tax law przepisy prawa podatkowego
proxy1.pełnomocnictwo 2.pełnomocnik
proxy granted in order to act pełnomocnictwo
do dokonania czynności
public publiczny, państwowy, powszechny,
społeczny
public auction sprzedaż przez licytację
publiczną
public building budynek państwowy, budynek
użyteczności publicznej
public holiday święto państwowe
public limited company (plc) (UK) publiczna
spółka akcyjna z o.o.
public property własność publiczna, państwowa
public radio and television company
spółka publicznej radiofonii i telewizji
public sale sprzedaż przez licytację publiczn
ą
public sale of real estate sprzedaż publiczna
nieruchomości
public sector employee pracownik sfery
budżetowej
122
proprietorship register public sector employee
public sector pay płaca sfery budżetowej
public service employee pracownik służ-
by publicznej
public works roboty publiczne
public property własność społeczna
punish 1. karać 2. źle traktować
punish someone for a crime ukarać kogoś
za zbrodnię
punishable karalny, podlegający karze
punishability karalność
punishment kara
crime and punishment zbrodnia i kara
to administer / to mete out punishment
wymierzać karę
to deserve punishment zasługiwać na
karę
punitive karny, karzący
punitive damages odszkodowanie retorsyjne
purchase (verb) nabywać / nabyć, kupować
/ kupić
purchase tax podatek od nabycia praw
własności
pursuance 1. wykonanie, wypełnienie, realizacja,
dążenie 2. kontynuowanie
in pursuance of something zgodnie
z czymoe, stosownie do czegoś, w celu
realizacji czegoś
pursue 1. dochodzić, oecigać 2. prześladować
3. realizować (plan) 4. dążyć do
osiągnięcia 5. kontynuować, prowadzić
dalej (np. dyskusję)
pursue a claim dochodzić roszczenia
pursuit dochodzenie, pościg, pogoń
pursuit of claims dochodzenie roszczeń
purview 1. zakres dokumentu prawnego
(ustawy), właściwy tekst ustawy 2. zakres
kompetencji 3. zakres prawa
putative domniemany, przypuszczalny
putative father domniemany ojciec
putative marriage domniemane małżeństwo
(zawarte w dobrej wierze, ale niewa
żne)
123
public sector pay putative marriage
Q
qualification 1. kwalifikacje 2. zastrzeżenie,
ograniczenie 3. cenzus 4. kwalifikowanie
accounting qualifications kwalifikacje
do prowadzenia księgowości
appropriate qualifications odpowiednie
kwalifikacje
excellent qualifications doskonałe
kwalifikacje
improvement of qualifications podnoszenie
kwalifikacji
management level qualifications
kwalifikacje do objęcia stanowiska kierowniczego
necessary qualifications konieczne
kwalifikacje
sufficient qualifications wystarczające
kwalifikacje
to examine the qualifications sprawdzić
kwalifikacje
to improve qualifications podnieść
swoje kwalifikacje
to require qualifications wymagać
kwalifikacji
to upgrade skills podnieść swoje kwalifikacje
qualification certificate świadectwo kwalifikacyjne
qualified 1. wykwalifikowany 2. zawieraj
ący ograniczenie
qualified majority większość kwalifikowana
qualified property własność ograniczona
quantity wielkość, ilość
quash uchylać, unieważniać, anulować
quashing uchylenie, unieważnienie, anulowanie
quashing of the bankruptcy proceedings
uchylenie postępowania upadłościowego
Queen’s Speech mowa tronowa
question 1. zapytanie, pytanie 2. wątpliwość
3. kwestia, sprawa
Question Time czas na interpelacje
quiet spokojny, niezakłócony
quiet possessor posiadacz spokojny, niezak
łócony
quiet enjoyment posiadanie spokojne
quitclaim zrzeczenie się, zrzeczenie się
prawa, odstąpienie
quitclaim deed akt zrzeczenia się
quittance 1. uwolnienie (od czegoś)
2. kwit, pokwitowanie 3. spłata (długu)
quorum kworum, komplet, quorum
absence of quorum brak kworum
to ascertain that there is a quorum
sprawdzić kworum
to form a quorum stanowić kworum
to have a quorum stanowić kworum
quota 1. kontyngent 2. udział, część
3. kwota
tariff quota kontyngent taryfowy
to exceed / to overrun the quota przekroczyć
kontyngent
quotation 1. oferta cenowa, wycena 2. notowanie
(kursów akcji) 3. cytat, cytowanie
quote 1. cytować, przytaczać 2. oceniać,
szacować 3. kwotować
quotient iloraz, współczynnik
124
R
racial rasowy
racial discrimination dyskryminacja rasowa
racism rasizm
racket 1. oszustwo, krętactwo, nieuczciwe
praktyki, szwindel, geszeft, działalność
nielegalna, machlojki 2. szantaż,
wymuszenie 3. gang, organizacja przestępcza
4. łatwy zarobek
racketeer kanciarz, reketier, gangster,
szantażysta, oszust, spekulant
radiation promieniowanie, radiacja
radioactive promieniotwórczy
radioactive agents oerodki promieniotwórcze
raid 1. obława (policyjna), łapanka 2. napad,
najazd 3. tendencja do sztucznego
zaniżania kursu
raise 1. podnosić 2. wychowywać (dziecko)
3. hodować, uprawiać 4. zwiększać,
podwyższać 5. zaciągać (pożyczkę)
raise taxes 1. podnosić podatki 2. pobierać
podatki
ransom 1. okup 2. zwolnienie za okupem
3. wybawienie, odkupienie
ransom note żądanie okupu
rate 1. stopa 2. stawka 3. wskaźnik
rate of absenteeism wskaźnik absencji
rate of unemployment stopa bezrobocia
rate of work tempo pracy
rate of yield współczynnik produktywności
ready gotowy, przygotowany
ready for delivery gotowy do dostawy
real prawdziwy, rzeczywisty, faktyczny,
realny
real estate własność nieruchoma, nieruchomość
accessory to real estate przynależność
nieruchomości
real estate agency agencja obrotu nieruchomościami
real estate agent agent handlu nieruchomościami
real estate of the partnership nieruchomość
spółki
real estate spatial development zagospodarowanie
przestrzenne
real estate tax podatek od nieruchomości
real wages płaca realna
realisation spieniężenie, wyprzedaż
realisation of a bankrupt’s assets wyprzeda
ż z powodu upadłości
realisation of the estate spieniężenie masy
spadkowej
reasonable umiarkowany, rozsądny
reasonable rent czynsz umiarkowany
rebut odpierać (krytykę), obalać, odrzucać
rebut a presumption obalić domniemanie
rebuttal 1. odparcie (krytyki, zarzutu), odrzucenie
2. replika (pozwanego) 3. obalenie
rebuttal of a presumption obalenie domniemania
recall 1. odwołać, wycofać 2. przypominać
sobie
recall a donation odwołać darowiznę
recall an employee from leave odwołać
pracownika z urlopu
recant 1. odwoływać, wycofywać 2. wyrzekać
się (wiary)
125
recant one’s earlier testimony odwołać
wcześniejsze zeznania
recaption odzyskanie posiadania, ponowne
zajęcie, repryza
receipt 1. pokwitowanie 2. rachunek
3. odbiór 4. rewers
copy of receipt kopia rachunku
to draw up a receipt wystawić rachunek
to give / issue a receipt wydać pokwitowanie
to make out a receipt wypisać pokwitowanie
to obtain a receipt otrzymać pokwitowanie
to produce a receipt przedstawić / okazać
pokwitowanie
to receive a receipt otrzymać pokwitowanie
to write out a receipt wypisać pokwitowanie
receipt book kwitariusz
receipt in full otrzymanie, odbiór, potwierdzenie
odbioru, pokwitowanie
receipt of delivery pokwitowanie odbioru
dostawy
receipt of payment of the sum due pokwitowanie
zapłaty dłużnej sumy
receivable wierzytelność
receivable which is due and payable
wierzytelność wymagalna
receive 1. odebrać 2. otrzymać
receive a loan otrzymać pożyczkę
receive as profit pobrać tytułem zysku
receive declarations for the principalodbierać
oświadczenia dla zleceniodawcy
receive stolen goods zajmować się paserstwem
receive work odebrać dzieło
receiver 1. syndyk masy upadłości 2. administrator,
kurator, zarządca 3. odbiorca
4. paser
receivership zarząd komisaryczny, zarząd
przymusowy
receiving stolen goods paserstwo
reception odbiór, przyjęcie, recepcja
recipient 1. odbiorca, adresat 2. zdobywca
(nagrody)
recipient company spółka przejmująca
reciprocal 1. wzajemny, obopólny, obustronny
2. odwrotny
reciprocal claims wierzytelności wzajemne
reckless pochopny, lekkomyślny, nieostro
żny, nierozważny
recognisance 1. kaucja, poręczenie, zastaw,
pisemne zobowiązanie wobec
sądu 2. uznanie 3. rozpoznanie
reconciliation 1. pojednanie, pogodzenie,
zgoda 2. uzgodnienie
reconciliation statement uzgodnienie
konta
reconnaissance 1. rozpoznanie, diagnoza
2. zwiad, rekonesans
reconvict skazywać ponownie
record ewidencja, zapis, protokół, lista,
akta
working record ewidencja czasu pracy
to keep records of goods prowadzić
ewidencję towarów
records of goods ewidencja towarów
records of working time ewidencja czasu
pracy
recoupment potrącenie, kompensata, odliczenie
należności wzajemnych
recourse 1. regres, prawo regresu 2. uciekanie
się, ucieczka
recourse loan pożyczka gwarantowana
recover 1. odzyskać, rewindykować
2. wyzdrowieć
recover the right to freely administer
one’s assets odzyskać prawo swobodnego
zarządzania majątkiem
recovery 1. odzyskiwanie, zwrot 2. wyzdrowienie
3. ożywienie, poprawa (gospodarki)
recovery of benefits odzyskiwanie świadczeń
recruitment przyjęcia do pracy, rekrutacja,
nabór, werbunek
recusation wykluczenie sędziego pod zarzutem
stronniczości
126
recant one’s earlier testimony recusation
recuse odrzucać / wykluczać sędziego pod
zarzutem stronniczości
redeem 1. wykupić, odkupić 2. amortyzować,
umorzyć
redeem a pledge wykupić zastaw
redemption 1. wykup 2. amortyzacja,
umorzenie
redemption loan pożyczka amortyzacyjna
redemption of a loan spłata / amortyzacja
pożyczki
redemption of shares umorzenie udzia-
łów
redress naprawienie, zadośćuczynienie,
skorygowanie, wynagrodzenie
redress of the damage naprawienie
szkody
reduce obniżać, zmniejszać, redukować,
ograniczać, przeceniać, osłabiać, degradować
reduce tariffs obniżać cła
reduction obniżka, zniżka, zmniejszenie,
obniżenie
reduction in the purchase price obniżka
ceny zakupu
reduction of share zmniejszenie udziału
reduction of working time obniżenie
wymiaru czasu pracy / skracanie czasu
pracy
reduction of / in the capital obniżeniekapita
łu
redundancy 1. redukcja zatrudnienia,
zwolnienia grupowe 2. zlikwidowane
miejsce pracy
redundant 1. bez pracy, zwolniony
2. zbyteczny, zbędny, niekonieczny
referee 1. sędzia odwoławczy, sędzia
biegły (dysponujący wiedzą specjalistyczn
ą) 2. arbiter 3. osoba mogąca wydać
referencje
refill 1. uzupełniać 2. dolewać, dotankować
refill the stock uzupełniać zapas
refining uszlachetnianie, udoskonalenie
refining authorisation pozwolenie na
uszlachetnianie
refining operation proces uszlachetniania
additional refining operation uzupeł-
niający proces uszlachetniania
refund zwrot pieniędzy, spłata
refund of a loan zwrot pożyczki
refute odpierać, obalać (teorie), zbijać
(dowody)
refute an allegation odpierać zarzuty
refusal odmowa
refusal to re-employ odmowa ponownego
zatrudnienia
regain odzyskać / odzyskiwać
register rejestr, księga, spis, wykaz, lista,
dziennik
cheque register rejestr czeków
commercial register (POL)rejestrhandlowy
deletion from the register skreślenie
z rejestru
entry into the register wpis do rejestru
expunging from the register skreślenie
z rejestru
extract from the register wyciąg z rejestru
tax lien register rejestr zastawów skarbowych
to file in register zgłosić do rejestru
to strike off the register wykreślić
z rejestru
voucher register rejestr kasowy
register of accidents at work rejestr wypadków
przy pracy
Register of Companies (UK) rejestr handlowy
register of shares księga udziałów
registered 1. rejestrowy, zarejestrowany
2. imienny 3. polecony
registered mail poczta polecona
registered partnership spółka jawna
registered security papier wartościowy
imienny
registered share akcja imienna
registered trader kupiec rejestrowy
registrar rejestrator, archiwariusz, registrator
127
recuse registrar
Registrar of Companies kierownik brytyjskiego
urzędu rejestrowego spółek
registration rejestracja, zarejestrowanie
registration files akty rejestrowe
registry (adjective) rejestrowy
registry court sąd rejestrowy
registry (noun) registratura, urząd, sekretariat
regular 1. stały, regularny, oeredni 2. poprawny,
przepisowy, standardowy
regular work praca stała
regulation 1. przepis, zasada, uregulowanie
prawne, reguła prawna 2. normowanie,
regulacja 3. uporządkowanie
regulations regulamin, przepisy prawne,
zarządzenia, rozporządzenia
reimbursement refundacja, zwrot kosztów
/ wydatków
reinforcement zbrojenie, wzmocnienie,
umocnienie
reinstatement przywrócenie do pracy / na
stanowisko
reject odrzucić, odmawiać przyjęcia
reject an inheritance odrzucić spadek
rejection odrzucenie, odmowa
relation 1. stosunek 2. krewny, rodzina
3. związek, powiązanie
employment relation stosunek pracy
relationship 1. stosunek, stosunki
2. związek, powiązanie 3. pokrewieństwo,
powinowactwo
employment relationship stosunek
pracy
master and servant relationship stosunek
pracy
work relationship stosunek pracy
to arrange the legal relationship
ułożyć stosunek prawny
relationship between employer and employee
stosunek pracy
release 1. zwalniać, wydać 2. pokwitować
release assets and liabilities wydać mienie
release for circulation at a x customs
rate dopuoecić do obrotu z zastosowaniem
x stawki celnej
release goods zwalniać towary, wydać
towar
release the management board / board
of directors pokwitować / udzielić pokwitowania
zarządowi
release the subject of lease wydać przedmiot
najmu
release the thing in a condition suitable
for use wydać najemcy rzecz w stanie
przydatnym do umówionego użytku
release 1. dopuszczenie, zwolnienie 2. uwolnienie
3. oświadczenie, publikacja,
opublikowanie, udostępnienie opinii
publicznej
release for free circulation dopuszczenie
do obrotu
release from debt zwolnienie z długu
release of goods zwolnienie towarów
relief 1. ulga, zwolnienie 2. pomoc, zasi
łek, zapomoga
investment relief ulga inwestycyjna
right to relief prawo do ulgi
tax relief ulga podatkowa
to acquire the right to relief nabyć
prawo do ulgi
to award a relief in paying tax przyznać
ulgę w zapłacie podatku
to be entitled to a relief być uprawnionym
do ulgi
to grant reliefs udzielać ulg
to lose the right to relief utracić prawo
do ulgi
to use a relief korzystać z ulgi
relief from duty zwolnienie od cła
partial relief from duty częoeciowe
zwolnienie od cła
total relief from duty całkowite zwolnienie
od cła
relinquish porzucać, zrzekać się, zaniechać,
rezygnować
relinquish an inheritance zrzec się
spadku
relinquish possession porzucać / porzucić
posiadanie
reload przeładowywać, przeładować
remit 1. umorzyć, darować (dług) 2. prze-
128
Registrar of Companies remit
syłać, przekazywać 3. odsyłać, przekazywać
(sprawę) 4. złagodzić, zmniejszyć
(wymiar kary) 5. odpuszczać, przebaczać
remit a debt umorzyć dług
remittance przekaz (pieniężny), przelew,
opłata, pokrycie należności
removal 1. zniesienie, usunięcie 2. przeprowadzka
removal from a job usunięcie z pracy
removal from a position usunięcie ze
stanowiska
removal from office usunięcie z urzędu
removal of tariff zniesienie cła
remove 1. usuwać / usunąć 2. przeprowadzać
się 3. wywozić, wynosić 4. zdjąć
remove a defect usunąć wadę
remove defects naprawić wady, usunąć
braki
remove goods from the customs territory
wyprowadzić / wyprowadzać towary
z obszaru celnego
remunerated wynagrodzony
remunerated commission zlecenie odp
łatne
remuneration 1. wynagrodzenie, zapłata
2. rekompensata
deductions from remuneration
potrącenie z wynagrodzenia
lump sum remuneration wynagrodzenie
ryczałtowe
maximum remuneration górna granica
wynagrodzenia
no waiver of right to remuneration
zakaz zrzeczenia się prawa do wynagrodzenia
to determine the terms of remuneration
ustalać warunki wynagradzania
to establish / to fix remuneration
ustalić wynagrodzenie
to pay remuneration wypłacić wynagrodzenie
to pay the agreed remuneration
wypłacić uzgodnione wynagrodzenie
to specify the terms of remuneration
ustalać warunki wynagradzania
remuneration during leave wynagrodzenie
urlopowe
remuneration following reinstatement
wynagrodzenie po przywróceniu do
pracy
remuneration for salvage wynagrodzenie
za ratownictwo
remuneration for work wynagrodzenie
za pracę
remuneration in armed forces wynagrodzenie
w wojsku
renounce zrzekać się / zrzec się, odstąpić,
wyrzekać się, rezygnować
renounce a power of attorney zrzec się
pełnomocnictwa
renounce inheriting zrzec się dziedziczenia
renounce ownership zrzec się własności
renounce the contract odstąpić od umowy
renovation odnowienie
rent (verb) 1. dzierżawić, najmować
2. oddać w najem, wydzierżawiać, pobierać
czynsz, wynajmować
rent (noun) 1. czynsz, komorne 2. wynajem,
najem 3. renta
annual rent czynsz roczny
base rent czynsz podstawowy
date of the payment of rent termin
płatności czynszu
land / lease rent czynsz dzierżawny
reasonable rent czynsz umiarkowany
to be in arrears with payment of the
rent dopuszczać się zwłoki z zapłatą
czynszu
to fix the rent ustalić wysokość czynszu
to pay the rent on the date agreed
uiszczać czynsz w terminie umówionym
rent increase podwyżka czynszu
rent owing czynsz zaległy
rentable square metre metr kwadratowy
do wynajęcia
rental 1. najem 2. wypożyczalnia
bike rental wypożyczalnia rowerów
129
remit a debt rental
car rental wypożyczalnia samochodów
residential rental czynsz za mieszkanie,
opłata za lokal (USA)
rental agreement for non-residential
premises umowa najmu lokalu użytkowego
rental property application podanie
w sprawie zawarcia umowy najmu
renunciation 1. zrzeczenie się, odrzucenie,
rezygnacja 2. wyrzeczenie się
renunciation of an inheritance odrzucenie
spadku
renunciation of inheritance zrzeczenie
się dziedziczenia
renunciation of ownership zrzeczenie się
własności
reorganisation 1. reorganizacja 2. reforma,
sanacja, naprawa
reorganisation law prawo naprawcze
repair napraw, remont
capital repairs remont kapitalny
extraordinary repairs nadzwyczajne
remonty / naprawy
minor repairs drobne naprawy
running repair naprawa bieżąca
slight repairs drobne naprawy
to be in need of repair wymagać remontu
(o budynku)
to do repairs remontować
repair and construction work roboty remontowo-
budowlane
repair naprawić, reperować, remontować
repairer’s lien zastaw naprawczy, prawo
zastawu naprawionego mienia na zabezpieczenie
pokrycia kosztów jego naprawy
repairs remont, naprawa
repayment 1. spłata, zwrot 2. odpłata,
odwzajemnienie, rekompensata 3. nagroda
principal repayment rata kapitałowa
security of loan repayment zabezpieczenie
zwrotu pożyczki
repayment of a loan spłata pożyczki
repayment of debts in instalments
rozłożenie spłaty długu na raty
repeal znosić, uchylać, unieważniać (ustawę,
przepis), anulować, odwoływać,
cofać
repeat offender recydywista
report 1. raport, sprawozdanie, relacja
2. wykaz ocen
annual report raport roczny
audit report raport oględzin
condition report raport z badania
directors’ report raport zarządu
financial report sprawozdanie finansowe
to provide the financial report udostępnić
sprawozdanie finansowe
report of the trustee sprawozdanie syndyka
repossess odzyskiwać posiadanie, odbierać,
przejmować, zajmować
repossession odzyskanie posiadania, przejmowanie,
zajmowanie
represent 1. reprezentować, przedstawiać
2. stanowić 3. oświadczać, zapewniać
4. opisywać, referować
represent a company as an attorney-
in-fact reprezentować spółkę jako
pełnomocnik
represent individually reprezentować samodzielnie
represent one’s principal reprezentować
zleceniodawcę
representation 1. przedstawicielstwo, reprezentacja
2. oświadczenie 3. zażalenia,
skargi 4. przedstawienie, okazanie
5. zastępstwo prawne
active representation przedstawicielstwo
czynne
passive representation przedstawicielstwo
bierne
right of representation prawo przedstawicielstwa
representation in customs cases przedstawicielstwo
w sprawach celnych
representation in law courts przedstawicielstwo
sądowe
representative przedstawiciel, reprezentant
130
rental agreement for non-residential... representative
representative of the minister in charge
of agriculture market przedstawiciel
ministra właściwego do spraw rynków
rolnych
representative of the minister in charge
of economy przedstawiciel ministra
właściwego do spraw gospodarki
representative of the minister in charge
of financial institutions przedstawiciel
ministra właściwego do spraw instytucji
finansowych
representative of the minister in charge
of the State Treasury przedstawiciel
ministra właściwego do spraw Skarbu
Państwa
representative of the President of the
Competition and Consumer Protection
Office przedstawiciel Prezesa
Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów
representative of the President of the
National Bank of Poland przedstawiciel
Prezesa Narodowego Banku Polskiego
representative office przedstawicielstwo
to establish a representative office
otworzyć przedstawicielstwo
to open a representative office otworzyć
przedstawicielstwo
reprimand nagana, reprymenda
penalty of serious reprimand kara nagany
request 1. prośba, życzenie, wniosek
2. wezwanie, żądanie 3. zapotrzebowanie,
popyt
request for proposal obwieszczenie
o przyjmowaniu ofert (na wykonanie
zamówienia państwowego)
requirement 1. wymaganie, wymóg,
żądanie 2. potrzeba, zapotrzebowanie
requisitioning of workers żądania pracowników
resale 1. odsprzedaż, odstąpienie 2. sprzeda
ż rzeczy używanych
rescind odwołać, uchylać, unieważniać,
anulować, rozwiązywać, zrywać
rescission odwołanie, uchylenie, anulowanie,
unieważnienie, rozwiązanie,
zerwanie
research work praca badawcza
reservation 1. zastrzeżenie, wątpliwość
2. rezerwacja 3. klauzula, zastrzeżenie
reserve (noun) rezerwa, zapas
reserve capital kapitał rezerwowy
reserve (verb) 1. zastrzec, zastrzegać
2. rezerwować
reserve the right of ownership zastrzec
prawo własności
reserves rezerwy, zapas
amount of the required reserves kwota
rezerwy obowiązkowej
foreign exchange reserves rezerwy dewizowe
required reserves from the banks rezerwy
obowiązkowe banków
residence zamieszkanie
place of residencemiejscezamieszkania
transfer of residence przeniesienie
miejsca zamieszkania
residential mieszkalny, mieszkaniowy
residential building budynek mieszkalny
residential lease najem lokalu mieszkalnego
residential premises lokal mieszkalny
residential rental czynsz za mieszkanie,
opłata za lokal (USA)
residuary pozostały
residuary estate majątek spadkowy pozosta
ły po zaspokojeniu długów i innych
obciążeń, reszta spadkowa
resign podać się do dymisji, rezygnować
resignation dymisja, rezygnacja
to hand in a resignationwręczać/wręczyć
rezygnację
to submit a resignation złożyć rezygnację
resolution uchwała, rezolucja, postanowienie
challenge of the resolution zaskarżenie
uchwały
division resolution uchwała o podziale
spółki
131
representative of the minister... resolution
merger resolution uchwała o połączeniu
spółek
unanimous resolution jednomyślna
uchwała
to adopt a resolution powziąć uchwałę
to annul a resolution uchylić uchwałę
to repeal a resolution uchylić uchwałę
to vote on a resolution podejmować
uchwałę
resolution on division of the company
uchwała o podziale spółki
resolution on merger of companies
uchwała o połączeniu spółek
resolution on transformation of a company
/ partnership uchwała o przekszta
łceniu spółki
responsibility 1. odpowiedzialność, zakres
odpowiedzialności 2. obowiązek,
zobowiązanie 3. wypłacalność, odpowiedzialność
finansowa 4. zdolność do
zaciągania zobowiązań
collective responsibility odpowiedzialność
zbiorowa
responsibility allowance dodatek za odpowiedzialn
ą pracę
rest 1. odpoczynek 2. spoczynek 3. spokój
rest at work odpoczynek w pracy
rest period czas wolny od pracy
restitution zwrot, przywrócenie, restytucja
to make restitution dokonać zwrotu
restitution in kind / specie zwrot w naturze
restitution of property zwrot własności
restitution order nakaz zwrotu własności
restore 1. przywracać 2. odbudowywać,
odnawiać, restaurować, rekonstruować
restored 1. przywrócony 2. odbudowany,
odnowiony, odrestaurowany
restored possession posiadanie przywrócone
restraint 1. ograniczenie 2. wstrzemięźliwość,
umiar, powoeciągliwość 3. uwięzienie,
ograniczenie swobody
to impose restraints wprowadzać ograniczenia
restraint of trade ograniczenie swobody
handlu, ograniczenie wolnej konkurencji
restructure, restructuring restrukturyzacja
terms and conditions of restructuring
warunki restrukturyzacji
retail 1. detaliczny 2. detal
retail inventory method metoda wyceny
wg cen detalicznych
retail sale sprzedaż detaliczna
retaliate wziąć / brać odwet, odpłacać,
pomoecić
retaliation odwet, rewanż
in retaliation for something w odwecie
za coś
retaliatory odwetowy, retorsyjny
retaliatory duty / tariff cło odwetowe
retire 1. przejść na emeryturę 2. wycofać
się, odejść, ustąpić 3. wysłać na emeryturę
retirement 1. przejoecie na emeryturę,
przejoecie w stan spoczynku 2. wycofanie
się, odejoecie, ustąpienie
retirement from partnership at will wycofanie
się ze spółki
retiring 1. emerytalny 2. nieśmiały, wstydliwy
3. ustępujący (o prezydencie)
retiring fund fundusz emerytalny
retract 1. odwoływać, unieważnić, wycofywać,
cofać 2. wycofać (się)
retract goods wycofać towar
retraining przekwalifikowanie, przeszkolenie
zawodowe, przyuczenie zawodowe
retrial 1. proces ponowny, powtórna
rozprawa, rewizja procesu 2. ponowna
próba
retribution 1. kara 2. zemsta, odwet,
odpłata
divine retribution kara boska
retroactive działający wstecz, retroaktywny
retroaction moc wsteczna, działanie
wsteczne
return (noun) 1. zeznanie (podatkowe),
132
resolution on division of the company return
deklaracja 2. zwrot, oddanie, odesłanie,
zwrócenie 3. powrót 4. zysk, zarobek,
dochód 5. sprawozdanie, zestawienie
return of the object of the revoked donation
zwrot przedmiotu odwołanej darowizny
return to employment powrót do zatrudnienia
return (verb) 1. zwracać, oddawać, odsy
łać 2. powracać 3. przynosić (zysk),
dawać 4. zgłaszać, deklarować 5. składać
sprawozdanie
return the thing in a non-deteriorated
condition zwrócić rzecz w stanie nie
pogorszonym
returned zwrotny
returned goods towar powracający
revenue 1. dochód pieniężny, źródło dochodu
2. dochód państwowy 3. urząd
skarbowy, skarb państwa, fiskus
revenue and costs register księga przychodów
i rozchodów
revenue bond obligacja przychodowa
revenue duty cło skarbowe, fiskalne
review (verb) 1. przeglądać / przejrzeć,
dokonywać przeglądu, poddawać rewizji
2. weryfikować 3. recenzować, omawiać
review benefits weryfikować świadczenia
review books przejrzeć księgi
review (noun) 1. przegląd, kontrola, badanie,
rewizja 2. recenzja 3. sprawozdanie,
omówienie 4. powtórka
analytical review przegląd analityczny
revocation odwołanie, unieważnienie,
odebranie, uchylenie, anulowanie
revocation of a donation odwołanie darowizny
revocation of a will odwołanie testamentu
revoke odwołać, unieważniać, uchylać,
anulować
revoke a declaration of intent odwołać
oświadczenie woli
revoke a loan anulować pożyczkę
revoke a power of attorney cofnąć / odwo
łać pełnomocnictwo
revoke a will odwołać testament
revoke the arrangement uchylić układ
right 1. prawo, uprawnienie 2. dobro
3. prawica 4. tytuł prawny 5. przywilej
inalienable right prawo niezbywalne
non-property rights uprawnienia niemaj
ątkowe
non-transferable right prawo niezbywalne
property rights uprawnienia majątkowe
to execute / exercise one’s rights wykonać
uprawnienie
to deprive someone of the right to
represent pozbawić kogoś prawa reprezentowania
to have the right to represent mieć
prawo reprezentowania
right of establishment prawo zakładania
przedsiębiorstw
right of inheritance prawo dziedziczenia
right of pledge prawo zastawu
right of retention prawo zatrzymania
right of supervision prawo kontroli, nadzoru
right of way droga konieczna, prawo
drogi
right to a life-annuity prawo dożywocia
right to acquire ownership prawo przeniesienia
na własność
right to claim a reserve portion prawo
do zachowku
right to common pasture prawo do
wspólnego pastwiska
right to fair remuneration prawo do godziwego
wynagrodzenia
right to pension prawo do renty
right to represent prawo reprezentowania
right to terminate prawo wypowiedzenia
right to unite prawo koalicji
right to withdraw one’s labour prawo
odmowy wykonywania pracy
133
return of the object of the... right to withdraw one’s labour
right to work prawo do pracy
rights of light służebność światła
rights of partners prawa wspólników
rightful 1. legalny, prawowity, prawny
2. słuszny, uzasadniony, należny
rightful heir spadkobierca legalny
rightful holder posiadacz prawowity
/ prawny
riot rozruchy, zamieszki, niepokoje,
wrzenie
race riots zamieszki na tle rasowym
to put down / to quell riots tłumić zamieszki
to spark (off) riots wywołać zamieszki
risk ryzyko, niebezpieczeństwo, zagro-
żenie
occupational risk ryzyko zawodowe
to bear the risk ponosić ryzyko
to put something / someone at a risk
narażać coś / kogoś
road droga, szosa, autostrada
road work roboty drogowe
robber rabuoe, bandyta
robbery napad rabunkowy, rabunek, rozbój
armed robbery napad z bronią w ręku
rolling budget budżet ciągły, budżet krocz
ący
roof work roboty dekarskie
rule 1. zasada, reguła, przepis, regulacja,
prawidło, norma 2. postanowienie
(sądu), orzeczenie sądowe, nakaz 3. statut
4. władza, panowanie, rządzenie
rules for liquidation zasady likwidacji
rules of succession zasady dziedziczenia
ruling orzeczenie, decyzja sądu
ruling on the winding-up of a company
orzeczenie o rozwiązaniu spółki
running bieżący, nieprzerwany, ciągły
running days kolejne dni kalendarzowe,
dni bieżące
running repair remont bieżący, naprawa
bieżąca
rural wiejski
rural unemployment bezrobocie na wsi
134
right to work rural unemployment
S
sabotage sabotaż, dywersja
safeguard 1. gwarancja, zabezpieczenie
2. ochrona, eskorta
safe-keeping przechowanie / przechowywanie
safe-keeping agreement umowa przechowania
to put into safe-keeping oddać na przechowanie
safety 1. bezpieczeństwo 2. zabezpieczenie
3. pewność
health and safety (H&S) bezpieczeństwo
i higiena pracy (bhp)
health and safety regulations przepisy
bhp
health and safety requirements wymagania
bhp
health and safety standards standardy
bhp
safety and hygiene at work bezpieczeństwo
i higiena pracy (bhp)
safety and hygiene at work service
służba bhp
salaried personnel personel urzędniczy
salary wynagrodzenie pracowników umys
łowych, pensja
sale 1. sprzedaż, zbyt 2. wyprzedaż, przecena
3. aukcja, licytacja, sprzedaż publiczna
bargain sale sprzedaż towarów przecenionych
bogus sale sprzedaż fikcyjna
bulk sale sprzedaż masowa
charity sale sprzedaż na cele dobroczynne
commercial sale sprzedaż handlowa
commission sale sprzedaż komisowa
conditional sale sprzedaż warunkowa
delayed sale sprzedaż odroczona
direct selling sprzedaż bezpośrednia
discount sale sprzedaż z rabatem
exchange sale sprzedaż giełdowa
exclusive sale sprzedaż wyłączna
fictitious sale sprzedaż fikcyjna
forward sale sprzedaż na termin
illicit sale sprzedaż nielegalna
imputed sale sprzedaż domniemana
international sale of goods sprzedaż
międzynarodowa towarów
mail-order sale sprzedaż wysyłkowa
public sale of real estate sprzedaż publiczna
nieruchomości
retail sale sprzedaż detaliczna
sham sale sprzedaż fikcyjna
wholesale sale sprzedaż hurtowa
sale agencyprzedstawicielstwosprzedaży
sale at a loss sprzedaż ze stratą
sale at a profit sprzedaż z zyskiem
sale at option sprzedaż z premią
sale at the basis sprzedaż według bazy
sale by auction sprzedaż aukcyjna
sale by bulk sprzedażwpartiach, masowa
sale by commission sprzedaż komisowa
sale by inspection sprzedaż z zastrzeżeniem
odstąpienia od transakcji
sale by instalments sprzedaż na raty
sale by pattern sprzedaż według wzoru
sale by sample sprzedaż według próbki
sale by the court sprzedaż sądowa / z polecenia
sądu
sale for advertisement purposes sprzeda
ż reklamowa
135
sale for cash / moneysprzedażzagotówkę
sale for future delivery sprzedaż na przysz
łą dostawę
sale for prompt delivery sprzedaż z dostaw
ą w krótkim terminie
sale from door to door sprzedaż domokr
ążna
sale in bulk sprzedaż ryczałtowa
sale in lots sprzedaż całymi partiami
sale in the lump sprzedaż ryczałtowa
sale of a future thing sprzedaż rzeczy
przyszłej
sale of a pledge spieniężenie zastawu
sale of a thing sprzedaż rzeczy
sale of a thing encumbered with a right
of a third person sprzedaż rzeczy obci
ążonej prawem osoby trzeciej
sale of an enterprise / companysprzedaż
przedsiębiorstwa
sale of an item of estate sprzedaż przedmiotu
spadku
sale of apartment houses and building
lots sprzedaż domów mieszkalnych
i działek budowlanych
sale of commodities sprzedaż towarów
sale of energy sprzedaż energii
sale of goods and services without own
margin sprzedaż towarów i usług bez
marży własnej
sale of goods sprzedaż towarów
sale of inheritance sprzedaż spadku
sale of pledge sprzedaż zastawu
sale of rights sprzedaż praw
sale of seized movables sprzedaż zajętych
ruchomości
sale on approval sprzedaż na próbę
sale on commission sprzedaż komisowa
sale on deferred terms sprzedaż na raty
sale on instalments sprzedaż ratalna
sale on open account sprzedaż na rachunek
otwarty
sale on sample sprzedaż według próbki
sale on specification sprzedaż według
specyfikacji
sale on spot sprzedaż z natychmiastową
dostawą, sprzedaż loko
sale or return sprzedaż z prawem zwrotu
towaru przez kupującego w określonym
terminie
sale under own trademarkssprzedażpod
marką własną
sale with bonuses sprzedaż premiowana
sale with right of pre-emption sprzedaż
z zastrzeżeniem prawa pierwokupu
sale with right of repurchase sprzedaż
z zastrzeżeniem prawa odkupu
sales value of the partnership’s assets
wartość zbywcza majątku spółki
sample 1. próbka, wzór 2. grupa reprezentatywna
to take samples pobrać próbki
sanitary sanitarny
sanitary certificate świadectwo zdrowia
/ zdrowotności
to issue a certificate wydać świadectwo
to correct a certificate sprostować
świadectwo
sanitary engineering work roboty sanitarne
sanitary phytopathological certificate
świadectwo fitopatologiczne
sanity 1. zdrowie psychiczne 2. trzeźwość
osądu, poczytalność 3. rozsądek, umiar
satisfaction 1. satysfakcja, zadowolenie
2. zaspokojenie, spłacenie, zadośćuczynienie
satisfy 1. zadowolić 2. zaspokoić, zadośćuczynić
satisfy the creditors zaspokoić wierzycieli
scale 1. skala, tabela 2. podziałka 3. szala
(wagi)
pay scale skala płac
schedule (noun) 1. harmonogram, plan,
rozkład, wykaz, lista, zestawienie 2. regulacja
schedule of estate inwentarz spadkowy
schedule of assets and liabilities inwentarz
spadkowy
schedule (verb) 1. planować 2. sporządzać
wykaz
136
sale for cash / money schedule
schedule leave planować urlop
scheme 1. plan, projekt, program 2. schemat,
diagram, układ, struktura 3. intryga,
podstęp
scheme of arrangement ugoda, projekt
układu z wierzycielami
scientific 1. naukowy 2. umiejętny
scientific work dzieło naukowe
scope 1. zakres, zasięg, skala 2. dziedzina,
pole, sfera 3. cel 4. swoboda (dzia-
łania), możliwości
scope of duties zakres obowiązków
scope of employment zakres pracy
sea-borne przewożony drogą morską,
morski
sea-borne shipping przewozy morskie
seal 1. pieczęć, stempel 2. plomba
3. uszczelnienie, uszczelka
search 1. przeszukanie, rewizja, kontrola,
badanie 2. szukanie, poszukiwanie
body / strip search rewizja / kontrola
osobista
season sezon, okres, pora (roku)
building season sezon budowlany
seasonal okresowy, sezonowy
seasonal obligation zobowiązanie okresowe
seasonal unemployment bezrobocie sezonowe
seasonal work praca sezonowa
seasonal worker pracownik sezonowy
seat 1. siedziba 2. miejsce 3. mandat, fotel,
stanowisko 4. członkostwo giełdy
5. miejsce w parlamencie
secondary wtórny, drugorzędny, uboczny
secondary intervener interwenient
uboczny
secret (noun) tajemnica
to disclose a secret ujawnić tajemnicę
to keep a secret dotrzymać tajemnicy
secret (adjective) tajny, tajemny, cichy,
sekretny, tajemniczy
secret ballot / vote tajne głosowanie
secretary 1. sekretarz / sekretarka 2. minister
3. sekretarzyk
company secretary sekretarz spółki
secure 1. zabezpieczyć, zapewnić 2. unieszkodliwić
3. schować, zamknąć,
ukryć 4. uzyskać, osiągnąć
secure a taxpayer’s property zabezpieczyć
na majątku podatnika
secure the debtor’s assets zabezpieczyć
na majątku dłużnika
secure the rights zabezpieczyć prawa
secure the satisfaction of tax liabilities
zabezpieczyć wykonanie zobowiązań
podatkowych
secured zabezpieczony
secured advancepożyczkazabezpieczona
secured creditor wierzyciel zabezpieczony,
zastawnik
securities papiery wartościowe
antidilutive securities papiery wartościowe
zapobiegające rozdrobnieniu
capital market securities papiery wartościowe
rynku kapitałowego
convertible securities papiery wartościowe
wymienialne
dealings in securities operacje na papierach
wartościowych
debt securities papiery wartościowe
dłużne
dilutive securities papiery wartościowe
rozdrobnione
domestic securities papiery wartościowe
krajowe
equity securities papiery wartościowe
właścicielskie
fixed-interest securities papiery wartościowe
o oprocentowaniu stałym
fixed-yield securities papiery wartościowe
o oprocentowaniu stałym
foreign securities papiery wartościowe
zagraniczne
income-yielding securities papiery
wartościowe przynoszące zysk
listed securities papiery wartościowe
dopuszczone do obrotu giełdowego, papiery
wartościowe notowane na
giełdzie
marketable securities papiery wartościowe
krótkoterminowe
137
schedule leave securities
negotiable securities papiery wartościowe
zbywalne
open-market securities papiery wartościowe
rynku otwartego
operations in securities operacje na
papierach wartościowych
over-the-counter securities papiery
wartościowe w obrocie nieoficjalnym
placing of securities ulokowanie (plasowanie)
papierów wartościowych
quoted securities papiery wartościowe
dopuszczone do obrotu giełdowego, papiery
wartościowe notowane na
giełdzie
redeemable securities papiery wartościowe
podlegające wykupowi
registered securities papiery wartościowe
imienne
registration of securities rejestracja papierów
wartościowych
state securities papiery wartościowe
państwowe
transactions in securities operacje na
papierach wartościowych
transferable securities papiery wartościowe
przenoszalne
unquoted securities papiery wartościowe
nie znajdujące się w obrocie
giełdowym
variable-yield securities papiery wartościowe
o oprocentowaniu zmiennym
securities denominated in PLN papiery
wartościowe wyrażone w PLN
securities in issue papiery wartościowe
w obiegu
securities of a participating nature papiery
wartościowe udziałowe
security 1. bezpieczeństwo 2. papier wartościowy
3. zabezpieczenie, rękojmia,
poręka 4. wadium przetargowe
bearer security papier wartościowy na
okaziciela
comprehensive security zabezpieczenie
generalne
decision on security decyzja o zabezpieczeniu
flat-rate security zabezpieczenie rycza
łtowe
public security papier wartościowy
emitowany przez Skarb Państwa
to carry out security dokonać zabezpieczenia
to give security dać jako poręczenie
to lodge a security złożyć kaucję
to pay a security deposit wpłacić
kaucję
to provide security złożyć zabezpieczenie
to return a security deposit zwrócić
kaucję
to stand security for someone poręczyć
za kogoś
security and health protection plan
plan bezpieczeństwa i ochrony zdrowia
security approved for public trading
papier wartościowy dopuszczony do
publicznego obrotu
security collection inkaso papierów wartościowych
Security Council Rada Bezpieczeństwa
(ONZ)
security deposit kaucja
security for a loan zabezpieczenie po-
życzki
security interest zabezpieczenie wierzytelności
security of employment pewność zatrudnienia
security of loan repayment zabezpieczenie
zwrotu pożyczki
security of the public sector papier wartościowy
emitowany przez Skarb Państwa
security on claim zastaw na wierzytelności
security upon mandate papier wartościowy
na zlecenie
seize 1. zająć, skonfiskować, zagarnąć,
dokonywać zaboru 2. dokonać zajęcia
(majątku) 3. pojąć, zrozumieć
seize real property / estate zająć nieruchomość
138
securities denominated in PLN seize real property
seizure 1. wzięcie w posiadanie, zajęcie,
zabór, konfiskata, zagarnięcie 2. schwytanie,
pojmanie 3. przejęcie, przechwycenie
seizure of real property zajęcie nieruchomości
seizure of rights zajęcie praw
self-accusation samooskarżenie
self-administration zarządca własny
self-employed person osoba pracująca na
własny rachunek
self-employment samozatrudnienie
self-management samorząd
self-mutilation samookaleczenie
sell spieniężyć, sprzedawać / sprzedać
selling commission prowizja od sprzeda
ży
senior starszy, wyższy rangą, wysoki
rangą
senior post / position stanowisko kierownicze
senior legal adviser starszy radca prawny
senior management kadra wyższego
szczebla
seniority 1. staż, wysługa lat 2. starszeństwo
seniority pay dodatek za wysługę lat
sense 1. poczucie 2. rozum, rozsądek
sense of duty poczucie obowiązku
sentence (noun) 1. wyrok w sprawie karnej,
kara 2. zdanie, sentencja
to serve a sentence odbywać karę
sentence (verb) wyrokować, skazywać
separation 1. podział 2. separacja, rozłąka
sequestration 1. sekwestr 2. konfiskata
serious poważny
serious offer oferta poważna
serve 1. doręczać / doręczyć (urzędowo)
2. służyć, być w służbie 3. służyć, mieć
zastosowanie 4. obsługiwać, świadczyć
usługi 5. zaopatrywać 6. odbywać praktykę
serve documents doręczać pisma
serve documents with confirmation of
receipt doręczać pisma za pokwitowaniem
serve notice on someonedoręczyćkomuś
wypowiedzenie
service 1. doręczanie, doręczenia 2. służba
3. usługi 4. przysługa, grzeczność 5. nabo
żeństwo 6. połączenie (autobusowe)
acknowledgement of service potwierdzenie
doręczenia
alternative service doręczanie zastępcze
place of service miejsce doręczenia
service date data doręczenia
service occupation zawód usługowy
service of a loan obsługa pożyczki
service supplier świadczący usługi
serviceable conditions stan użytkowości
services usługi, obsługa
servient służebny
servient real estate (POL) nieruchomość
obciążona służebnością, nieruchomość
służebna
servient tenement (UK) nieruchomość
obciążona służebnością, nieruchomość
służebna
servitude 1. serwitut, służebność 2. niewolnictwo,
niewola 3. ciężkie roboty,
katorga
session sesja, posiedzenie, obrady
closed session obrady za zamkniętymi
drzwiami
to be in session obradować
set ustalać, określać, wyznaczać
set norms for work ustalać normy pracy
set aside 1. uchylać, odrzucać, uniewa-
żniać 2. odkładać, rezerwować 3. pomijać,
nie uwzględniać
set aside the arrangement uchylić układ
(z wierzycielami)
set-off / setoff 1. potrącenie (wzajemnych
roszczeń), kompensata 2. przeciwwaga,
kontrastujące tło 3. roszczenie wzajemne
setoff between the creditor and the
debtor potrącenie wzajemnych długów
między wierzycielem a dłużnikiem
setoff of reciprocal claims potrącenia
wierzytelności wzajemnych
139
seizure setoff of reciprocal claims
to make a set-off dokonać potrącenia
settle 1. rozliczyć się 2. ułożyć się, zawrzeć
ugodę 3. ustalić, rozstrzygnąć,
załatwić 4. zapłacić, pokryć, uregulować,
zaspokoić
settle an account rozliczyć konto
settle with the creditors ułożyć się z wierzycielami
settlement 1. rozliczenie, rozrachunek
2. ugoda, układ, porozumienie 3. zap
łata, uregulowanie, zaspokojenie 4. ustalenie,
uzgodnienie 5. rozstrzygnięcie,
załatwienie
settlement of accounts rozliczenie pienię
żne
settlement of purchase rozliczenie zakupu
settlement out of court ugoda pozasą-
dowa
settlement price cena rozliczeniowa
settlement with creditors układ z wierzycielem
settlements with customers and suppliers
rozrachunki z odbiorcami i dostawcami
public and law settlements rozrachunki
publicznoprawne
settlor darowujący, przekazujący majątek
sever 1. dokonywać podziału (majątku)
2. odłączać się, zrywać, oddzielać
severable podzielny, odłączalny
severable liability zobowiązanie podzielne
several oddzielny, indywidualny, osobny
several liability odpowiedzialność indywidualna,
zobowiązanie indywidualne
severance rozdział, odłączenie, podział
severance pay / payment odprawa (wpracy)
sham fikcyjny, pozorny, fałszywy, symulowany,
sztuczny, podrabiany
share 1. udział 2. akcja 3. część 4. świadectwo
udziałowe
allotment of shares przydział akcji
block of shares pakiet akcji
buyout of shares wykup akcji
called-up share akcja kredytowana
capital share udział kapitałowy
disposal or encumbrance of a share
rozporządzanie udziałem / akcją
interest on share odsetki od udziału
issue price of shares cena emisyjna
akcji
parcel of shares pakiet akcji
redemption of shares umorzenie udzia-
łów
reduction of share zmniejszenie
udziału
register of shares księga udziałów
subscription for shares zapis na akcje
to redeem shares umorzyć udziały
to subscribe for shares obejmować
udzia ły
to supplement a share uzupełnić udział
share allotment przydział akcji
share capital kapitał zakładowy
share certificate dokument akcji, świadectwo
akcji
share for in-kind contribution akcja za
aport
share in the estate udział spadkowy
share in the estate due to the heir under
substitution udział spadkowy przypadaj
ący spadkobiercy z tytułu podstawienia
share ledger księga akcji / akcyjna
share of the estate debts udział w długach
spadkowych
share payable on allotment akcja płatna
przy podziale
share payable on calls akcja płatna na
wezwanie
share register księga akcji / akcyjna
shareholder akcjonariusz
shareholders’ meeting zgromadzenie
wspólników
to convene a meeting of shareholders
zwołać zgromadzenie wspólników
to hold a meeting of shareholders odbywać
zgromadzenie wspólników
to summon a meeting of shareholders
zwołać zgromadzenie wspólników
140
settle shareholders’ meeting
sheet metal work roboty blacharskie
shift zmiana (w pracy)
shift work praca zmianowa, na zmianach
shipping wysyłkowy, spedycyjny, morski,
okrętowy
shipping advice zawiadomienie o wysy
łce
shipping advice note zlecenie wysyłkowe
eksportera dla spedytora
shipping agency agencja okrętowa, biuro
okrętowe, biuro spedycyjne
shipping agent agent morski, agent okrętowy
shipping and forwarding agent spedytor
portowy
shipping bill list frachtowy
shipping charges koszty wysyłki / załadunku
shipping expenses koszty wysyłki / za-
ładunku
shipping firm firma spedycyjna
shipping note / permit zlecenie załadunkowe,
kwit załadowczy
shipping opportunity okazja przewozu,
możliwość wysyłki
shipping order zlecenie załadunkowe
/ spedycyjne, polecenie załadowania
shipping place miejsce załadunku / wysy
łki
shipping point (USA) miejsce załadunku
shipping port port załadunku
shipment 1. wysyłka, transport, przewóz
2. dostawa, partia 3. załadunek
shop-assistant ekspedient(ka)
shop steward związkowy mąż zaufania,
rzecznik robotników (w fabryce)
short title skrócona nazwa ustawy
short-term krótkoterminowy
short-term loan pożyczka krótkoterminowa
short-term obligationzobowiązanie krótkoterminowe
sick 1. chory 2. szkodliwy dla zdrowia
3. blady
sick benefit zasiłek chorobowy
sick leave urlop zdrowotny
sick leave note zwolnienie chorobowe
/ lekarskie
sickness 1. choroba 2. nudności, mdłości
sickness allowance zasiłek chorobowy
sickness benefit świadczenie chorobowe
sickness insurance ubezpieczenie na wypadek
choroby
sign 1. znak, oznaka, objaw, symptom
2. napis, wywieszka, szyld
power to sign prawo podpisu
signature podpis, sygnatura
signature certified by a notary public
podpis notarialnie poświadczony
legible signature podpis czytelny
specimen signature wzór podpisu
to put a specimen signature złożyć
wzór podpisu
silent cichy, milczący, małomówny
silent partner cichy wspólnik
simplified uproszczony
simplified procedure procedura uproszczona
single 1. pojedynczy, jedyny, jeden 2. samotny,
niezamężna, nieżonaty 3. jednoosobowy
single establishment agreement zakładowy
układ zbiorowy pracy
single guarantee gwarancja pojedyncza
single-family house dom jednorodzinny
single-member company spółka jednoosobowa
single-party business entity przedsiębiorca
jednoosobowy
sit-down strike strajk okupacyjny
site teren, miejsce pod budowę
site fence ogrodzenie terenu budowy
site superintendent kierownik budowy
skilled wykwalifikowany
skilled workman robotnik przyuczony
slander oszczerstwo, pomówienie, zniesławienie,
obmowa, szkalowanie, potwarz
slanderer oszczerca
slanderous oszczerczy, szkalujący, znies
ławiający
sliding ruchomy, ślizgowy, odsuwany,
rozsuwany
141
sheet metal work sliding
sliding wage scale ruchoma skala płac
slow 1. powolny, wolny 2. opieszały, spowolniony
3. tępy
slow taxpayer podatnik opieszały
slow debtor dłużnik opieszały
small mały, drobny, niewielki
small entrepreneur przedsiębiorca mały
small undertaking przedsiębiorstwo
małe
smuggle przemycać
smuggled goods towary z przemytu
smuggler przemytnik, szmugler
smuggling przemyt, kontrabanda, szmugiel
social 1. społeczny, socjalny 2. towarzyski
3. stadny
social dialogue dialog społeczny
social housing construction budownictwo
socjalne
Social Insurance Fund Fundusz Ubezpieczeń
Społecznych
Social Insurance Institution Zakład
Ubezpieczeń Społecznych
social labour inspectorate społeczna inspekcja
pracy
social security benefits świadczenia socjalne
society 1. towarzystwo, stowarzyszenie
2. społeczeństwo 3. społeczność
Society of Management Accountants,
SMA Stowarzyszenie specjalistów od
rachunkowości menedżerskiej
solatium wynagrodzenie strat moralnych
sole 1. jedyny, wyłączny 2. uniwersalny
sole legatee zapisobiorca uniwersalny
sole heir spadkobierca jedyny
sole possession posiadanie wyłączne
sole trader kupiec indywidualny, przedsiębiorca
samodzielny
solicit 1. zabiegać, starać się 2. prowadzić
handel (w miejscach publicznych) 3. namawiać
do czynu występnego, proponować
czyn nierządny 4. ubiegać się
o zamówienia
solicitor 1. adwokat występujący w niż-
szych sądach (UK) 2. radca prawny (instytucji
publicznej w USA) 3. notariusz
(UK) 4. akwizytor (USA)
solidarity solidarność
solvency wypłacalność
solvent wypłacalny
space przestrzeń, powierzchnia, miejsce
space unclosed przestrzeń niezabudowana
special szczególny, specjalny, wyjątkowy,
jedyny, rodzajowy
special legacy zapis szczególny
special delivery przesyłka ekspresowa
special leave urlop szczególny
specific 1. specyficzny, rodzajowy 2. określony,
konkretny 3. specyficzny,
swoisty, właściwy 4. gatunkowy
specific duty cło specyficzne
specific power of attorney pełnomocnictwo
rodzajowe
specify określać, precyzować, wyszczególniać
specify remuneration określić wynagrodzenie
specimen wzór, przykład, próbka, okaz,
egzemplarz
specimen signature wzór podpisu
to append a specimen signature zło-
żyć wzór podpisu
to put a specimen signature złożyć
wzór podpisu
speech mowa, przemówienie, przemowa
closing speech mowa końcowa
Queen’s speech mowa tronowa
speedy szybki, pospieszny, niezwłoczny,
prędki, rychły
speedy trial rozprawa bez nieuzasadnionych
opóźnień (zgodnie z szóstą poprawk
ą konstytucji USA)
split rozbicie, rozszczepienie, podział,
rozdzielenie
split delivery dostawa partiami
square 1. plac, skwer 2. kwartał (w mieście)
3. pole 4. czworobok
squatter dziki lokator
staff kadra, załoga, personel
staff bonus fund fundusz premiowy
142
sliding wage scale staff bonus fund
staff canteen stołówka pracownicza
stamp 1. pieczęć, pieczątka, stempel
2. znaczek 3. kupon
standard standardowy, typowy, rutynowy,
normalny, zwykły
standard cost method metoda kosztu
standardowego
standard price method metoda stałych
cen ewidencyjnych
standby rezerwowy, zapasowy
standby shift dyżur
state 1. państwowy 2. stanowy
state bond obligacja państwowa
state enterprise przedsiębiorstwo państwowe
state fire brigade / service państwowa
straż pożarna
state labour inspectorate państwowa inspekcja
pracy
state legal person państwowa osoba
prawna
state ownership / property własnośćpaństwowa
state sanitary inspectorate państwowa
inspekcja sanitarna
state treasury skarb państwa
statement 1. sprawozdanie 2. oświadczenie
3. wyciąg 4. statut
copy of the report / statement odpis
sprawozdania
statement of account wyciąg z konta
statement of means oświadczenie finansowe
Statement of Rights and Duties statut
praw i obowiązków
statement on opening reorganisation
proceedings oświadczenie o wszczęciu
postępowania naprawczego
statistics statystyka
status status, pozycja, aktualny stan, stanowisko
statute 1. ustawa, prawo 2. regulamin, statut
3. przepis regulaminowy
wording of the statutes brzmienie
statutu
statutes of a company statut spółki
statutory 1. ustawowy, gwarantowany
ustawą 2. regulaminowy, statutowy
statutory notice ustawowy okres wypowiedzenia
statutory pledge zastaw ustawowy
statutory right of pledge on movables
ustawowe prawo zastawu na rzeczach
ruchomych
stay 1. pobyt, zatrzymanie, postój 2. zawieszenie,
wstrzymanie 3. odroczenie
duration of stay długość pobytu
permanent stay pobyt stały
place of stay miejsce pobytu
temporary stay pobyt czasowy
stay of bankruptcy proceedings zawieszenie
postępowania upadłościowego
stay of execution zawieszenie egzekucji,
zawieszenie wykonania wyroku
steal kraść, wykradać
stealing mania kleptomania
stepchild pasierb, pasierbica
stepdaughter pasierbica
stepfather ojczym
stepmother macocha
stepparent rodzic przybrany
stepson pasierb
stipulate przewidywać, określać, zastrzegać,
zobowiązywać się
stipulation 1. klauzula, warunek, zastrze-
żenie, postanowienie umowne 2. uznanie
prawdziwości (faktu)
stock 1. magazyn, skład, zapas 2. akcja
(USA), kapitał akcyjny 3. walor, papier
wartościowy, obligacja 4. inwentarz
5. ród
to be out of stock brakować na składzie
to clear the stock wyprzedać zapas
to have in stock mieć na składzie
to refill / to replenish the stock uzupe
łniać zapas
stock book księga magazynowa
stock exchange circles sfery / koła / kręgi
giełdowe
stock exchange order zlecenie giełdowe
stock on hand stan magazynu
143
staff canteen stock on hand
stock turnover obrót magazynowy
stock valuation ocena inwentaryzacyjna
stock-room skład podręczny
stonework roboty kamieniarskie
stoppage 1. przerwa, przestój (w pracy)
2. postój 3. przerwa, wstrzymanie
stoppage of work przerwa w pracy, porzucenie
pracy
storage 1. składowanie, magazynowanie,
przechowywanie 2. magazyn, skład,
przechowalnia 3. opłata za przechowanie,
składowe
period of storage okres składowania
place of storage miejsce składowania
temporary storage czasowe składowanie
to provide storage space zapewnić
przestrzeń składową
storage certificate dowód składowy
storage charges opłaty składowe
storage costs koszty składowania
storage facilities urządzenie magazynowe
storage space przestrzeń składowa
store składować, magazynować, przechowywać
storehouse business przedsiębiorstwo
składowe
storing złożenie na skład
storing depositor składający
storing of goods składowanie towaru
strike 1. strajk 2. atak, uderzenie, cios
all-out strike strajk generalny, powszechny
general strike strajk generalny, powszechny
go-slow strike strajk włoski
hunger-strike strajk głodowy
political strike strajk polityczny
proclamation of a strike ogłoszenie
strajku
rail strike strajk kolejarzy
sit-down strike strajk okupacyjny
sympathetic strike strajk solidarnościowy
to call a strike ogłosić strajk
to call the workers out on strike wezwać
robotników do strajku
to come out on strike zacząć strajk
to declare a strike ogłosić strajk
to go on strike rozpocząć strajk
to stage a strike zorganizować strajk
token strike strajk ostrzegawczy
warning strike strajk ostrzegawczy
wild-cat strike strajk dziki
strike alert pogotowie strajkowe
strike campaign akcja strajkowa
strike funds fundusz strajkowy
strike leader przywódca strajku
strike movement ruch strajkowy
strike notice zapowiedź strajku
strike picket pikieta strajkowa
strike wave fala strajków
strike off wykreślić, usunąć
strike off the register wykreślić z rejestru
strike-breaker łamistrajk
striker strajkujący, uczestnik strajku
strip search rewizja osobista
strive dążyć, usiłować, zmagać się
strive to reach an amicable resolution of
a dispute dążyć do polubownego za-
łatwienia sporu
structural 1. strukturalny 2. budowlany,
konstrukcyjny
structural unemployment bezrobocie
strukturalne
structure 1. struktura, organizacja, plan
2. budowa
suability zaskarżalność
suability of a legal act zaskarżalność
czynności prawnej
subject 1. poddany, obywatel 2. przedmiot
3. temat
subject to 1. podlegający 2. uzależniony
od 3. z zastrzeżeniem
subject to prescription podlegający przedawnieniu
sublet podnajmować
submission 1. złożenie, przedłożenie,
zgłoszenie 2. uległość, posłuszeństwo
3. wniosek 4. zdanie, opinia
144
stock turnover submission
submission of the pension claim złożenie
wniosku o emeryturę
subordinated podporządkowany, podleg
ły
subordinated loan pożyczka podporządkowana
subscribe 1. subskrybować, zapisywać
się 2. prenumerować 3. umieszczać,
składać (podpis)
subscribe for a share zapisać się na akcję
subscription 1. subskrypcja, abonament,
prenumerata 2. zapis 3. przedpłata
4. składka, ofiara
subscription of shares zapis na akcje
subsidiary 1. subsydiarny, dodatkowy,
uboczny, pomocniczy 2. zależny
subsidiary liability of a partner odpowiedzialność
subsydiarna wspólnika
subsidiary loan pożyczka uzupełniająca
substantiate uprawdopodobnić, uzasadniać,
potwierdzać prawdziwość, dowodzić
substantiate circumstances giving
ground for the bankruptcy petition
uprawdopodobnić okoliczności uzasadniaj
ące wniosek o ogłoszenie upadłości
substitute (adjective) podstawiony, zastępczy
substitute heirspadkobiercapodstawiony
substitution 1. podstawienie, zastąpienie,
substytucja 2. zastępstwo
substitution of an heir podstawienie pospolite
substitution of an heir on trust podstawienie
powiernicze
subtenant podnajemca
succeed 1. następować (po kimś), przejmować
obowiązki po 2. udać się, powieść
się, zakończyć się powodzeniem
succeed to the rights and duties of an
heir wstąpić w prawa spadkobiercy
succession 1. sukcesja, dziedziczenie,
spadkobranie 2. kolejność, następstwo
3. szereg, seria
by right of succession w drodze dziedziczenia
line of succession kolejność powołania
do spadku
succession duty podatek spadkowy
succession in the direct line dziedziczenie
w linii prostej
succession of relatives in the ascending
line dziedziczenie krewnych linii
wstępnej
successor 1. następca, sukcesor 2. spadkobierca,
dziedzic
singular successor spadkobierca pod
tytułem szczególnym
suicide samobójstwo
to attempt suicide usiłować popełnić
samobójstwo
suitable odpowiedni, właściwy, stosowny,
nadający się, pasujący
suitable offer oferta odpowiednia, do
przyjęcia
sum 1. suma, kwota 2. obliczenie, rachunek
reduction of the sum obniżenie sumy
summary 1. krótki, skrócony, pobieżny
2. przyoepieszony, doraźny (o trybie postępowania)
summary declaration deklaracja skrócona
summon 1. wzywać, zwoływać 2. pozywać
do sądu
summons wezwanie, nakaz stawiennictwa
(przed sądem)
court summons wezwanie sądowe
Sunday working praca w niedzielę
superintendent nadzorca, kontroler, inspektor,
zarządca, kierownik
superior (adjective) 1. zwierzchni, nadrzędny,
wyższy rangą, starszy 2. lepszy,
górujący nad czymoe / kimś, przewyż-
szający 3. pierwszorzędny, wyborny
superior (noun) zwierzchnik, przełożony
supervision 1. nadzór, dozór, kierownictwo
2. opieka
to exercise supervision sprawować
nadzór
supervisor 1. mistrz, nadzorca, inspektor,
kontroler 2. zarządca
145
submission of the pension claim supervisor
supervisory nadzorczy, kontrolny
supervisory board rada nadzorcza
chair of a supervisory board przewodnicz
ący rady nadzorczej
member of a supervisory board
członek rady nadzorczej
supervisory board regulations regulamin
rady nadzorczej
supervisory personnel personel nadzoru
supplement uzupełniać,załączaćdodatek
supplement a share uzupełnić udział
supplement the list of claims uzupełniać
listę wierzytelności
supplementary kapitał zapasowy
supplementary capital zapasowy, dodatkowy,
uzupełniający
supplementary income dochód dodatkowy
supply 1. dostawa, dostarczanie, zaopatrywanie,
zasilanie 2. świadczenie
(usług) 3. podaż
supply for consideration dostawa odp
łatna
supply of services by the public postal
services świadczenie usług przez publiczne
służby pocztowe
supply of services carried out free of
charge świadczenie usług nieodpłatne
supply of services for consideration
świadczenie usług za wynagrodzeniem
suppress 1. ukryć, zataić 2. tuszować, blokować,
uniemożliwić nadanie (audycji),
zdjąć z anteny
suppress a will ukryć / zataić testament
supreme najwyższy, naczelny, nadzwyczajny,
niezwykły
supreme audit chamber Najwyższa Izba
Kontroli
surety 1. poręczyciel, gwarant 2. poręka,
gwarancja, kaucja, zabezpieczenie, rękojmia
3. pewność
to stand surety poręczyć za kogoś
to act as surety poręczyć za kogoś
surety bond list gwarancyjny
surety’s declaration oświadczenie poręczyciela
suretyship poręczenie, gwarancja, rękojmia
unlimited suretyship poręczenie bezterminowe
surety for a debt poręczenie za dług
surrender 1. oddanie, wydanie, zwrot,
przekazanie 2. wyrzeczenie się, zrzeczenie
się 3. kapitulacja, poddanie
surrender of the subject of lease zwrot
przedmiotu najmu
surtax podatek wyrównawczy
survivor osoba pozostała przy życiu, osoba,
która przeżyła kogoś (najbliższy
krewny zmarłego)
survivor’s pension renta rodzinna
suspect (noun) podejrzany
suspect (verb) podejrzewać, powątpiewać
suspension 1. zawieszenie, wstrzymanie
2. odroczenie
suspension of prescription przerwa przedawnienia
suspension of running of period of limitation
zawieszenie biegu przedawnienia
suspension of the course of limitation
zawieszenie przedawnienia
suspensive zawieszający, wstrzymujący
suspensive procedure procedura zawieszaj
ąca
suspicion podejrzenie, zarzut
groundless suspicion nieuzasadnione
podejrzenie
on suspicion pod zarzutem
to arouse suspicion wzbudzać podejrzenia
to cast suspicion on rzucać podejrzenia
na
to harbour suspicions żywić podejrzenia
swear in zaprzysięgać (kogoś)
swearing-in zaprzysiężenie
sworn 1. przysięgły, zaprzysiężony 2. zaprzysięg
ły (wróg)
sworn expert zaprzysiężony biegły
sworn guarantee gwarancja pod przysięg
ą
146
supervisory sworn guarantee
sworn statement oświadczenie pod przysięg
ą, zaprzysiężone oświadczenie
sworn translator / interpreter tłumacz
przysięgły
sympathetic 1. współczujący 2. solidarnościowy
sympathetic strike strajk solidarnościowy
symptom objaw, oznaka, symptom
symptoms of occupational disease objawy
choroby zawodowej
syndicate syndykat, konsorcjum
syndicated loan pożyczka konsorcjalna
system system, układ, instalacja
compensation system system rekompensat
continuous quotation system system
notowań ciągłych
drawback system system ceł zwrotnych
internal control system system kontroli
wewnętrznej
pay system system płac
tax system system podatkowy
system of work organizacja pracy
147
sworn statement system of work
T
tacit milczący, cichy (o zgodzie)
tail 1. określenie dziedziców majątku
2. ograniczone prawo własności
take advantage of korzystać z
take advantage of an offer skorzystać
z oferty
take on przyjąć, zatrudnić
take on an employee przyjąć pracownika
take out zaciągnąć, wziąć
take out a loan wziąć pożyczkę
take part in uczestniczyć w
take possession of objąć w posiadanie,
wejść w posiadanie
take-home pay pensja na rękę, pensja
netto
tally sheet świadectwo liczenia / mierzenia
tangible materialny, namacalny
tangible assets aktywa materialne
tangible property dobra materialne
target docelowy
target capital kapitał docelowy
target company / partnership spółka
przejęta
tariff taryfa, cło
anti-dumping tariff cło antydumpingowe
autonomous tariff cło autonomiczne
conventional tariff cło konwencyjne,
umowne
removal of tariff walls zniesienie barier
celnych
to remove tariff walls znieść bariery
celne
differential tariff cło dyferencyjne
tariff agreementukładcelny,umowacelna
tariff ceiling plafon taryfowy
tariff measures oerodki taryfowe
tariff policy polityka celna
tariff wall bariera celna
tax (verb) opodatkować
tax (noun) podatek
dog (licence) tax podatek od psów
indirect tax podatek pośredni
output tax podatek od wartości wytworzonej
to levy a tax pobierać, oeciągać podatek
tax arrears zaległość podatkowa
tax assessment wymiar podatku
tax authority organ podatkowy
tax authority’s cashier kasa organu podatkowego
tax base podstawa opodatkowania
tax case sprawa podatkowa
tax chamber izba skarbowa
tax-chamber director dyrektor izby skarbowej
tax collector inkasent
tax declaration deklaracja podatku
tax instalment rata podatku
tax law prawo podatkowe
tax liability zobowiązanie podatkowe
current tax liability bieżące zobowią-
zanie podatkowe
overdue tax liability zaległe zobowią-
zanie podatkowe
tax lien zastaw skarbowy
tax lien register rejestr zastawów skarbowych
tax obligation obowiązek podatkowy
failure to fulfil a tax obligation niedope
łnienie obowiązku podatkowego
148
tax office urząd skarbowy
tax-office comptroller naczelnik urzędu
skarbowego
tax on cars podatek od samochodów
tax on movables podatek rzeczowy / od
ruchomości
tax on oils and fats podatek od tłuszczów
jadalnych
tax on sales of land podatek od obrotu
nieruchomościami
tax on services podatek od świadczenia
usług
tax on transactions podatek od transakcji
tax on transfer of stocks and bonds podatek
od papierów wartościowych
tax on wages podatek od wynagrodzeń
tax payment deadline termin płatności
podatku
tax procedure postępowanie podatkowe
tax rebate zwrot nadpłaty podatku
tax refund zwrot podatku
tax relief ulga podatkowa
tax remitter płatnik
tax statute ustawa podatkowa
taxable podlegający opodatkowaniu
to be taxable podlegać opodatkowaniu
taxable amount / base podstawa opodatkowania
taxable person podatnik
taxation opodatkowanie
direct taxation opodatkowanie bezpośrednie
double / dual taxation podwójne opodatkowanie
progressive taxation opodatkowanie
progresywne
proportional taxation opodatkowanie
proporcjonalne
to be subject to taxation podlegaćopodatkowaniu
taxation at the source opodatkowanie
u źródła
taxation legislation ustawodawstwo podatkowe
taxation object przedmiot opodatkowania
taxpayer podatnik
taxpayer’s heir spadkobierca podatnika
taxpayer’s liability odpowiedzialność
płatnika
taxpayer’s property majątek podatnika
teacher nauczyciel
team zespół, drużyna
to be a team player umieć pracować
w zespole
to be part of a team być częoecią zespo
łu
to lead a team kierować zespołem
team work praca zespołowa
technical techniczny
technical personnel personel techniczny
technical profession pracownicy techniczni
teleworking praca na odległość
temporary tymczasowy, czasowy
temporary workman robotnik zatrudniony
w niepełnym wymiarze godzin
temporary layoff zawieszenie stosunku
pracy
temporary storage of goods czasowe
składowanie towarów
tenancy 1. dzierżawa, najem 2. czas trwania
dzierżawy 3. nieruchomość
expiration of tenancy wygaśnięcie
dzierżawy
perpetual tenancy dzierżawa wieczysta
tenancy at will dzierżawa, która może
być rozwiązana przez obydwie strony
bez wypowiedzenia
tenancy for life dzierżawa wieczysta
tenancy of a thing dzierżawa rzeczy
tenancy of an agricultural real estate
dzierżawa nieruchomości rolnej
tenancy of an enterprise dzierżawa przedsiębiorstwa
term of tenancy okres dzierżawy
termination of a tenancy agreement
rozwiązanie umowy dzierżawy
tenant najmobiorca, najemca, lokator,
dzierżawca
life tenant dzierżawca dożywotni
149
tax office tenant
shooting tenant dzierżawca terenów
łowieckich
tenant at will dzierżawca wolny (dzierżawi
ący z woli właściciela)
tenants’ housing co-operative society
spółdzielnia mieszkaniowa
tender 1. przetarg 2. oerodek płatniczy
3. oferta przetargowa
by means of a tender, by tender
w drodze przetargu
legal tender prawny oerodek płatniczy
limited invitation to tender przetarg
ograniczony
public invitation to tender przetarg
nieograniczony
to call for tenders ogłosić przetarg
to invite tenders ogłosić przetarg
tender made in writing przetarg pisemny
tender made orally przetarg ustny
tender bid oferta przetargowa
tenderee oblat, zamawiający (w przetargu)
tenderer licytant, oferent, submitent
tenement 1. majątek dzierżawny, prawo
majątkowe dzierżawne, wynajmowane
mieszkanie, mieszkanie lokatorskie
2. kamienica czynszowa
tentative próbny, eksperymentalny, tymczasowy
tentative offer oferta próbna
tenure 1. kadencja 2. urzędowanie, piastowanie
urzędu 3. etat, stała posada
4. tytuł posiadania własności (nieruchomości)
5. czynsz dzierżawny
term 1. termin (słowo) 2. kadencja, sesja,
semestr, okres, termin
term loan pożyczka terminowa
term of notice termin wypowiedzenia
term of tenancy okres dzierżawy
term of the performance of duties okres
pełnienia obowiązków
terminate 1. rozwiązać, wypowiedzieć,
przerywać 2. upływać, kończyć się
terminate a contract of employment
rozwiązać umowę o pracę
terminate a contract of employment by
notice rozwiązać umowę o pracę za wypowiedzeniem
terminate a contract of employment
without notice rozwiązać umowę o pracę
bez wypowiedzenia
terminate tenancy rozwiązać umowę
dzierżawy
terminate tenancy by notice rozwiązać
umowę dzierżawy za wypowiedzeniem
terminate the contract of lease wypowiedzieć
najem
terminate the contract of lease with the
observance of the contractual time
limits wypowiedzieć najem z zachowaniem
terminów umownych
termination 1. rozwiązanie, wypowiedzenie
2. zakończenie, koniec 3. wygaśnięcie
termination of a lease agreement wypowiedzenie
umowy najmu
termination of a partnership deed wypowiedzenie
umowy spółki
termination of a tenancy agreement
rozwiązanie umowy dzierżawy
termination of employment rozwiązanie
stosunku pracy, rozwiązanie umowy
o pracę
termination of tax liabilitieswygaśnięcie
zobowiązań podatkowych
terms 1. warunki 2. stosunki
terms of a loan warunki pożyczki
territory 1. terytorium, obszar, teren
2. sfera, zakres 3. region, rejon
customs territory obszar celny
state territory terytorium państwa
trust territory terytorium powiernicze
testacy pozostawienie testamentu (przed
oemiercią)
testament testament
testamentary testamentowy, zapisany
w testamencie
testamentary arrangements rozporzą-
dzenia testamentowe
testamentary capacity zdolność testamentowa
(testowania)
testamentary giftdarowiznatestamentowa
150
tenant at will testamentary gift
testamentary succession by disposition
dziedziczenie testamentowe
testamentary witness świadek sporzą-
dzenia testamentu
testator testator, spadkodawca
testify zeznawać, świadczyć, poświadczać,
dawać świadectwo
testimonium clause klauzula poświadczenia
testimony 1. zeznanie 2. świadectwo
first-hand testimony naoczne świadectwo
theft kradzież
thief złodziej
petty thief złodziejaszek
thieve kraść, podkradać
thing rzecz, artykuł, przedmiot, sprawa
thing lent for use rzecz użyczona
thing loaned rzecz pożyczona
third person osoba trzecia
threat 1. groźba, pogróżka 2. zagrożenie,
niebezpieczeństwo
to pose a threat stanowić zagrożenie
timber drewno budowlane
timberland las budulcowy
time czas, okres, termin
time based pay system czasowy system
płac
time limit for the performance termin
spełnienia świadczenia
time off for overtime work czas wolny
za pracę nadliczbową
time-barred przedawniony
time-consuming work praca czasoch
łonna
title tytuł, prawo własności
title of claim tytuł wierzytelności
toll myto, opłata za przejazd
total całkowity, łączny, ogólny, zupełny,
suma
total amount of a loan całkowita wielkość
pożyczki
total amount of indebtedness całkowita
suma zadłużenia
total estate masa spadkowa
town planner urbanista
trade 1. handel, wymiana handlowa 2. zawód,
fach, rzemiosło, praca 3. branża,
dziedzina
trade accounts payable zobowiązanie
z tytułu dostaw
trade occupation zawód handlowy
trade secret tajemnica handlowa
trade union związek zawodowy
trade union confederation konfederacja
związków zawodowych
trade union headquarters centrala związkowa
trade union organisation of an establishment
zakładowa organizacja
związkowa
trader 1. kupiec, handlarz 2. statek / okręt
handlowy 3. członek giełdy spekulujący
na własny rachunek (USA)
Trades Union Congress kongres związków
zawodowych
trade-union movement ruch związkowy
trademark znak towarowy
tradinghandel,obróthandlowy,transakcje
trading debts długi spółki
train przeszkolić, szkolić, tresować
train an employee in the field of work
safety and hygiene przeszkolić pracownika
w zakresie bezpieczeństwa
i higieny pracy
trained przeszkolony, wykwalifikowany
trained workman robotnik wykwalifikowany
trainee 1. praktykant, stażysta 2. terminator,
uczeń
training 1. kształcenie, szkolenie, praktyka,
staż 2. trening
in-company training doskonalenie zawodowe
w miejscu pracy
training in crafts nauka rzemiosła
training leave urlop szkoleniowy
transaction 1. czynność 2. operacja,
transakcja
business transaction transakcja handlowa
cash transaction transakcja gotówkowa
151
testamentary succession by disposition transaction
incomplete legal transaction czynność
prawna niezupełna
legal transaction czynność prawna
transaction value wartość transakcyjna
transfer (verb) przelać / przekazać
transfer into an account przelać / przekazać
sumę na konto
transfer the amount przekazać kwotę
transfer (noun) 1. przelew, cesja, przekaz,
odstąpienie, przekazanie 2. przeniesienie,
transfer, przewożenie 3. zbycie 4.
przeksięgowanie 5. stacja przeładunkowa
transfer of ownership przeniesienie własności
transfer of ownership of property przeniesienie
własności rzeczy
transfer of ownership of property rights
przeniesienie własności praw majątkowych
transfer of possession przekazanie, delegacja
posiadania
transfer of shares zbycie akcji, przelew
akcji
transfer order polecenie przelewu
transfer to another job przeniesienie do
innej pracy
transferable zbywalny, dający się przenieść
transferable share akcja obiegowa, akcja
zbywalna
transformation przekształcenie, transformacja,
przemiana
day of transformation dzień przekszta
łcenia
draft terms of transformation plan
przekształcenia
to draft / todrawupthetransformation
plan sporządzić plan przekształcenia
to support the transformation wypowiedzieć
się za przekształceniem
transformation date dzień przekształ-
cenia
transformation plan plan przekształ-
cenia
transformed przekształcony
transformed company / partnership
spółka przekształcona
transgress łamać (prawo), wykraczać
transgression wykroczenie, występek,
złamanie (prawa)
transgressor przestępca
tranship 1. przeładować 2. przesiadać się
tranship the goods przeładować towary
transhipment1.przeładunek2.przesiadka
transit tranzyt, przejazd, przewóz
internal transit tranzyt wewnętrzny
external transit tranzyt zewnętrzny
transit duty cło tranzytowe
transit procedure procedura tranzytu
transport przewóz, transport, komunikacja
transport staff personel transportu
transportation transport, przewóz, przewo
żenie, transportowanie
duty on transportation podatek od
transportu
transportation tax podatek od transportu
travel podróż, podróżowanie
travelling expenses wydatki na podróże
służbowe
treasury 1. skarbiec 2. skarb państwa
treasury bill, T-bill weksel skarbowy,
bon skarbowy
treasury bond, government bond obligacja
skarbowa
treaty traktat, układ
treaty obligations zobowiązanie traktatowe
Treaty on European Union Traktat Unii
Europejskiej
trespass naruszenie, przekroczenie, nadu
życie
trespass to land naruszenie praw do ziemi
trial 1. proces, rozprawa 2. badanie, test,
próba
trial calendar / list kalendarz rozpraw
trial period okres próbny
tripartite trójstronny, trójdzielny
tripartite confederation konfederacja
trójstronna
152
transaction value tripartite confederation
trust 1. zaufanie, ufność, wiara 2. powiernictwo,
zarząd powierniczy 3. powierzenie
4. fundacja 5. opieka, przechowanie
6. trust
trust fund fundusz powierniczy
trustee 1. powiernik 2. zarządca, administrator,
kurator
trustee in bankruptcy kurator, syndyk
turmoil chaos, zamieszanie, zamieszki,
niepokój
thrown into turmoil (o kraju) pogrążony
w chaosie
turnkey pod klucz, do natychmiastowego
zasiedlenia
turnkey contract kontrakt na wykonawstwo
/ budowanie pod klucz
turnover obrót, obroty
turnover credit kredyt obrotowy
turnover tax podatek obrotowy
153
trust turnover tax
U
ulterior ukryty, skryty
ulterior motive motyw ukryty
unanimous jednomyślny, jednogłośny
unauthorised nieupoważniony, nieuprawniony,
nielegalny, bez pozwolenia
unborn nienarodzony
unborn child dziecko nienarodzone
unconditional 1. bezwarunkowy 2. bezgraniczny
unconditional declaration bezwarunkowe
oświadczenie
unconstitutional niekonstytucyjny, niezgodny
z konstytucją
uncontested za zgodą obydwu stron, bezsporny,
bezkonfliktowy
uncontested divorce rozwód za zgodą
obydwu stron
under age małoletni, niepełnoletni (o osobie)
under construction w budowie
under mutual agreement za porozumieniem
stron
underemployment niepełne zatrudnienie
undergo ulegać, przechodzić, przeżywać
undergo customs examination przejść
rewizję celną
underground 1. podziemny 2. ukryty,
tajny
underground work roboty podziemne
understanding porozumienie, ugoda
undertake przyjmować, podejmować się,
przedsiębrać, zobowiązywać się
undertake a commissionprzyjąćzlecenie
undertake activities podejmować dzia-
łania
undertaking 1. przedsięwzięcie 2. zobowi
ązanie 3. usługi pogrzebowe 4. przedsiębiorstwo
commercial undertaking przedsięwzięcie
handlowe
joint undertaking przedsięwzięcie
wspólne
to embark on an undertaking rozpocz
ąć przedsięwzięcie
to take part in an undertaking wziąć
udział w przedsięwzięciu
underwater work roboty podwodne
underwriter 1. ubezpieczyciel, asekurator
2. subskrybent 3. gwarant, poręczyciel
underwriters towarzystwo ubezpieczeniowe
undischarged nie zwolniony od spłaty
długów
undischarged bankrupt bankrut nieprzywrócony
do praw
undisturbed niezakłócony
undisturbed possession posiadanie niezak
łócone
undivided niepodzielony, niepodzielny
undivided inheritance spadek niepodzielny
undue 1. nieuzasadniony, zbytni, nadmierny
2. niepożądany 3. niewłaściwy
4. nienależny, niepłatny
undue influence niepożądany wpływ
unemployable niezdolny do pracy
unemployment bezrobocie
cyclical unemployment bezrobocie cykliczne
female unemployment bezrobocie kobiet
154
frictional unemployment bezrobocie
krótkotrwałe / przejoeciowe
rising unemployment bezrobocie rosn
ące
rural unemployment bezrobocie na
wsi
seasonal unemployment bezrobocie
sezonowe
unemployment due to technical progress
bezrobocie spowodowane postępem
technicznym
unemployment insurance ubezpieczenie
od bezrobocia
unemployment insurance benefits
świadczenia z tytułu ubezpieczenia na
wypadek bezrobocia
unemployment insurance institution instytucja
ubezpieczenia na wypadek bezrobocia
unfeasibility niemożność świadczenia
uniform jednolity, jednakowy
unilateral jednostronny, unilateralny
unilateral transaction czynność prawna
jednostronna
union unia, związek
union of civil servants związek zawodowy
pracowników służb publicznych
union representative przedstawicielstwo
związkowe
unit 1. jednostka 2. oddział 3. część, segment
dwelling unit jednostka mieszkaniowa
housing unit jednostka mieszkaniowa
local governmental unit jednostka samorz
ądu terytorialnego
participation unit jednostka uczestnictwa
to repurchase participation units odkupywać
jednostki uczestnictwa
to sell participation units zbywać jednostki
uczestnictwa
unit of currency jednostka pieniężna
United Nations (UN) Organizacja Narodów
Zjednoczonych (ONZ)
unjustified nieusprawiedliwiony, niezasadny
unjustified absence at work nieusprawiedliwiona
nieobecność w pracy
unlawful nielegalny, bezprawny, niedozwolony
unlawful interference samowola
unlimited nieograniczony,bezograniczeń
unlimited liability odpowiedzialność nieograniczona
unlimited power of attorney pełnomocnictwo
nieograniczone
unlimited useużytkowaniebezterminowe
unload rozładować, rozładowywać
unload the goods rozładować towary
unmarried nieżonaty, niezamężna
unpaid 1. bezpłatny, bez wynagrodzenia
(o urlopie) 2. niespłacony, niezap
łacony
unpaid leave urlop bezpłatny
unregistered niezarejestrowany
unregistered company spółka niezarejestrowana
unrestricted nieograniczony
unrestricted sale sprzedaż z wolnej ręki
unsecured 1. niezabezpieczony 2. nie
ubezpieczony
unsecured bond obligacja niezabezpieczona
unsecured loan pożyczka niezabezpieczona
unskilled niewykwalifikowany
unskilled worker pracownik niewykwalifikowany
unsolicited niewywołany, niezamówiony,
niechciany
unsolicited offer oferta niewywołana
unworthiness 1. niegodność 2. niezdatność
unworthiness to inherit niegodność do
dziedziczenia
usucaption zasiedzenie
to acquire by usucaption nabyć przez
zasiedzenie
usufruct użytkowanie, prawo do użytkowania
cessation of usufruct wygaśnięcie użytkowania
155
unemployment due to technical progress usufruct
contractual usufruct użytkowanie
umowne
irregular usufruct użytkowanie nieprawid
łowe
legal usufruct ustawowe prawo użytkowania
life usufruct użytkowanie dożywotnie
non-transferable usufruct użytkowanie
niezbywalne
perpetual usufruct użytkowanie wieczyste
to create usufruct ustanowić użytkowanie
to let the land for perpetual usufruct
oddać grunt w użytkowanie wieczyste
usufruct by usucaptionużytkowanieztytu
łu zasiedzenia
usufruct of movable propertyużytkowanie
ruchomości
usufruct of real estate użytkowanie nieruchomości
usufruct of rights użytkowanie praw
usufructuary użytkownik
usurer lichwiarz
usurious lichwiarski
usurious loan pożyczka lichwiarska
usurp uzurpować sobie, przywłaszczać
sobie
usurpation uzurpacja
usury lichwa
utilities świadczenia dodatkowe (woda,
gaz, prąd)
utility użyteczność, pożytek
utility charges opłaty komunalne
utter posługiwać się fałszywymi dokumentami,
puszczać w obieg (fałszywe
banknoty)
156
usufruct by usucaption utter
V
vacancy 1. wakat, etat, wolne miejsce
2. wolny pokój
vacate zwrócić, opróżnić, opuoecić (np. lokal)
vacation 1. wakacje, urlop 2. zwolnienie,
opuszczenie (lokalu)
vacation leave urlop wypoczynkowy
valid 1. prawomocny, ważny 2. słuszny,
zasadny, uzasadniony
valid decision approving the arrangement
prawomocne postanowienie zatwierdzaj
ące układ
validity 1. ważność, prawomocność
2. słuszność, zasadność 3. wiarygodność
(dokumentów)
validity of a legal transaction / legal act
ważność czynności prawnej
validity of a will ważność testamentu
valuation wartościowanie, wycena,
ocena
valuation of shares wycena akcji
valuations of movable tangible property
wycena ruchomości
value wartość, znaczenie
to determine the value of goods ustalić
wartość celną towarów
to reduce the value obniżyć wartość
celną
value added tax (VAT) podatek od wartości
dodanej
value added tax charge on inputs podatek
od wartości dodanej od nakładów
variable interest rate loan pożyczka
o oprocentowaniu zmiennym
valuer (UK) rzeczoznawca
venue 1. miejsce, lokalizacja 2. miejsce
rozprawy 3. ustalenie właściwości terytorialnej
sądu
verbal 1. ustny, werbalny 2. dosłowny
verbal offer oferta ustna
verbal testament testament ustny
verdict orzeczenie, werdykt, wyrok
veterinary weterynaryjny
veterinary certificate świadectwo weterynaryjne
vicarious doznawany pośrednio, zastępczy
victim ofiara, osoba chora, osoba poszkodowana
vindication 1. dochodzenie, domaganie
się, windykacja, rewindykacja 2. rehabilitacja,
oczyszczenie (z zarzutów)
3. obrona 4. usprawiedliwienie
violation naruszenie, pogwałcenie, złamanie
grave violation of the basic employee’s
duties ciężkie naruszenie obowi
ązków
violation of work duties naruszenie obowi
ązków pracowniczych
violence 1. gwałt, przemoc 2. gwałtowność
vocation 1. powołanie 2. zawód, profesja
vocational zawodowy
vocational guidance poradnictwo / doradztwo
zawodowe
vocational training kształcenie zawodowe
void nieważny, bezskuteczny, nieistotny
prawnie
voidable podlegający unieważnieniu
voluntary 1. dobrowolny 2. nieodpłatny
157
voluntary arrangement postępowanie
ugodowe
voluntary liquidation likwidacja dobrowolna
voluntary redemption dobrowolne umorzenie
udziałów
voluntary winding up rozwiązanie dobrowolne
voting głosowanie
advance voting głosowanie przedterminowe
compulsory voting głosowanie obowi
ązkowe
preferential voting głosowanie preferencyjne
result of voting wynik głosowania
tactical voting głosowanie taktyczne
to abstain from voting wstrzymać się
od głosowania
to order voting zarządzić głosowanie
to proceed to voting przystąpić do głosowania
voting by roll-call głosowanie imienne
voting method system głosowania
voting on a show of hands głosowanie
przez podniesienie ręki
voting on the arrangement głosowanie
nad układem
voting order kolejność głosowania
voting result wynik głosowania
158
voluntary arrangement voting result
W
wage płaca, wynagrodzenie, pobory
wage demands żądania / roszczenia płacowe
wage fixing kształtowanie płac
wage index wskaźnik płac
wage indexing indeksacja płac
wage level poziom płac
wage structure struktura płac
wage table siatka płac
wage in kind wynagrodzenie w naturze
wage-earner żywiciel rodziny
wages wynagrodzenie pracowników fizycznych
wages for housework wynagrodzenie za
pracę domową
waive 1. rezygnować, ustępować, zrzekać
się (prawa) 2. uchylać / uchylić
waive the bankruptcy procedure uchylić
postępowanie upadłościowe
waiver 1. zrzeczenie się (z prawa)
2. zwolnienie (z obowiązku)
war wojna
war loan pożyczka wojenna
warehouse skład, dom składowy, magazyn,
hurtownia (UK)
free warehouse wolny skład
customs warehouse skład celny
private customs warehouse skład celny
prywatny
public customs warehouse skład celny
publiczny
type of warehouse rodzaj składu
to introduce goods into the customs
warehouse wprowadzić towar do składu
celnego
to operate a customs warehouse prowadzić
skład celny
to remove the goods from the customs
warehouse wyprowadzić towar ze składu
celnego
to store goods in a customs warehouse
złożyć towary w składzie celnym
warehouse building budynek magazynowy
warehouse fee składowe
warehouse hand robotnik składowy
warehouse keeper osoba prowadząca
skład celny
warehouse warrant warrant
warehouse’s by-laws regulamin domu
składowego
warehouseman 1. magazynier, pracownik
składu 2. właściciel składu
warning ostrzeżenie, przestroga
warning strike strajk ostrzegawczy
warrant 1. nakaz 2. gwarancja, atest 3. licencja,
upoważnienie 4. pokwitowanie
search warrant nakaz rewizji
to issue a warrant wydać nakaz
warrant of arrest nakaz aresztowania
warrant of execution nakaz egzekucji
warranty rękojmia, gwarancja
warranty for legal defects rękojmia za
wady prawne
warranty for physical defects rękojmia
za wady fizyczne
Warsaw Stock Exchange Warszawska
Giełda Papierów Wartościowych
water inlet dopływ wody
wave fala
159
strike wave fala strajków
wear and tear zwykłe zużycie
wear and tear of the thing as a result of
its correct use zużycie rzeczy będące
następstwem prawidłowego używania
weekly tygodniowy, cotygodniowy
weekly rest period odpoczynek tygodniowy
weekly wage płaca tygodniowa
weight 1. waga, ciężar 2. system wag, jednostka
wagi
weight certificate świadectwo wagi
weighted average cost method metoda
oeredniej ważonej
weighted tariff cło ważone, stawka celna
ważona
welfare 1. opieka społeczna 2. dobrobyt,
pomyślność
welfare fund fundusz socjalny
welfare needs potrzeby socjalno-bytowe
welfare payment zasiłek opieki spo-
łeczej
welfare work praca społeczna
white-collar union związek zawodowy
pracowników umysłowych
white-collar worker pracownik umys
łowy
wholesale hurt, handel hurtowy
wholesale sale sprzedaż hurtowa
widow’s pension renta wdowia
wild-cat strike strajk dziki
will 1. wola, chęć 2. testament
emergency will testament szczególny
will made in the presence of witnesses
testament urzędowy, publiczny
winding-up likwidacja, rozwiązanie
winding-up inventory remanent likwidacyjny
winding-up petitionwniosekolikwidację
withdraw 1. wycofać, cofnąć 2. wypłacać,
wycofać (pieniądze) 3. odwołać
(oświadczenie) 4. usunąć 5. wymówić,
wypowiedzieć
withdraw an offer wycofać ofertę
withdraw goods from a warehouse odebrać
towary ze składu
withdrawal 1. wycofanie, cofnięcie
2. wystąpienie
withdrawal of a partner wystąpienie
wspólnika (np. ze spółki)
withdrawal of notice odwołanie / cofnięcie
wypowiedzenia
withhold wstrzymywać, zatajać, ukrywać
witness świadek
work (noun) 1. praca, robota 2. dzieło
atypical work praca atypowa
audio-visual work dzieło audiowizualne
brain-work praca umysłowa
clerical work praca urzędnicza, praca
biurowa
dramatic work dzieło dramatyczne
fitter’s work roboty ślusarskie
glazing work roboty szklarskie
intellectual work praca umysłowa
mental work praca umysłowa
musical work dzieło muzyczne
night work praca nocna
office work praca biurowa
one-shift work praca jednozmianowa
photographic work dzieło fotograficzne
piece work praca akordowa
radiophonic work dzieło radiowe
regular work praca stała
roof work roboty dekarskie
scientific work dzieło naukowe
sheet metal work roboty blacharskie
shift work praca zmianowa, na zmiany
steady work praca stała
stucco work roboty sztukatorskie
to accept work dokonać odbioru dzieła
to complete work ukończyć dzieło
/ pracę
to deliver work oddać dzieło
to receive work odebrać dzieło
trilling work roboty wiertnicze
underwater work roboty podwodne
video display unit work praca przy
komputerze
welding work roboty spawalnicze
work (in) shifts pracować na zmiany
160
wear and tear work (in) shifts
work evaluation ocena pracy
work of art dzieło sztuki
work one’s debt off odpracować dług
work order porządek pracy
work process which is harmful to health
proces pracy szkodliwy dla zdrowia
work projection projektowanie pracy
work protection ochrona pracy
work schedule regulacja czasu pracy
work standards / norms for work normy
pracy
work study analiza pracy
work time optimum czas pracy optymalny
worker pracownik, pracobiorca, robotnik
auxiliary worker pracownik pomocniczy
clandestine worker pracownik nielegalny
expatriate worker pracownik oddelegowany
za granicę
female worker pracownik-kobieta
migrant worker pracownik migrujący
older worker pracownik starszy
outside worker pracownik pracujący
na powietrzu
worker consultation konsultacja pracownicza
worker information informacja pracownicza
worker motivation motywacja pracy
worker participation partycypacja pracownicza
worker’s disintegration dezintegracja
pracownicza
worker’s ownership własność pracownicza
workers’ movement ruch robotniczy
workers’ stock ownership akcjonariat
pracowniczy
working 1. pracujący, robotniczy 2. roboczy
interrupted working time przerwany
czas pracy
short-time working krótki okres zatrudnienia
Sunday working praca w niedzielę
przerywany
working ability disorder zaburzenia zdolności
do pracy
working agreement porozumienie pracownicze
working capacity zdolność do pracy
working class klasa robotnicza
working clothes odzież robocza, ubranie
robocze
working environment oerodowisko pracy
working footwear obuwie robocze
working hours godziny / czas pracy
working of goods obróbka towarów
working time czas pracy
working time determined by tasks to be
performed zadaniowy czas pracy
working time of managers czas pracy
kierowniczej
workload obciążenie pracą
workman robotnik
workplace miejsce pracy, stanowisko pracy
work-related benefits świadczenia zwią-
zane z pracą
works roboty
works council rada pracownicza
World Federation of Trade Unions
światowa Federacja Związków Zawodowych
writ pismo urzędowe, nakaz urzędowy,
wezwanie urzędowe
writ of execution tytuł wykonawczy
written pisemny, na piśmie, w formie pisemnej
written guarantee gwarancja pisemna
written notice pismo wypowiadające pracę
written offer oferta pisemna
wrongful 1. zły, krzywdzący 2. bezprawny
wrongful trading niegospodarność, „nieprawid
łowa działalność”
161
work evaluation wrongful trading
Y
year rok
financial year rok finansowy / budżetowy
/ obrachunkowy / obrotowy
yield (noun) 1. wydajność, produktywność
2. produkcja, ilość wyprodukowana
3. wpływy, dochód, przychód, procenty
od kapitału 4. plony, zbiory
yield of fruits pobieranie pożytków
yield (verb) 1. dawać, przynosić (wyniki,
procent) 2. poddawać się, ustępować,
rezygnować
young młody, młodociany
young offender młodociany przestępca
young worker pracownik młodociany
youth młodzież
youth unemployment bezrobocie młodych
youthful młody, młodociany
youthful offender młodociany przestępca
162
Z
zero-based budgeting budżetowanie od
zera
zero-coupon bond obligacja nieoprocentowana
zealous zagorzały, gorliwy
zoning 1. rejonizacja, wyznaczanie stref
2. określenie warunków zabudowy terenu
zoning regulations warunki zagospodarowania
przestrzennego
163
Part II
Polish-English
A
abonent subscriber
absencja absence
notoryczna absencja absenteeism
obliczyć absencję to calculate the
absenteeism
wskaźnik absencji rate of absenteeism
adiudykacja adjudication
adres 1. address 2. abode
adres do doręczeń address for service of
notices
adres firmowy business address
adres zwrotny return address
adresat 1. addressee 2. recipient, audience
adresat oferty offeree
adresować 1. to address 2. to send, to post
adwokacina pettifogger
adwokat 1. counsel, counsellor (USA)
2. advocate, attorney-at-law 3. barrister
4. solicitor
adwokat obrony counsel for the defence
/ defendant, defence counsel
adwokat oskarżenia counsel for the
prosecution, prosecution counsel
adwokatura the Bar, legal profession,
advocacy
zostać przyjętym do adwokatury to
be called to the Bar
afekt emotion, passion
zbrodnia w afekcie crime of passion,
crime committed in the heat of passion
caused by sudden provocation
afiliant affiliate
agencja agency, office, bureau
Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego
Agency for Internal Security
agencja celna customs agency
prowadzić agencję celną to operate
a customs agency
agencja obrotu nieruchomościami real
estate agency
agencja okrętowa, biuro okrętowe shipping
agency
agencja pracy tymczasowej agency for
temporary work
AgencjaWywiadu Intelligence Agency
agent agent, envoy, representative, broker
agent celny clearing agent, customs agent
agent finansowy financial agent
agent frachtowy freight agent
agent handlowy commercial agent, business
agent
agent handlu nieruchomościami real
estate agent
agent importowy import agent
agent komisowy consigning agent, factor
agent morski / okrętowy shipping agent
agent prowadzący cudzą sprawę bez
zlecenia agent of necessity
agent ubezpieczeniowy insurance agent
agent wyłączny exclusive agent
akcja 1. share, stock 2. action, campaign,
operation
akcja gratisowa bonus share, scrip share
akcja imienna registered share, inscribed
share
akcja kredytowana called-up share
akcja kumulowana cumulative share
akcja na okaziciela bearer share
akcja niekumulowana non-cumulative
share
akcja niema / milcząca non-voting share
akcja niepodzielna indivisible share
167
akcja obiegowa transferable share
akcja odroczona / opóźniona deferred
share (UK)
akcja ostrzegawcza token action
akcja pierwszorzędna blue chip share
akcja płatna na wezwanie share payable
on calls
akcja płatna przy podziale share payable
on allotment
akcja podlegająca wykupowi redeemable
share, callable preferred share
akcja protestacyjna industrial action
odwołać akcję protestacyjną to call
off an industrial action
podjąć akcję protestacyjną to take
an industrial action
wezwać do akcji protestacyjnej to
call for an industrial action
akcja przydzielona allotted share
akcja strajkowa strike campaign
akcja uprzywilejowana preference share,
preferred stock
akcja uprzywilejowana kumulowana
cumulative preferred stock
akcja uprzywilejowana uczestnicząca
w podziale participating preferred stock
akcja uprzywilejowana zamienna convertible
preferred stock
akcja uprzywilejowana z prawem do
przedterminowego wykupu callable
preferred stock
akcja w pełni opłacona fully paid share
akcja własna own share
akcja wyemitowana issued share, allotted
share
akcja za aport share for in-kind contribution
akcja założycielska founder’s share
akcja zamiennaconvertible preferredshare
akcja zbywalna transferable share
akcja złota golden share
akcja zwykła ordinary share (UK), common
share
akcje shares
cena emisyjna akcji issue price of
shares, share issue price
dokument akcji share certificate,
stock certificate
kategoria akcji class of shares
księga akcji / akcyjna share register,
share ledger, shareholders’ ledger,
stock book (USA), share book
liczba akcji number of shares
obejmować akcje to subscribe for
shares
pakiet akcji parcel of shares, block
of shares
podział akcji split of shares, stock
split (USA), splitup (USA)
prawa do akcji subscription right
przydział akcji allotment of shares,
share allotment
przydzielić akcje to allot shares
rodzaj akcji class of shares
rozproszenie akcji share split
spieniężyć akcje to deal in shares
świadectwo akcji share certificate
umorzyć akcje to redeem shares
wartość nominalna akcji face value
of a share, nominal value of a share
wezwanie do opłacenia akcji call
wycena akcji valuation of shares
wydać akcje to release shares
wykup akcji buyout of shares, payment
up
wykupić akcję to pay up a share
wypuoecić akcje to issue / to ballot
shares / stocks
zapis na akcje subscription order,
subscription for shares
dokonać zapisu na akcje to apply
for shares
zapisać się na akcję to subscribe for
a share
zbycie akcji, przelew akcji transfer
of shares
zysk na akcję earnings per share
akcje „wysokich lotów” high fliers
akcjonariat pracowniczy workers’
stock ownership, employee share
ownership
akcjonariusz shareholder, stockholder
168
akcja obiegowa akcjonariusz
główny akcjonariusz major shareholder
akcjonariusz uprzywilejowany preference
shareholder
akcjonariusz zwykły common shareholder
aklamacja acclamation
przyjęty przez aklamację carried by
acclamation
akredytować to accredit, to approve, to
sanction
akredytowany accredited, approved,
sanctioned
akt 1. (dokument) deed, act, memorandum,
statement 2. act
akt darowizny deed of gift, deed of donation
akt łaski clemency, executive clemency,
amnesty, act of grace
akt notarialnynotary’sdeed,notarialdeed
sporządzić akt notarialny to draw
up a notarial deed, to draft a deed, to
make out a deed
akt notarialny zawierający oświadczenie
zarządu the notarial statement of
the management board
akt przeniesienia własności conveyance
akt ustanowienia spółki certificate of incorporation
akt założycielski memorandum of association
(UK)
akta osobowe personal file
akty rejestrowe registration files
aktualny up-to-date, valid
aktualne orzeczenie lekarskie
up-to-date medical report, valid medical
certificate
aktywa 1. assets, estate 2. credit column,
credit side (w księgowości), assets
aktywa bieżące netto net current assets
aktywa fikcyjne fictitious assets
aktywa finansowe financial assets
aktywa gotówkowe cash assets
aktywa handlowe business assets
aktywa jednorodne fungible assets, fungibles
aktywa księgowe accounting assets
aktywa łatwe do upłynnienia / zbycia
fluid assets, quick assets
aktywa materialne tangible assets
aktywa nadające się do sprzedaży realisable
assets
aktywa netto net assets
aktywa bieżące netto net current assets
aktywa nie do upłynnieniaunmarketable
assets
aktywa niematerialne intangible assets
aktywa obrotowe current assets, circulating
assets, floating assets
aktywa obrotowe rzeczowe real current
assets
aktywa pieniężne monetary assets, financial
assets
aktywa płynne liquid assets
aktywa płynne netto net quick assets
aktywa rozporządzalne available assets
aktywa spadku assets of inheritance
aktywa trudne do upłynnienia slow assets,
risk assets
aktywa trwałe fixed assets, capital assets,
permanent assets, non-current assets
aktywa ukryte concealed assets, hidden
assets
aktywa uzupełniające complementary assets,
other assets
aktywa wątpliwe doubtful assets
aktywa zamrożone frozen assets, dead
assets
aktywa zużywalne wasting assets (USA)
alibi alibi
mieć alibi to have an alibi
alimenty alimony, child support, maintenance
wystąpić o alimenty to seek alimony
Amerykański Instytut Dyplomowanych
Biegłych i Księgowych American
Institute of Certified Public Accountants,
AICPA
Amerykańskie Stowarzyszenie Rachunkowości
American Accounting
Association, AAA
amortyzacja depreciation, amortisation
169
akcjonariusz uprzywilejowany amortyzacja
metody amortyzacji depreciation
methods
okres amortyzacji amortisation
period
stawka amortyzacyjna depreciation
rate
stopa amortyzacji depreciation rate
tabela amortyzacji amortisation
table / chart, depreciation schedule
wartość amortyzowana depreciable
amount
amortyzacja budynku depreciation on
premises
amortyzacja liniowa straight-line depreciation
amortyzacja naturalna units-of-output
method, units-of-service method
amortyzacja nieruchomości depreciation
of immovables
amortyzacja proporcjonalna do produkcji
units-of-production depreciation
amortyzacja przyspieszona accelerated
depreciation
amortyzacja przyspieszona – podwójna
double-declining-balance depreciation
amortyzacja roczna annual depreciation
amortyzacja oerodków trwałych depreciation,
depreciation of fixed assets
amortyzacja wartości niematerialnych
amortisation, amortisation of goodwill
amortyzacja zakumulowana (umorzenie)
accumulated depreciation
amortyzacja zasobów naturalnych depletion
amortyzować to depreciate, to amortise,
to redeem
analiza analysis, study, survey
analiza pionowa vertical analysis
analiza pozioma horizontal analysis,
time-series analysis (USA)
analiza pracy work study
analiza przekrojowa cross-section analysis
analiza wskaźnikowa ratio analysis
aneks annex, appendix, schedule, addendum,
supplement
animator animator
animator emitenta issuer’s market maker
animator rynku market maker
antydatować to antedate, to backdate, to
affix an earlier date, to foredate, to predate,
to set an earlier date
anulować to cancel, to retract, to revoke,
to annul, to invalidate, to abrogate, to
countermand, to rescind
anulować ofertę to cancel an offer, to retract
an offer
anulować pożyczkę to revoke a loan
anulowanie cancellation, annulment, invalidation,
defeasance
aplikacja legal training / internship, period
of post-graduate practical legal
training, articles
aplikant legal intern, trainee in the legal
profession
arbiter 1. adjudicator, arbitrator, mediator,
umpire 2. (w sporcie) referee, umpire
arbitraż arbitration, mediation, (pojednanie)
conciliation
areszt arrest, custody, detention, apprehension
w areszcie under arrest
areszt domowy house arrest
areszt doraźny summary arrest
areszt śledczy 1. remand centre 2. detention
in custody pending inquiry
aresztować 1. (zatrzymać) to arrest, to apprehend,
to detain 2. (uwięzić) to incarcerate,
to take someone into custody, to
imprison, to commit to prison, to confine,
to place in confinement, to jail, to
throw into prison 3. (kłaść areszt na
rzeczach) to seize, to attach, to impound
aresztowanie arrest, apprehension, detention,
prehension, seizure
nakaz aresztowania warrant of arrest
arkusz sheet
arkusz kuponowy oprocentowania interest
coupon sheet
armatura i instalacje fixtures and fittings
170
amortyzacja budynku armatura i instalacje
atest certificate, attestation
atest wagi weight certificate
audyt audit, official examination / inspection
of accounts
audytor auditor, judicial assessor
audytor wewnętrzny internal auditor
audytor zewnętrzny external auditor
audytować, badać księgi to audit, to conduct
an inquiry, to examine / to inspect
the accounts officially, to go through the
books
autopsja autopsy, post-mortem (examination)
azyl 1. (prawo do nietykalności) asylum
2. (zacisze, schronienie) asylum, refuge,
retreat, sanctuary
ubiegać się o azyl to seek asylum
awans promotion, advancement, advance,
elevation in rank
awans z tytułu długiego stażu pracy
promotion by seniority
awans za kompetencje i / lub zasługi
promotion by / on merit
możliwości awansu opportunity for
advancement
171
atest awans za kompetencje i / lub zasługi
B
badać to inspect, to examine, to investigate,
(przesłuchiwać) to interrogate
badać towary to inspect goods
badanie examination, inspection, check-
-up
badanie lekarskie medical check-up,
medical examination
kontrolne badania lekarskie control
medical check-up
okresowe badania lekarskie periodic
medical check-up, periodical
medical examination
wstępne badanie lekarskie initial
medical check-up
przeprowadzać badania lekarskie
to carry out / to make a medical
check-up, to conduct a medical examination
tryb i zakres badań lekarskich procedures
and scope of medical check-ups
badanie towarów inspection of goods
banda band, gang, pack
bandyta bandit, gangster, robber, mugger,
ruffian
bandytyzm 1. banditry, brigandage 2. robbery,
housebreaking
banicja 1. (wygnanie) proscription, exile,
banishment, deportation 2. (wyjęcie
spod prawa) outlawry
banita outlaw, outcast, exile
bank bank
Międzynarodowy Bank Odbudowy
i Rozwoju International Bank for
Reconstruction and Development
Narodowy Bank Polski National
Bank of Poland
oddział banku branch of bank
płynność banku liquidity of bank
przedstawicielstwo bankurepresentative
office
utworzyć bank to establish / to form
a bank
bank akcyjny joint stock bank
Bank Anglii Bank of England
bank budownictwa housing bank
bank centralny central bank
bank dokonujący przelewu remitting
bank
bank depozytowy bank of deposit,
deposit bank
bank dyskontowy discount bank
bank emisyjny bank of issue
bank handlowy commercial bank, trade
bank, bank of commerce
bank handlu zagranicznego foreign trade
bank
bank hipoteczny mortgage bank
bank komunalny municipal bank
bank korespondent correspondent bank
bank krajowy domestic bank
bank kredytowy credit bank
bank otwierający akredytywy originating
bank
bank państwowy state bank, government
bank
bank pożyczkowy bank for loans, loan
bank
bank prowadzący działalność maklersk
ą brokerage bank
bank prywatny private bank
bank przemysłowy industrial bank
bank rentowy annuity bank
172
Bank Rezerw Federalnych Federal Reserve
Bank (USA)
bank rolny agricultural bank
bank rozrachunkowy clearing bank
Bank Rozrachunków Międzynarodowych
Bank for International Settlements
bank spółdzielczy cooperative bank
bank w formie spółki akcyjnej
joint-stock bank
bank zagraniczny foreign bank
banknot note, banknote
wartość nominalna banknotów denominational
value of notes
wprowadzać banknoty do obiegu
to bring notes into circulation
bankomat ATM, automated teller machine
Bankowy Fundusz Gwarancyjny Bank
Guarantee Fund
bankructwo bankruptcy, insolvency, financial
failure
orzeczenie bankructwa bankruptcy
order
bankructwo oszukańcze / złośliwe
fraudulent, wilful bankruptcy
bankructwo zwykłe (popełnione bez zamiaru
oszustwa) non-fraudulent bankruptcy
bankrut bankrupt, insolvent
bankrut nieprzywrócony do praw undischarged
bankrupt
bariera barrier, wall
bariera celna tariff wall
zniesienie barier celnych removal of
tariff walls
znieść bariery celne to remove tariff
walls
bd (bez dywidendy) ex-dividend, ex div.
bessa bear market, slump, fall / decline in
prices, falling market
spekulować na bessę to operate for
a fall
bezdziedziczny heirless
bezdziedziczny spadek estate in abeyance
bezdziedziczna własność heirless property
bezkarnie with impunity
bezkarność impunity, exemption from
punishment, freedom from punishment
bezkarny unpunished, exempt from punishment
bezpieczeństwo safety, security
bezpieczeństwo i higiena pracy (bhp)
safety and hygiene at work (POL),
health and safety (UK), industrial hygiene
komisja bhp commission for safety
and hygiene at work, work safety and
hygiene commission
komórka ds. bhp w przedsiębiorstwie
safety department (in the undertaking)
przepisy bhp health and safety regulations
naruszać przepisy bhp to breach
provisions on safety and hygiene at
work
przeszkolić pracownika w zakresie
bezpieczeństwa i higieny pracy to
train an employee in the field of work
safety and hygiene
służba bhp safety and hygiene at
work service, work safety and hygiene
service
standardy bhp health and safety
standards
wymagania bhp health and safety
requirements
zaznajamiać pracowników z przepisami
i zasadami bhp to instruct
employees on the provisions and principles
of safety and hygiene at work,
to acquaint employees with the provisions
of law and rules for work safety
and hygiene
bezpieczeństwo pracy occupational safety
bezpieczeństwo zatrudnieniajobsecurity
Rada Bezpieczeństwa (ONZ) Security
Council (UN)
173
Bank Rezerw Federalnych Rada Bezpieczeństwa (ONZ)
bezprawie lawlessness, illegality, abuse
of authority
bezprawność illegality
bezprawny unlawful, illegal, illicit, lawless,
against the law
bezprawne objęcie w posiadanie (nieruchomości)
forcible entry
groźba bezprawna illegal / unlawful
threat, illegal duress
bezrobocie unemployment, lack of work
poziom bezrobocia unemployment
level
wzrost bezrobocia rise in unemployment
bezrobocie cyklicznie cyclical unemployment
bezrobocie długookresowe long-term unemployment
bezrobocie kobiet female unemployment
bezrobocie krótkotrwałe / przejoeciowe
frictional unemployment
bezrobocie malejące falling unemployment
bezrobocie masowe mass unemployment
bezrobocie młodych youth unemployment
bezrobocie na wsi rural unemployment
bezrobocie okresowe seasonal unemployment
bezrobocie rosnące rising unemployment
bezrobocie sektorowesectoralunemployment
bezrobocie sezonoweseasonalunemployment
bezrobocie spowodowane postępem
technicznym unemployment due to
technical progress
bezrobocie strukturalne structural unemployment
bezrobocie ukryte hidden unemployment
bezrobocie woeród młodzieży youth unemployment,
unemployment of young
people
bezrobocie wymuszone involuntary unemployment
bezrobocie wywołane zmianami technologicznymi
technological unemployment
bezrobotny jobless, unemployed, out of
employment
bezskuteczność ineffectiveness, vanity
bezskuteczność czynności prawnej ineffectiveness
of legal act
bezskuteczność wypowiedzenia ineffectiveness
of notice
bezskuteczność zastawu ineffectiveness
of a pledge
bezskuteczny ineffective, nugatory, null,
void, invalid, futile, ineffectual
bezwarunkowy unconditional, absolute
przyjęcie bezwarunkowe absolute acceptance
zwolnienie bezwarunkowe absolute
discharge
bezwarunkowe oświadczenie unconditional
declaration, unconditional statement
bezwzględny absolute
bezwzględna większość głosów absolute
majority of votes
bezzwłocznie immediately, directly, at
once, forthwith
bezzwłoczny immediate
bękart bastard, illegitimate child
biegły expert, specialist, assessor
biegły księgowy certified accountant
biegły rewident expert auditor, chartered
accountant
niezależność biegłego rewidenta independence
of the expert auditor
opinia biegłego rewidenta audit opinion,
auditor’s opinion
wybór biegłego rewidenta election of
the expert auditor
biegły sądowy legal expert, skilled witness,
court expert
bieżący running, current
naprawa bieżąca running repair
bigamia bigamy
bilans balance sheet, balance
dzień bilansowy balance sheet date
„fryzowanie” bilansu kiting
174
bezprawie bilans
równanie bilansowe balance sheet
equation, accounting equation
suma bilansowa balance sheet total
ujmowanie aktywów w bilansie recognition
of assets in the balance sheet
układ kontowy bilansu account form
balance sheet
układ porządkowy bilansureportform
balance sheet
bilans nie poklasyfikowany unclassified
balance sheet
bilans otwarcia initial balance, opening
balance
bilans poklasyfikowany classified balance
sheet
bilans próbny trial balance
bilans próbny po korektachadjustedtrial
balance
bilans próbny po zamknięciu kont
post-closing trial balance
bilans próbny przed zapisami koryguj
ącymi unadjusted trial balance
bilans upadłości bankrupt’s balance-sheet
bilans zamknięcia closing balance
biuro office, agency, bureau
biuro pośrednictwa pracy employment
agency
biuro spedycyjne shipping agency
biurowiec office block (UK), office building
(USA)
blok mieszkalny block of flats, apartment
building
bluźnić to blaspheme, to swear, to commit
blasphemy
bluźnierca blasphemer
bluźnierczość profaneness
bluźnierczy blasphemous, profanatory
bluźnierstwo blasphemy, profane oath,
revilement of religion
błąd error, flaw, mistake
popełniać / popełnić błąd to make an
error, to commit an error
poprawiać / poprawić błąd to correct
an error, to rectify an error
błąd kancelaryjny clerical error
błąd księgowy bookkeeping error
błąd pierwszego rodzaju type I error
błąd drugiego rodzaju type II error
błąd w zapasach inventory error
błędny erroneous, containing error
bon skarbowy treasury bill, treasury note
bp (bez prawa poboru) ex-subscription
rights
brak 1. lack, shortage, want, absence
2. defect, flaw, fault, deficiency, imperfection,
shortcoming, failure
usunąć braki to remove defects, to
remedy defects
brak pracy shortage of work, job shortage,
lack of work
brak świadomości lub swobody lack of
awareness or freedom
braki kadrowe shortage of staff
branża line (of business), trade, branch (of
industry)
broń weapon, gun, firearm
broń palna gun
brutto gross
brygadzista foreman, overseer
Brytyjskie Stowarzyszenie Rachunkowości
British Accounting Association,
BAA
budowa construction, building
dziennik budowy building site log
harmonogram budowy construction
schedule
kierownik budowy site superintendent,
construction supervisor, building
site manager
koszt budowy building costs, building
expenditure
plac budowy, budowa building ground
teren budowlanybuilding estate, building
land
teren budowy building site
w budowie under construction
budowa dróg road construction, road
building
budownictwo building industry, construction,
building
budownictwo gospodarcze building for
trade and industry
175
bilans nie poklasyfikowany budownictwo gospodarcze
budownictwo mieszkaniowe
house-building, home building, residential
construction
budownictwo naziemne construction engineering
budownictwo podziemne civil engineering
budownictwo socjalne social housing
construction, non-profit housing
budownictwo wielorodzinne multi-family
construction
budynek building
budynek w stanie surowym bare masonry
and carpentry
budynek administracyjny administration
building
budynek biurowy office building
budynek gospodarczy building for trade,
industry and farming
budynek magazynowy warehouse building
budynek mieszkalny residential building,
apartment building
budynek nie przeznaczony do celów
mieszkalnych, budynek niemieszkalny
non-residential building
budynek państwowy public building
budynek plombowy link building
budynek przemysłowyindustrialbuilding
budynek rolniczy agricultural building
budynek szkolny educational building
budynek użyteczności publicznej public
building
budynek wielokondygnacyjny, wielorodzinny
high rise, block of flats,
multi-family apartment, multi-family
dwelling
budynek wolnostojący detached building,
isolated building, separate building
budynek zabytkowy, budynek wpisany
na listę dziedzictwa historic building,
heritage building, listed building
budżet budget
ustalić budżet to budget
ustalić budżet na nadchodzący rok to
budget for the coming year
weryfikować budżet to review a budget
budżet ciągły evolving budget, rolling
budget
budżet elastyczny flexed budget, flexible
budget
budżet finansowy financial budget
budżet główny master budget
budżet inwestycyjny capital / expenditure
budget
budżet kroczący evolving budget, rolling
budget
budżet operacyjny operating budget
budżet produkcji production budget
budżet przyrostowy incremental budget
budżet sprzedaży sales budget
budżet stały fixed budget, static budget
budżet sztywny fixed budget, static budget
budżet oerodków pieniężnych cash budget
budżet wiodący master budget
budżetowanie budgeting
budżetowanie kapitałowe capital budgeting
budżetowanie od zera zero-based budgeting
budżetowanie partycypacyjne participating
budgeting
budżetowanie przyrostowe incremental
budgeting
bumelant absentee, shirker, slacker
bunt mutiny, (rewolta) revolt, (zamieszki)
riot, (powstanie) insurrection
być zadłużonym to be in debt
były former, ex-, previous
176
budownictwo mieszkaniowe były
C
c / wk (cena / wartość księgowa) price
/ book value ratio
c / z (cena / zysk) price / earnings ratio
całkowity 1. (łączny) total, aggregate
2. absolute, overall, complete, entire
całkowita suma zadłużenia total amount
of indebtedness
całkowita wielkość pożyczki total
amount of a loan
cech (zrzeszenie zawodowe) craft union,
occupational union
cedent assignor, cedent
cedować to cede, to assign
ceduła giełdowa exchange list, official
list
cegła brick
cel purpose
cel spółki, cel działalności spółki objects
of a company
cement cement
cena price, cost
cena emisyjna issued price
cena rozliczeniowa settlement price
cena wykupu buyout price
cennik price list
centrala headquarters, seat, head office
centrala związkowa trade union headquarters
centralizacja centralisation
centralny central, main
centralne ogrzewanie central heating
certyfikat certificate
wydawać certyfikaty inwestycyjne to
issue investment certificates
wykup certyfikatów inwestycyjnych
redemption of investment certificates
certyfikat inwestycyjny investment certificate
cesja assignment, cession
cesjonariusz assignee, grantee, transferee
chałupnik home-worker, person working
from their home, out-worker
charytatywny charitable, eleemosynary,
beneficent
instytucja charytatywna eleemosynary
corporation (USA)
chłodnia cold store
choroba disease, illness, sickness, infirmity
choroba morska sea sickness
choroba psychiczna mental disease
choroba zawodowa occupational disease,
industrial disease
objawy choroby zawodowej symptoms
of occupational disease
powstanie choroby zawodowej development
of occupational disease
rozpoznać u pracownika chorobę zawodow
ą to diagnose an occupational
disease in an employee
rozpoznanie choroby zawodowej diagnosis
of occupational disease
chronić to protect, to safeguard, to shelter
chronić życie i zdrowie pracowników to
protect the health and life of employees
ciągać kogoś po sądach (potocznie) to
drag someone through the courts
cielesnycarnal, fleshly, corporal,corporeal
kara cielesna corporal punishment
ciężar burden, weight, charge, onus
ciężar dowodu burden of evidence
/ proof, onus of proof
177
ciężkie naruszenie obowiązkówgrave violation
of the basic employee’s duties
ciupa pen, nick, coop, clink, can
cło duty, excise, tariff
obłożyć towar cłem to clap duty on
goods
pobierać, oeciągać cła to collect / to
levy a duty
podwyższać cła to increase tariffs
uiszczać cła to pay a duty
ustanowić cła to establish duties
cło ad valorem / od wartości ad valorem
duty
cło agrarne agricultural duties
cło antydumpingowe anti-dumping tariff
cło autonomiczne autonomous tariff
cło dyferencyjne differential tariff
cło konwencyjne, umowne conventional
tariff
cło mieszane mixed duty, compound duty
cło ochronne protective tariff
cło odwetowe retaliatory tariff, retaliation
tariff
cło preferencyjne preferential tariff
cło prohibicyjne prohibitive tariff
cło przywozowe import duty, entrance
duty
cło skarbowe, fiskalne revenue duty
cło specyficzne specific duty
cło tranzytowe transit duty
cło ważone, stawka celna ważona
weighted tariff
cło wyrównawcze compensation duty
cło wywozowe export duty, duty on export
cło zasadnicze, podstawowe basic tariff
cło zwrotne, zwrot cła wywozowego
drawback
cofać 1. to retract, to withdraw 2. to cancel,
to revoke 3. to take back
cofać towar to retract goods
coroczny annual, yearly
cudzołożnik adulterer
cudzołóstwo adultery, fornication
cykl cycle, series
cykl życia produktu product life cycle
cytat quote, quotation, citation
cytować to quote, to cite
cywil 1. civilian 2. non-combatant
w cywilu in plain clothes
cywilny 1. civil 2. (świecki) lay
postępowanie cywilne civil procedure
/ proceedings
zobowiązanie cywilne civil obligation
czas time, period, hours, term
czas określony set term
czas pracy working time, working hours
dzielenie czasu pracy job sharing
elastyczność czasu pracy flexibility of
working time
ewidencja czasu pracy records of working
time, working record
karta czasu pracy time card
organizacja czasu pracy time management
regulacja czasu pracy work schedule
skracanie czasu pracy reduction of
working time
umowa dotycząca czasu pracy agreement
on working time
wymiar i rozkład czasu pracy amount
and schedule of working time, duration
and schedule of working time
czas pracy elastyczny flexible working
time
czas pracy kierowniczej working time of
managers
czas pracy nienormowany flexitime, irregular
working hours
czas pracy nietypowy unsocial hours
czas pracy optymalny work time optimum
czas pracy przerywany interrupted working
time
czas pracy ruchomy flexible working
hours, flexitime
czas pracy ustawowy legal working time
czas pracy w ruchu ciągłym working
time in continuous working systems,
continuous working day
czas pracy zadaniowy working time determined
by tasks to be performed
czas trwania najmu period of lease
178
ciężkie naruszenie obowiązków czas trwania najmu
czas trwania spółki duration / lifetime /
term of the company / partnership
czas wolny od pracy rest period
czas wolny za pracę nadliczbową time
off for overtime work, time off in lieu
czasowy1.temporary,interim2.time-based
czasowe składowanie towarów temporary
storage of goods
czasowy system płac time-based pay system
czek cheque (UK), check (USA)
antydatować czek to antidate a cheque,
to backdate a cheque
honorować czek to meet a cheque, to
pay a cheque
indosować czek to endorse a cheque
posiadacz czeku cheque bearer, bearer
of a cheque, holder of a cheque
posłać czek do inkasa to send a cheque
for collection
przelew czeku transfer of a cheque
wstrzymać wypłatę czeku to stop
a cheque
wystawca czeku drawer of a cheque
wystawić czek to issue a cheque, to
make a cheque, to make out a cheque
wystawić czek na bank to draw
a cheque on a bank
zablokować czek to block a cheque
zainkasować czek to cash a cheque, to
collect a cheque
zakreślić czek to cross a cheque
zapłata czekiem payment by cheque
czek awizowany advised cheque
czek bankowy bank cheque, banker’s
cheque, cashier’s cheque
czek bez pokrycia bouncing cheque
(UK), uncovered cheque, rubber cheque
(USA), dud cheque
czek gotówkowy uncrossed cheque, open
cheque, cash cheque
czek gotówkowy kasowy circular cheque
czek gwarantowany guaranteed cheque
czek imienny registered cheque, non-negotiable
cheque
czek in blanco blank cheque
czek krosowany, zakreślony crossed
cheque
czek miejscowy / płatny w miejscu wystawienia
local cheque, town cheque
czek (wystawiony) na bank AAA
cheque on the AAA bank
czek na okaziciela bearer cheque, cheque
to bearer
czek na sumę ... cheque for the amount of
/ amounting to ...
czek na zlecenie order cheque, cheque to
order, negotiable cheque
czek nie honorowany dishonoured
cheque, unpaid cheque
czek nie limitowany unlimited cheque
czek nie uregulowanyoutstandingcheque
czek pocztowy postal cheque, post cheque
czek podróżny traveller’s cheque
czek poświadczony marked cheque
czek potwierdzony certified cheque
czek przenoszalny negotiable cheque
czek przeterminowany overdue cheque,
stale cheque
czek rozrachunkowy account payee
cheque, giro cheque
czek za granicę foreign cheque
czek zamiejscowy out-town cheque,
non-local cheque
członek member
członek giełdy exchange member
członek rady nadzorczej member of
a supervisory board
czyn act, deed, action
czyn deliktowy tortious act, tort
czyn lubieżny lascivious act
czyn przestępny misdeed, actus reus
czynnik factor
czynności spółki course of the partnership’s
business, acts of partnership
/ company, course of business of the
partnership / company
zwykłe czynności spółkinormalcourse
of the partnership’s business, ordinary
acts of partnership / company, ordinary
course of business of the partnership
/ company
179
czas trwania spółki czynności spółki
czynności sądowe i pozasądowe court
and out-of-court actions, court proceedings
and out-of-court dealings
czynności zabezpieczające sądu court’s
actions to secure assets
czynność act, action, task, transaction,
business, operation
czynność bankowa banking operation
czynność nagła urgent action, urgent task
czynność prawna act in law, legal transaction,
legal act
bezskuteczność czynności prawnej
ineffectiveness of legal acts
unieważnienie czynności prawnej annulment
of a legal transaction, invalidation
of a legal act
ważność czynności prawnej validity of
a legal transaction / legal act
wykonywać czynność to perform an
activity, to conduct an activity, to carry
out an activity, to engage in the activity
zaskarżalność czynności prawnej
suability of a legal act
czynność prawna bezskuteczna ineffective
legal act, ineffective legal transaction
czynność prawna bezwzględnie nieważ-
na null and void legal act / transaction
czynność prawna dokonana poza sądem
extrajudicial act, out-of-court legal act
czynność prawna dwustronna bilateral
transaction
czynność prawna dwustronnie obowi
ązująca bilaterally binding legal
transaction
czynność prawna fikcyjna fictitious legal
act, fictitious legal transaction
czynność prawna jednostronna unilateral
transaction
czynność prawna nieodpłatna gratuitous
legal transaction
czynność prawna niezupełna incomplete
legal transaction
czynność prawna odpłatna legal act for
consideration
czynność prawna pod tytułem darmym
gratuitous act in law
czynność prawna powiernicza fiduciary
transaction
czynność prawna pozorna apparent legal
transaction, feigned legal transaction
czynność prawna procesowa act in connection
with legal proceedings, act of
legal procedure
czynność prawna przygotowawcza preparatory
measure, overt act
czynność prawna ukryta disguised legal
act, disguised legal transaction
czynność prawna upadłego legal act of
the bankrupt
czynność prawna wielostronna multilateral
legal transaction, multilateral legal
act
czynsz rent, rental
dopuszczać się zwłoki z zapłatą czynszu
to be in arrears with payment of the
rent, delay in payment
podwyżka czynszu rent increase
termin płatności czynszu date of the
payment of rent
uiszczać czynsz w terminie umówionym
to pay the rent on the date agreed
ustalić wysokość czynszu to fix the rent
czynsz dzierżawny land rent, lease rent
czynsz najmu hire money, rental, rent
czynsz podstawowy base rent
czynsz roczny annual rent
czynsz umiarkowany reasonable rent
czynsz za mieszkanie, opłata za lokal
residential rental (USA)
czynsz zaległy rent owing
czytanie reading
drugie czytanie second reading
pierwsze czytanie first reading
trzecie czytanie third reading
czytelny 1. legible 2. (jasny, zrozumiały)
readable
podpis czytelny legible signature
180
czynności sądowe i pozasądowe czytelny
D
dalej (w dokumencie) thereinafter, hereinafter
dane data, particulars, details, notes, evidence
dane do rejestru particulars to be filed
with the register
dane objaśniające explanatory notes
dane bieżące current data
dar donation, gift, bestowment
darczyńca donor, donator (USA), grantor
darmowy gratuitous, free, free of charge
darowizna gift, donation, endowment, demise
akt darowizny deed of gift, deed of donation,
donation deed
odwołać darowiznę to recall a donation
odwołanie darowizny revocation of
a donation
podatek od darowizn donation tax,
gift tax, donation duty, duty on donations
przedmiot darowizny object of donation
wartość przedmiotu darowizny value
of the object of donation
przyjąć darowiznę to accept a gift
przyjęcie darowizny acceptance of
a gift
przyrzeczenie darowizny promise of
a donation
umowa darowizny contract of donation,
donation contract, gift contract
wykonać darowiznę to effect a donation
zwrot przedmiotu odwołanej darowizny
return of the object of the revoked
donation
darowizna doliczana do spadku gift to
be included in the inheritance
darowizna drobna minor donation
darowizna mieszana mixed donation,
non-uniform donation
darowizna między żyjącymi donation
inter vivos
darowizna na wypadek oemierci gift mortis
causa
darowizna rękodajna donation by manual
delivery
darowizna testamentowa testamentary
gift
darowizna ukryta disguised donation
darowizna z obciążeniem, darowizna ze
zleceniem donation with a charge
darowizna zaliczalna na zachówek gift
to be included in the compulsory portion
of the inheritance
data date, day, term
data objęcia w posiadanie / zasiedlenia
nieruchomości move-in date, possession
date, occupancy date
data pewna authenticated date, certified
date
data rozpoczęcia pracy date of the commencement
of work
data stempla pocztowego date of the
postal mark, postmark date, mailing
date
data zarejestrowania spółki date of incorporation
datek ex gratia payment, donation, contribution,
offering
181
debet 1. (w księgowości) debit, left side
2. overdraft
decyzja 1. decision, ruling 2. award
decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania
terenu outline planning
decision
defraudacja defalcation, misappropriation,
embezzlement, peculation
defraudant defalcator, embezzler,
defrauder
defraudować to defalcate, to misappropriate,
to embezzle, to peculate
deklaracja 1. declaration, statement, representation
2. (druk) form
sporządzić deklarację podatkową to
prepare a tax declaration
złożyć deklarację podatkową to submit
a tax declaration
deklaracja celna customs declaration
deklaracja celna wywozowa declaration
outwards
deklaracja podatkowa tax declaration
deklaracja podatku akcyzowego excise
duty declaration
deklaracja skrócona summary declaration
dekret decree, statutory order, edict, fiat
wydawać dekret to issue a decree
dekret prezydencki executive order
dekret specjalny ordinance
delikt tort, delict, offence, transgression,
wrongful act, private wrong
deliktowy tortious
delikwent 1. culprit 2. customer, soul,
character
denat / denatka deceased person
deponent bailor, depositor
depozyt depository, deposit, escrow
Rada Nadzorcza Krajowego Depozytu
Supervisory Board of the National
Depository
depozyt papierów wartościowych securities
depository
Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych
National Depository for Securities
prowadzić depozyt papierów wartościowych
to maintain a securities depository
depozyt sądowy court deposit
depozytariusz bailee, depositary
deweloper (inwestor budowlany) developer
dezaprobata disapproval, condemnation,
disapprobation
dezintegracja pracownicza worker’s disintegration
dialog dialogue
dialog społeczny social dialogue
dialog społeczny we Wspólnocie Community
social dialogue
dieta expense, allowance
dieta (dzienna) expense allowance, travel
money, per diem
dieta (np. posłów, służbowa) emolument
dintojra 1. kangaroo court 2. rabbinical
court
dług debt, account payable
mieć długi to be in the red
obliczyć dług to calculate a debt
odpracować dług to work one’s debt
off
udział w długach share of the debts
umorzyć dług to remit / to cancel / to
release a debt
wygaśnięcie długu extinction of a debt
zapłata długu payment of a debt
dług celny customs debt
dług honorowy debt of honour
dług pieniężny money debt, pecuniary
debt
dług solidarny joint and several debt
dług spadkowy inheritance debt, estate
debt, inherited debt
długi debts
długi spadkowe debts / liabilities of the
succession
długi spółki trading debts, partnership
debts, company debts
dłużnik debtor, obligor
dłużnik główny principal debtor
dłużnik hipoteczny mortgage debtor,
182
debet dłużnik hipoteczny
debtor on mortgage, mortgager, mortgagor
dłużnik wekslowy drawee
dłużnik niepewny bad debtor
dłużnik niewypłacalny insolvent debtor
dłużnik obligacyjny bond debtor
dłużnik opieszały slow / sluggish / tardy
debtor
dłużnik osobisty personal debtor
dłużnik solidarny co-debtor
dłużnik upadły bankrupt debtor
dłużnik z tytułu wyrokujudgmentdebtor
do odwołania until further notice
do protokołu for the record
do wszystkich zainteresowanych
to whom it may concern
do wynajęcia for hire
dobra goods, property, possessions
dobra materialne tangible property
dobroczynny benevolent, charitable, eleemosynary
dobroczyńca benefactor
dobrodziejstwo inwentarza benefit of
limited liability for the heir, benefit of
inventory
przyjęcie spadku z dobrodziejstwem
inwentarza acceptance of the inheritance
under limitation of liability,
acceptance limited to the value of assets,
acceptance with the benefit of inventory
dobudowa addition
dochodzenie investigation, inquiry
prowadzić dochodzenie to investigate
przeprowadzić dochodzenie kredytowe
to conduct credit investigations
dochodzenie kredytowe credit investigations
dochodzenie wstępne preliminary investigation
dochodzenie sądowe inquest
dochód income, yield, earnings, revenue,
dochód dodatkowy supplementary income
dochód poza pensją income in addition
to normal pay
dodatek / premia extra pay, allowance,
bonus
dodatek na dzieci allowance for children
dodatek funkcyjny functional supplement
dodatek motywacyjny incentive bonus
dodatek wyrównawczy compensatory allowance,
supplementary payment
dodatek za niebezpieczną pracę danger
money
dodatek za odpowiedzialną pracę responsibility
allowance
dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych
bonus for overtime work, allowance
for overtime work, call-back
pay
dodatek za rozłąkę absence money, separation
allowance
dodatek za staż pracy service increment
dodatek za uciążliwą pracę hardship allowance
dodatek za wysługę lat seniority pay
dodatki do poborów fringe benefits
dogrywka (giełda) post-auction trading
dojrzały (osoba) mature, (owoc) ripe
dokształcanie improving education, supplementary
education
dokument document, paper, record, act,
deed, instrument
dokument gwarancyjny document of
guarantee
dokumenty ładunkowe / przewozowe
/ wysyłkowe shipping bills, shipping
documents, shipping papers
dokumentacja records, papers, files, documentation
dokumentacja podatkowa tax records
dokumentacja rewizyjna working papers
doliniarz (pot.) dip, pickpocket
dom house, home, building
dom emisyjny issuing house
dom jednorodzinny single-family house
dom maklerski brokerage house, commission
house, wire house
dom składowy warehouse
183
dłużnik wekslowy dom składowy
regulamin domu składowego warehouse’s
by-laws
dom własnościowyowner-occupiedhouse
domiar podatkowy surtax, additional tax
domniemać to presume, to suppose, to assume
domniemanie presumption, supposition,
assumption
obalić domniemanie to rebut a presumption
domniemany implicit, presumptive, putative
ojciec domniemany putative father
domownik member of a household
domysł conjecture, speculation, guesswork
donos incriminating letter
donosiciel nark, informer, informant,
grass
dopłata additional payment
wnieść dopłatę to make an additional
payment
dopływ wody water inlet
dopuszczać to admit, to accept, to allow,
to permit
dopuszczalność admissibility
dopuszczalny admissible, permissible, allowable,
acceptable
dowód dopuszczalnyadmissibleevidence
dopuszczalne wahanie kursu (widełki)
price variation limits, price brackets
dopuszczenie admission, admittance, acceptance,
release
dopuszczenie do obrotu release for free
circulation
dopuoecić do obrotu z zastosowaniem
x stawki celnej to release for circulation
at a x customs rate
doradca adviser, consultant, counsellor
doradca inwestycyjnyinvestmentadviser
doradca podatkowy tax adviser, tax consultant
doraźny 1. immediate, short-term 2. summary,
simplified 3. temporary, casual
sąd doraźny summary court
doręczać / doręczyć to serve, to deliver
doręczyć komuś wypowiedzenie to serve
notice on someone
doręczać pisma to serve documents, to
deliver documents
doręczać pisma za pokwitowaniem to
serve documents with confirmation of
receipt
doręczanie / doręczenie service, delivery
doręczenie zastępcze alternative service
adres do doręczeń address for service
of notices
data doręczenia service date
miejsce doręczenia place of service
potwierdzenie doręczenia acknowledgement
of service
doręczyciel deliverer, mailman, mail carrier
dorozumiany implied, implicit
doskonalenie 1. training 2. improvement
3. perfecting, perfection, refinement
doskonalenie zawodowe w miejscu pracy
in-company training
dostarczać / dostarczyć to deliver, to
supply, to provide, to convey, to offer
dostarczać dowody to offer evidence
dostarczyć nieodpłatnie odzież i obuwie
robocze to provide free of charge with
working clothes and footwear
dostarczyć towar to convey goods
dostawa delivery, supply, provision
awizo dostawy notice of delivery
dokonać dostawy to complete / to effect
/ to make a delivery
dowód dostawy delivery note
gotowy / przygotowany do dostawy
ready for delivery
koszty dostawy delivery charges
miejsce dostawy towarówplace ofsupply
of goods
pokwitowanie odbioru dostawy receipt
of delivery
przyjąć dostawę to accept delivery
termin dostawy delivery date
dotrzymywać terminów dostaw to
meet the delivery dates
umowa dostawy contract of delivery
184
dom własnościowy dostawa
warunki dostawy delivery terms,
terms of delivery
zwlekać z dostawą to delay a delivery
żądanie dostawy call for delivery
dostawa częoeciowa part / partial delivery
dostawa franko stacja docelowa delivery
at station
dostawa na (każde) żądanie delivery on
call, on-call delivery
dostawa na termin delivery on term
dostawa natychmiastowa immediate delivery,
prompt delivery
dostawa niefakturowana delivery before
invoice
dostawa odpłatna supply for consideration
dostawa opóźniona forward delivery, late
delivery
dostawa partiami delivery by instalments,
split delivery
dostawa sprzeczna ze zwyczajami bad
delivery
dostawa towaru supply of goods
dostawa uzupełniająca subsequent delivery
dostawa zgodnie z próbką delivery according
to the sample
dostawca deliverer, supplier, contractor,
provider
główny dostawca main supplier, chief
supplier
stały dostawca regular supplier
dostęp access
prawo dostępu do nieruchomości access
right, right of access
uzyskiwać dostęp do czegoś to gain
access to something
dostęp do zawodu access to a profession
dotacja subsidy, endowment, grant, allocation,
bounty
dowodowy evidential
dowód 1. proof, evidence 2. receipt
dowód doręczenia wezwania proof of
service
dowód księgowy voucher
dowód rzeczowy exhibit
dowód składowy, warrantstorage /warehouse
certificate, warehouse warrant,
certificate of deposit, negotiable warehouse
receipt (US)
wydać dowód składowy to issue / to
make out a warehouse receipt
dozorca domu administrator of an building
dozór supervision, surveillance, inspection,
watch
dozór celny customs supervision
dozwolony 1. allowed, permitted, allowable
2. (prawnie) lawful, licit
dożywocie 1. annuity, perpetuity, specified
income payable for life, (majątek
zapisany małżonkowi) jointure 2. life
imprisonment, life sentence
prawo dożywocia right to a life-annuity
w dożywocie for life
dożywotnie użytkowanie nieruchomości
life estate
dożywotnio for life, in perpetuity
dożywotni life, lifelong
drewno budowlane timber
droga 1. (trasa) way, route, road, track
2. (tryb postępowania) channel, mode,
course, procedure, way
droga celna customs-designated route
droga konieczna (prawo drogi) right of
way
druk 1. form, blank, printed matter, paper
2. printing, print
duplikat duplicate, counterpart, copy, facsimile,
twin, reproduction
dw (do wymiany) before split (giełda)
dwuizbowy bicameral, two-chambered
dwupoziomowy bi-level
dwustronny bilateral, two-sided
dwuznaczny ambiguous, equivocal, unclear,
vague
dwużeństwo bigamy
dymisja (rezygnacja) resignation
dymisja (zwolnić kogoś) dismissal
dyrekcja 1. management 2. board
dyrektordirector,manager,head,executive
185
dostawa częoeciowa dyrektor
dyrektor, członek zarządu director
dyrektor ds. produkcji production manager
dyrektor ds. sprzedaży sales manager
dyrektor naczelny executive director,
managing director
dyrektor sekcji pozyskiwania oerodków
head of fundraising
dyrektor techniczny technical director
dyrektor wykonawczy managing director
dyrektywa directive, instruction, order
dyrektywy guidelines
dyscyplina 1. discipline 2. discipline, field
of study
narzucić dyscyplinę to impose discipline
dyscyplina pracy discipline at work, labour
discipline
dyskrecjonalny 1. discretional, arbitrary
2. private, confidential
dyskredytować to discredit, to disparage,
to compromise
dyskryminacja discrimination, unfair
treatment
dyskryminacja płciowa gender discrimination
dyskryminacja rasowa racial discrimination
dyskryminować to discriminate, to disfavour
dyspensa dispensation
udzielać dyspensy to dispense
dywersja sabotage, subversion, diversion
dywidenda dividend(s)
kupon dywidendowy stock, share warrant
podział dywidend dividend distribution
obliczanie podziału dywidend dividend
distribution calculation
prawo do dywidendy equity
rozdzielenie dywidendy distribution of
a dividend
rozdzielić dywidendę to distribute
a dividend
stopa dywidendy dividend yield
upłynnienie dywidend liquidating dividends
uprawniony do dywidend entitled to
dividends
dywidenda końcowa final dividend
dywidenda opcyjna optional dividend
dywidenda tymczasowa / zaliczkowa
interim dividend
dywidenda uprzywilejowana preference
dividend, privileged dividends
dywidenda w gotówce cash dividend
dywidenda w naturze dividend in kind,
property dividend
dyżur standby shift, duty
dział 1. division, department, section
2. partition, division, distribution
dział kadr personnel department
dział spadku partition of the estate, division
of the inheritance
umowa o dział spadku agreement for
the partition of the estate
wnieść skargę o dział spadku bring
action for rescission
działać to act, to be active, to perform, to
behave, to transact, to operate, to undertake
działać na rzecz ... to act on behalf of ...
działać w imieniu to act in the name of
działać w imieniu spółki to act in the
name of the partnership / company
działać w zmowie to collude, to act in
concert, to be in collusion with, to connive
działalność 1. activity, operation, performance,
work 2. action
prowadzić działalność to conduct / to
carry on / to carry out / to engage in activity
działalność finansowa financing
działalność gospodarcza economic activity,
business, business operations
prowadzić działalność gospodarczą
to run a business
rozszerzyć działalność gospodarczą
to expand the business
186
dyrektor, członek zarządu działalność gospodarcza
zakończyć działalność gospodarczą
to close the business
działalność inwestycyjna investing
działalność operacyjna operating activities,
operations
działalność wywrotowa subversion
działka 1. lot, plot, allotment 2. (udział
w zysku) share, cut
działka budowlana building land, construction
plot
działka budowlana niezubrojona unimproved
building land
działka budowlana uzbrojona improved
building land
dzieciobójca infanticide, child-murderer
dzieciobójstwo infanticide, child-murder
dziecko child, infant, kid, youngster
dziecko nienarodzone unborn child
dziecko nieślubne bastard, illegitimate
child
dziedzic 1. heir, successor, inheritor, beneficiary,
legatee 2. landlord, landowner
dziedzictwo inheritance, heritage, (ojcowizna)
patrimony, devolution
dziedziczenie succession, inheritance, inheriting
kolejność dziedziczenia order of succession,
rules of descent
niegodność do dziedziczenia unworthiness
to inherit
niezdolność do dziedziczenia incapacity
to inherit
porządek dziedziczenia order of succession
prawo dziedziczenia right of inheritance,
hereditary right, inheritable right
uprawniony do dziedziczenia entitled
to inherit
w drodze dziedziczenia by right of
succession
zasady dziedziczenia rules of succession
zrzec się dziedziczenia to renounce inheriting
zrzeczenie się dziedziczenia renunciation
of inheritance
dziedziczenie krewnych linii wstępnej
succession of relatives in the ascending
line
dziedziczenie testamentowetestamentary
succession by disposition
dziedziczenie ustawowe lawful succession,
intestate succession, statutory succession
dziedziczenie w linii bocznej collateral
succession
dziedziczenie w linii prostej succession
in the direct line, linear inheritance
dziedziczyć (coś) to be the heir of, to
come into possession as an heir, to have
succession as an heir, to take by succession
/ inheritance, to inherit
dziedziczyć po kimś to benefit someone,
to succeed to someone
dziedziczyć w równych częoeciach to inherit
equally, to inherit in equal proportions
dziekan dean
dziekanat 1. dean’s office 2. deanery
dzieło 1. work (praca) 2. work (utwór),
composition 3. task
odbiór dzieła acceptance
dokonać odbioru dzieła to accept
oddać dzieło to deliver work
oddanie dzieła delivery of work
odebrać dzieło to receive work
ukończyć dzieło to complete work
umowa o dzieło contract for services,
contract to perform a specified task,
works contract, contract for work, contract
for specific work
roszczenia wynikające z umowy
o dzieło claims resulting from the contract
of work
wykonać dzieło to make work
zamawiający dzieło customer, principal,
orderer, person ordering
dzieło artystyczne artistic work
dzieło audiowizualne audio-visual work
dzieło choreograficzne choreographic
work
dzieło dramatyczne dramatic work
187
działalność inwestycyjna dzieło dramatyczne
dzieło filmowe cinematographic work
dzieło fotograficzne photographic work
dzieło literackie literary work
dzieło muzyczne musical work
dzieło naukowe scientific work
dzieło radiowe radiophonic work
dzieło sztuki work of art
dziennik journal, book of prime entry, log
book, day book
przenosić z dziennika kasowego do
księgi głównej to post from a day book
to a ledger
dziennik kolumnowy columnar journal
dziennik ogólny general journal
dziennik przychodów gotówkowych
cash receipt journal
dziennik zakupów purchases day book,
purchases journal, bought day book
dziennik rozchodów gotówkowych cash
disbursements journal
dziennik sprzedaży sales day book, sales
journal
dziennik urzędowy law journal
dziennik wpływów cash receipts journal
dziennik wydatków cash disbursements
book, cash payments journal
dziennik zwrotów ze sprzedaży sales returns
(day) book
dzień day
dzień roboczy business day
dzień wolny od pracy day off
dzień wypłaty pay day
dzierżawa tenancy, leasehold
okres dzierżawy term of tenancy
przedmiot dzierżawy object of tenancy
przeznaczenie przedmiotu dzierżawy
end-use / designation of the object of
tenancy
zmieniać przeznaczenie przedmiotu
dzierżawy to change the designation of
the object of tenancy, to change the
end-use of the object of tenancy
rozwiązanie umowy dzierżawy termination
of a tenancy agreement
rozwiązywać umowę dzierżawy to terminate
tenancy
rozwiązywać umowę dzierżawy za
wypowiedzeniem to terminate tenancy
by notice
umowa dzierżawy nieruchomości
agreement for tenancy of a real property
wygaśnięcie dzierżawy expiration of
tenancy
dzierżawa dożywotnia life leasehold
dzierżawa nieruchomości rolnejtenancy
of an agricultural real estate
dzierżawa prawa lease of a right
dzierżawa przedsiębiorstwa tenancy of
an enterprise
dzierżawa rzeczy tenancy of a thing
dzierżawa wieczysta perpetual tenancy,
tenancy for life
dzierżawa, która może być rozwiązana
przez obydwie strony bez wypowiedzenia
tenancy at will
dzierżawca tenant, occupant
dzierżawca dożywotni life tenant, tenant
for life
dzierżawca terenów łowieckich shooting
tenant
dzierżawca wolny (dzierżawiący z woli
właściciela) tenant at will
dzierżawca tenant, occupant, lessee
dzierżyciel actual holder, possessor
dzierżyć to hold, to possess
188
dzieło filmowe dzierżyć
E
efektywność effectiveness, efficiency, performance
efektywny actual, effective, efficient
efektywna stopa pożyczki actual yield,
actual rate of return
egzamin examination, exam
egzekucja 1. (oeciągnięcie należności) execution,
enforcement, foreclosure, seizure
2. (stracenie skazanego) execution
prowadzić egzekucję z majątku
wspólnika to carry out an execution
from partner’s assets, to execute upon
the assets of a partner, to conduct execution
from the partner’s assets
zawieszenie egzekucjistayofexecution
egzekucja hipoteczna z nieruchomości
foreclosure of mortgage, mortgage foreclosure
egzekucyjny enforcement, executive, execution
pluton egzekucyjny firing squad
egzekutor 1. (wykonawca wyroku) executor
2. (komornik) enforcement officer,
court executive, bailiff (UK) 3. (kat) executioner
egzekwować to execute, to enforce, to
seize
egzekwować zaległość podatkową to execute
tax arrears
eksces excess, excessive action, disturbance
eksmisja eviction
eksmisja przymusowa compulsory eviction
eksmitować to evict, to eject
ekspedient(ka) shop-assistant
ekstradować to extradite
ekstradycja extradition
emeryt old-age pensioner, retired person,
retiree (USA)
emerytalny pensionable
wiek emerytalny pensionable age
emerytura pension, old age pension
przejść na emeryturę to retire
przenieść kogoś na emeryturę to retire
someone, to pension someone off
emerytura dodatkowa supplementary
pension
emerytura wcześniejsza early retirement
emerytura wojskowa military pension
emisja 1. issue 2. emission 3. broadcasting
data emisji time of issue, date of issue
kalendarz emisji issue timetable
plasowanie emisji placing of issues
waluta emisji currency of issue
warunki emisji conditions of issue,
terms of issue
wielkość emisji volume of issue
emisja akcji issue of shares
emisja akcji gratisowych bonus issue,
scrip issue
emisja brutto gross issue
emisja ciągła tap issue, continuing issue
emisja gratisowa bonus issue, scrip issue
emisja krajowa domestic issue, internal
issue
emisja międzynarodowa international issue
emisja netto net issue
emisja nowa fresh issue
emisja papierów o płynnej stopie floating
rate issue
189
emisja papierów o zmiennej stopie variable-
rate issue
emisja papierów wartościowych securities
issue, issue of securities
emisja po cenie nominalnej issue at par
emisja po obniżonej cenie issue at a discount
emisja premiowa issue at a premium
emisja praw poboru rights issue, rights
offering (USA)
emisja prywatna private issue, private
placement
emisja publiczna public issue
emisja zagraniczna foreign issue
emitent issuer
emitować 1. to issue 2. to emit 3. to broadcast
emitować dług / pożyczkę to issue a loan,
to float a loan
enklawa celna customs enclave, tariff enclave
etat post, position, employment, job
praca na cały etat full-time employment
etyka ethics, ethic
etyka dziennikarska journalistic ethic
etyka zawodowa professional ethic
etyka zawodu prawniczego legal ethic
Europejska Komisja Związków Zawodowych
European Industry Committee
Europejska Konwencja o Niektórych
Międzynarodowych Aspektach Upad
łości (1990) European Convention on
Certain International Aspects of Bankruptcy
(1990)
Europejska Konwencja o Statusie Prawnym
Pracowników Migrujących
(1977) European Convention on the
Legal Status of MigrantWorkers (1977)
Europejska Konwencja o Zabezpieczeniu
Społecznym (1972) European Convention
on Social Security (1972)
Europejska Konwencja o Zabezpieczeniu
Społecznym Rolników (1974) European
Convention on the Social Protection
of Farmers (1974)
Europejska Konwencja o Zakładaniu
Spółek (1966) European Convention
on Establishment of Companies (1966)
Europejski Kodeks Zabezpieczenia
Społecznego (1964) European Code of
Social Security (1964)
Europejski Urząd Koordynacji ObsadzaniaWolnych
Miejsc Pracy i Wniosków
o Zatrudnienie European Office
for Co-ordinating the Clearance of Vacancies
and Applications for Employment
Europejskie Porozumienie o Miejscach
Pracy dla „au pair” (1969) European
Agreement on “au pair” Placement
(1969)
Europejskie Porozumienie Tymczasowe
dotyczące Zabezpieczenia Społecznego
naWypadek Starości, Inwalidztwa
i dla Osób Pozostałych przy ¯yciu
(1953) European Interim Agreement on
Social security Schemes relating to Old
Age, Invalidity and Survivors (1953)
Europejskie Stowarzyszenie Rachunkowości
European Accounting Association,
EAA
eutanazja euthanasia, mercy killing
ewidencja 1. records, files, papers 2. registration
ewidencja ludności census
ewidencja towarów records of goods
prowadzić ewidencję towarów to keep
records of goods
ewidencjonowanie accounting, recording
ewidencyjny recording, record
numer ewidencyjny file number
ewikcja eviction
190
emisja papierów o zmiennej stopie ewikcja
F
fabryka factory, plant, works
fabrykować to fabricate, to falsify
fabrykować dowody to fabricate evidence
fach profession, job, trade, calling, vocation
fachowiec professional, expert, specialist
faktura 1. (dokument) invoice 2. (sztuka)
texture, grain, fracture
faktura celna customs invoice
fakturować to invoice
fala wave
fala strajków strike wave
fałszerstwo fake, forgery, counterfeit, falsification
fałszerz adulterator, counterfeiter, falsifier,
forger, fabricator
fałszować to adulterate, to falsify, to counterfeit,
to debase, to forge, to fabricate
fałszować żywność to adulterate food
fałszowanie adulteration, debasement,
counterfeiting, fiddling
fałszywy false, devoid of truth, fictitious,
groundless, adulterate
fałszywy alarm / telefon hoax phone call
fałszywe świadectwo / zeznanie false testimony
/ evidence
fałszywy czek dud cheque
federacja federation, association
Federacja Europejskich Giełd Papierów
Wartościowych Federation of European
Stock Exchanges (FESE)
fikcyjny fictitious, sham
filantrop philanthropist
finalizować 1. to complete, to close, to
conclude 2. to settle, to finalise
firma firm, company, business, corporation,
enterprise
firma spedycyjna shipping firm
firma spółki business name of a company
/ partnership, company name, firm,
name of the firm
firma zlikwidowana defunct company
fiskalny fiscal
kasa fiskalna cash register
fizjologia pracy occupational physiology
forma form
forma umowy form of company’s deed,
form of partnership’s deed
formalności formalities, procedures
formalności celne customs procedures,
customs formalities
dokonywać formalności celnych to attend
to the customs formalities
upraszczać formalności celne to simplify
the customs procedure
fracht freight
fundacja foundation, endowed institution,
endowment
założyć fundację to establish a foundation,
to set up a foundation
fundacja charytatywna / na cele dobroczynne
charitable corporation, charitable
trust
fundusz fund
Fundusz Gwarantowanych świadczeń
Pracowniczych Employees’Guaranteed
Benefits Fund
aktywa funduszu inwestycyjnego investment
fund assets
cel inwestycyjny funduszu investment
purpose of the fund
191
czas trwania funduszu inwestycyjnego
duration of the investment fund
dochód funduszu inwestycyjnego income
of an investment fund
nazwa funduszu inwestycyjnego
name of the investment fund
polityka inwestycyjna funduszu investment
fund policy
rejestr funduszy inwestycyjnych investment
fund register
rodzaj funduszu inwestycyjnego type
of investment fund, nature of investment
fund
rozwiązać fundusz inwestycyjny to
dissolve an investment fund
statut funduszu inwestycyjnego statute
of the investment fund
towarzystwo funduszy inwestycyjnych
investment fund corporation
uczestnik funduszu inwestycyjnego
investment fund participant
umowa z funduszem inwestycyjnym
o prowadzenie zbywania i odkupywania
jednostek uczestnictwa contract
with the investment fund to sell and purchase
participation units
utworzyć fundusz inwestycyjny to
create an investment fund
wpłaty do funduszu inwestycyjnego
payments to an investment fund
fundusz emerytalny retiring fund, superannuating
fund, pension fund
fundusz inwestycyjny investment fund
fundusz inwestycyjny mieszany
mixed investment fund
fundusz inwestycyjny otwarty open-
-ended investment fund
fundusz inwestycyjny zamknięty
closed-end investment fund
fundusz powierniczy trust fund
fundusz premiowy staff bonus fund
fundusz socjalny welfare fund
fundusz strajkowy strike funds
Fundusz Ubezpieczeń Społecznych Social
Insurance Fund
funkcjonariusz 1. officer, public servant,
functionary 2. police officer, policeman
funkcyjny functional
dodatek funkcyjny functional supplement
fuszerka budowlana jerry-building
fuzja merger, amalgamation, fusion
dokonać fuzji to merge
fuzja banków bank merger
fuzja pionowa vertical merger
fuzja pozioma horizontal merger
fuzja tworząca konglomerat conglomerate
merger
192
fundusz emerytalny fuzja tworząca konglomerat
G
gang mob, gang, ring, band
gangster gangster, mobster, (bandzior)
ruffian, (awanturnik) rowdy, (kanciarz)
racketeer, bandit
gangsterstwo gangsterism, banditism,
racket
giełda 1. market 2. exchange, stock exchange,
stock market
grać na giełdzie to play on the stock
exchange
wejść na giełdę to go public
giełda dewizowaforeignexchangemarket
giełda frachtowa charter exchange, shipping
exchange
giełda opcji option market
giełda papierów wartościowych stock
exchange
giełda towarowa commodity exchange,
commodities exchange
giełda walorów stock exchange, securities
exchange
giełda zbożowa corn exchange, grain exchange
giełda żeglugowa maritime exchange
gilotyna guillotine
ginąć 1. (umierać) to die, to perish, to fall
2. (zanikać) to vanish, to disappear
3. (wymierać) to die out
glina / gliniarz cop, copper
głos 1. voice, sound, call 2. vote 3. opinion,
comment, say, voice 4. address
5. permission to speak, the floor
oddać swój głos to cast one’s vote
udzielić komuś głosu to give someone
the floor, to give someone permission to
speak
głosować to vote, to cast a vote, to ballot,
to go to the polls, to poll
głosować bez dyskusji to vote without
debate
głosować nad wnioskiem to vote on the
motion
głosowanie voting, vote, election
kolejność głosowania voting order
przystąpić do głosowania to proceed
to voting
system głosowania voting method
wstrzymać się od głosowania to abstain
from voting
wynik głosowania result of voting, voting
result
zarządzić głosowanie to order voting
głosowanie imienne voting by roll-call
głosowanie obowiązkowe compulsory
voting
głosowanie powszechne popular vote
głosowanie preferencyjne preferential
voting
głosowanie przedterminowe advance
voting
głosowanie przy użyciu kart do głosowania
voting by (with the use of) voting
cards
głosowanie przez podniesienie ręki voting
on a show of hands
głosowanie tajne secret ballot, secret vote
głosowanie taktyczne tactical voting
głosujący 1. (wyborca) voter, elector, constituent
2. voter
główny central, main, principal, primary,
major
główny udziałowiec major shareholder
193
Główny Urząd Ceł Central Office of
Customs
Prezes Głównego Urzędu Ceł President
of the Central Office of Customs
główny zobowiązany principal obligor
gmina gmina, commune, district, borough,
community
godzina 1. hour 2. time, moment
godzina policyjna curfew
godziny nadliczbowe overtime, extra
hours
godziny pracy working hours, hours of
work
niepotrzebne godziny pracyexcessive
hours of work
godziny urzędowania business hours, office
hours
gończy warrant of arrest
list gończy warrant of arrest, ‘wanted’
notice
gospodarczy 1. economic, business 2. industrial,
manufacturing
działalność gospodarcza business activity
podmiot gospodarczy economic entity
gospodarka 1. economy 2. management,
administration, running
gospodarka wolnorynkowa free market
economy
gospodarstwo household, homestead,
possessions, property
gospodarstwo domowe household
gospodarstwo rolne farm, farmstead
grabić to loot, to plunder, to pillage
grabież pillage, looting, plunder
grabieżca looter, plunderer, pillager
granica1.border,frontier,boundary2.limit
granica celna customs frontier
granica czasu time limit
granica nieruchomości boundary, property
line
granica wieku age limit
gratyfikacja bonus, extra pay, remuneration
gratyfikacja (np. z okazji Bożego Narodzenia)
bonus, gratification
groźba 1. threat, menace, duress 2. (niebezpieczeństwo)
danger, peril 3. intimidation
4. (groźba, nieuchronność) impedence
groźba bezprawna illegal / unlawful
threat, illegal duress
groźny 1. dangerous, formidable, menacing
2. (poważny) serious 3. threatening
grunt 1. (teren) land, ground 2. (gleba)
soil, earth 3. (majątek) estate
władać gruntem to occupy the land
władanie gruntem occupation of land
wchodzić we władanie gruntem to enter
into occupation of land
grunty orne arable land
grunt rolny agricultural land
grupa group
grupa zawodowa occupational group
grupowa organizacja pracy group organisation
of work
grzywna fine, mulct, pecuniary penalty
/ punishment, amercement
kara grzywny fine, amercement
nałożyć grzywnę to impose a fine, to
amerce
gubernator governor
Rada Gubernatorów Board of Governors
gwałcenie 1. (popełnienie gwałtu) rape
2. (przymus) coercion, duress, compulsion,
force 3. (naruszenie) violation, infringement
gwałciciel 1. (sprawca gwałtu) rapist
2. (sprawca naruszenia) violator, transgressor,
profaner
gwałt 1. (zgwałcenie) rape 2. (przemoc)
violence 3. (przymus) coercion, force
gwarancja guarantee, warranty, guaranty
dawać gwarancję to offer a guarantee
domagać się gwarancji to require
a guarantee
okres gwarancji period of guarantee
uprawniony z gwarancji person entitled
in the guarantee
gwarancja absolutna absolute guarantee
194
Główny Urząd Ceł gwarancja absolutna
gwarancja bankowa banking guarantee,
banker’s guarantee
gwarancja jakości quality guarantee,
guarantee of quality
gwarancja konstytucyjna constitutional
guarantee
gwarancja konsumencka consumer guarantee
gwarancja państwowa government guarantee,
state guarantee
gwarancja pisemna written guarantee
gwarancja pod przysięgą sworn guarantee
gwarancja pojedyncza single guarantee
gwarancja stosowna adequate guarantee
gwarancja stuprocentowa hundred-percent
guarantee
gwarancja wypłacalności guarantee of
solvency
gwarant 1. guarantor 2. warrantor 3. (ubezpieczyciel)
underwriter
gwarantować to guarantee, to vouch for,
to underwrite, to warrant
gwarantowany guaranteed
gwardia guard
195
gwarancja bankowa gwardia
H
habilitacja 1. granting a postdoctoral degree
in Poland 2. postdoctoral dissertation
in Poland 3. habilitation
handel commerce, trade, business, merchandising
handel detaliczny retail
handel krajowy home trade
handel narkotykami drug trafficking
handlarz dealer, trader, vendor, (określonym
towarem) chandler
handlować 1. to trade, to deal in 2. (nielegalnie)
to traffic
handlowiec 1. trader, dealer, merchandiser,
tradesman, tradesperson 2. (sprzedawca)
vendor
handlowy commercial, mercantile, merchant,
engaged in commerce
hańba dishonour, disgrace, shame, ignominy,
opprobrium
hańbić to dishonour, to bring disgrace on
/ upon
harmonijny harmonious, (zgodny) concordant,
consensual
harmonogram schedule, timetable, plan
harmonogram budowy construction
schedule
hazard gambling, gamble
hazardzista gambler
higiena hygiene
higiena pracy occupational hygiene, occupational
health, work hygiene
hipoteczny mortgage
bank hipoteczny mortgage bank
dług hipoteczny mortgage debt
dłużnik hipoteczny mortgager, mortgagor
księga hipoteczna mortgage register
obciążenie hipotecznemortgagecharge
wierzyciel hipoteczny mortgagee
wpis hipoteczny mortgage registration
świadectwo wpisu hipotecznego certificate
of the registration of mortgage
hipoteka 1. mortgage 2. hypothecation
3. collateral 4. (biuro notarialne) mortgage
registry
amortyzacja hipoteki amortisation of
mortgage
mieć hipotekę na to have a mortgage
on
obciążyć hipoteką to mortgage, burden
with mortgage, to hypothecate
obciążyć nieruchomość hipoteką to
mortgage a property, to encumber
a property to be a mortgage
przedmiot hipoteki subject of a mortgage
pożyczać (komuś) na hipotekę to lend
on mortgage
spłacić hipotekę to pay off a mortgage
hipoteka amortyzacyjna instalment
mortgage
hipoteka łączna aggregate mortgage, collective
mortgage
hipoteka morska ship’s mortgage, vessel
mortgage
hipoteka na gospodarstwie rolnym farm
mortgage
hipoteka przymusowa judicial mortgage,
tacit mortgage
hipotekariusz mortgagee
honor honour
słowo honoru word of honour, parole
196
honorarium fee, honorarium, (autorskie)
royalty
honorarium adwokackie retainer
honorarium warunkowe conditional fee,
success fee
honorować to honour
honorować podpis to honour a signature
honorowy (o długach, warunkach) honorary,
(o człowieku) honourable
hossa bull market, boom, booming market,
strong market
spekulować na hossę to operate for
a rise
hotelarz hotel profession
humanizacja pracy humanisation of work
hurt 1. wholesale (trade) 2. bulk, mass
hurt i detal wholesale and retail
hurtownia wholesale store, wholesale
discount, wholesale business, wholesale
warehouse
hurtownik 1. wholesaler, wholesale
dealer, wholesale distributor 2. (pośrednik)
jobber
hurtowy wholesale
hymn anthem 2. (kościelny) hymn
hymn państwowy national anthem
197
honorarium hymn państwowy
I
imigracja immigration
imigrant immigrant
imigrować to immigrate
immunitet absolute privilege, immunity,
privilege
immunitet dyplomatyczny diplomatic
immunity
immunitet poselski Parliamentary privilege
immunitet sądowy judicial immunity
import import, importation
import bezcłowy duty free import
importer importer
importować to import
imputować impute, to allege, to accuse
imputowanie imputation, allegation
indeks 1. index 2. (studenta) credit book
wartość bazowa indeksu base index
value
indeks giełdowy exchange index
indeksacja płac wage indexing
indos endorsement
indosować to endorse
indywidualny individual, single, separate
indywidualne konto emerytalne individual
retirement account (IRA)
informacja information, (piece of) news
informacja pracownicza worker information
inkasent tax collector
inspekcja 1. (organ) inspection, inspectorate
2. (kontrola) inspection, visitation,
audit, control, examination
Państwowa Inspekcja Pracy State Labour
Inspectorate, State Labour Inspection
Państwowa Inspekcja Sanitarna
State Sanitary Inspectorate, State Sanitary
Inspection
społeczna inspekcja pracy social labour
inspectorate, social labour inspection
inspekcja budowlana building inspection
inspektor inspector, clerk, examiner, superintendent,
supervisor
inspektor / urzędnik nadzoru budowlanego
clerk of works
inspektor budowlany building inspector
inspektor nadzoru budowlanego inspector
of construction supervision
główny inspektor nadzoru budowlanego
chief inspector of construction supervision
inspektor nadzoru inwestorskiego investor’s
supervising inspector
inspektor pracy labour inspector
istotny 1. (ważny) fundamental, crucial,
vital 2. material, substantial 3. (rzeczywisty)
real, actual 4. (znaczny) significant,
considerable
instalacje wewnętrzne indoor installations
instancja instance, resort
pożyczkodawca ostatniej instancji
lender of the last resort
sąd niższej instancji lower court
sąd ostatniej instancji court of last resort
sąd pierwszej instancji court of first
instance
instrukcja 1. (zasady działania) instruc-
198
tions, handbook, manual 2. (polecenie)
instruction, order, command
postępować zgodnie z instrukcją to
follow the instructions
instrukcja korzystania z rzeczy instruction
for use of a thing
instrukcja obsługi user’s handbook, servicing
instructions, service manual, operating
instructions
instrukcja użytkowania instructions for
use
instrument instrument, tool, device, appliance
instrument kapitałowy equity instrument
instytucja institution, body, establishment,
organisation, society, business,
firm
instytucja bankowa banking business,
banking house, banking firm
instytucja emitująca listy zastawne lub
obligacje institution issuing mortgage
bonds or other bonds
instytucja finansowa financial institution
instytucja pomocy społecznej social assistance
body
instytucja ubezpieczenia na wypadek
bezrobocia unemployment insurance
institution
intencja 1. intention, aim, objective, intent,
view, purpose 2. (w religii) intention
mieć dobre intencje to mean well
interes 1. interest, title 2. (sprawa, prośba)
business, matter, affair 3. business,
trade
interes spółki interest of a partnership
/ company
internować to inter, to confine, to send to
an interment camp
internowanie internment
internowany internee
obóz dla internowanych internment
camp
interpelacja question, interpellation
interpelować to question, to interpellate
interpretacja interpretation, construction,
explanation, exegesis
interwencja intervention, interference
interwencja zbrojna armed intervention
interwenient uboczny secondary intervener,
accessory intervenor
interweniować 1. (wstawiać się) to intervene
2. (wtrącać się) to interfere, to
meddle
interweniować w sporze to intervene in
a dispute
inwalida disabled person, invalid, handicapped
person, crippled person
inwalida wojenny disabled war veteran
inwalidztwo invalidity, disability
częoeciowe inwalidztwopartialdisability
pogorszenie stopnia inwalidztwa aggravation
of invalidity
inwentaryzacja inventory, stocktaking,
taking inventory
inwentarz 1. (mienie) stock 2. (spis) inventory
3. (hodowla) livestock
inwentarz spadkowy schedule of estate,
schedule of assets and liabilities
inwestor 1. investor 2. (zleceniodawca)
principal, employer
inwestor instytucjonalny institutional investor
inwestować to invest
inwestycja investment
inwigilacja surveillance, (nadzór) oversight
inżynier engineer
inżynier budowlany civil engineer, construction
engineer
izba chamber, camera, department, society,
centre, house
izba handlowa chamber of commerce,
chamber of trade
izba niższa lower chamber, lower house
izba przemysłowa chamber of industry
Izba Reprezentantów House of Representatives
(USA)
izba rozrachunkowa clearing house
izba skarbowa tax chamber, treasury department,
treasury chamber
199
instrukcja korzystania z rzeczy izba skarbowa
dyrektor izby skarbowej tax-chamber
director
izba wytrzeźwień sobering chamber,
emergency detoxification centre
izba wyższa upper chamber, upper house
izba zatrzymań detention centre
izba zawodowa professional society
izolatka 1. (w więzieniu) solitary confinement,
seclusion cell 2. (w szpitalu) isolation
ward
200
izba wytrzeźwień izolatka
J
jakość quality, grade
gwarancja jakości quality guaranty /
assurance
jawnie publicly, in public, openly, evidently,
overtly
jawność openness to public, transparency
jawny overt, open, exposed, public, evident,
apparent, manifest, transparent
działanie jawne overt act
jednobrzmiący identical, of the same
tenor, (o wyroku) unanimous
jednoczesny simultaneous, concurrent
jednogłośnie unanimously
jednogłośny unanimous, undivided
jednoinstancyjność single-instance court
system
jednomyślnie with one accord, unanimously,
by common consent
jednomyślność unanimity, consensus, concordance
jednomyślny unanimous, undivided
jednoosobowy single, single-person, one-
-person, one-man, sole, individual
przedsiębiorca jednoosobowy single-
-party business entity
spółka jednoosobowa single-member
company, one-man-company, one-shareholder
company
jednostka 1. unit, entity 2. (osoba) individual
jednostka mieszkaniowa dwelling unit,
housing unit
jednostka organizacyjna organisational
entity
jednostka pieniężna unit of currency
jednostka samorządu terytorialnego local
governmental unit
jednostka uczestnictwa participation unit
odkupywać jednostki uczestnictwa to
repurchase participation units
zbywać jednostki uczestnictwa to sell
participation units
jednostronnie unilaterally, ex parte, one-
-sidedly
jednostronny unilateral, one-sided, single-
sided
jednostronna deklaracja niepodległości
Unilateral Declaration of Independence
jednostronne zobowiązanie unilateral engagement
jeniec captive, prisoner
jeniec wojenny prisoner of war, POW
judykatura judicature, judicial decisions
jurat jurat
jurysdykcja jurisdiction, judicature
jurysdykcyjny jurisdictional, pertaining
to jurisdiction
juryslingwistyka jurislinguistics, linguistics
of the law
jurysprudencja jurisprudence, the science
of law, legal philosophy
jurysta jurist
201
K
kabotaż coastal shipping, cabotage, coasting
kadencja (czas sprawowania urzędu)
term in / of office, tenure of office, duration
of office, (rządy premiera) ministry
kadra 1. (zespół pracowników) staff,
personnel, body of persons employed
2. (w wojsku) cadre
kadra „drugiego planu” backroom personnel,
middle distance personnel
kadra kierownicza key executives
kadra oeredniego szczebla middle management
kadra wojskowa military personnel
kadra wyższego szczebla senior management
kadry informacyjne information profession
kajdanki handcuffs, manacles
skuć kogoś kajdankami to handcuff
someone
kalendarz calendar, (terminarz) diary
kalendarz wyborczy voting calendar
kalkulacja calculation
kalkulacyjny assessment, calculation,
calculating
element kalkulacyjny assessment factor
kalumnia calumny, aspersion
kampania campaign, stand, (kampania
wyborcza) canvassing
organizować kampanię na rzecz to organise
a campaign for
Kanadyjski Instytut Biegłych Rewidentów
Canadian Institute of Chartered
Accountants
kanał channel
kancelaria chancellery, office
kancelaria adwokacka chambers (UK),
set of chambers, law firm
kanciarz crook, con artist, con man
kanclerz chanceller
kandydat candidate, applicant, (pretendent)
aspirant, (osoba wstępująca do
szkoły, towarzystwa) entrant, (kandydat
na prezydenta) runner
kandydatura candidature, candidacy
kandydować to be a candidate, to run, to
stand
kantor exchange office, exchange bureau
kapitalizacja capitalisation
kapitalizacja rynkowa market capitalisation
kapitał capital
mieć kapitał w spółce to have a stake
in a company
obniżenie kapitału reduction of / in the
capital
podwyższenie kapitału increase in the
capital
wysokość kapitałuamountofthecapital
wysokość objętego kapitału subscribed
share capital
kapitał akcyjny / statutowy authorised
capital
niewyemitowany kapitał akcyjny unissued
share capital
kapitał docelowy target capital, authorised
capital
kapitał dłużny debt capital
kapitał opłacony paid up capital,
fully-paid share capital
202
kapitał początkowy seed money (UK),
initial capital
kapitał pożyczkowy loan capital
kapitał rezerwowy reserve capital
kapitał ryzyka venture capital, risk capital
kapitał subskrybowany subscribed capital
kapitał własny, kapitał zakładowy equity
capital
łączna kwota kapitału własnego aggregate
amount of equity
kapitał wniesiony paid-in capital
kapitał zagraniczny foreign capital
kapitał zakładowy share capital, initial
capital, original capital
nominalny kapitał zakładowy nominal
share capital
pokryty / wpłacony kapitał zakładowy
paid-up share capital
przydzielony kapitał zakładowy allotted
share capital
kapitał zapasowy supplementary capital,
spare capital
kapuoe nark, snitch, rat, fink
kara penalty, punishment, pain, retribution,
(w sprawie karnej) sentence, (kara
grzywny) amercement
nałożyć karę to impose a penalty
odbywać karę to serve a sentence
wymierzać karę to administer / to mete
out punishment
zasługiwać na karę to deserve punishment
kara boska divine retribution
kara pieniężna fine
kara oemierci death penalty
karać to punish, to penalise, to correct, to
discipline, (karać grzywną) to amerce
karalność punishability
karalny punishable, culpable, chargeable,
penal, indictable
karany person with a criminal record, person
already punished
karencja waiting period, (kredytu) grace
period
karnik criminal lawyer, criminalist
karność discipline, obedience
karny penal, criminal, penitentiary, punitive
odpowiedzialność karna criminal responsibility
postępowanie karne criminal procedure
/ proceedings
sąd karny criminal court
sprawy karne criminal matters
oeciganie karne criminal prosecution
zakład karny penitentiary (USA)
kodeks karny penal colony
kolonia karna criminal code, penal code
karta 1. sheet of paper 2. (w książce) page,
leaf 3. (w polityce) card, charter
karta płatnicza bank card
wydawanie kart płatniczych issue of
bank cards
karta umowy contract note
Karta Wspólnotowa Podstawowych
Praw Socjalnych Pracowników EC
Charter of The Fundamental Rights of
Workers
karta związkowa trade union card
karygodność culpability, scandalousness,
reprehensibility
karygodny (zasługujący na karę) criminal,
culpable, (naganny) reprehensible,
scandalous, blameworthy, unpardonable
kasa 1. (instytucja) fund, association
2. (pieniądze zarobione) cash in hand
3. (kasa sklepowa) till (UK), cash register
pracownicza kasa zapomogowo-po-
życzkowa employee savings-and-loan
association
szkolna kasa oszczędnościowa school
savings association
obsługiwać kasę to operate a cash register
kasa biletowa ticket office, booking office
(UK)
kasa biletowa w teatrze, w kinie box office
203
kapitał początkowy kasa biletowa w teatrze, w kinie
kasa mieszkaniowa housing credit association
kasa organu podatkowego tax authority’s
cashier
kasa pancerna stronghold
kasacja 1. (uchylenie wyroku) final appeal,
last resort appeal, cassation 2. annulment
kasiarz cracksman, safecracker, safebreaker,
yegg (US)
kasjer 1. (w banku) teller, cashier 2. (w
sklepie) cashier 3. (w supermarkecie)
checker
kat executioner, hangman, headsman,
decapitator
kataster land register, cadastral register
katastrofa finansowa financial disaster
kategoria category, class, type
kaucja security deposit, damage deposit,
bond, bail
wpłacić kaucję to pay a security deposit
złożyć kaucję to lodge a security
zwrot kaucji bond recovery
zwrócić kaucję to return a security deposit
zwolnić za kaucją (w sądzie) to bail
żądanie zwrotu kaucji bond claim
kaucja gwarancyjna guaranty deposit
kauzyperda lame-duck lawyer
kazirodczy incestuous
kazirodztwo incest, cognate offence
kazuistyka casuistry
kazus case
kierować to manage, to direct, to guide, to
administer, to control
kierować grupą pracowników to guide
a group of workers
kierować pracą to direct the workflow
kierować produkcją to manage production
kierowniczy managerial, executive
kierownikmanager, chief,head,executive
kierownik brytyjskiego urzędu rejestrowego
spółek Registrar of Companies
kierownik oddziału manager of a branch,
manager of a department, head of
branch
kierownik zakładu manager of a plant,
manager of a factory, head of establishment
kieszonkowiec pickpocket
klasa class, type
klasa robotnicza working class
klasyfikacja towarów classification of
goods
klauzula clause, formula, proviso, stipulation,
provision, reservation
klauzula wykonalności enforceability
clause
nadać czemuś klauzulę wykonalności
to assign an enforceability clause to
something
kleptomania kleptomania, stealing mania
kodeks code
kodeks budowlany building code
kodeks karny penal code, criminal code
kodeks pracy labour code
kodycyl do testamentu codicil
kodyfikacja codification
kolegium odwoławcze administrative-review
board
samorządowe kolegium odwoławcze
local administrative-review board
kolejność order, line
kolejność powołania do spadku succession,
line of succession
komandytariusz limited partner
komis commission
oddawać towar w komis to consign
goods, to give goods on commission
komisant commission agent, consignee
komisant skupu commission buyer
komisarz commissioner
komisja commission, committee, board
komisja budżetowa budget committee
Komisja do Spraw Układów Zbiorowych
Pracy Commission for Collective
Labour Agreements
Komisja Nadzoru Bankowego 1. Commission
for Banking Supervision
2. Bank Supervision Commission
204
kasa mieszkaniowa Komisja Nadzoru Bankowego
Komisja PapierówWartościowych i Giełd
Polish Securities and Exchange Commission
Dziennik Urzędowy Komisji Papierów
Wartościowych i Giełd Official
Journal of the Polish Securities and Exchange
Commission
Urząd Komisji Papierów Wartościowych
i Giełd Office of the Polish Securities
and Exchange Commission
komisja pojednawcza arbitrational committee,
conciliation commission
komisja rewizyjna auditors’ committee,
audit committee, audit commission
komitent commissioning party, principal,
committer, consignor
rachunek komitenta account of the
commissioning party
upoważnienie komitenta authorisation
of the commissioning party
komitet committee
Komitet Międzynarodowych Standardów
Rachunkowości International
Accounting Standards Committee,
IASC
komorne rent, rental, hire money
komornik court executive officer, enforcement
officer, debt collector
komornik sądowy court execution officer,
court enforcement officer
komplementariusz general partner
(POL), full partner, unlimited partner
koncern concern
koncesja licence, concession
cofać / cofnąć koncesję na prowadzenie
agencji celnej to revoke a licence to
operate a customs agency
wydać / wydawać koncesję na prowadzenie
agencji celnej to grant a licence
to operate a customs agency
koncesja na prowadzenie agencji celnej
licence to operate a customs agency
koncesjonariusz licensee, license holder
konfederacja confederation
konfederacja pracodawców employers’
confederation
konfederacja trójstronna tripartite confederation
konfederacja związków zawodowych
trade union confederation
konfiskata seizure, sequestration, confiscation,
impounding, forfeiture / forfeit
konfiskować to sequester, to confiscate, to
seize, to impound, to forfeit
konflikt conflict, disagreement
konflikt interesów conflict of interest
konflikt zbrojny armed conflict
konfrontacja confrontation
kongres congress
Kongres Związków Zawodowych
Trades Union Congress
koniokrad horse thief, horse rustler
koniokradztwo horse rustling, horse
stealing / theft
konkurencja competition
uczciwa konkurencja faircompetition
konsekutywny consecutive
wyroki konsekutywneconsecutivesentences
konsensualny consensual
małżeństwo konsensualne consensual
marriage
konosament bill of lading
konosament bezpośredni through bill of
lading
konosament imienny straight bill of lading
konosament na okaziciela to bearer bill
of lading
konosament na zlecenie to order bill of
lading
konosament przeładunkowy transhipment
bill of lading
konosament zbiorczy collective bill of
lading
konosament żeglugi oeródlądowej inland
waterway bill of lading
konsolidacja consolidation
konsorcjum syndicate, consortium
konsorcjum bankowe banking group
konsorcjum emisyjne issue syndicate, issue
consortium
205
Komisja PapierówWartościowych i Giełd konsorcjum emisyjne
konstytucja constitution
niezgodny z konstytucją unconstitutional
konstytucyjność constitutionality
konstytucyjny constitutional
gwarancja konstytucyjna constitutional
guarantee
konsultacja consultation
konsultacja pracownicza worker consultation
konsystorz consistory
konto 1. account 2. record
mieć konto to have / to maintain an account
na konto for account of
nazwa konta name of the account
niezgodność kont discrepancy of accounts
obciążyć konto to charge an account, to
debit an account
otworzyć konto bankowe to open an
account at the bank
plan kont chart of accounts
podjąć pieniądze z konta to draw
money out of the bank
podjęcie pieniędzy z konta drawings
podzielić konto to divide an account
podzielić konto poziomo to subdivide
an account
połączyć konta to combine accounts
przekroczenie (stanu) konta overdraft
przekroczyć konto overdraft the account
przelać / przekazać sumę na konto to
transfer into an account
uzgodnić konto to settle an account
uznać konto to credit an account
zapisać w ciężar konta to debit an account
konto aktywne credit-balance account
konto analityczne analytical account, detailed
account, subsidiary account
konto bankowe bank / banking account
konto bilansowe balance sheet account,
permanent account, real account
konto depozytowe deposit account
konto dewizowe wyrównawcze exchange
equalisation account
konto jednostronne / drabinkowe running
balance form of account
konto kapitałowe capital account
konto korygujące contra account
konto kosztów produkcji manufacturing
account
konto magazynowe stock-account
konto nieosobowe / martwe impersonal
account (UK, USA)
konto osobowe personal account (UK,
USA)
konto oszczędnościowe savings account
konto pasywne debit-balance account, liability
and equity account
konto przejoeciowe suspense account
konto rozliczeniowe clearing account
konto różnic kasowych over-and-short
account
konto sprzedaży zapasów stock sale account
(UK)
konto syntetyczne total account, control
account
konto teowe T-account, skeleton account
(USA)
konto wynikowe / niebilansowe nominal
account, temporary account
konto wzajemnych rozliczeń reciprocal
account
konto zablokowane blocked / frozen account
konto zakupu zapasów stock purchase
account (UK)
konto zapasów stock account
konto zbiorcze total account
kontrahent 1. (wykonawca) contractor
2. party to a contract, contracting party
kontrakt contract, agreement
kontrakt terminowy (futures) futures
contract
kontrasygnata countersignature
kontrasygnować to countersign
kontroferta counter offer, offer in return
kontrola control, inspection, check, examination
206
konstytucja kontrola
kwestionariusz kontroli wewnętrznej
internal control questionnaire
przeprowadzać kontrolę to inspect
system kontroli wewnętrznej internal
control system
kontrola budżetowa budget control, budgetary
control
kontrola wewnętrzna internal control
kontroler inspector, examiner
kontrowersja controversy, disharmony
kontyngent quota
przekroczyć kontyngent to exceed / to
overrun the quota
kontyngent taryfowy tariff quota
konwencja convention
Konwencja o Wprowadzeniu Systemu
Rejestracji Testamentów (1972) Convention
on the Establishment of
a Scheme of Registration of Wills
(1972)
korekta adjustment, correcting entry,
cross entry, eliminating entry, reversing
entry
korekta podatkowa tax adjustment
korekty lat ubiegłych prior period adjustments,
prior year adjustments
korekty wynikające ze zmian zasad rachunkowości
adjustments resulting
from a change in accounting policy
koroner coroner
korporacjonizm corporatism
korupcja corruption, corrupt practices
kostnica morgue (USA), mortuary (UK)
koszt cost, expense, price
koszt bieżący current cost
koszt częoeciowo stały semi-fixed cost
koszt częoeciowo zmienny semivariable
cost
koszt docelowy target cost
koszt historyczny historic cost
koszt jednostkowy unit cost
koszt kapitału cost of capital
koszt kontroli cost of control, premium
on acquisition
koszt krańcowy marginal cost
koszt mieszany mixed cost
koszt nabycia acquisition cost
koszt niekontrolowany noncontrolable
cost
koszt niemożliwy do uniknięcia inescapable
cost
koszt normatywny standard cost
koszt odtworzenia replacement cost, reproduction
cost
koszt pełny full cost
koszt podstawowy prime cost
koszt produkcji production cost
koszt robocizny labour costs
koszt rozliczony applied cost
koszt różnicowy differential cost, incremental
cost
koszt rzeczywisty actual cost
koszt sprzedanych produktów cost of
product sold
koszt standardowy standard cost
koszt własny prime cost
koszt wspólny joint cost
koszt wymiany replacement cost, entry
value
koszt wytworzenia sprzedanych wyrobów
cost of goods sold, cost of sale
koszt wytworzenia oerodka trwałego
cost of a fixed asset
koszt wytworzenia wyrobów cost of
goods manufactured
kosztorys cost estimate, estimate
dokładny kosztorys exact estimate
precyzyjny kosztorys precise estimate
prowizoryczny kosztorys provisional
estimate
przedstawić kosztorys to provide an
estimate, to put up an estimate
wiarygodny kosztorys reliable estimate
wstępny kosztorys rough estimate
kosztorys szacunkowy estimate of quantities
and costs
koszty costs, expenses, charges
rozliczenie kosztów costs allocation
rozliczenia międzyokresowe kosztów
accruals and deferrals of costs
czynne rozliczenia międzyokresowe
207
kontrola budżetowa koszty
kosztów deferred charges, deferred expenditures,
prepayments
koszty bankowe bank charges
koszty bezpośrednie direct costs
koszty dalszego przerobu additional processing
costs
koszty do rozliczenia w czasie deferred
charges, deferred costs, deferred expenses
koszty dystrybucji distribution costs
koszty działalności podstawowej costs
of operational activity
koszty działalności pomocniczej costs of
subsidiary activity
koszty działu spadkowego costs and expenses
of dividing up the inheritance
koszty eksploatacji operating expenses,
maintenance fee
koszty finansowe financial costs
koszty gotowości capacity costs
koszty istotne relevant costs
koszty konserwacji maintenance costs
koszty kontrolowane controllable costs
koszty magazynowania carrying costs,
stockholding costs
koszty materiałów bezpośrednich direct
materials
koszty pogrzebowe funeral expenses
koszty rozruchu start-up costs
koszty utopione sunk costs
koszty utraconych korzyoeci opportunity
costs
koszty w układzie kalkulacyjnym costs
by function
koszty w układzie porównawczym costs
by nature
koszty zarządu administration costs
koszty według ich rodzajów costs by nature
koszty według miejsc powstawania
costs analysed by type of operation
koszty według typów działalności costs
by type of activity
koszty wspólne common costs
koszty wydziałowe factory burden, factory
overhead, manufacturing
koszty wysyłki / załadunku shipping
charges, shipping expenses
koszty wynagrodzeń bezpośrednich
overhead, production overhead costs direct
labour costs
koszty zależne controllable costs
koszty zmienne variable costs
koszty znaczące relevant costs
kradzież theft, larceny, stealing
kraj country, state
kraj pochodzenia country of origin
krajowy domestic, home, national
Krajowa Izba Biegłych Rewidentów
National Chamber of Statutory Auditors
Krajowy Depozyt Papierów WartościowychNationalDepositoryfor
Securities
Krajowy Rejestr Sądowy National Court
Register, Polish Court Register
kraść to steal, to thieve
kredyt credit, loan
linia kredytowa credit line, line of
credit
przekroczyć limit kredytu to exceed
one’s credit limit
pułap kredytu lending limit
termin kredytu credit period
warunki kredytu credit terms
kredyt bankowy bank credit
kredyt budżetowy budgetary loan
kredyt hipotecznymortgage-securedloan,
real estate mortgage credit
kredyt inwestycyjny investment credit
kredyt lombardowy collateral bank-loan
kredyt obrotowy turnover credit
kredyt państwowy credit granted by the
State
kredyt płatniczy payment credit
kredyt pomostowy bridging loan
kredyt ratalny instalments credit
kredyt refinansowy refinancing loan
kredyt zagraniczny foreign credit
kredytobiorca borrower, debtor, credited
party, obligor
kredytodawca creditor, lender, grantor of
credit
krewny relative, relation, kinsman
208
koszty bankowe krewny
najbliższy krewny next of kin
krótki okres zatrudnienia short-time
working
krótszy tydzień pracy shorter working
week
kryminologia criminology
krzywa curve
krzywa rentowności yield curve
książeczka booklet, book
książeczka czekowa cheque book
książeczka mieszkaniowa housing savings
book
książeczka oszczędnościowa savings
passbook
książka book, register
książka drobnych wpływów i wydatków
petty cash book, PCB
książka kasowa cash book, CB
księga book, ledger
księga główna general ledger, nominal
ledger, impersonal ledger
karta księgi głównej ledger sheet
księga inwentarzowa oerodków trwałych
fixed assets register
księga magazynowa stock book
księga należności accounts receivable
ledger
księga pomocnicza (urządzenie księgowe)
subsidiary ledger
księga przychodów i rozchodów revenue
and costs register
księga sprzedaży sales ledger, debtors’
ledger
księga wieczysta land and mortgage register,
proprietorship register
wniosek o założenie księgi wieczystej
motion to create a land and mortgage
register
księga zakupów purchases ledger, creditors’
ledger
księga zapisu końcowego book of final
entry
księga zapisu pierwotnego book of original
entry
księga zwrotów zakupionych dóbr purchases
returns (day) book, PRB
księga zwrotów ze sprzedaży sales returns
(day) book, SRB
księgi books
data zamknięcia ksiąg closing of accounts
date
manipulować w księgach to cook the
books, to fiddle the books
przejrzeć księgi to review books, to inspect
books
księgi rachunkowe company’s books,
books of account
księgowanie posting, entering in the
books, accounting, bookkeeping
data księgowania posting date, date of
record
polecenie księgowania account note,
internal voucher
księgowość accountancy, accounts, bookkeeping
dział księgowości accounts department
prowadzić księgowość to keep the accounts,
to keep the books
wprowadzić zapis do księgi to make
an entry in the ledger
księgowość podwójna double entry bookkeeping,
double-entry system of recording
księgowość pojedyncza single entrybookkeeping
księgowość przebitkowa duplicating
bookkeeping
księgowy accountant, bookkeeper
dyplomowany biegły księgowy chartered
accountant, CA
dyplomowany księgowy certified public
accountant, CPA
główny księgowy chief accountant
główny księgowy w dużym przedsiębiorstwie
controller
kształcenie 1. education, training 2. development,
improvement
kształcenie ustawiczne recurrent education
kształcenie zawodowe vocational training
kształtowanie płac wage fixing
209
krótki okres zatrudnienia kształtowanie płac
kultura 1. culture 2. politeness, manners
3. cultivation, refinement
kultura kierowania management culture
kultura pracy labour culture
kupiec trader, merchant, buyer
kupiec indywidualny sole trader
kupiec rejestrowy registered trader
kupiectwo merchantry, mercantile business,
mercantile relations, merchandising
kuratela curatorship, guardianship
być pod kuratelą to be under guardianship
ustanowić nad kimś kuratelę to place
someone under guardianship
kurator guardian, curator, trustee in bankruptcy
ustanowić kuratora w osobie to appoint
someone as guardian
kurator procesowy guardian ad litem
kurator z wyboru guardian by election
kurs 1. price, rate, quotation 2. (trasa samolotu)
course 3. (droga) route, road
różnice kursowe exchange differences
dodatnie różnice kursowe exchange
gain, positive exchange differences
system kursu jednolitego single-price
auction system
Teoretyczny Kurs Otwarcia (TKO)
indicative opening price
kurs dnia daily exchange
kurs emisyjny issue price, issue rate
kurs jednolity single price
kurs nietransakcyjny non-transactional
price
kurs otwarcia opening price
kurs rozliczeniowy settlement price,making-
up price
kurs walutowy / wymiany walut exchange
rate
efektywny kurs walutowy actual exchange
rate
kurs zamknięcia closing price
kwalifikacje qualifications
doskonałe kwalifikacje excellent qualifications
konieczne kwalifikacje necessary qualifications
odpowiednie kwalifikacje appropriate
qualifications
podnieść swoje kwalifikacje to upgrade
skills, to improve qualifications
podnoszenie kwalifikacji improvement
of qualifications
sprawdzić kwalifikacje to examine the
qualifications
wymagać kwalifikacji to require qualifications
wystarczające kwalifikacje sufficient
qualifications
kwalifikacje do objęcia stanowiska kierowniczego
management level qualifications
kwalifikacje do prowadzenia księgowości
accounting qualifications
kwatera lodgings, digs
kwerenda search query
kwit receipt, voucher, check
kwit składowy warehouse receipt
kwit sternika mate’s receipt
kwitariusz receipt book
kwitować to acknowledge, to confirm, to
receipt
kwitować odbiór czegoś to acknowledge
receipt of something
kworum quorum
brak kworum absence of quorum,
a quorum is not present
sprawdzić kworum to ascertain that
there is a quorum
stanowić kworum to have a quorum, to
form a quorum
stwierdzam kworum the quorum is
present, we have a quorum
kwota sum, amount
kwota główna principal sum
kwota wynikająca z długu celnego
amount resulting from a customs debt
kwotować to quote
kwoty monies
210
kultura kwoty
L
lada counter
spod lady under the counter
laicki lay, secular
laik layman
laska marszałkowska mace
legalizacja legalisation, legitimisation, attestation
legalność legality, lawfulness, legitimacy,
sufficiency in law
legalny legal, licit, lawful, legitimate
legat legacy
legat wskazujący / oznaczający rzecz
demonstrative legacy
legislacyjny legislative
legislator legislator, legal expert
legislatura legislature
legislatywa legislature
lekarski medical
badanie lekarskie medical check-up,
medical examination
orzeczenie lekarskie medical report,
medical certificate
aktualne orzeczenie lekarskie
up-to-date medical report, valid medical
certificate
tajemnica lekarska medical secret
zwolnienie lekarskie sick leave / note,
excuse
lekarstwo 1. drug, medicine, medication
2. cure, remedy
lekceważyć to ignore, to disparage, to disregard,
to scorn, to pay no attention to,
to take no notice of, to neglect
lekkomyślnie 1. (pochopnie) recklessly,
rashly 2. (beztrosko) light-heartedly,
frivolously
lekkomyślność 1. (pochopność) recklessness,
rashness 2. (beztroska) frivolity,
lightheartedness
lekkomyślny reckless, rash, (wariacki,
ryzykowny) foolhardy, (nieuważny)
careless
licencja licence
licencjobiorca licensee
licencjodawca licensor
lichwa usury, usurious charge of interest
lichwiarski usurious
lichwiarz usurer
licytant tenderer, bidder
likwidacja liquidation, dissolution, winding
up
być przeznaczonym do likwidacji to
be held for disposal
postawić firmę w stan likwidacji to
put a company / partnership into liquidation
przebieg likwidacji course of liquidation
przeprowadzać likwidację to conduct
liquidation
zasady likwidacji rules for liquidation
likwidacja dobrowolna voluntary liquidation
likwidacja majątku masy upadłości liquidation
of assets of the bankruptcy estate
likwidacja miejsc pracy displacement of
labour
likwidacja praw majątkowych liquidation
of proprietary rights
likwidacja przymusowa compulsory liquidation,
compulsory winding up
211
likwidator liquidator
likwidator tymczasowy provisional liquidator
likwidować to liquidate, to wind up, to do
away with, (zamykać) to close down,
(rozwiązywać) to dissolve
lincz lynch law
linczować to lynch
linia line
linia boczna collateral line
linia prosta direct line
linia wstępna ascending line
linia zstępna descending line
list letter, bill, note
list frachtowy shipping bill, shipped bill
list gończy warrant of arrest, ‘wanted notice’
list gwarancyjny letter of guarantee,
surety bond
list przewozowy freight bill
kolejowy list przewozowy railway
consignment note, bill of freight, railroad
bill of lading
lotniczy list przewozowy air waybill
międzynarodowy list przewozowy
international consignment note
list zastawny mortgage bond
lista list, (wykaz) roll, register, panel
lista osób uprawnionych do dziedziczenia
ustawowego list of claimants surviving
the deceased
lista płac payroll, list of wages to be paid
out
listy uwierzytelniające credentials
logo / znak graficzny logo
lokal premises, accommodation, space,
place, (stancja, kwatera) lodgings
przekazać lokal to hand over the premises
powiadomienie o zwolnieniu lokalu
notice to vacate
zajmować lokal to engage premises
zwolnić lokal to vacate the premises
lokal biurowy office space
lokal handlowy business premises
lokal mieszkalnyresidentialpremises,living
accommodation
lokal spółki premises of a company
lokal wyborczy polling station
lokalny local, regional
lokata 1. deposit 2. investment
lokata bankowa bank deposit
lokata długoterminowalong-term investment
lokata krótkoterminowa short-term investment,
deposit at short notice
lokata na określony termin deposit for
a fixed period
lokata terminowa term investment, time
deposit, term deposit, fixed deposit
lokata w papiery wartościowe investment
in securities
lokata za okazaniem sight deposit
lokata zwrotna za wypowiedzeniem deposit
at notice
lokator lodger, occupant, occupier, tenant,
resident, roomer, boarder
dziki lokator squatter
lokaut lockout
lokować to place, to put, to deposit, to invest
lombard pawnshop
odebrać z lombardu to take out of
pawn
lombardowy pawn
lubieżny lascivious, lewd, obscene
ludobójstwo genocide
zbrodnia ludobójstwa crime of genocide
luka 1. gap, break, loophole, lacuna
2. shortcoming, deficiency
luka podatkowa tax loophole
luka prawna legal loophole
lustrować to inspect, (politycznie) to vet
lustrować kandydatów to screen candidates
lustracja inspection, vetting
lżyć kogoś to swear at someone, to revile
someone, to insult someone, to abuse
someone
212
likwidator lżyć kogoś
£
łamanie breach, breaking
łamanie prawa law breaking
łamistrajk strike-breaker, scab labour,
scab, blackleg, fink
łapownictwo bribery, graft, corruption,
venality
łapownik bribetaker, grafter (USA)
łapówka bribe, graft, kickback
wręczać łapówkę to bribe, to graft
łaska mercy, compassion, favour, pardon,
reprieve, clemency
akt łaski executive clemency, act of
grace
ława bench
ława oskarżonych dock, bar
na ławie oskarżonych in the dock
ława przysięgłych jury, assize
niejednomyślna ława przysięgłych
hung jury
wielka ława przysięgłych grand jury
ława sędziowska bench
ławnik juror, member of jury, lay judge,
lay magistrate, assessor
łączenie merger, conjugation, conjunction,
joining, union
łączenie się przez przejęcie merger by
acquisition, merger by taking over
łączenie się przez zawiązanie nowej
spółki merger by formation of a new
company
łącznie jointly, in total, together, all in, inclusively
łączny 1. total, aggregate 2. joint and several
3. connective, conjunctional
hipoteka łączna aggregate mortgage
pełnomocnictwo łączne joint power of
attorney
łup loot, booty
łup wojenny war booty
łupić to loot, to plunder, to pillage
213
M
macierzyński maternity, maternal, motherly
instynkt macierzyński maternal instinct
obowiązki macierzyńskie maternal duties
urlop macierzyński maternity leave
macierzyństwo maternity, motherhood
świadome macierzyństwo birth control
macocha stepmother
mafia mob, Mafia
magazyn 1. storehouse, warehouse, storage
facility 2. storeroom, stockroom
3. (czasopismo) magazine
magazyn celny customs storage facility
przyjąć towary do magazynu celnego
to accept goods into a customs storage
facility
magazynierwarehouseman,stock-keeper,
stock clerk
magazynować to store, to warehouse
magister Master
magister prawa Mater of Laws
majątek assets and liabilities, property,
estate, capital, property, possessions
nabyć majątek to acquire assets
podział majątku distribution of assets
rozporządzać majątkiem to dispose of
assets and liabilities
zarządzać majątkiem to administer
assets and liabilities
majątek nieruchomy real assets, real estate
majątek ruchomy movable assets / property
majątek spadkowy pozostały po zaspokojeniu
długów i innych obciążeń residuary
estate
majątek spółki assets and liabilities of
a company / partnership
majątkowy material, property, proprietary,
relating to property
majster / brygadzista foreman
makler broker, stock-jobber, dealer, agent
makler giełdowy securities trader, stockbroker
makler giełdy pieniężnej money exchange
broker
makler niezaprzysiężony outside broker
makler papierów wartościowych securities
broker
makler przysięgły accredited broker
makler specjalista expert broker
makler uprawniony authorised dealer
makler zaprzysiężony sworn broker
maksymalny maximum
maksymalny wymiar czasu pracy maximum
working time
maltretować to ill-treat, to abuse, to maltreat,
to batter
malwersacja embezzlement, peculation,
conversion of funds
malwersant embezzler, peculator
malwersować to embezzle, to peculate
małoletni / niepełnoletni infant, minor,
under age, juvenile
małoletniość minority, nonage, pupilage,
period of being under legal / statutory
age
małżeński marital, connubial, nuptial,
spousal, conjugal
214
obowiązki małżeńskie marital
duties
małżeństwo marriage, matrimony, married
state, wedlock
małżonek husband, spouse
małżonka wife, spouse
mandat 1. (pełnomocnictwo) mandate
2. (w parlamencie) seat 3. (kara) fine,
ticket 4. tenure, term of / in office, period
of office
manipulować to manipulate, to handle, to
pervert
manko cash short, shortage of cash in
hand, deficit
marka brand, brand name, make
marnotrawić to waste, to squander, to dissipate
marszałek marshal
marszałek polny field marshal
marszałek sejmu Seym Marshal, Speaker
of the Seym
marża margin
marża zysku profit margin
masa spadkowa total estate, mass of the
succession
spieniężenie masy spadkowej realisation
of the estate
masa upadłości bankruptcy estate, bankruptcy
assets
fundusze masy upadłości bankruptcy
estate funds
podział funduszów masy upadłości
distribution of the bankruptcy estate
funds
likwidacja majątku masy upadłości
liquidation of assets of the bankruptcy
estate
wstrzymanie likwidacji masy upad
łości postponement of the liquidation
of the bankruptcy estate
obciążać masę upadłości to encumber
the bankruptcy estate
oszacować masę upadłości to appraise
the bankruptcy estate
skład masy upadłości property of the
bankruptcy estate
ustalanie składu masy upadłości
identification of the property of the
bankruptcy estate
wyłączenia z masy upadłości exemptions
from the bankruptcy estate
martwy dead, lifeless, inanimate
martwy przepis dead letter
matactwo criminal collusion, obstruction
of justice, machinations, trickery,
jiggery-pokery
materiał material, (tkaninia) fabric
materiał budowlany building material,
construction material
materiały i towary materials and merchandise
matkobójstwo matricide
mecenas 1. polite form of address for
a lawyer 2. (opiekun) patron
mediator mediator, intermediary, go-between
mediator rządowy official mediator
medycyna medicine
medycyna pracy occupational medicine,
industrial medicine
medycyna sądowa forensic medicine
melina den, hole
meliniarz bootlegger
metoda method, way, manner
metoda ceny przeciętnej average price
method
metoda FIFO „pierwsze przyszło – pierwsze
wyszło” First In-First Out method
(FIFO)
metoda FISH „pierwsze przyszło – wciąż
tutaj” Fist In-Still Here method (FISH)
metoda jednostkowej wartości rzeczywistej
specific identification method
metoda kosztu standardowego standard
cost method
metoda LIFO „ostatnie przyszło – pierwsze
wyszło” Last In-First Out method
(LIFO)
metoda LISH „ostatnie przyszło – wciąż
tutaj” Last In-Still Here (LISH)
metoda po koszcie przeciętnym average
cost method, average price method
215
małżeństwo metoda po koszcie przeciętnym
metoda przepływu kosztów cost flow
method
metoda stałych cen ewidencyjnych
standard price method
metoda szacowania zapasów inventory
estimation method
metoda oeredniej ważonej weighted average
cost method
metoda wyceny w oparciu o wartość
odtworzeniową Next In-First Out
(NIFO)
metoda wyceny wg cen detalicznych retail
inventory method
metoda zapasu bazowego base stock
method
metody methods
metody wyceny rozchodu zapasów cash
flow assumptions
metody wyceny zapasów stock valuation
methods, inventory pricing methods
metr metre
metr kwadratowy do wynajęciarentable
square metre
metryka 1. certificate, specification 2. register,
archives
metryka urodzenia birth certificate
mężatka married woman, feme covert
mężobójstwo murder of one’s husband
mianować to appoint, to nominate
mianowanie nomination, appointment
miara 1. measure, gauge 2. (rozmiar) size
3. (ilość, liczba) number, quantity,
amount 4. (umiar) moderation
miara wartości measure of value
miejsce 1. place, point, spot, premises
2. (przestrzeń) space, room
miejsce przeznaczenia place of destination
pierwsze miejsce przeznaczenia first
place of destination
miejsce najmu lease premises
miejsce parkingowe parking lot
miejsce pracy workplace, place of work,
place of employment
pomoc w znalezieniu miejsca pracy
job placement assistance
tworzyć nowe miejsca pracy to create
employment / jobs
miejsce pracy chronionej designatedemployment
miejsce wysyłki place of dispatch
miejsce załadunku shipping point
(USA), shipping place
miejscowy local
miejski civic, municipal, town, city, urban
rada miejska city council
mienie property, assets
nabycie mienia acquisition of property
porzucone mienie abandoned property,
bona vacantia
przestępstwo przeciwko mieniucrime
against property
sprzedać mienie to sell assets, to dispose
of assets
wydać mienie to release assets and liabilities
mienie osób trzecichassetsofthird parties
mieszkalny residential
dla celów mieszkalnych for residential
purposes
mieszkanie flat, apartment, dwelling, accommodation
mieszkanie służbowe company flat
mieszkania zastępcze alternative housing
mieszkaniec (domu) occupant, occupier,
resident, (miasta, wsi, osiedla) inhabitant
między between, among, in the middle of
między innymi inter alia, among other
things
między stronami inter partes
między żyjącymi inter vivos
międzynarodowy international
prawo międzynarodowe international
law
Międzynarodowa Federacja Księgowych
International Federation of Accountants,
IFAC
Międzynarodowa Organizacja Komisji
PapierówWartościowych International
Organisation of Securities Commissions
(IOSCO)
216
metoda przepływu kosztów Międzynarodowa Organizacja...
Międzynarodowe Standardy Rachunkowości
International Accounting Standards,
IAS
Międzyresortowa Komisja ds. Najwyż-
szych Dopuszczalnych Stężeń i Natę-
żeń Czynników Szkodliwych Interdepartmental
Commission for Maximum
Admissible Concentration and Intensity
in the Working Environment of Agents
Harmful to Health, Interministerial
Commission for Maximum Permissible
Concentration and Intensity of Factors
Harmful to Health in theWorking Environment
Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości
International Court of Justice
milczący silent, tacit
akcja milcząca non-voting share
minister minister, Secretary
minister właściwy do spraw finansów
publicznych minister competent in
matters of public finance
Minister Zdrowia i Opieki Społecznej
Minister for Health and Social Welfare
ministerialny ministerial, departmental
ministerstwo ministry, board
Ministerstwo Pracy i Polityki Socjalnej
Ministry of Labour and Social Policy
Ministerstwo SprawWewnętrznych
Ministry of Internal Affairs (POL),
Home Office, Interior Ministry, Ministry
of the Interior
Ministerstwo Spraw Zagranicznych
Ministry of Foreign Affairs (POL),
State Department, Department of State,
Foreign Office
mistrz 1. master 2. supervisor
mistyfikacja hoax, mystification
mistyfikator hoaxer, mystifier
młodociany adolescent, young, juvenile,
junior, youthful
młodociany przestępca juvenile delinquent,
young / youthful offender
pracownik młodociany young worker
młodszy junior, younger
młotek sędziego gavel
mniejszościowy minority
rząd mniejszościowy minority government
mniejszość minority
moc power, force, authority, effect
być w mocy to be in force
na mocy by virtue of
mocodawca / udzielający pełnomocnictwa
mandator, constituent, principal
molestować to harass, to molest, to intimidate,
to pester
molestowanie harassment
molestowanie seksualne sexual harassment
moneta coin
monety coins, specie
bicie monet coinage
Monitor Sądowy i Gospodarczy Court
and Economic Monitor
moralność morals, morality
obraza moralności indecent act, indecency
moralny moral, ethical, spiritual
mord murder, killing, assassination
morderca killer, murderer, assassin
morderstwo murder, assassination, killing
motywacja motivation
motywacja pracy worker motivation
mowa speech, address, talk
wygłosić mowę to make a speech, to
deliver a speech
mowa końcowa closing speech
mowa tronowa Queen’s speech, speech
from the throne
mównica despatch box, lectern, rostrum
mur graniczny party wall
murarz mason, bricklayer
myto toll
217
Międzynarodowe Standardy... myto
N
na mocy czegoś by virtue of something
na rzecz for, for the benefit of
na zlecenie i rachunek by order and for
account
nabierać mocy to come into force / effect,
to take effect, to become effective
nabycie acquisition, purchase, acquest
nabycie własności acquisition of property
nabyć to acquire, to purchase
nabyć służebność to acquire easement
nabyć wierzytelność to acquire a claim
nabyć własność acquire property
nabytek acquest, acquisition, accession,
purchase
nabywca acquirer, purchaser, buyer,
vendee
nacjonalizacja nationalisation
nadawać (prawa) to confer, to vest
nadawać osobowość prawną to incorporate
nadawać pocztą poleconą to register
nadawca sender, consignor, remitter
nadawca przesyłki consignor
nadbudowa additional storey, superstructure
nadgodziny extra hours, overtime
nadmiar excess, surplus
nadpłata excess payment, overpayment
of tax
wysokość nadpłaty amount of excess
payment
zwrot nadpłaty podatku excess payment
refund, tax refund
prawo do zwrotu nadpłaty right to excess
payment refund
nadużycia irregularities
nadużycie abuse, breach, misdeed, misuse,
overuse
nadużycie prawa procesowego abuse of
process
nadużycie władzy abuse of power
nadużycie zaufania breach of confidence,
abuse of trust
nadzorca overseer, supervisor
nadzorca sądowy court supervisor, court
executive supervisor
ustanowić nadzorcę sądowegoappoint
a court supervisor
nadzorować to oversee, to supervise
nadzorować zarządzanie finansami firmy
to oversee the day-to-day work of
the Financial Accounts section
nadzór supervision
tymczasowy nadzór sądowy interim
court supervision
prawo nadzoru (kontroli) right of supervision
sprawować nadzór to exercise supervision
nadzór bankowy banking supervision
Generalny Inspektorat Nadzoru Bankowego
General Inspectorate of
Banking Supervision
Komisja Nadzoru Bankowego Commission
for Banking Supervision
nadzór sądowy court supervision
nagana reprimand, disciplinary punishment,
reprehension, (potępienie) censure
kara nagany penalty of serious reprimand
nagroda award, reward, bounty
218
przyznawać nagrodę to grant / to give
an award
najem lease, rent
oddać w najem to rent, to lease, to hire,
to let
oddać w najem nieruchomości to
lease, to rent
oddać w najem ruchomości to hire
okres najmu duration of lease, term of
lease
przedłużać okres najmutoextendlease
przedłużenie okresu najmu extension
of lease
umowa najmu lokalu mieszkalnego
housing rental agreement, residential
lease
umowa najmu lokalu użytkowego
rental agreement for non-residential
premises, commercial lease, contract of
lease of business premises
umowa najmu na czas nieokreślony
periodic lease
umowa najmu na czas określony
fixed term lease
umowa najmu nieruchomości agreement
for lease of a real property
umowa najmu towarów contract for
the hire of goods
anulowanie umowy najmu cancellation
of a lease
przedłużenie umowy najmuextension
of a lease
rozpoczęcie umowy najmu commencement
of a lease
wypowiedzenie umowy najmu termination
of a lease
wydać przedmiot najmu to release the
subject of lease
wypowiedzenie umowy najmu termination
of a lease agreement
wypowiedzieć najem terminate the
contract of lease, to notice a lease
wypowiedzieć najem z zachowaniem
terminów umownych terminate the
contract of lease with the observance of
the contractual time limits
zwrot przedmiotu najmu surrender of
the subject of lease, redelivery of the
subject of lease
najem lokalu lease of the living accommodation
najem lokalu handlowego commercial
lease
najem lokalu mieszkalnego residential
lease
najem na czas określonyfixed-termlease
najem nieruchomości lease
najem odnawialny periodic lease (USA)
najem ruchomości hire, hiring
najem rzeczy ruchomej lease of a movable
najemca (lokator) tenant, lodger, renter,
lessee
najemca główny tenant
najemca kluczowy anchor tenant
najmobiorca tenant, lessee
najmodawca lessor
najmować od kogoś to hire, to rent
Najwyższa Izba Kontroli Supreme Audit
Chamber, Supreme Chamber of Control
nakaz order, summons, command, decree,
warrant, writ, mandate
nakaz aresztowania arrest warrant, writ
of apprehension
nakaz deportacji deportation order
nakaz egzekucji fieri facias, warrant of
execution
nakaz odszkodowania compensation order
nakaz przymusowej likwidacji compulsory
winding up order
nakaz sądowy injunction, court order,
prerogative order, prerogative writ
nakaz stawiennictwa citation
nakaz tymczasowy interim injunction,
provisional injunction, temporary injunction
nakaz zajęcia majątku dłużnika (w celu
zabezpieczenia powództwa) charging
order (UK)
nakaz zatrzymania detention order, warrant
of attachment
219
najem nakaz zatrzymania
nakazać to order, to summon, to command,
(zarządzić) to prescribe, to enjoin
nakazany ordered, prescribed
nakłaniać to incite, to induce, to incline,
to prevail upon / on, to persuade
nakłaniać do nierządu to importune
należności dues, debts, accounts receivable,
receivables
pokryć należności to cover an amount
due
windykacja należności receivables recovery
należności bieżące current dues
należności celne customs duties
kwota należności celnych amount of
customs duties
należności celne przywozowe import
customs duties
należności celne wywozowe export customs
duties
należności nieściągalne bad debts, irrecoverable
debts, uncollectible account
(USA)
należności Skarbu Państwa z tytułu zobowi
ązań podatkowych dues of the
StateTreasuryonaccountoftaxliabilities
należności uboczne incidental dues
należności wątpliwe doubtful accounts,
doubtful debts
należności Zakładu Ubezpieczeń Spo-
łecznych z tytułu składek na ubezpieczenie
społeczne zabezpieczone hipotek
ą, zastawem, wpisem do rejestru
statków lub prawem zatrzymania
dues of the Social Insurance Institution
on account of social insurance contributions
secured by mortgage, pledge, entry
in the register of ships or right of retention
należności zaległe outstanding debts
należność (kwota należna) amount due,
amount outstanding, amount owing,
money due
należny due, receivable, owed
należycie duly, properly, appropriately,
carefully
należyty due, proper, appropriate
należyta staranność due diligence,
proper diligence, due care
brak należytej staranności lack of due
diligence
zachować należytą staranność to exercise
due diligence
naoczny 1. evident, clear 2. eye
3. first-hand 4. visual
naoczne świadectwo first-hand testimony
naoczny świadek eye witness
napadać to assassinate, to assault
napastnik assailant, aggressor, (najeźdźca)
invader
napaść attack, assault
czynna napaść assault and battery
napaść kwalifikowanaaggravatedassault
napaść z zamiarem pobicia assault, attack
napominać to admonish, to rebuke, to reprove,
to reprimand, (wzywać) to exhort
naprawa 1. repair, mending 2. (ulepszanie)
improvement, reform
drobne naprawy slight repairs, minor
repairs
dokonywać napraw to make repairs
przeprowadzać naprawy to make repairs
naprawa bieżąca running repair
naprawiać 1. to repair, to mend, to remedy,
to fix 2. to improve, to reform, to
amend 3. to correct, to make amends
narażać to endanger, to jeopardise, to put
something at a risk
narażać życie to risk one’s life
narodowość nationality, ethnicity
narodowy national
Centrala Narodowego Banku Polski
National Bank of Poland Head Office
plan finansowy NBP NBP budget
Prezes NBP President of the National
Bank of Poland
Zarząd NBP Management Board of the
National Bank of Poland
Narodowy Bank Polski (NBP) National
Bank of Poland
220
nakazać Narodowy Bank Polski (NBP)
Narodowy Fundusz Inwestycyjny National
Investment Fund
Indeks Narodowych Funduszy Inwestycyjnych
(NIF) NIF index
naruszać to infringe, to contravene, to violate,
to trespass
naruszać prawo to break the law
naruszenie breach, contravention, infringement,
violation, trespass, infraction,
violation
naruszenie nietykalności cielesnej battery
naruszenie obowiązków pracowniczych
violation of work duties
naruszenie porządku publicznego public
nuisance
naruszenie praw do ziemitrespasstoland
naruszenie zakazu konkurencji breach
of a non-competition rule
następca prawny legal assignee, legal
successor
następstwo prawne legal succession, legal
assignment
naturalizować to naturalise
naturalizowany obywatel naturalised citizen
nauczyciel teacher, (akademicki) tutor, instructor
nauka rzemiosła training in crafts
nawiązka discretionary damages
nawiązka za ból smart money
nazwa handlowa trade name
negocjacje negotiations, bargaining
prowadzić negocjacje to conduct negotiations
negocjacje płacowe pay talks
negocjacje zbiorowe collective bargaining
negocjować to bargain, to negotiate
negocjować lepsze warunki pracy to
bargain for better working conditions
negocjować płace to negotiate wages
nieagresja non-aggression
niebawem at an early date, soon, shortly
niebezpieczeństwo danger, peril, jeopardy,
menace, hazard, risk
być w niebezpieczeństwie to be in
jeopardy
niedbale negligently, carelessly
niedbalstwo negligence, neglect, carelessness,
inattentiveness
niedbały negligent, careless, lax, inattentive
niedobór missing amount, shortfall
niedorozwój umysłowy mental retardation
niegodny (o spadkobiercy) person ineligible
of inheritance, disqualified to inherit
niegospodarność wrongful trading, uneconomical
management
niełaska disfavour, disgrace
niematerialny incorporeal, intangible
dobra niematerialne intangible property
niemożność 1. impossibility 2. inability
niemożność działania inability to act
niemożność wykonania impossibility of
performance
nienależyty improper
nienależyte wykonanie zobowiązania
improper performance of obligation
nienależyte wykonywanie obowiązków
improper performance of duties
nieobecność absence
nieobecność w pracy absence at work,
absence from work
nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy
unjustified absence at work
nieomylność infallibility
nieomylny infallible
niepełne zatrudnienie underemployment
niepełnoletni minor
usamodzielnić niepełnoletniego to
emancipate a minor
niepełnoletniość minority, infancy
niepoczytalność insanity, lunacy, madness,
derangement
niepoczytalny insane, deranged, unsound,
lunatic, mad, non compos mentis
niepodważalny irrefutable, unquestionable,
incontestable
niepokoje pracownicze industrial unrest
221
Narodowy Fundusz Inwestycyjny niepokoje pracownicze
nieposłuszeństwo disobedience, defiance
niepożądany undue, undesirable, unwelcome
niepożądany wpływ undue influence
nieprawidłowo improperly, incorrectly,
irregularly, against the rules
nieprawidłowość incorrectness, irregularity
nieprawidłowy improper, irregular, incorrect,
against the rules
nieprawomocny not legally binding,
non-final, not valid, lacking force of
law, invalid, pending appeal
nieprawośćmisdeed,wrongdoing,illegality
nieprzyzwoity indecent, lewd, obscene
nierób idler, loafer, do-nothing
nieruchomość real property (UK), realty,
real estate (USA), immovables
tytuł / prawo do nieruchomości title
to real property
wartość nieruchomości value of real
property
wyjawienie nieruchomości disclosure
of real property
zająć nieruchomość to seize real property
/ estate
zajęcie nieruchomości seizure of real
property
nieruchomość korzystająca ze służebności
(władnąca) dominant tenement
(UK) / dominant real estate (USA)
nieruchomość obciążona służebnością
servient tenement (UK) / servient real
estate (USA)
nieruchomość posiadana na własność
bez ograniczeń freehold property
nieruchomość rolnicza rural estate, agricultural
real property
nieruchomość służebnaservienttenement
nieruchomość spółki real estate of the
partnership, real properties of the partnership,
immovable properties
nieruchomość ułamkowa fractional tenement
nieruchomość władnąca dominant tenement
niesława disgrace, dishonour
niestawiennictwo (w sądzie) failure to
appear, contempt of court, contumacy
nieskładkowy non-contributory
nieskładkowy system zabezpieczenia
non-contributory social security scheme
nieściągalny uncollectible, bad
nieślubny (o dziecku) born out of wedlock,
illegitimate
nietykalność immunity, inviolability, absolute
privilege
nietykalność cielesna bodily inviolability
nietykalność osobista personal immunity
nietykalny immune, inviolable, enjoying
immunity
nieuczciwy dishonest, unfair, (oszukańczy)
deceitful
nieupoważniony unauthorised
nieupoważniona osoba unauthorised person
nieważność 1. (nieprawomocność) invalidity
2. (nieistotność) insignificance,
triviality
nieważny 1. (bez mocy prawnej) invalid,
null and void 2. (nieistotny) insignificant,
unimportant
niewiedza ignorance, lack / absence of
knowledge
niewierność unfaithfulness, infidelity
niewierność małżeńska infidelity
niewinność 1. innocence, absence of guilt,
freedom from guilt, guiltlessness,
blamelessness 2. (czystość) purity
niewinny innocent, blameless, free from
guilt, guiltless
niewola captivity, confinement, imprisonment,
(literacko) thrall
w niewoli in captivity
niewolnik slave, (chłop pańszczyźniany)
bondsman, (poddany) helot
niewspółmierność incommensurability
niewspółmierny incommensurate
niewypłacalność insolvency, inability to
pay
całkowita niewypłacalność absolute
insolvency
222
nieposłuszeństwo niewypłacalność
niewypłacalny insolvent, unable to pay
niezaprzeczalny incontestable, irrefutable,
undeniable, noncontestable
niezasadny unjustified, groundless, unfounded
niezawisłość independence
niezawisłość sędziowskaindependenceof
the judiciary
niezawisły independent, self-dependent
niezbity irrefutable, undeniable, incontrovertible
niezbywalny inalienable, non-transferable,
not negotiable
prawo niezbywalne non-transferable
right, inalienable right
ruchomość niezbywalna non-transferable
movable
niezdolność inability, incapability, incapacity,
unfitness, disqualification
niezdolność do pracy incapacity to work,
unfitness for work
czasowa niezdolność do pracy temporary
incapacity to work, unfitness for
work
niezdolny unable, incapable, unfit,
incapax, disqualified, ineligible
niezdolny do pracy unemployable, past
work, unfit for work
niezgoda disagreement, discord
kość niezgodny bone of contention
niezgodność 1. incompatibility, conflict
2. discrepancy, inconsistency
niezgodny incompatible, contradictory,
conflicting, not compliant with
nieznajomość ignorance, unawareness,
lack of knowledge, absence of knowledge,
unfamiliarity
nieznajomość prawa ignorance of the
law
niezwłocznie immediately, promptly
niezwłoczny immediate, prompt
niezwrotny non-returnable
nomenklatura nomenclature
nomenklatura celna nomenclature list
nominał denomination
norma norm, standard, quota
norma pracy work standards, norms for
work
nota 1. note 2. grade, mark
nota debetowa debit note
nota kredytowa credit note
notarialny notarial, notary’s
akt notarialny notarial deed
biuro notarialne notary’s office
notariat notary public’s office, notarial
services
notariusz notary, notary public
notoryczny 1. (niewłaściwy) notorious
2. (powtarzający się) habitual, chronic
notatka memo, memorandum, note
robić notatki to take notes
notowania quotation
notowania giełdowe exchange quotation
numizmat numismatic item
223
niewypłacalny numizmat
O
obalić 1. to rebut, to refute 2. overturn,
(znieść) to overthrow, to abolish
obalenie rebuttal, refutation
obalenie domniemania rebuttal of a presumption
obciążać / obciążyć 1. to burden, to
charge, to encumber, to load down 2. incriminate,
to put blame on
obciążać hipoteką to mortgage
obciążać kogoś sumą to place the debit of
an account
obciążać rachunek to debit an account
obciążający incriminating, aggravating,
burdensome
obciążenie burden, encumbrance, charge,
load, liabilities
obciążenie długami indebtedness
obciążenie pracą workload
obciążony encumbered, burdened
obcowanie relation, intercourse
obcowanie płciowe sexual intercourse
obdarowany donee, donatory, grantee, recipient
niewdzięczność obdarowanegoingratitude
of the recipient
rażąca niewdzięczność obdarowanego
glaring ingratitude of the recipient
obdarzać to bestow upon, to confer, to
grant, to endow, to gift
obdukcja 1. (badanie poszkodowanego)
forensic examination 2. postmortem,
autopsy
obejoecie prawa circumvention of the law
obelga abuse, insult, invective, offence,
affront, (obelga na piśmie) libel,
(obelga ustna) slander
obibok loafer, lazybones
obietnica promise, vow
objaśniać to explain, to interpret, to make
clear
objaśnienie explanation, interpretation,
commentary
obliczać to calculate, to compute, to estimate,
to count, to assess
obliczanie calculation, evaluation, assessment
obligacja bond, debenture
emitować obligacje to issue bonds
nabywać / nabyć obligacje to purchase
bonds
prawa z obligacji rights attaching to
bonds
umarzać / umorzyć obligacje to redeem
bonds
zbywać / zbyć obligacje to sell bonds
zobowiązania wynikające z obligacji
liabilities resulting from the bonds
obligacja bez terminu wykupu irredeemable
bond
obligacja bez zabezpieczenia debenture
bond (USA)
obligacja hipoteczna mortgage bond
obligacja imienna registered bond, non-
-negotiable bond
obligacja indeksowana index-linked
bond
obligacja komunalna communal bond,
local authority bond, municipal bond
obligacja na okaziciela bearer bond, bond
to bearer
obligacja nieoprocentowana zero-coupon
bond
224
obligacja niezabezpieczona unsecured
bond
obligacja o stałym oprocentowaniu
fixed-interest bond
obligacja o zmiennym oprocentowaniu
floating-rate bond
obligacja opcyjna optional bond
obligacja państwowa state bond, treasury
bond
obligacja partycypacyjna participating
bond
obligacja premiowa premium bond, prize
bond
obligacja przedsiębiorstwa corporate
bond
obligacja przychodowa revenue bond
obligacja skarbowa treasury bond, government
bond
obligacja skonsolidowana consolidated
bond, unified bond
obligacja oemieciowa junk bond
obligacja tymczasowa interim bond
obligacja wieczysta perpetual bond,
consol bond, irredeemable bond
obligacja wykupiona redeemed bond
obligacja z prawem pierwszeństwa
bond with the right of priority
obligacja z przedłużonym terminem
wykupu extended bond
obligacja z terminem wykupu callable
bond, redeemable bond
obligacja zamienna convertible bond,
convertible loan stock
obligatariusz bondholder
roszczenie obligatariusza bondholder’s
claim
obligatoryjny obligatory, mandatory
obława raid, hunt, manhunt, round-up
obława policyjna police raid
obniżenie reduction, decrease, cut
obniżenie wymiaru czasu pracy reduction
of working time
obniżka reduction, cut, decrease, allowance
obniżka ceny reduction in the purchase
price
obniżka płac pay cut, cutting of wages
obniżka podatku abatement
obniżyć / obniżać to reduce, to cut, to decrease
obniżyć cła to reduce tariffs
obopólny mutual
za obopólną zgodą by mutual agreement
/ consent
obowiązek obligation, duty, responsibility
całokształt obowiązków workload
niedopełnienie obowiązku failure to
comply with the obligation
okres pełnienia obowiązków term of
the performance of duties
poczucie obowiązku sense of duty
przyjąć na siebie obowiązki to undertake
duties
wypełniać obowiązki to perform duties
zakres obowiązków scope of duties
obowiązek pracy obligation to work
obowiązek ustawowy statutory duty
obowiązkowy 1. compulsory, mandatory,
obligatory 2. (sumienny) conscientious,
dutiful
obowiązujący ruling, in force, valid, effective,
binding, operative
moc obowiązująca binding force
obowiązywać to be in force, to be effective
/ valid / operative, to bind, to oblige
obradować to sit, to deliberate, to debate,
to be in session
obrady deliberations, proceedings, session,
conference
obrady przy okrągłym stole round table
conference
obrady za zamkniętymi drzwiami
closed session
obraza 1. insult, offence 2. contempt, disrespect,
defamation 3. transgression, infringement,
outrage
obraza sądu contempt of court
obrażenie injury
obrażenia cielesne personal injury
odnieść obrażenia to suffer injuries
obrona defence, advocacy, counsel
obrona konieczna necessary defence
225
obligacja niezabezpieczona obrona konieczna
obrona sądowa pleading
obrona własna self-defence
obrońca defender, attorney, advocate, defence
counsel, counsel for the defence,
brief, pleader
obrońca z urzędu court-appointed defender,
publicdefender,assignedcounsel
obróbka tekstu text processing
obróbka towarów working of goods
obrót distribution, trading, turnover,
transactions, dealing, circulation
dopuszczenie do obrotu giełdowego
admitting for trading, listing
podanie o dopuszczenie do obrotu
giełdowego application for listing
publiczny obrót papierami wartościowymi
public trading in securities
wartość obrotów turnover value
wolumen obrotów turnover volume
wprowadzenie do obrotu giełdowego
introduction of securities to exchange
trading
obrót bezgotówkowy non-cash transactions
obrót dewizowy foreign exchange operations
obrót magazynowy stock turnover
obrót pierwotny primary distribution,
primary trading
obrót wtórny secondary distribution, secondary
trading
obstrukcja obstruction
obszar area, territory, region, field, zone,
range
obszar celny customs territory, customs
area
wyprowadzić / wyprowadzać towary
z obszaru celnego to remove goods
from the customs territory
obszar działania area of activity
obszarnik landowner
obuwie robocze working footwear
obwieszczać / obwieścić to announce, to
proclaim, to make known
obwieszczenie announcement, proclamation,
notice
obwiniać to blame, to incriminate, to
charge, to accuse
obyczajówka vice squad
obywatel citizen, denizen
obywatelski civil, citizenly, civic
Platforma Obywatelska Civic Platform
swobody obywatelskie civil liberties
obywatelstwo citizenship, nationality
podwójne obywatelstwo dual citizenship,
dual nationality
pozbawić obywatelstwa to denaturalise
ocena opinion, (osąd) judgement, (wycena)
appraisal, evaluation, assessment
ocena inwentaryzacyjna stock valuation
ocena pracownika employee appraisal
ocena pracy work evaluation
ocena wydajności pracy merit rating
oceniać / ocenić to appraise, to evaluate,
to assess
oceniać / ocenić czyjąoe pracę to assess
the performance
ochrona protection, preservation, conservation,
guard, shield
ochrona pracy work protection
ochrona przed zagrożeniami protection
against hazards, protection against risks
ochrona przedemerytalna protection of
those approaching pensionable age
ochrona w trakcie usprawiedliwionej
nieobecności w pracy protection during
justified absence from work
ochroniarz bodyguard, minder
oclenie (uiszczenie cła) clearance, clearing
oclić to clear
oczekiwania expectations
oczekiwania pracowników employee expectations
oczerniać / oczernić to decry, to defame,
to vilify, to traduce
oczernianie defamation, vilification, traducement
oczyszczalnia oecieków water treatment
plant, sewer treatment plant
226
obrona sądowa oczyszczalnia oecieków
oczyszczać / oczyoecić to clear, to absolve
oczyszczać z zarzutów to exonerate, to
clear of an imputation of guilt, to absolve
of a charge
oczyszczenie clearance, clearing, (rozgrzeszenie)
absolution,
oczyszczenie z zarzutów exoneration,
clearance, (usprawiedliwienie, uniewinnienie)
exculpation
oczywisty clear, evident, obvious, explicit,
transparent, manifest, apparent
odbić kartę zegarową po zakończeniu
pracy to clock off
odbić kartę zegarową przed rozpoczęciem
pracy to clock on
odbierać / odebrać to collect, to accept,
to pick up
odbierać instrukcje to take instructions
odbierać należność to collect a debt
odbierać towar to collect goods
odbiorca recipient, consignee, receiver
odbiorca końcowy ultimate consumer
odbiorca praw transferee
odbiorca przesyłki consignee, addressee
odbiorca sumy czekowej payee
odbiorca towarów recipient of goods
odbiorca usług recipient of services
odbiór receipt, collection, receiving, reception,
acceptance
potwierdzić odbiór listu to acknowledge
receipt of a letter
odbywać karę więzienia to serve
odbywać praktykę prawniczą to serve
articles
odcisk print, imprint, trace
odciski palców fingerprints, dabs
oddać / oddawać to hand over, to give, to
release
oddać obiekt to hand over the object
oddać rzecz najętą w całości lub częoeci
osobie trzeciej do bezpłatnego używania
albo w podnajem to give a thing
leased as a whole or in parts to a third
party for gratuitous use or sublease
oddać sprawę do sądu to submit a case to
court, to take the matter to court
oddający w dzierżawę / w najem lessor
oddalać / oddalić to dismiss, to reject, to
overrule
oddalać pozew to dismiss a suit
oddalić wniosek o ogłoszenie upadłości
to dismiss the bankruptcy petition
oddział division, department, branch
oddział spółki branch of the company
otworzyć oddział spółki to open / to establish
a branch of the company
odezwa manifesto, proclamation, appeal,
address
odliczenie deduction
odliczenie od czegoś deduction from
something
odmawiać / odmówić to refuse, to decline,
to deny, to repudiate, to turn
down, to reject
odmawiać przyjęcia to refuse acceptance
odmawiać wykonywania pracy to withdraw
one’s labour
odmawiać zezwoleniatorefusepermission
odmowa refusal, denial, rejection, repudiation
odmowa ponownego zatrudnienia refusal
to re-employ
odmowa składania zeznań refusal to testify
odmowa zapłaty default in payment, refusal
to pay
odmownie negatively
odmowny negative
odpowiedź odmowna negative answer,
refusal of request, rejection of request
odnosić 1. (zwracać) take back, bring
back, carry back 2. (osiągać) to achieve,
to be a success, to succeed 3. (porównywać)
to compare
odnosić się 1. (mieć związek) to relate
2. (traktować) to treat
odnośnie in relation to, with regard to,
with reference to
odnośny relevant, pertinent, respective,
appropriate
odnowić 1. to renew, to extend 2. to refurbish,
to renovate, to improve
227
oczyszczać / oczyoecić odnowić
odnowienie 1. renovation, refurbishment,
improvement 2. renewal, revival 3. replenishment
odpis 1. copy, transcript 2. deduction,
write-off
odpis amortyzacyjny depreciation charge
odpierać to rebut, to refute
odpierać zarzuty to refute an allegation
odpłatność payment, charge, fee, price
odpłatny for a consideration, paid, to be
paid, non-gratuitous
odpoczynek rest, relaxation, vacation
odpoczynek tygodniowy weekly rest period
odpoczynek w pracy rest at work
odkupny redeemable
odkupywać / odkupić to redeem, to buy
back, to repurchase
odpokutować to do penance, to atone, to
suffer the consequences of
odpowiadać (za) to be liable for, to be responsible
for, to be accountable for, to
bear responsibility
odpowiadać solidarnie to be liable
jointly and severally
odpowiadać za podatki to be liable for
taxes
odpowiadać za zobowiązania spółki to
be liable for the obligations of the partnership
/ company
odpowiedni appropriate, relevant, corresponding,
suitable, adequate, right
odpowiednik counterpart, equivalent
odpowiednio appropriately, accordingly,
correspondingly, respectively, in proportion,
mutatis mutandis, suitably, adequately,
pursuant to
odpowiedzialność liability, responsibility,
accountability
być wolnym od odpowiedzialności
w granicach wartości wkładu to be exempt
from liability up to the value of the
contribution, to be free from liability to
the extent of the value of the contribution
ponosić odpowiedzialność za coś tobe
liable for something, to bear responsibility
for something
uchylać się od odpowiedzialności to
evade responsibility, to shirk responsibility
wziąć odpowiedzialność to accept responsibility
odpowiedzialność indywidualna several
liability
odpowiedzialność materialna pracowników
material liability of employees,
financial liability of employees
odpowiedzialność nieograniczona unlimited
liability
odpowiedzialność odszkodowawcza
compensatory liability
odpowiedzialność ograniczona do wysokości
wkładów liability limited to the
contribution
odpowiedzialność osobista spadkobiercy
personal liability of an heir
odpowiedzialność podatkowa spadkobiercy
heir’s tax liability
odpowiedzialność porządkowa pracowników
employee’s liability for maintenance
of order
odpowiedzialność solidarna joint and
several liability
odpowiedzialność subsydiarna wspólnika
subsidiary liability of a partner,
subrogative liability of a partner
odpowiedzialność za długi spadkowe liability
for estate debts / inheritance debts
odpowiedzialność za mienie powierzone
pracownikowi liability for property entrusted
to employees
odprawa 1. admission 2. severance pay /
payment, money bonus, golden handshake
3. briefing
odprawa celna customs clearance
odprawa czasowa (towaru) temporary
admission
pozwolenie na odprawę czasową
authorisation for temporary admission
procedura odprawy czasowej temporary
admission procedure
228
odnowienie odprawa czasowa
odprawa emerytalna old age bonus
odprawa pośmiertna death benefit, death
grant
odprawa rentowa disability bonus
odrębny separate, distinct, autonomous,
different
odrębne zdanie dissenting opinion
odroczenie 1. postponement, deferment,
stay 2. adjournment 3. continuance
odroczenie sprawy sądowej continuance
odroczenie świadczeń emerytalnych
postponement of old-age benefits
odroczenie terminu płatności podatku
deferment of tax
odroczenie wykonania wyroku reprieve
odroczony podatek postponed tax
odroczyć płatność to defer payment
pozwolenie na odroczenie płatności
permission to defer payment
odsiadka time
mieć odsiadkę to do / to serve time
odsetek 1. (zysk) interest 2. (procent) percentage,
proportion
odsetki interest
odsetki bankowe banking interest
odsetki bieżące running interest
odsetki dodatkowe additional interest
odsetki karne penalty interest
odsetki należne interests due
odsetki narosłe interests accrued
odsetki od wierzytelności interests accrued
on claims, interests on claim
odsetki roczne annual interest
odsetki ustawowe legal interest
odsetki zaległe interests in arrears
odsetki za zwłokę default interests, penal
interests
stawka odsetek za zwłokę default interest
rate
naliczać odsetki za zwłokę to charge /
to calculate default interest
naliczanie odsetek za zwłokę calculation
of default interest
obliczać odsetki to compute interest, to
calculate interest
odsprzedaż resale
odstępne premium, (zapłata) compensation,
restitution
odstępować od czegoś to abandon / to renounce
/ to relinquish something, to forbear
from doing something
odstępować od umowy to renounce the
contract, to contract out of an agreement
odstępować od zwyczajowych zasad to
depart from normal practice
odszkodowanie compensation, damages,
indemnity
wypłacać / wypłacić odszkodowania
to pay compensation
zmniejszenie odszkodowania mitigation
of damages
odszkodowanie ogólne general damages
odszkodowanie retorsyjne punitive damages
odszkodowanie symboliczne nominal
damages
odszkodowanie tymczasowe provisional
damages
odtajnić to declassify, to disclose, to reveal
odtąd hereinafter, hereafter, henceforth,
from this point
odwet retaliation, (zemsta) revenge, retribution
brać odwet to retaliate
w odwecie za coś in retaliation for
something
odwetowy retaliatory
cło odwetowe retaliatory tariff
odwołać / odwoływać 1. to revoke, to dismiss
2. to withdraw 3. to cancel, to
countermand, to recall
odwołać zamówienie to countermand / to
cancel an order
odwołanie 1. revocation, (ze stanowska)
dismissal 2. (cofnięcie) withdrawal
3. appeal 4. cancellation, revocation
odwołanie wypowiedzenia withdrawal of
notice
termin wypowiedzenia term of notice
odwrotny opposite, reverse
odziedziczyć to succeed, to inherit
229
odprawa emerytalna odziedziczyć
odzież roboczaprotectiveworkingclothes,
industrial clothing, work clothing
odzyskać to regain, to recover, to get back,
to win back
odzyskać prawo swobodnego zarządzania
majątkiem to recover the right to
freely administer one’s assets
odzyskanie recovery, regaining, getting
back
odzyskanie posiadania repossession
oferent offeror, bidder, tenderer
oferować to offer, to quote
oferta offer, quotation, quote, proposal
adresat oferty offeree
anulować ofertę to cancel an offer, to
retract an offer
być skłonnym do rozważenia oferty
to be open to an offer
odrzucić ofertę to decline an offer, to
refuse an offer, to reject an offer
okres ważności oferty duration of an
offer
oświadczenie o przyjęciu oferty declaration
of acceptance of an offer
prosić o złożenie oferty to ask for an
offer
przyjąć ofertę to accept an offer, to
take an offer
przyjęta oferta przetargowa winning
tender
rozważać ofertę to entertain an offer
składający ofertę maker of the offer,
offeror, offerer
skorzystać z oferty to take advantage
of an offer
skwapliwie skorzystać z oferty to jump
at an offer
termin składania ofert opening, submission
tendering date
wezwać do składania ofert przetargowych
to call for tenders, to invite tenders
wycofać ofertę to withdraw an offer, to
revoke an offer
wygaśnięcie oferty expiration of an offer
złożyć ofertę to make an offer, to submit
an offer, to lodge a tender, to lodge
a bid
oferta atrakcyjna attractive offer
oferta cenowa quotation
oferta do przyjęcia acceptable offer
oferta fikcyjna fictitious offer
oferta korzystna advantageous offer, favourable
offer
oferta korzystna ze względu na cenę
low-priced offer
oferta kupna bid, offer to buy
oferta kupna z zastrzeżeniem inspekcji
technicznej statku offer subject to inspection
oferta na dostawę offer for delivery
oferta na sprzedaż offer for sale
oferta nabycia bid
oferta najkorzystniejsza best offer
oferta nie wiążąca free offer, offer without
engagement
oferta niewywołana unsolicited offer,
voluntary offer
oferta odpowiednia / do przyjęcia suitable
offer
oferta okazyjna / po obniżonej cenie
occasional offer
oferta pisemna written offer, offer in
writing
oferta podlegająca potwierdzeniu / z zastrze
żeniem potwierdzenia offer subject
to confirmation
oferta poważnaseriousoffer,genuineoffer
oferta pracy offer of work
oferta próbna tentative offer
oferta przetargowa tender, bid
oferta publiczna public offering
oferta specjalna / wyjątkowa exceptional
offer
oferta specjalna / preferencyjna preferential
offer, special offer
oferta sprzedaży offer to sell, offer of sale
oferta subskrypcyjna offer for subscription
oferta towarów po obniżonej cenie
cut-price offer
230
odzież robocza oferta towarów po obniżonej cenie
oferta usług offer of services
oferta ustna verbal offer, oral offer
oferta w zapieczętowanej kopercie offer
under sealed cover
oferta ważna offer in force, offer open
oferta ważna / aktualna do .... offer open
until ...
oferta ważna ... dni offer open ... days
oferta ważna do odwołania offer remains
open until recall
oferta wiążąca binding offer, firm offer
oferta wstępna opening bid
oferta z zastrzeżeniem akceptowania
natychmiast po przyjęciu offer subject
to immediate acceptance
oferta z zastrzeżeniem prawa ewentualnej
wcześniejszej sprzedaży towaru
(przed otrzymaniem odpowiedzi drugiej
strony) offer subject to prior sale
(to being unsold)
oferta z zastrzeżeniem przyjęcia do dnia
... offer subject to acceptance by ....
oferta zakupu offer to buy, offer to purchase
ofiara 1. (osoba poszkodowana) victim,
casualty 2. (datek) donation, gift 3. (poświęcenie
czegoś) sacrifice
oględziny inspection, examination, survey,
viewing the scene
ogłaszać / ogłosić to announce, to declare,
to proclaim, to pronounce
ogłosić upadłość to declare oneself bankrupt
ogłoszenie announcement, proclamation,
declaration, pronouncement
ogłoszenie strajku proclamation of
a strike
ogłoszenie upadłości declaration of bankruptcy
ogólnopolski all-Poland, nation-wide,
all-Polish
Ogólnopolskie Porozumienie Związków
Zawodowych All-Poland Alliance of
Trade Unions
ograniczać to limit, to delimit, to border,
to restrict, to confine, to restrain
ograniczać produkcję to cut back production
ograniczenielimitation,restriction,restraint
ograniczenie czasowe time limitation
ograniczenie odpowiedzialności limitation
of liability
ograniczenie swobody handlu restraint
of trade
ogrodzenie enclosure, fence, wall, railing
ogrodzenie terenu budowy site fence
ojciec father
ojciec chrzestny godfather
ojciec domniemany putative father
ojcobójstwo patricide
ojcostwo paternity
ojczym stepfather
okaleczenie 1. injury, wound, mutilation
2. lameness, crippledom 3. mayhem
trwałe okaleczenie mayhem
złośliwe okaleczenie malicious wounding
okaziciel bearer, holder
okazja (szansa) opportunity, (wydarzenie,
sytuacja, sposobność) occasion, (tani
zakup) bargain
okazja przewozu (możliwość wysyłki)
shipping opportunity
okoliczność circumstance, occasion
okoliczności dodatkowe contributory
causes
okoliczności łagodzące mitigating circumstances
/ factors, extenuating circumstances
okoliczności obciążające aggravating circumstances,
aggravations
okoliczności poprzedzające antecedents
okólnik circular letter, circular, memo
okres period, term, season, semester, cycle,
phase
okres aplikatury articles
okres podatkowy assessment period
okres próbny probation, trial period
okres sprawozdawczy / rachunkowy accounting
period
data kończąca okres sprawozdawczy
ending date of the accounting period
231
oferta usług okres sprawozdawczy / rachunkowy
okres wypowiedzenia term of notice
ustawowy okres wypowiedzenia statutory
notice
okręg district, area, region, county, ward
okręg celny customs collecting district
okręg sądowy circuit
okręg wyborczy constituency, electoral
ward
okrucieństwocruelty,atrocity,ruthlessness
okrutny cruel, ruthless, atrocious
okup ransom
żądanie okupu ransom note
okupacja 1. occupation 2. occupancy
opcja option
premia opcyjna put premium
operacja operation, transaction, business
operacja uprzywilejowana privileged
operation
operacje bankowe banking business,
banking transactions, banking operations
operacje czekowe i wekslowe operations
involving cheques and bills of exchange
opieka care, custody
pod czyjąoe opieką in the custody of
someone
opiekun guardian, warder, warden
być czyimś opiekunem to be a guardian
over somebody
opiekun faktyczny de facto guardian
opiekun prawny legal guardian
opiekun procesowy special guardian
opiekun specjalny guardian ad litem
opiekun ustanowiony w testamencie
testamentary guardian
opiekuńczy custodial, caring, protective
państwo opiekuńcze welfare state
opieszały dilatory, slow, sluggish, tardy
opinia 1. opinion, view, judgement 2. reputation
3. reference
zasięgać czyjeś opinii to consult someone
opinia biegłego expert’s opinion
odmowa wydania opinii disclaimer of
opinion
opiniodawca adviser / advisor, consultee,
referee
opiniodawczy advisory, consultative
ciało opiniodawcze consultative body
opłata fee, charge, payment, (za naukę)
tuition, (za przejazd autostradą itp.) toll
opłata bankowa bank charge
opłata manipulacyjnaadministration fee,
handling fee / charge
pobierać opłatę manipulacyjną to
charge an administration fee
stawka opłat manipulacyjnych rate of
administration fees
opłata prolongacyjna extension fee
ustalać opłatę prolongacyjną to fix an
extension fee
wpłacać opłatę prolongacyjną to pay
an extension fee
wysokość opłaty prolongacyjnej extension
fee amount
opłata skarbowa stamp duty
opłata symboliczna token charge
opłaty komunalne utility charges
opłaty składowe storage charges
opodatkować to tax, to impose a tax
opodatkowanie taxation, assessment, imposition
of taxes
dochód od opodatkowania chargeable
profit, taxable income, taxable profit
dochód podlegający opodatkowaniu
assessable income
podlegać opodatkowaniu to be subject
to taxation, to be taxable, to be assessed
to tax
podstawa opodatkowania taxable
base, taxable amount, basis of assessment,
tax base
przedmiot opodatkowania taxation
object
zaokrąglać podstawę opodatkowania
to round the taxable base
opodatkowanie bezpośrednie direct taxation
opodatkowanie podwójne double taxation
umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania
double taxation agreements,
tax treaties
232
okres wypowiedzenia opodatkowanie podwójne
opodatkowanie progresywne progressive
taxation
opodatkowanie proporcjonalne proportional
taxation
opodatkowanie u źródła taxation at the
source
oprawca (kat) executioner, (dręczyciel)
torturer, (morderca) murderer
ordynacja 1. regulations, law, act on rules
for 2. entailed state
ordynacja podatkowa act on rules for
taxation, fiscal law
ordynacja wyborcza electoral regulations,
electoral law, act on rules for elections
orędzie address, message, proclamation,
manifesto
organ body, authority, organ, agency
organ odwoławczyadministrative-review
authorities
organizacja organisation, arrangement,
system
organizacja czasu pracy arrangement of
working time
organizacja pozarządowa non-governmental
organisation
organizacja pracy organisation of work,
system of work
organizacja rządowa governmental organisation
organizacja zawodu organisation of professions
organizacja związkowa union organisation
ponadzakładowa organizacja związkowa
upper-level union organisation,
multi-establishment trade union organisation
zakładowa organizacja związkowa
trade union organisation of an establishment,
trade union active at work establishment
organizacje pracodawców employers’
organisations
organizacje zawodowe professional associations
organizować to organise, to arrange
organizować pracę firmy to organise the
operations of a business
organy podatkowe tax authorities
reprezentować podatnika przed organami
podatkowymi to represent
a taxpayer before tax authorities
organy spółki company’s authorities, organs,
bodies of association
orzec / orzekać to declare, to decide, to
rule, to adjudicate, to adjudge, to decree
orzec upadłość to declare bankruptcy, to
declare bankrupt
orzeczenie 1. decision 2. verdict, adjudication,
judgment 3. statement
orzeczenie lekarskie medical report,medical
certificate
aktualne orzeczenie lekarskie
up-to-date medical report, valid medical
certificate
orzeczenie o ogłoszeniu upadłości decision
declaring bankruptcy
sądowe orzeczenie o upadłościadjudicationinbankruptcy,
adjudicationorder
orzecznictwo judicial decisions, body of
rulings, jurisdiction
orzekać / orzec to declare, to decide, to
rule, to adjudicate, to adjudge, to decree
orzekać na posiedzeniu niejawnym to
adjudicate at a closed session
osąd judgment / judgement, opinion, verdict
osądzać / osądzić to adjudge, to judge, to
pass judgment
oskarżać / oskarżyć to accuse, to charge,
to indict, to arraign, to incriminate, to
prosecute, to litigate, to sue
oskarżający accuser, prosecutor
oskarżanie accusal, accusation, inculpation,
allegation, imputation,
oskarżenie accusation, charge, indictment,
allegation, prosecution, arraignment
przedstawienie aktu oskarżenia arraignment
oskarżenie publiczne indictment
oskarżonyaccused,defendant,respondent
233
opodatkowanie progresywne oskarżony
oskarżyciel counsel for the prosecution,
prosecutor
oskarżyciel Korony (UK) Crown prosecutor
oskarżyciel publiczny public prosecutor,
prosecuting attorney, district attorney
oskarżycielski accusatorial, accusatory
osoba person, entity, head, party, individual
osoba fizyczna natural person, human being,
natural being, individual
osoba owdowiała widowed person
osoba pracująca dorywczo odd hand
osoba pracująca na własny rachunek
self-employed person
osoba prawna legal person, legal entity,
artificial person, juridical person, juristic
person, corporation, body corporate,
corporate personality
państwowa osoba prawna State legal
person
ustanowić osobę prawną to establish
a legal entity, to form a legal entity
osoba prawna podzielona divided legal
entity
osoba prawna prawa prywatnego private
corporation
osoba prawna prawa publicznego public
corporation
osoba prawna zbiorowa corporation aggregate
osoba rozwiedziona divorced person
osoba stanu wolnego unmarried person,
single person
osoba trzecia third person
osoba ubezwłasnowolniona incapacitated
person, incompetent person, person
in need of supervision
osoba w separacji separated person
osoba zamężna married person
osoba znajdująca się pod opieką / kuratel
ą ward, charge
osoba zobowiązana do zapłaty podatku
person liable to pay tax
osobisty personal, private
rzeczy osobiste personal belongings
osobiście personally, in person
osobny individual, separate, single, distinct
osobowość prawna legal personality, juridical
personality, status of artificial
person of legal entity
jednostka bez osobowości prawnej
unincorporated association (UK)
ostateczny final, ultimate, decisive, conclusive,
closing
ostrzeżenie warning, caution, (upomnienie)
caveat, (cynk, poufna informacja)
tip-off
ostrzeżenie ustne verbal warning
udzielić ostrzeżenia to give a warning
oszacowanie 1. assessment 2. evaluation,
estimation
oszacowanie majątku assessment of the
assets
oszczerca defamer, libelant
oszczerczy defamatory, libellous, slanderous
oszczerstwo defamation, slander, libel, injurious
/ malicious falsehood, vilification
oszukańczy deceitful, crooked, underhand,
cheating, fraudulent
oszukiwać to deceive, to defraud, to delude,
to trick
oszukiwanie deception
oszust crook (pot.), trickster, fraud
oszust karciany card sharper, cardsharp,
card shark
oszustwo (kłamstwo) deceit, fraud, (kant)
swindle, (podstęp) trickery, (szwindel)
take-in, (szlabierstwo) imposture, (mistyfikacja)
hoax
oszustwo komputerowe computer fraud
oszczędności 1. savings, funds 2. reserves,
resources
wycofywać swoje oszczędności to
draw out one’s savings
oszczędzać to save, to economise
oszczędzanie saving, economising
ośmiogodzinny dzień pracy eight-hours
working day
234
oskarżyciel ośmiogodzinny dzień pracy
ośrodek 1. centre, office 2. area 3. medium
ośrodek pomocy społecznej social assistance
office
ośrodek poprawczy attendance centre,
youth custody centre
ośrodek zatrudnieniaemploymentcentre
oświadczać / oświadczyć to declare, to
state, to represent, to allege
oświadczenie declaration, statement, representation,
testimony presentation,
proclamation, profession, pronouncement
bezwarunkowe oświadczenie unconditional
declaration, unconditional
statement
nieważność oświadczenia woli invalidity
of a declaration of intent
odwołać oświadczenie woli to revoke
a declaration of intent
złożyć oświadczenie to make a statement,
to make a declaration, to make
representations
oświadczenie finansowe statement of
means
oświadczenie o wszczęciu postępowania
naprawczego statement on opening reorganisation
proceedings
oświadczenie woli declaration of one’s intention,
declaration of intent, declaration
of will
złożyć oświadczenie woli to make
a declaration of intent
oświata education, school system
oświatowy educational, instructional
otrucie poisoning
otruć to poison
oznaczony 1. marked 2. appointed, set
3. identified 4. specified 5. definite
oznaka 1. sign, indication, symptom
2. emblem, token
Ó
Ósma Dyrektywa EWG z 1984
EEC Eighth Directive of 1984
235
ośrodek Ósma Dyrektywa EWG z 1984
P
pacjent patient
pacyfista pacifist
pajęczarz 1. attic thief 2. subscription fee
dodger
pakiet holding, interest, lot
pakiet mniejszościowy minority interest
pakt covenant, pact, agreement, compact
Pakt Ligi Narodów Covenant of the
League of Nations
palestra the bar
panaceum panacea, cure-all
panorama firm classified directory, commercial
/ trade directory
panowanie 1. rule, reign 2. domination,
prevalence
państwo state, nation
państwo członkowskie Member State
państwo socjalne welfare state
państwowy state, state-owned, state-controlled,
civil, national
urzędnik państwowy civil servant
państwowa inspekcja pracy state labour
inspectorate, state labour inspection
państwowa inspekcja sanitarna state
sanitary inspectorate, state sanitary inspection
państwowa osoba prawna state legal
person
Państwowa Straż Pożarna State Fire
Service, State Fire Brigade
papier wartościowy security, stock
inkaso papierów wartościowychsecurity
collection
operacje na papierach wartościowych
operations in securities, dealings
in securities, transactions in securities
portfel papierów wartościowych investment
portfolio
ulokowanie / plasowanie papierów
wartościowych placing of securities
rejestracja papierów wartościowych
registration of securities
papier wartościowy dopuszczony do publicznego
obrotu security approved for
public trading
papier wartościowy emitowany przez
Skarb Państwa public security, security
of the public sector
papier wartościowy emitowany w serii
security issued in series
papier wartościowy na okaziciela
bearer security
papier wartościowy na zlecenie order instrument,
order document
papier wartościowy imienny registered
security
papier wartościowy na zlecenie security
upon mandate
papiery wartościowe securities
papiery wartościowe dłużne debt securities,
debentures, bond certificates
papiery wartościowe dopuszczone do obrotu
giełdowego listed securities, quoted
securities
papiery wartościowe imienne registered
securities
papiery wartościowe krajowe domestic
securities
papiery wartościowe krótkoterminowe
marketable securities
papiery wartościowe nie znajdujące
się w obrocie giełdowym unquoted
236
securities, securities not officially
listed
papiery wartościowe notowane na
giełdzie listed securities, quoted securities
papiery wartościowe państwowe state
securities
papiery wartościowe podlegające wykupowi
redeemable securities
papiery wartościowe przenoszalne
transferable securities
papiery wartościowe przynoszące zysk
income-yielding securities
papiery wartościowe rozdrobnione
dilutive securities
papiery wartościowe rynku kapitałowego
capital market securities
papiery wartościowe rynku otwartego
open-market securities
papiery wartościowe o oprocentowaniu
stałym fixed-interest securities, fixed-
-yield securities
papiery wartościowe o oprocentowaniu
zmiennym variable-yield securities
papiery wartościowe udziałowe securities
of a participating nature
papiery wartościowe w obiegu securities
in issue
papiery wartościowe w obrocie nieoficjalnym
over-the-counter securities
papiery wartościowe właścicielskie equity
securities
papiery wartościowe wymienialne convertible
securities
papiery wartościowe wyrażone w PLN
securities denominated in PLN
papiery wartościowe zagraniczne foreign
securities
papiery wartościowe zapobiegające rozdrobnieniu
antidilutive securities
papiery wartościowe zbywalne negotiable
securities
parafować 1. (przyjąć, akceptować) to
initial 2. (zabezpieczyć) to seal
paragraf 1. article, section 2. (akapit)
paragraph
parcela 1. lot, plot 2. parcel (USA)
3. (działka, ogródek, działkowy) allotment
(UK)
parcelacja division into plots
parkiet floor
parking car park, parking lot
parking strzeżony guarded parking lot
parlament parliament, diet
parlamentarny parliamentary
debata parlamentarna parliamentary
debate
opozycja parlamentarna parliamentary
opposition
wybory parlamentarne parliamentary
election
partia 1. party, team, group 2. part, portion,
lot, batch
partia polityczna political party
partia towaru consignment
partia rządząca ruling party
partner 1. partner, associate, stakeholder
2. (konkubent) cohabitant, cohabitee,
cohabiter
partnerzy społeczni management and labour,
social partners
partycypacja pracownicza employee
participation, worker participation
pas 1. (przy ubraniu) belt 2. (strefa) zone
pas nadgraniczny exclusion zone, frontier
zone
paser receiver (of stolen goods), fence
paserstwo handling / receiving stolen
goods, fencing
zajmować się paserstwem to receive
stolen goods, to fence
pasierb stepson, stepchild
pasierbica stepdaughter, stepchild
paskarz profiteer
pastwić się nad kimś to be cruel to someone,
to maltreat someone, to torment
someone
pasywa liabilities, debit column, debit
side, debtor side
aktywa i pasywa assets and liabilities,
credit and debit
paszkwil libel, lampoon, pasquil
237
papiery wartościowe notowane... paszkwil
paszport passport
patent patent
patrol patrol, duty point
patrol policyjny police patrol
patrolować to patrol
pedagogika pracy occupational pedagogy
pełne zatrudnienie full employment
pełniący obowiązki (p.o.) acting
pełniący obowiązki dyrektora (kierownika)
acting director
pełnoletni adult, of age
być pełnoletnim to be of age, to be of
full age
nie być pełnoletnim to be under age
stać się pełnoletnim to come of age, to
become major, to attain one’s majority
pełnoletni domownik adult member of
the household
pełnoletność full age, full legal age, majority,
age of majority, age of consent
pełnoletność prawna legal majority
osiągnąć pełnoletność to attain the age
of majority, to reach one’s majority
pełnomocnictwo power of attorney,
proxy, representation
cofnąć pełnomocnictwo to revoke
power of attorney
cofnięcie pełnomocnictwa revocation
of power of attorney
odwołać pełnomocnictwo to revoke
power of attorney
odwołanie pełnomocnictwa revocation
of power of attorney
przekazać pełnomocnictwo to delegate
authority
sporządzić pełnomocnictwo to make a
power of attorney
udzielać / udzielić pełnomocnictwa to
grant a power of attorney
wygaśnięcie pełnomocnictwa expiration
of power of attorney
zrzec się pełnomocnictwa to renounce
a power of attorney
zrzeczenie się pełnomocnictwa renunciation
of a power of attorney
pełnomocnictwo bierne passive power of
attorney (restricted to receiving declarations
of will)
pełnomocnictwo dla agencji celnej
power of attorney for a customs agency
pełnomocnictwo do dokonania czynności
proxy granted in order to act
pełnomocnictwo do doręczeń power of
attorney for delivery
pełnomocnictwo do działania w sprawach
celnych power of attorney to act
in customs affairs
pełnomocnictwo do przeniesienia własności
nieruchomości power of attorney
to transfer ownership to real estate
pełnomocnictwo do reprezentowania na
walnym zgromadzeniu power of attorney
to represent a shareholder at a general
meeting
pełnomocnictwo do wykonywania czynności
prawnych power of attorney to
perform legal acts
pełnomocnictwo do zawiązania spółki
z o.o. power of attorney to establish
a limited liability company
pełnomocnictwo dorozumiane (domniemane)
implied power of attorney,
agency of necessity
pełnomocnictwo generalne plenary
power, general power of attorney
pełnomocnictwo jawne open power of attorney
pełnomocnictwo łączne joint power of attorney
pełnomocnictwo na piśmie letter of authority
pełnomocnictwo nieodwołalne irrevocable
power of attorney
pełnomocnictwo nieograniczone unlimited
power of attorney
pełnomocnictwo notarialne notarial power
of attorney
pełnomocnictwo ogólne general power of
attorney
pełnomocnictwo procesowe power of attorney
ad litem, warrant of attorney
238
paszport pełnomocnictwo procesowe
pełnomocnictwo prywatne power of attorney
by private instrument
pełnomocnictwo rodzajowe specific
power of attorney
pełnomocnictwo stałe permanent power
of attorney
pełnomocnictwo trwałe durable power of
attorney (USA)
pełnomocnictwo ustne oral power of attorney
pełnomocnictwo zbiorowe collective
power of attorney
pełnomocnictwo zlecone mandatorypowers
pełnomocnik attorney-in-fact, proxy
holder, agent, plenipotentiary, representative
pełnomocnik do doręczeń agent for delivery,
attorney-in-fact for delivery
pełnomocnik handlowy commercial representative
pełnomocnik pozasądowyprivateattorney
pełnomocnik prawny attorney
pełnomocnik procesowy legal representative
for the purpose of litigation
pełnomocnik wierzycieli attorney of
creditors
penitencjarny penitentiary
penologia penology
pensja pay, remuneration, wages, salary
pensja na rękę, pensja netto take-home
pay
personel staff, personnel, body of persons
employed
członek personelu staff person
odpowiadać za personel to be in
charge of staff
wstęp tylko dla personelu no admittance
except on business
zarządzać personelem to administer
personnel, to direct personnel, to manage
personnel
zebranie personelu personnel meeting
personel administracji administrative
personnel
personel biurowy office personnel
personel nadzoru supervisory personnel
personel naukowo-techniczny scientific
profession
personel pomocniczy back office personnel,
support staff
personel służby zdrowia health care profession
personel techniczny technical personnel
personel transportu transport staff
personel urzędniczy salaried personnel
personel wykwalifikowany qualified personnel
perspektywy zawodowe career prospects
petent petitioner, applicant, inquirer, supplicant
petycja petition, application
pewność 1. security, certainty 2. confidence
pewność stanowiska security of tenure
pewność zatrudnienia security of employment
piastować to hold, to bear
piastować urząd to hold office
piecza care, custody, charge, supervision
sprawować pieczę nad czymoe to be in
charge of something
pieczęć stamp, seal
przystawić pieczęć to affix a seal
/ stamp, to stamp
pieczęć firmowa / spółki company seal
pieczęć spółki / związku common seal
pieniacki litigious, barratrous
pieniactwo barratry, barretry
pieniacz vexatious litigant, barrator,
barrater
pieniądze money, funds, currency
pieniądze za milczenie hush money
pieniężny pecuniary, monetary, money, financial
pierwokup pre-emption, pre-emptive purchase
prawo pierwokupu right of pre-emption
pierwsza pomoc first aid
udzielić pierwszej pomocy poszkodowanym
to provide first aid to injured
persons
239
pełnomocnictwo prywatne pierwsza pomoc
pikieta picket, demonstration
pikieta masowa mass picketing
pikieta pokojowa peaceful picketing
pikieta strajkowa strike picket
pikietować to picket
pismo letter, note, document, writing, notice
pismo okólne circular letter
pismo przewodnie covering letter / note
pismo wypowiadające pracę written notice
plafon taryfowy tariff ceiling
plagiat plagiarism, crib
popełniać plagiat to plagiarise
plan 1. plan, schedule, scheme 2. intention,
plan 3. (zarys) design, blueprint
plan bezpieczeństwa i ochrony zdrowia
security and health protection plan
plan zagospodarowania city plan, master
plan
tworzyć plany zagospodarowania terenu
to create zoning arrangements of
the land
planować to plan, to project, to scheme, to
schedule, to design
planować urlop to schedule leave
planowanie planning, programming,
scheduling, intention
planowanie zatrudnienia manpower
planning
plomba lead seal, customs seal
nałożyć plombę to affix the seal
zerwać plombę to break the seal
płaca pay, remuneration
płaca akordowa piece work pay
płaca gwarantowana guaranteed pay
płaca miesięczna monthly wages
płaca minimalna minimum wage
płaca na rękę, dochód na rękę disposable
income
płaca niska low pay
płaca podstawowa threshold salary
płaca progresywna incentive pay
płaca realna real wages
płaca sfery budżetowej public sector pay
płaca stała fixed wage
płaca oerednia average wage
płaca tygodniowa weekly wage
płaca za godzinę hourly wage
płaca zasadnicza basic wage, basic salary
płacić, wynagradzać za pracę to pay for,
to remunerate, to give payment, to make
payment, to reward
płatnik payer, remitter
płatnik podatku tax remitter, taxpayer
płatność payment
odroczyć płatność to defer payment
pozwolenie na odroczenie płatności
permission to defer payment
termin płatności maturity, falling due
termin płatności odsetek falling due
of interest
płatny 1. due, payable 2. paid, salaried
płatne przy odbiorze cash on delivery
płatny na żądanie payable on demand
płeć sex, gender
płciowy sexual, carnal
stosunek płciowy sexual intercourse,
carnal knowledge
płody produce, crop
pobicie battery, beating, defeat
napad z pobiciem assault and battery
pobierać / pobrać to levy, to collect, to
draw
pobierać podatek to levy a tax, to collect
a tax
pobierać płacę to draw wages
pobierać zasiłek dla bezrobotnych to be
on the dole
pobieranie podatków collection of taxes
poborca collector
poborca podatkowy tax collector
poborowy (adjective) conscriptable
poborowy (noun) conscript, recruit
pobory emoluments, salary, wages
pobór podatku collection of taxes, levy
zaniechać poboru podatku to waive
the collection of taxes
pobudka motive, impulse
ukryte pobudki ulterior motives
pobyt stay, sojourn
pobyt czasowy temporary stay
240
pikieta pobyt czasowy
pobyt stały permanent stay
długość pobytu duration of stay
miejsce pobytu place of stay
pochodzenie origin, descent
niepreferencyjne pochodzenie
non-preferential origin
preferencyjne pochodzenie preferential
origin
świadectwo pochodzenia certificate of
origin
pochodzenie towarów origin of goods,
provenance
dowód pochodzenia towarów proof of
the origin of goods
ustalić pochodzenie towarów to determine
the origin of goods
poczytalność accountability, sanity,
soundness of mind, responsibility
ograniczona poczytalność diminished
responsibility / capacity
podać się do dymisji to resign
podanie application, letter of application,
petition, claim
podanie o pracę job application
odrzucić czyjeś podanie o pracę to reject
someone’s job application
podanie upadłego o dopuszczenie do zawarcia
układu the bankrupt’s petition
for permission to make the arrangement
podanie w sprawie zawarcia umowy
najmu rental property application
podatek tax, duty, impost
główny podatek dochodowy od osób
prawnych mainstream corporation tax
(MCT)
obliczać podatek to calculate a tax
obowiązek podatkowy tax obligation
data powstania obowiązku podatkowego
tax point
niedopełnienie obowiązku podatkowego
failure to fulfil a tax obligation
podlegający podatkowi taxable,
assessable
podnosić podatki to raise taxes
potrącić podatek to withhold a tax
wymiar podatku tax assessment
podatek akcyzowy excise duty, excise tax
podatek bezpośredni direct tax
podatek dochodowy income tax
podatek dochodowy od osób fizycznych
personal income tax
podatek dochodowy od osób prawnych
income tax on legal persons, corporate
income tax
podatek gruntowy land tax, tax on land,
real estate tax
podatek inflacyjny inflation tax
podatek konsumpcyjny consumption tax
podatek kościelny church tax
podatek majątkowy property tax, tax on
property
podatek obrotowy turnover tax
podatek od darowizn donation tax, gift
tax (USA)
podatek od dochodów i zysków kapita
łowych corporation tax
podatek od kapitału capital transactions
tax
podatek od majątku property tax
podatek od nabycia praw własności
purchase / conveyance tax
podatek od nieruchomości real estate
tax, real property tax
podatek od obrotu nieruchomościami
tax on sales of land
podatek od papierów wartościowych
tax on transfer of stocks and bonds, securities
tax
podatek od psów dog licence tax, dog tax
podatek rzeczowy / od ruchomości tax
on movables
podatek od samochodów tax on cars
podatek od spadków inheritance tax, estate
tax, estate duty
podatek od spadków i darowizn inheritance
and gift tax
podatek od spożycia consumption tax
podatek od spółek corporation tax
podatek od oerodków transportowych
transport vehicles tax
podatek od świadczenia usług tax on
services
241
pobyt stały podatek od świadczenia usług
podatek od tłuszczów jadalnych tax on
oils and fats
podatek od towarów i usług VAT, tax on
goods and services
podatek od transakcji tax on transactions
podatek od transportu transportation tax,
duty on transportation
podatek od wartości dodanej od nakładów
value added tax charge on inputs
podatek od wartości wytworzonej output
tax
podatek od wynagrodzeń tax on wages
podatek od zysków profits tax, tax on
profits
podatek od zysków kapitałowych capital
gains tax (UK)
podatek pogłówny poll tax
podatek pośredni indirect tax
podatek progresywny progressive tax
podatek rolny agricultural tax
podatek ryczałtowy lump-sum tax
podatek spadkowy succession duty, inheritance
tax, legacy tax, legacy duty
podatek spadkowy inheritance tax, death
duty
podatek u źródła tax at source
podatek wyrównawczy surtax, countervailing
tax, equalisation of burdens
podatki lokalne local taxes
podatki miejskie municipal taxation
podatnik taxpayer, taxable person, tax
bearer
podatnik opieszały slow taxpayer
podatnik podatku dochodowego personal-
income-tax payer
majątek podatnika taxpayer’s property
na koszt podatnika at taxpayer’s expense
odpowiedzialność płatnika taxpayer’s
liability
podaż pieniądza money supply
podejmować działania undertake activities
podejrzany suspect
podejrzenie suspicion, suspecting, assumption
rzucać podejrzenia to cast suspicion
wzbudzać podejrzenia to arouse suspicion
podejrzenie nieuzasadnione groundless
suspicion, unfounded suspicion
podejrzewać to suspect, to have a suspicion,
to be suspicious, (mieć podejrzenia,
wątpliwości) to misdoubt, (żywić
podejrzenia) to harbour suspicions
podejrzliwy suspicious, mistrustful, distrustful
podjudzać to abet, to instigate, to incite
podmiot subject, entity
podmiot gospodarczy business entity
podnajem subletting, sublease
podnajemca subtenant, subletter
podnajmować to sublet
podopieczny ward, tutee, protege
podpalenie arson
podpis signature
prawo podpisu power to sign
uwierzytelnić podpis to authenticate
a signature
podpis notarialnie poświadczony signature
certified by a notary public
podpis urzędowo poświadczony an officially
certified signature
podpis własnoręcznyone’sautographsignature
poświadczenie podpisu authentication of
signature
podrabiać to counterfeit
podrabiać monety to counterfeit coins
podróż służbowa business trip
podsądny accused, defendant, culprit
podsłuch wiretapping
podsłuchiwanie eavesdropping, listening
in
podstawa basis, base, cause, grounds,
substance
podstawa powództwa ground of action,
cause of action
podstawa powództwa / roszczenia cause
of action
242
podatek od tłuszczów jadalnych podstawa powództwa / roszczenia
podstawienie substitution
podstawienie pospolite substitution of an
heir
podstawienie powiernicze substitution of
an heir on trust
podstawowy basic, primary, prime
podstawa base, basis, foundation
podstawy basics
podstęp deceit, trick
podwładny inferior, subordinate
podwyżka rise, increase
podwyżka płac pay rise, rise in wages,
wage increase, rising wages
podział division, partition, break-up, portioning,
split, separation
dokonywać podziału (majątku) to
sever, to divide
dzień podziału division date, day of division
ogłoszenie o podziale spółki announcement
of the division of the company
plan podziału division plan, draft
terms of division
ogłosić plan podziału to announce the
division plan
poddać plan podziału badaniu biegłego
to examine the division plan by an
expert
zgłosić plan podziału do sądu rejestrowego
to file the division plan with
the registry court
uchwała o podziale spółki resolution
on division of the company, division
resolution
podjąć uchwałę o podziale spółki to
adopt a resolution on division of the
company
zamiar dokonania podziału spółki intention
to divide the company, intention
to effect a division of the company
zastrzeżenie do podziału planu objection
to the division plan
wnieść zastrzeżenia do podziału planu
to lodge / to make objections to the
division plan
podział pracy allocation of work, division
of labour
podział przez przejęcie division by acquisition,
division by take-over
podział przez przejęcie i zawiązanie nowej
spółki division by acquisition and
formation of a new company
podział przez wydzielenie division by
separation
podział przez zawiązanie nowych spółek
divisionbyformationofnewcompanies
podział równy even distribution
podział właściwy proper distribution
podżegacz abettor, accessory, inciter
podżegać to abet, to incite, to instigate,
(do buntu) to foment
podżeganie incitement, instigation, abetment
pogorszenie deterioration
pogotowie strajkowe strike alert
pogróżka threat, intimidating remark,
menace
list z pogróżkami threatening letter
pojednanie conciliation, reconciliation
pojednawczy conciliatory
komisja pojednawcza arbitrational
committee, conciliation commission
postępowanie pojednawcze conciliatory
proceedings
pojedynczy single, individual, separate
pokuta atonement, penance
pokrewieństwo cognation, relation by
blood, consanguinity
stopień pokrewieństwa degree of relationship
pokwitować, udzielić pokwitowania to
release, to discharge
pokwitowanie receipt
otrzymać pokwitowanie to obtain / to
receive a receipt
przedstawić / okazać pokwitowanie
to produce a receipt
wydać pokwitowanie to issue / to give
a receipt
wypisać pokwitowanie to make out / to
write out a receipt
243
podstawienie pokwitowanie
pokwitowanie (udzielone zarządowi) release,
discharge
pokwitowanie zapłaty dłużnej sumy receipt
of payment of the sum due
polecenie order, direction
stosować się do poleceń to obey directions,
to obey orders
polecenie księgowania (nota księgowa)
account note, internal voucher
polecenie wydania delivery order
policja police
polityka policy, politics
polityka celna tariff policy
polityka kadrowa personnel policies
polityka pieniężna monetary policy
instrumenty polityki pieniężnej monetary
policy instruments
polityka płac pay policy, payroll policy,
wage policy
polityka podatkowa policy of taxation,
tax / taxation policy
polityka równych szans equal opportunities
policy
prowadzić politykę równych szans to
be an equal opportunities employer
polityka rynku pracy labour market policy,
manpower policy, employment policy
polityka zatrudnienia UE EU employment
policy
Polska Scalona Nomenklatura Towarowa
Handlu Zagranicznego Polish
Combined Nomenclature of Goods in
Foreign Trade
polubowny amicable, peaceful, conciliatory
polubowne załatwienie sporu amicable
resolution of a dispute, amicable settlement
dążyć do polubownego załatwienia
sporu to strive to reach an amicable resolution
of a dispute
połączenie merger, combination, amalgamation
połączenie jednostek gospodarczych
business combination
połączenie kapitałów uniting of interests
dokonać połączenia to effect a merger
dzień połączenia merger date, day of
merger
plan połączenia merger plan, draft
terms of merger
pomoc help, aid, assistance
pomoc dla słabo zarabiających aid to
low-income groups
pomoc domowa domestic servant, “domestic
help”
pomocnictwo aiding and abetting
pomówienie injurious falsehood, slander,
libel
pomyłka mistake, error
popełniać / popełnić pomyłkę to make
a mistake
poprawiać / poprawić pomyłkęto correct
a mistake, to rectify a mistake
pomyłka sądowa miscarriage of justice
popiwek (podatek od nadmiernych wynagrodzeń)
excess profit tax
poplecznik 1. henchman, partisan 2. accessory
poplecznictwo 1. rendering criminal assistance,
criminal support 2. henchmanship,
partisanship
popyt demand
cieszyć się popytem to be in demand
popyt na mieszkania housing demand
porada advice, counsel, instruction, opinion,
guidance
zasięgnąć porady u kogoś to take
counsel with someone
poradnictwo guidance, counselling
poradnictwo zawodowe vocational guidance
porażka 1. failure 2. defeat (klęska w bitwie)
porażka finansowa financial failure
poręczać / poręczyć za dług to guarantee
a debt, to assume suretyship for a debt
poręczać / poręczyć za kogoś to stand
surety for someone, to stand security for
someone, to stand guarantor, to act as
surety
244
pokwitowanie poręczać / poręczyć za kogoś
poręczenie suretyship, guarantee
dać jako poręczenie to give / to furnish
security
kwota / wysokość poręczenia amount
of surety, amount of security
udzielać / udzielić poręczenia to grant
suretyship
umowa poręczenia contract of
suretyship, guarantee contract
wysokość poręczenia amount of surety
poręczenie bezterminowe unlimited
suretyship
poręczenie majątkowe financial guarantee
poręczenie za dług surety for a debt
poręczyciel surety, guarantor, person
standing security, warrantor, voucher
oświadczenie poręczyciela surety’s
declaration
występować jako (czyjoe) poręczyciel
to go guarantee (for someone)
poręczyciel wekslowy indorser
porozumienie (ugoda) arrangement, understanding,
communication
porozumienie (umowa) agreement, arrangement
porozumienie branżowe inter-professional
agreement
porozumienie pracownicze working
agreement
porozumienie stron mutual agreement of
the parties, mutual consent of the parties
za porozumieniem stron under mutual
agreement
poród childbirth
port port
port celny port of entry
port załadunku shipping port
porywać to kidnap, to abduct, to hijack
porządek order, tidiness, neatness
porządek dzienny agenda
punkt porządku dziennego item on the
agenda
porządek pracy work order
porzucać / porzucić to abandon, to give
up, to leave, to quit
porzucenie abandonment, giving up, dereliction
porzucenie dzieckaabandonmentofchild
porzucenie rzeczy ruchomej abandonment
of a movable
posada post, position
posiadacz holder, possessor, occupant
posiadacz nieprawny unrightful / unlawful
holder / possessor / occupant
posiadacz prawowity, prawny rightful
holder / possessor / occupant
posiadacz prekaryjny immediate holder
posiadacz samoistny autonomous possessor,
adverse possessor of real property
posiadacz spokojny, niezakłócony quiet
/ peaceful / undisturbed possessor
posiadacz w dobrej wierze holder in
good faith
posiadacz w złej wierze holder in bad
faith
posiadacz zależny dependent possessor
posiadać (dzierżyć) to hold, to possess
posiadać niesłusznie, nielegalnie to possess
unlawfully, illegally
posiadać słusznie, legalnie to possess
lawfully, legally, legitimately
posiadanie possession, possessorship,
proprietorship
być w posiadaniu to be in possession
of, to be in receipt of
ciągłość posiadania continuity of possession
mieć w posiadaniu to be in possession
of, to hold
mieć w cudzym posiadaniu to possess
in the name of somebody, to hold for
somebody
nabyć / uzyskać posiadanie to acquire
possession
odebrać posiadanie to dispossess
porzucić posiadanie to relinquish possession
pozbawienie / odebranie posiadania
dispossession
prawo posiadania right of possession
245
poręczenie posiadanie
przekazanie, delegacja posiadania
transfer of possession
przeszkadzać komuś w posiadaniu,
zakłócić czyjeś posiadanie to disturb
somebody’s possession
rościć sobie prawo do posiadania to
claim possession
wejść w posiadanie to come into possession
of
wejść w posiadanie jakieś rzeczy to
have oneself put in the possession
wykonywać posiadanie to exercise
rights of possession
wziąć coś w posiadanie to take possession
of something, to seize
wzięcie w posiadanie seizure, taking
possession
posiadanie bez wymaganego zezwolenia
possession without due permit, unlicensed
possession
posiadanie domniemane / dorozumiane
constructive possession
posiadanie faktyczne actual possession
posiadanie fikcyjne fictitious possession
posiadanie jawne, oczywiste apparent
possession
posiadanie na własność, w charakterze
właściciela independent possession
posiadanie niezakłócone undisturbed
possession
posiadanie pierwotneoriginalpossession
posiadanie przywrócone restored possession
posiadanie samoistne independent possession,
autonomous possession
posiadanie spokojne quiet enjoyment
posiadanie utracone lost possession
posiadanie wadliwe faulty possession,
defective possession
posiadanie wyłączne sole possession
posiadanie zakłócone disturbed possession
posiłki profilaktyczne i napoje prophylactic
meals and drinks
postępowanie proceedings, action, procedure
otworzyć postępowanie to institute the
proceedings, to open the proceedings
uchylenie postępowania quashing of
the proceedings, waiver of procedure
uchylić postępowanie to waive procedure,
to quash proceedings
ukończenie postępowania completion
of the proceedings
ukończyć postępowanie to complete
the proceedings
umorzenie postępowania discontinuance
of the proceedings
umorzyć postępowanie to discontinue
the proceedings
wszcząć postępowanie to commence
/ to institute proceedings
wznowić postępowanie to reopen proceedings
zamknąć postępowanie to close proceedings
zamknięcie postępowania closing of
proceedings
zakończyć postępowanie to complete
proceedings
zawiesić postępowanie to stay proceedings
zawieszenie postępowania stay of proceedings
postępowanie cywilne civil procedure
/ proceedings
postępowanie dyscyplinarne disciplinary
action
postępowanie egzekucyjne execution
proceedings, compulsory execution
postępowanie egzekucyjne w administracji
administrative execution proceedings
postępowanie podatkowe tax procedure
postępowanie pojednawcze conciliatory
proceedings
postępowanie spadkowe inheritance proceedings
postępowanie ugodowe voluntary arrangement
postępowanie układowe arrangement
proceedings
246
posiadanie bez wymaganego zezwolenia postępowanie układowe
ukończenie postępowania układowego
completion of the arrangement proceedings
postępowanie upadłościowe bankruptcy
proceedings
wtórne postępowanie upadłościowe
concurrent bankruptcy proceedings
postępowanie w przedmiocie ogłoszenia
upadłości proceedings for declaration
of bankruptcy
poszanowanie dóbr osobistych respect
for personal interests of employee
poszkodowany injured person, aggrieved
party
poszlaki circumstantial evidence
poszlakowy circumstantial
poszukujący pracy applicant, job seeker
pośrednik mediator, intermediary, go-between
pośrednictwo pracy placement service
poświadczenie authentication, certification,
attestation
poświadczenie daty authentication of the
date
poświadczenie podpisu authentication of
signature
poświadczony authenticated
potwierdzenie poświadczone authenticated
confirmation
poświadczyć to authenticate, to certify
potępiać to condemn, to disapprove of
potępienie condemnation, damnation, disproof
potrącenie set-off, deduction
dokonać potrącenia to make a set-off
potrącenie u źródła deduction at source
potrącenie umowne contractual set-off
potrącenie wierzytelności wzajemnych
setoff of reciprocal claims
potrącenie wzajemnych długów między
wierzycielem a dłużnikiem set-off between
the creditor and the debtor
potrącić to deduct, to set off
potrącić kwotę to deduct an amount
potrącić z płacy to deduct from wages
/ pay
potrzeby socjalno-bytowe welfare needs
potrzeby związane z pracą labour needs
potwarz defamation, libel, slander
potwierdzać 1. to confirm, to acknowledge
2. to corroborate
potwierdzać zeznania to corroborate evidence
potwierdzenie 1. confirmation, acknowledgement
2. corroboration
poufność confidentiality, privacy, secrecy
poufny confidential, secret, top-secret,
undercover
poufny charakter confidential nature
powierzać to entrust
powierzchnia space, surface, area
powierzchnia mieszkalna living space,
surface of dwelling
powierzchnia piętra / kondygnacji floor
area
powiększać / powiększyć firmę to expand
a firm
powinowactwo affinity, kinship, relation
stopień powinowactwa degree of affinity
powołanie appointment, calling, vocation
powołanie do objęcia spadku instituting
/ naming a person as an heir
powołanie do objęcia spadku z mocy ustawy
institution / induction by effect of
law
powołanie do wojska conscription
powołanie spadkobiercy appointment of
heir
powód (osoba wnosząca pozew) plaintiff,
claimant, demandant
powództwo action, lawsuit, claim, complaint,
litigation
istota powództwa gist of an action
podstawa powództwa cause of action
wnieść powództwo to submit a claim,
to bring an action
powództwo o wydanie spadku action for
recovery of an inheritance
powrót return, resumption
powrót do zatrudnienia return to employment
247
postępowanie upadłościowe powrót do zatrudnienia
powstanie (bunt) revolt, insurrection, mutiny
powstanie (utworzenie) formation, creation,
incorporation, establishment
powstanie spółki formation / creation / incorporation
/ establishment of a partnership
/ company
powstanie spółki kapitałowej formation
of a capital company
powstanie spółki osobowejincorporation
of the partnership, creation of the partnership
pozasądowy out-of-court
pozbawiać / pozbawić to deprive, to dispossess,
to remove, to strip
pozbawić (kogoś) zachowku to disinherit,
todeprivesomeoneofone’slegitim
pozew 1. summons, petition, statement of
claim 2. action, suit, plaint
poziom level, standard
poziom płac wage level
poziom, stan zatrudnienia level of employment
pozory appearance, guise, outward look,
pretence
pozwać / pozywać to bring / to file a lawsuit,
to institute an action, to sue
pozwany defendant, respondent
pozwolenie licence, permit, permission
pozwolenie budowlane / na budowę
building permit, planning permission
wniosek o wydanie pozwolenia na budowę
building permit application
pozycja 1. item, point, entry 2. position,
location 3. status
pozycja kosztów cost item
pozycje bilansowe balance sheet items
pozycje kosztów expense items
pozycje nadzwyczajne extraordinary
items
pozycje wyjątkowe exceptional items
pozycje bilansowe balance sheet items
pozycje kosztów expense items
pozywać 1. to sue, to file a lawsuit, to institute
an action 2. to summon, to call
upon
pozywać do sądu 1. to sue 2. to summon
pożyczać komuś to lend, to grant a loan to
someone, to give a loan to someone
pożyczać na procent to lend at interest
pożyczka loan, credit
obsługa pożyczki administration of
a loan
anulować pożyczkę to revoke a loan
forma pożyczki form of a loan
kwota pożyczki loan amount, sum of
money lent, sum of money borrowed
obsługa pożyczki service of a loan
okres pożyczki duration of a loan, loan
period
otrzymać pożyczkę to receive a loan,
to obtain a loan
prośba o pożyczkęapplicationforaloan
przedmiot pożyczki object of loan
rata pożyczki loan payment
spłacić pożyczkę to pay off a loan, to
repay a loan
spłata pożyczki repayment of a loan,
redemption of a loan
stopa pożyczki yield, rate of return
efektywna stopa pożyczki actual yield,
actual rate of return
tytułem pożyczki as a loan
ubiegać się o pożyczkę to apply for
a loan
udzielić komuś pożyczki to lend, to accommodate
somebody with a loan, to
advance a loan
ulokować pożyczkę to place a loan
umowa pożyczki contract for a loan
warunki pożyczki terms of a loan, loan
conditions
wielkość pożyczki amount of a loan
całkowita wielkość pożyczki total
amount of a loan
wydanie przedmiotu pożyczki delivery
of the object of loan, release of the
object of loan
wykorzystanie i zarządzanie pożyczk
ą operation and management of a loan
wysokość (wartość) pożyczki loan
value
248
powstanie pożyczka
wziąć pożyczkę to take out a loan, to
raise a loan
zabezpieczenie dodatkowe pożyczki
collateral security
zabezpieczenie pożyczki security for
a loan, collateral for a loan
zabezpieczenie zwrotu pożyczki security
of loan repayment
zaciągnąć pożyczkę to contract / to incur
/ to take out / to raise / to negotiate
a loan
zwrot pożyczki refund of a loan
zwrócić pożyczkę to pay off / to repay
a loan
zysk z pożyczki loan proceeds
pożyczka amortyzacyjna redemption
loan
pożyczka bankowa bank loan, bank advance
pożyczka bezprocentowa gratuitous loan
pożyczka bezterminowa perpetual loan
pożyczka bezzwrotna non-repayableloan
pożyczka budowlana construction loan
pożyczka długoterminowa long-term
loan
pożyczka fikcyjna contractual loan
pożyczka globalna global loan
pożyczka gwarantowana recourse loan
pożyczka hipoteczna mortgage loan
pożyczka indywidualna individual loan
pożyczka jest wymagalna loan is payable,
loan falls due
pożyczka konsorcjalna syndicated loan
pożyczka krótkoterminowa short-term
loan
pożyczka lichwiarska usurious loan, loan
at usurious rates
pożyczka na budownictwo mieszkaniowe
housing loan
pożyczka na kupno mieszkania home
loan
pożyczka na warunkach specjalnych
loan on special terms, special loan
pożyczka nieoprocentowana loan without
interest, interest-free loan, soft loan
pożyczka nieściągalna bad loan
pożyczka niezabezpieczona unsecured
loan, naked loan
pożyczka niskoprocentowa low-interest
loan
pożyczka o oprocentowaniu stałym
fixed interest rate loan
pożyczka o oprocentowaniu zmiennym
variable interest rate loan
pożyczka obopólna back to back loan
pożyczka oprocentowana loan at interest,
interest-bearing loan
pożyczka państwowa (rządowa) government
loan, government borrowings
pożyczka pieniężna loan of money
pożyczka pod zastaw loan on pawn
pożyczka podporządkowana subordinated
loan
pożyczka pomostowa bridging loan
pożyczka prywatna private loan, privately
contracted loan
pożyczka oerednioterminowa medium-
-term loan
pożyczka terminowa term loan
pożyczka uzupełniająca subsidiary loan
pożyczka w naturze loan in kind
pożyczka w różnych walutach
multi-currency loan
pożyczka wewnętrzna domestic loan, inland
loan, internal loan
pożyczka wojenna war loan
pożyczka za zabezpieczeniem loan
against security
pożyczka zabezpieczona secured advance,
advance against collateral
pożyczka zagraniczna external loan, foreign
loan
pożyczka zamienna convertible loan
pożyczka zwrotna w każdej chwili na
żądanie loan repayable on demand, call
loan
pożyczka zwrotna za wypowiedzeniem
loan at notice
pożyczkobiorca borrower, loanee, debtor,
credited party
pożyczkodawca lender, loaner, creditor,
grantor of credit
249
pożyczka amortyzacyjna pożyczkodawca
pożyczkodawca ostatniej instancji
lender of the last resort
pożytki fruits, profits, proceeds, benefits,
emblements
użytkowanie z prawem pobierania
pożytków usufruct, life interest
pożytki cywilne rzeczy civil fruits of
a thing / civil profits / proceeds arising
from rights
pożytki gruntu sąsiadującego profits of
a neighbouring piece of land
pożytki naturalne natural emblements
/ fruits / proceeds
pożytki naturalne rzeczy natural fruits of
a thing, natural proceeds
pożytki prawa fruits from a right, proceeds
from right
pożytki prawne legal emblements
pożytki przemysłowe industrial yields
pożytki rzeczy profits of a thing
pożytki rzeczy obciążonej zastawem
profits of a pledged thing
pożytki z nieruchomości interest on real
property
pobierać pożytki to benefit, to enjoy
profits
pobieranie pożytków yield of fruits, enjoyment
of profits
praca work, employment, job
przyjęcia do pracy recruitment
świadectwo pracy clearance card
zadowolenie z pracy job satisfaction
praca akordowa piece work
praca atypowa atypical work
praca badawcza research work
praca biurowa office work, clerical work
praca budowlana construction work
praca chałupnicza domestic work, home
work, outwork
praca czasochłonnatime-consumingwork
praca dorywcza odd job
praca dzieci child labour
praca fizyczna manual labour, handwork
praca indywidualna individual work
praca jednozmianowa one-shift work
praca na morzu maritime work
praca na odległość teleworking
praca nakładcza cottage industry
praca nielegalna illicit work, clandestine
work, black economy
praca nocna night work
praca prestiżowa high profile job
praca przy komputerze video display
unit work
praca przy taśmie assembly-line work
praca przymusowa compulsory / forced
work
praca sezonowa seasonal work
praca społeczna welfare work
praca stała regular work, steady work,
steady employment
praca umysłowa brain-work, mental
work, intellectual work
praca urzędnicza clerical work
praca w domu home working
praca w niedzielę Sunday working
praca w terenie field work
praca więźniów prison labour
praca wymagająca demanding job
praca z pogranicza hustling work
praca zespołowa team work
lubić pracę zespołową to be comfortable
in a team environment
praca zmianowa / na zmianach shift
work
prace wykończeniowe finishing (operations),
build-out
pracobiorca employee, workman,
“hand”, jobholder, servant
pracodawca employer, employing entity,
master, patron
pracować to work
pracować na akord to be on piecework
pracowniczy workers’
kolektyw pracowniczy workers’ collective
załoga pracownicza staff, body of
workers
pracownik employed person, employee,
servant, staff person
pracownik administracyjny administrative
assistant
250
pożyczkodawca ostatniej instancji pracownik administracyjny
pracownik biurowy clerical assistant, office
worker
pracownik budowlany builder
pracownik fizyczny blue-collar worker,
manual worker
pracownik migrujący migrant worker
pracownik młodociany young worker
pracownik nielegalnyclandestineworker
pracownik niepełnosprawny handicapped
worker
pracownik niewykwalifikowany unskilled
worker
pracownik nowy new addition to the staff
pracownik oddelegowany za granicę
expatriate worker
pracownik pomocniczy auxiliary worker
pracownik pracujący na powietrzu outside
worker
pracownik przygraniczny frontier
worker
pracownik samorządowy self-government
employee
pracownik sezonowy seasonal worker
pracownik sfery budżetowej public sector
employee
pracownik służby publicznej public service
employee
pracownik starostwa powiatowego employee
of regional office, employee of
poviat starosty
pracownik starszy older worker
pracownik techniczny technical profession
pracownik turystyki tourist profession
pracownik umysłowywhite-collarworker
pracownik urzędów państwowych employee
of state offices
pracownik urzędu gminy employee of
commune office (urząd gminy), employee
of gmina office
pracownikwurzędzie marszałkowskim
employees of marshal offices (urząd
marszałkowski)
pracownik zWE Community worker
pracownik-członek rodziny family
worker
pracownik-kobieta female worker
prać brudne pieniądze to launder
praktykant intern, volunteer worker on
probation, apprentice, worker on trial,
trainee
prawa rights, powers
prawa autorskie copyrights
prawa pracownicze employment rights
prawa publiczne civil rights
korzystać z praw publicznych to enjoy
civil rights
prawa rzeczowe, które można dochodzić
na drodze sądowej choses in action
prawdopodobieństwo utraty zdolności
płatniczej default probability
prawo 1. right 2. law, regulations 3. (dziedzina
nauki) law faculty, lex
zbiór praw collection of laws
prawo budowlane Construction Law
prawo czerpania wody lub spuszczania
wody na teren drugiego right to take
water or to discharge water over the
land of another
prawo do godziwego wynagrodzenia
right to fair remuneration
prawo do pracy right to work
prawo do renty right to pension
prawo do wspólnego pastwiska right to
common pasture
prawo do wypoczynku right to rest
prawo dostępu do nieruchomości access
right
prawo karne skarbowe fiscal penal law
prawo koalicji right to unite
prawo kościelne ecclesiastical law
prawo majątkowe property right
prawo naprawcze reorganisation law, rehabilitation
law
prawo niezbywalne non-transferable
right, inalienable right
prawo o publicznym obrocie papierami
wartościowymi Law on the Public
Trading in Securities
prawo odmowy wykonywania pracy
right to withdraw one’s labour
251
pracownik biurowy prawo odmowy wykonywania pracy
prawo pierwokupu pre-emptive right,
right of pre-emption
prawo poboru pre-emptive rights, right
to take up new shares, subscription right
prawo podatkowe tax law
przepisy prawa podatkowego provisions
on tax law
prawo pracy labour law
dotyczący prawa pracy pertaining to
labour laws
prawo przechodu i przejazdu right of
passage
prawo reprezentowania right to represent,
power to represent
mieć prawo reprezentowania to have
the right to represent
pozbawić kogoś prawa reprezentowania
to deprive someone of the right
to represent
prawo rzeczowe property right, right in
property
prawo spadkowe law of succession
prawo własności title, proprietary right
przeniesienie prawa własności alienation
zastrzec / zastrzegać prawo własności
to reserve the right of ownership
skuteczność zastrzeżenia prawa własności
effectiveness of reservation of
ownership
prawo wstępu ingress
prawo wstępu i wyjoecia ingress and
egress
prawo wyjoecia egress
prawo wypowiedzenia right to terminate
prawo zakładania przedsiębiorstw right
of establishment
prawo zatrzymania right of retention,
right of detention
prawodawca lawmaker, lawgiver, legislator
prawodawczy legislative
prawodawstwo legislation
prawomocność force of law, legal validity
prawomocny legally valid, binding
prawomocne postanowienie zatwierdzaj
ące układ valid decision approving
the arrangement
prawomyślność law-abidingness
prawomyślny law-abiding
praworządność lawfulness, rule of law,
legality, law and order
praworządny law-abiding, lawful, law-
-observing, legally governed
prawowity legal, lawful, legitimate
prawowity następca heir apparent
prawowitość legitimacy
prawoznawstwo jurisprudence
preambuła preamble
precedens precedent
ustanawiać precedens to set a precedent
predykacja predication
predykat predicate
prejudykat leading case, precedent,
prejudication
premedytacja premeditation, deliberation,
malice aforethought, premeditated
malice, preconceived malice, malice
prepense
morderstwo z premedytacją premeditated
killing / murder, deliberate murder,
cold-blooded murder
premia bonus, prize, premium, bonus
payment
premia emisyjna premium on issue
premia produkcyjna bonus on output,
bonus on turnover, productivity bonus
premia uznaniowa incentive bonus
prewencja prevention
oddziały prewencji riot police
pręgierz pillory, whipping post
procedura procedure, proceedings
procedura celna customs procedure
gospodarcza procedura celna customs
procedure with economic impact
objąć towary procedurą celną to
place goods under a customs procedure
zgłosić towar do procedury celnej to
declare goods for a customs procedure
procedura uproszczona simplified procedure
252
prawo pierwokupu procedura uproszczona
procedura zawieszająca suspensive procedure
procenty bankowe bank interest
proces process, procedure
proces budowlany construction process
proces budżetowania budgetary process
proces pracy szkodliwy dla zdrowia
work process which is harmful to health
proces sądowy litigation
wytaczać / wytoczyć komuś proces to
bring a lawsuit against someone
procesować się to litigate, to sue, to go to
law
procesualista specialist in matters of legal
procedure
procesualityka science of legal procedure
procesualny processual, procedural
produkt product, merchandise
produkt gotowy finished product
produkt kompensacyjny compensating
product
produkt mineralny mineral product
produkt przetworzony processed product
produkt roślinny vegetable product
produkt uzyskany przez polowanie
product of hunting
produkt uzyskany przez rybołówstwo
product of fishing
produkt wydobyty z dna morskiego
product extracted from the seabed
produkt wydobyty z wnętrza ziemi
product extracted from the subsoil
profanacja desecration, profanation, sacrilege
profanujący profanatory
profilaktyczny preventative, prophylactic
profilaktyczna ochrona zdrowia preventative
health care, preventative health
protection
profilaktyczna opieka zdrowia preventative
health care
progresja podatkowa progressive taxation,
graduated taxation
projekt project, design, draft, scheme
projekt budowlany building project
projektant designer, decorator
projektant wnętrz interior decorator
projektowanie pracy work projection
prokura commercial power of attorney,
procuration, power of procuration, right
of commercial representation
odwołać prokurę to revoke a commercial
power of attorney
ustanowić prokurę to grant a commercial
power of attorney,
prokurator prosecutor, prosecuting attorney
prokurent holder of a commercial power
of attorney, procurator
promieniowanie jonizujące ionising radiation
promulgacja promulgation
promulgacyjny promulgatory
propozycja proposal, offer, suggestion
propozycja restrukturyzacji proposal to
restructure
propozycja układowa arrangement proposal,
reorganisation proposal
złożyć propozycję układową to submit
/ to file an arrangement proposal
prospekt prospectus, brochure
prospekt emisyjny introduction prospectus
prospekt emisyjny ogólnypathfinderprospectus
opublikować prospekt emisyjny to
publish a prospectus
przedłożyć prospekt emisyjny to submit
a prospectus
zatwierdzić prospekt emisyjny to approve
a prospectus
protest protest
zaostrzyć protest to escalate a protest
zawiesić protest to suspend a protest
protokołować to keep the minutes, to record
protokółminutes,record,report,statement
księga protokołów book of minutes,
minutes book (UK)
spisać protokół to take the minutes, to
make a record
253
procedura zawieszająca protokół
sporządzać protokół to draw up the
minutes, to make minutes
wciągnąć do protokołu (zaprotokołować)
to enter on the minutes
protokół obrad statement of proceeding
protokół posiedzenia minutes of a session,
minutes of the meeting
protokół odczytany i przyjęty read and
confirmed minutes
protokół walnego zgromadzenia wspólników
minutes of annual general meeting
(UK)
protokół zdawczo-odbiorczy hand-over
protocol, delivery-acceptance act
protokół z zebrania minutes of the meeting
prowadzenie conduct, running, management
prowadzenie cudzych spraw bez zlecenia
negotiorum gestio, conducting other
persons’ affairs without mandate
prowadzenie spraw spółki management
of the affairs of the partnership / company,
running of the business
obowiązek prowadzenia spraw spółki
obligation to manage the affairs of the
partnership / company
powierzyć prowadzenie spraw spółki to
entrust the management of the affairs of
the partnership / company
prowadzić handel wymienny to barter
prowadzić sprawy spółki to manage the
affairs of the partnership / company, to
keep the affairs of the partnership/company,
to conduct the affairs of the partnership
/ company
prowadzić sprawy nieprzekraczające
zwykłych czynności spółki to conduct
affairs within the ordinary scope of the
partnership’s business, to manage the
affairs within the ordinary business of
the partnership / company
prowizja 1. commission, margin 2. provision
pobierać prowizję to charge a commission
potrącić prowizję to deduct a commission
roszczenie o prowizję claim for the
commission
żądać prowizji od umowy to demand
a commission for a contract
prowizja bankowa bank commission
prowizja del credere del credere commission
prowizja frachtowa charter commission
prowizja gwarancyjna guarantee commission
prowizja maklerska brokerage
prowizja manipulacyjna handling commission
prowizja nielegalna illicit commission
prowizja od obrotu commission on turnover
prowizja od sprzedaży sales commission,
commission for sale, commission
on sales, selling commission
prowizja ryczałtowa flat-rate commission
prowizja od zakupu buying commission
prowizja procentowa percent commission
prowizja ubezpieczeniowa insurance
commission
prowizja za dostawę commission for delivery
próbka sample
pobrać próbki to take samples, to sample
próg podatkowy tax threshold
prywatyzacja privatisation
prywatyzować to privatise
przechowalnia bagażu left-luggage office
przechowanie safe-keeping, bailment,
keeping
na przechowaniu, w depozycie in escrow
oddać na przechowanie to put into
safe-keeping
powierzyć coś komuś na przechowanie
to entrust something to somebody’s
safe-keeping, to place in safe-keeping
254
protokół obrad przechowanie
przechowawca keeper, custodian, depositary
przedawnienie limitation, lapse
bieg przedawnienia period of prescription,
flow of time limitation
zawieszenie biegu przedawnienia
suspension of running of period of limitation
nieulegający przedawnieniu
imprescriptible
okres przedawnienia period / time of
limitation
przerwanie okresu przedawnienia interruption
in the course of limitation
podlegający przedawnieniu subject to
prescription
podleganie przedawnieniu prescription
under the statute of limitation
przerwa przedawnienia suspension of
prescription
termin przedawnienia period of limitation
/ prescription, lapse period
zawieszać termin przedawnienia to
suspend a lapse period
zawieszenie przedawnienia suspension
of the course of limitation
przedawnienie prawalimitationofaright
przedawniony time-barred, prescribed,
barred by limitation,
przedmałżeński antenuptial, prenuptial,
premarital
umowa przedmałżeńska antenuptial
agreement, prenuptial agreement
przedmiot object, item
przedmiot działalności spółki objects of
a company
przedmiot majątkowy proprietary item
przedmiot świadczenia object of performance
przedsiębiorca entrepreneur, business entity,
individual proprietor (USA), sale
proprietor (UK), trader, businessman,
contractor
przedsiębiorca budowlany contractor,
building contractor, building entrepreneur
przedsiębiorca jednoosobowy single-
-party business entity, one-person business
(UK)
przedsiębiorca mały small entrepreneur,
small undertaking
przedsiębiorca pogrzebowy funeral director
(USA)
przedsiębiorca samodzielny sole trader
przedsiębiorca zagraniczny oversea enterprise
przedsiębiorstwo enterprise, business enterprise,
business establishment, business,
firm, undertaking, concern, proprietorship,
corporation, operation
nabywca przedsiębiorca enterprise
transferee, transferee of an enterprise,
purchaser of an enterprise
określić strategię przedsiębiorstwa to
determine the strategy of the corporation
prowadzić przedsiębiorstwo to operate
/ to run an enterprise, to run a business
stan przedsiębiorstwa state of the enterprise
zarządzać przedsiębiorstwem to direct
the operations of a business
przedsiębiorstwo handlowe merchandising
operation, commercial enterprise
przedsiębiorstwo jednoosobowe single
proprietorship
przedsiębiorstwo małesmallundertaking
przedsiębiorstwo maklerskie brokerage
firm
przedsiębiorstwo państwowe State enterprise
przedsiębiorstwo produkcyjne manufacturing
operation
przedsiębiorstwo przewozowe carrier
przedsiębiorstwo rodzinne family-
-owned enterprise
przedsiębiorstwo składowe storehouse
business, warehouse company, warehouse
business
przedsiębiorstwo spedycyjne forwarding
agent
255
przechowawca przedsiębiorstwo spedycyjne
przedsiębiorstwo większych rozmiarów
enterprise of considerable size, enterprise
of a material size, large-sized enterprise
przedsięwzięcie undertaking, venture, enterprise,
task, pursuit, project, scheme,
operation
rozpocząć przedsięwzięcie to embark
on an undertaking
wziąć udział w przedsięwzięciutotake
part in an operation
przedsięwzięcie handlowe commercial
undertaking
przedsięwzięcie wspólne joint operation
przedstawiciel representative, agent
przedstawiciel ministra właściwego do
spraw gospodarki representative of
the minister in charge of economy
przedstawiciel ministra właściwego do
spraw instytucji finansowych representative
of the minister in charge of financial
institutions
przedstawiciel ministra właściwego do
spraw rynków rolnych representative
of the minister in charge of agriculture
market
przedstawiciel ministra właściwego do
spraw Skarbu Państwa representative
of the minister in charge of the State
Treasury
przedstawiciel Prezesa Narodowego
Banku Polskiego representative of the
President of the National Bank of Poland
przedstawiciel Prezesa Urzędu Ochrony
Konkurencji i Konsumentów representative
of the President of the CompetitionandConsumerProtectionOffice
przedstawiciel prywatny private attorney
(USA)
przedstawiciel rządu attorney for government
(USA)
przedstawiciel umocowany pisemnie attorney
of record (USA)
przedstawiciel w sprawie attorney in casus
(USA)
przedstawiciel we wszystkich sprawach
attorney at large (USA)
przedstawiciel z urzędu public attorney
(USA)
przedstawicielstwo representation,
agency, representative office
otworzyć przedstawicielstwo to open
/ to establish a representative office
prawo przedstawicielstwa right of representation
przedstawicielstwo bierne passive representation
przedstawicielstwo czynne active representation
przedstawicielstwo dyplomatyczne diplomatic
mission
przedstawicielstwo handlowe commercial
agency
przedstawicielstwo konsularne consular
agency
przedstawicielstwo sądowe representation
in law courts
przedstawicielstwo sprzedaży sale
agency
przedstawicielstwo ustawowe statutory
representation
przedstawicielstwo wyłączne exclusive
agency, sole agency
przedstawicielstwo związkowe union
representative
przedstawić to present, to introduce, to
produce, to submit, to bring forward
przedstawić towary to present goods
przedstawić towary organowi celnemu
topresentgoodstothecustomsauthority
przedział podatkowy tax bracket
przegląd 1. review, critique 2. inspection,
revision
przegląd analityczny analytical review
przejęcie take-over
być zagrożonym przejęciem to be under
threat of take-over
przekaz remittance, transfer
przekazać / przekazywać to hand over,
to transfer
przekazać kwotę to transfer the amount
256
przedsiębiorstwo większych rozmiarów przekazać kwotę
przekształcenie transformation
dzień przekształcenia transformation
date, day of transformation
plan przekształcenia transformation
plan, draft terms of transformation
sporządzić plan przekształcenia to
draw up / to draft the transformation
plan
uchwała o przekształceniu spółki resolution
on transformation of a company
/ partnership
podjąć uchwałę o przekształceniu
spółki to adopt a resolution on transformation
of the company / partnership
wypowiedzieć się za przekształceniem
to support the transformation
przekupywać to bribe
przekupstwo bribery
przekwalifikowanie retraining
przekwalifikowanie zawodowe occupational
retraining
przelew transfer
polecenie przelewu transfer order
przelew bankowy remittance
przeładować towary to tranship the
goods
przeładunek transhipment
przemoc violence
przemycać / przemycić smuggle
przemysł industry
przemysł budowlany building industry,
building trade
przemyt, kontrabanda smuggling
przemytnik smuggler, interloper
przeniesienie transfer
dokonać przeniesieniatoeffecttransfer
przeniesienie do innej pracy transfer to
another job
przeniesienie własności transfer of ownership
przenieść to transfer, to convey
przenieść własność to transfer ownership
przepadek forfeiture, loss
przepadek towarów forfeiture of goods
przepis provision, regulation, rule, prescription
przepisy prawa celnego customs rules
przepisowo 1. legally 2. by the book
przepustka pass, leave, permit
przepustka celna, świadectwo tranzytowe
certificate of identity
przerwa break, recess, stoppage, interruption
przerwa na karmienie nursing break
przerwa w pracy, porzucenie pracy
stoppage of work
przesłuchiwać to interrogate, to question
przesłuchanie interrogation, grilling
przestępca criminal, offender, culprit, delinquent,
perpetrator
przestępczość crime, criminality
fala przestępczości crime wave
wskaźnik przestępczości crime rate
przestępstwo crime, felony
drobne przestępstwo petty crime
popełnienie przestępstwa commission
of a crime
miejsce popełnienia przestępstwa
crime scene
przestępstwo celne customs offence, infringement
of customs regulations
przestój (w pracy) lay-off
okres przestoju period of lay-off
przestrzeń space
przestrzeń niezabudowana space unclosed
przestrzeń składowa storage space,warehouse
space
przestrzegać to abide (by), to observe, to
comply with
przestrzegać prawa to abide by the law
przesyłka consignment, delivery
przesyłka ekspresowa special delivery
przesyłka polecona recorded delivery
przeszacować to revalue
przeszacowanie revaluation
kapitał z przeszacowania oerodków
asset appraisal increment
przeszkoda obstacle, impediment, blockade,
hindrance
przetarg 1. tender 2. auction
czas, miejsce, przedmiot i warunki
257
przekształcenie przetarg
przetargu time, place, object and terms
of the tender
ogłosić przetarg to invite tenders, to
call for tenders
w drodze przetargu by means of a tender,
by tender
przetarg nieograniczony public invitation
to tender
przetarg ograniczony limited invitation
to tender
przetarg pisemny tender made in writing
przetarg ustny tender made orally
przetwarzanie processing
przetwarzanie pod kontrolą celną processing
under customs supervision
przetwarzanie towarów processing of
goods
przewodniczący chair, president
Przewodniczący Komisji Nadzoru Ubezpieczeń
i Funduszy Emerytalnych
Chairman of the Commission for Insurance
and Pension Funds Supervision
przewodniczyć to preside over, to chair, to
moderate
przewozy morskie sea-borne shipping,
ocean-borne shipping
przewoźne freight payment(s)
przewoźnik carrier
przewód 1. proceedings, procedure
2. pleadings
przewód doktorski proceedings to qualify
for a PhD’s degree
przewód habilitacyjny proceedings for
the venia legendi, proceedings to qualify
for a postdoctoral degree
przewód sądowy judicial proceedings
/ examination, trial, court proceedings,
pleadings
przeznaczenie designation, purpose, assignment,
task, end-use
przeznaczenie celne customs-approved
treatment or use
nadać / nadawać przeznaczenie celne
to assign a customs-approved treatment
or use
otrzymać przeznaczenie celne to be
assigned a customs-approved treatment
or use
przeznaczenie przedmiotu dzierżawy
end-use / designation of the object of
tenancy
zmieniać przeznaczenie przedmiotu
dzierżawy change the designation of
the object of tenancy, change the
end-use of the object of tenancy
przeznaczenie rzeczy intended use of
a thing, end-use of a thing, designation
of a thing
przodek ancestor, ascendant
przybudówka annex, extension
przydział allotment, allocation
przydział akcji share allotment
przydział mieszkań housing allocation
przyjąć to accept, to assume, to adopt, to
undertake
przyjąć dostawę to accept delivery
przyjąć ofertę to accept an offer, to take
an offer
przyjąć pracownika to take on an employee
przyjąć spadek to accept an inheritance,
to assume a succession
przyjąć układ to adopt the arrangement
przyjąć / przyjmować wykonane roboty
to take over / to accept work performed /
done
przyjąć zlecenie to undertake a commission
przyjąć zobowiązanie to assume an obligation
przyjęcie acceptance, reception
przyłącze hook-up
przymuscoercion,compulsion,duress,force
pod przymusem under coercion
przynależność appurtenance
przynależność nieruchomości accessory
to real estate, appurtenance to realty
przynależność rzeczy appurtenance, accessory
to a thing, thing appurtenant
przynależny appurtenant, accessory, belonging
to, ancillary, appertaining, connected
258
przetarg nieograniczony przynależny
przypuszczenie supposition, assumption,
presumption
przyrost increase, growth, increment,
gain, accrual
przyrost odsetek accrual of interest
przyrzeczenie promise, vow, pledge
przyrzeczenie darowizny promise of
a donation
przysięgły 1. sworn 2. juror, juryman
/ jurywoman
tłumacz przysięgły sworn translator
/ interpreter
przystąpić do to join, to enter into
przystąpić do spółki to enter into a partnership
/ company, to join a company
/ partnership
przystosowanie adaptation, accommodation,
adjustment
przystosowanie do pracy adaptation to
work
przywłaszczać to appropriate, to misappropriate,
to embezzle, to defraud
przywłaszczenie appropriation, misappropriation
przywódca leader, captain, chief
przywódca strajku strike leader
przywrócenie do pracy reinstatement
przyznanie się (do winy) confession
przyznawać się (do winy) to confess
przyzwolenie consent, acquiescence
psychologia pracy occupational psychology
pułap 1. limit 2. ceiling
pułap kredytu lending limit
pułapka 1. (zasadzka) trap 2. (sidła) snare
3. (podstęp) set-up, frame-up
pyły zwłókniające fibre dust, dust causing
fibrosis
259
przypuszczenie pyły zwłókniające
R
rabunek robbery
rabunek z bronią w ręku armed robbery
rabunkowy predatory
napad rabunkowy robbery, hold-up
rabuoe looter, mugger, plunderer, robber
rachunek 1. account 2. statement 3. receipt,
bill
kopia rachunku copy of receipt
obciążyć rachunek to debit an account
with an amount
otworzyć rachunek w banku ...
to open an account at ... bank
posiadacz / właściciel rachunku account
holder
prowadzić rachunek to keep / to carry
/ to operate an account
sprawdzić rachunek to examine / to
verify an account
stan rachunku bankowego balance of
bank account
wspólny rachunek / konto joint account
wystawić rachunek to draw up a receipt
zamknąć rachunek to balance / to
close an account
zlecenie posiadacza rachunku bankowego
order of the holder of bank account
rachunek bankowy bank account
rachunek bankowy imienny named bank
account
rachunek bankowy inkasenta tax collector’s
bank account
rachunek bankowy płatnika
tax remitter’s bank account
rachunek bankowy podatnika
taxpayer’s bank account
rachunek bieżący current account
rachunek obrotów bieżących balance of
payments on current account, current
balance, current account balance
rachunek dewizowy foreign currency account
rachunek lokat terminowych time deposit
account, term deposit account
rachunek oszczędnościowy savings account
rachunek pomocniczy subsidiary account,
auxiliary account
rachunek prowadzony przez spółdzielnię
oszczędnościowo-pożyczkową account
kept by a savings and loan co-operative
rachunek przedsiębiorstwa / spółki corporate
account
rachunek przepływów pieniężnych cash
flow statement
rachunek walutowy currency account
rachunek wspólny joint account
rachunek zysków i strat profit and loss
account, P&L account, profit and loss
statement, income statement (USA)
rachunkowość accounting, accounts
cykl rachunkowości accounting cycle
koncepcja rachunkowości accounting
concept
model rachunkowościaccountingmodel
polityka rachunkowości accounting
policy
standardy rachunkowości accounting
standards
260
zasady rachunkowości accounting
principles
rachunkowość bankowa bank accounting
rachunkowość budżetowa public accounting,
public-sector accounting
rachunkowość ekologiczna environmental
accounting, green accounting
rachunkowość finansowa financial accounting
rachunkowość firmy accounts of the
company, company’s accounts
rachunkowość inflacyjna inflation accounting
rachunkowość kapitału akcyjnego accounting
for capital stock
rachunkowość kasowa cash basis of accounting
rachunkowość kreatywna creative accounting
rachunkowość należności accounting for
accounts receivable
rachunkowość odpowiedzialności responsibility
accounting
rachunkowość odpowiedzialności spo-
łecznej social responsibility accounting
rachunkowość ogólnageneralaccounting
rachunkowość społeczna national accounting
rachunkowość oerodków trwałych accounting
for capital assets
rachunkowość zarządcza managerial accounting
racja stanu raison d’état
rada 1. council, board, committee 2. advice,
counsel, instruction
Rada Adwokacka (w Szkocji) Faculty of
Advocates (SCOT)
Rada Bezpieczeństwa (ONZ) Security
Council (UN)
Rada ds. Zasad Rachunkowości Accounting
Principles Board, APB
rada dyrektorów board of directors (UK,
USA)
Rada Giełdy Exchange Supervisory
Board (POL)
rada gminy district council, gmina’s
council
rada konsumentów consumer council
rada miejska city council
Rada Międzynarodowych Standardów
Rachunkowości International Accounting
Standards Board, IASB
rada nadzorcza supervisory board
członek rady nadzorczej member of
a supervisory board
przewodniczący rady nadzorczej
chair of a supervisory board
regulamin rady nadzorczej supervisory
board regulations
Rada Polityki Pieniężnej (RPP) Monetary
Policy Council
posiedzenie RPP meeting of the Monetary
Policy Council
rada powiatu county council, poviat
council
rada pracownicza works council, staff
council
akt powołujący radę pracowniczą
works council constitution act
Rada Standardów Rachunkowości Finansowej
Financial Accounting Standards
Board, FASB
Rada Unii Europejskiej Council of the
European Union
rada wierzycieli committee of creditors
powołać radę wierzycieli to appoint
the creditors’ committee
skład rady wierzycieli composition of
the creditors’ committee
uprawnienia rady wierzycieli powers
of the creditors’ committee
ustanowić radę wierzycieli to establish
the creditors’ committee
radca counsellor, advisor / adviser, counsel
radca prawny attorney-at-law, lawyer, legal
counsel / adviser, counsellor at law
radny councillor
raport report, statement, account
raport oględzin audit report
raport roczny annual report
261
rachunkowość bankowa raport roczny
raport z badania condition report
raport zarządu directors’ report
rasizm racism
rasowy racial
dyskryminacja rasowa racial discrimination
rata instalment, part payment
rata kapitałowa principal repayment
rata odsetkowa interest payment
rata podatku tax instalment
rata pożyczki loan payment
rozłożyć na raty zapłatę podatku to
arrange instalments to pay tax
rażący flagrant, gross, glaring, shocking,
striking
rażące niedbalstwo gross negligence
recepis pocztowy postal receipt
recydywa recidivism, habitual / repeated
relapse into crime
recydywista recidivist, habitual criminal,
repeat offender, habitual offender, hardened
criminal, persistent offender
redukcja reduction, decrease, cutback
redukcja zatrudnienia redundancy (UK),
layoff, job cuts
referendum plebiscite, referendum
refundacja reimbursement
regulacja schedule, adjustment
regulacja czasu pracy work schedule
regulacja płac adjustment of wages
regulamin regulations, rules, bylaws,
bye-laws
regulamin pracy workplace regulations,
work regulations, statement of terms
and conditions of employment
regulamin wynagradzaniapayregulations
regulamin zarządu management board’s
by-laws
przestrzegać regulaminu to obey regulations
wejoecie w życie regulaminu entry into
force of regulations
rejestr register, registry, ledger
wpis do rejestru entry into the register
zgłosić do rejestru to file in register, to
file for registration
zgłoszenie do rejestru filing in register,
filing for registration
prawo i obowiązek zgłoszenia spółki
do rejestru right and obligation to file
a partnership / company for registration
rejestr czeków cheque register
rejestr handlowy commercial register
(POL), Register of Companies (UK)
skreślenie z rejestru handlowego deletion,
expunging from the commercial
register
wyciąg z rejestru handlowego extract
from the commercial register
rejestr kasowy voucher register
rejestr nieruchomości proprietorship register
rejestr okrętowy maritime registry
rejestr urządzeń biurowych office
equipment ledger
rejestr urządzeń magazynowych store
equipment ledger
rejestr zastawów pledge registry
rejestr zastawów skarbowych tax lien
register
rekompensata compensation, indemnity,
indemnification, recompense
rekompensata za wypadek przy pracy
compensation for an occupational accident
remanent inventory, stocktaking
remanent likwidacyjny winding-up inventory
przeprowadzać / przeprowadzić remanent
to take an inventory, to take
stock
remont repair
nadzwyczajne remonty extraordinary
repairs
remont kapitalny capital repairs
remontować to do repairs, to repair, to recondition,
to refurbish
rencista pensioner, pensionary, disability
pensioner
renta pension, retirement income, disability
pension
renta chorobowa disability pension
262
raport z badania renta chorobowa
renta dożywotnia life annuity
renta gruntowa land rent
renta inwalidzka disability pension
renta niepieniężna non-pecuniary pension
renta pośmiertna death pension
renta pracownicza occupational pension
renta rodzinna survivor’s pension
renta sieroca orphan’s pension
renta starcza old age pension
renta umowna contractual pension
renta wdowia widow’s pension
renta wojskowa army disability insurance
renta wypadkowa accident benefit
renta wyrównawcza compensatory benefit
/ pension
renta z tytułu odszkodowania za wywo
łanie choroby disease-related pension
renta z ubezpieczenia społecznego pension
resulting from social insurance
renta za wysługę lat pension resulting
from a full term of service
repertorium repertory, register of cases,
index
replika reply, retort, rejoinder, rebuttal,
counterblast
reprezentować to represent, to be an
agent for
reprezentować samodzielnie to represent
individually
reprezentować spółkę jako pełnomocnik
to represent a company / partnership
as an attorney-in-fact, to represent
a company / partnership in the capacity
of attorney-in-fact
reprywatyzacja denationalisation
reprywatyzować to denationalise
restrukturyzacja restructure, restructuring
propozycja restrukturyzacji proposal
to restructure
warunki restrukturyzacji terms and
conditions of restructuring
reszta spadkowa residuary estate
rewers 1. receipt 2. reverse, verso
rewident examiner, inspector, supervisor
rewident księgowy, audytor auditor
rewindykacja repossession, regaining, recovery,
revindication, reclamation / reclaiming
rewindykować to repossess, to regain, to
recover, to reclaim
rewizja 1. audit, examination, search
2. appeal against
przejść rewizję to undergo examination
standardy rewizji finansowej auditing
standards
rewizja celna customs examination
dodatkowa rewizja celna additional
customs examination
rewizja nadzwyczajna extraordinary appeal
against a final sentence, special review
rewizja osobista strip / body search
rewizja połączona joint audit
rewizja wewnętrzna internal auditing
rezerwy reserves
rezerwy dewizowe foreign exchange reserves
rezerwy obowiązkowe banków required
reserves from the banks
kwota rezerwy obowiązkowej amount
of the required reserves
rezygnacja resignation
wręczać / wręczyć rezygnację to hand
in one’s resignation
złożyć rezygnację to submit a resignation
rękojmia warranty
rękojmia za wady fizyczne warranty for
physical defects
rękojmia za wady prawne warranty for
legal defects
robocizna 1. labour 2. cost of labour
robota work, labour
robota taśmowa / potokowa assembly-
-line work
robotnik worker, workman, hand, labourer,
job-holder, servant, toiler
263
renta dożywotnia robotnik
robotnik budowlany construction worker
robotnik fabryczny factory worker
robotnik pracujący na akord
piece-worker
robotnik pracujący na dniówkę hired labour
hand
robotnik pracujący w pełnym wymiarze
godzin pracy full-time worker
robotnik przyuczony semi-skilled
worker, skilled, specialised workman,
hand
robotnik składowy warehouse hand
robotnik wykwalifikowany trained
workman, hand
robotnik zatrudniony w niepełnym wymiarze
godzin temporary, casual workman,
part-time worker, casual labourer
roboty works
roboty blacharskie sheet metal work
roboty budowlane construction work
odbiór robót budowlanych handing
over of construction works
roboty budowlano-montażowe construction
and erection work, construction and
assembling works
roboty ciesielskie carpentry
roboty dekarskie roof work
roboty drogowe road work
roboty instalacyjne plumbing
roboty izolacyjne isolation work
roboty kamieniarskie stonework
roboty kesonowe caisson work, pneumatic
work
roboty konserwacyjnemaintenancework
roboty kowalskie blacksmith work
roboty melioracyjne melioration work
roboty montażowe assembly, assembling
roboty murarskie masonry work, brickwork
roboty niwelacyjne levelling
roboty podsypkowe ballasting work
roboty podwodne underwater work
roboty podziemne underground work
roboty posadzkarskie parquet work
roboty przygotowawcze preliminary
work, preparatory work
roboty publiczne public works
roboty remontowo-budowlane repair
and construction work
roboty rozbiórkowe demolition work
roboty sanitarne sanitary engineering
work
roboty spawalnicze welding work
roboty stolarskie joinery
roboty szklarskie glazing work
roboty sztukatorskie stucco work
roboty ślusarskie fitter’s work
roboty tynkarskie plaster work
roboty wiertnicze trilling work
roboty wykończeniowe finishing work
roboty ziemne earth work, diggings
rozpocząć roboty to begin building work
rok year
koniec roku year-end
rok bilansowy business year, fiscal year
rok budżetowy fiscal year
rok obrachunkowy business year, financial
year, fiscal year, accounting reference
period (ARP)
naturalny rok obrachunkowy natural
business year
rok obrotowy financial year, fiscal year,
accounting reference period, ARP
rok podatkowy fiscal year, tax year, year
of assessment
rokowania negotiations
przedmiot rokowań subject matter of
negotiations
rozpocząć rokowania to enter into negotiations
rolniczy agricultural, farm
rolnicza spółdzielnia produkcyjna
farmers’ co-operative
rolnik farmer, agronomist
roszczenie 1. claim, debt 2. action
dochodzenie roszczenia pursuit of
claims
dochodzić roszczenia to pursue a claim
podstawa roszczenia cause of action
uwzględnić roszczenie to allow claims
zgłosić roszczenie do masy upadłości
to claim a debt against a bankrupt
264
robotnik budowlany roszczenie
roszczenie majątkowe proprietary claim
roszczenie nieuzasadnione / oszukańcze
false claim
roszczenia płacowe wage demands
roszczenie rentowe pension claim
roszczenie wzajemne counterclaim,
cross-claim
rozbiórka demolition, pulling down
rozbudowa extension, redevelopment,
outward extension
rozdzielanie / rozdzielenie distribution,
division, separation
rozdzielenie dywidendy distribution of
a dividend
rozjemca arbitrator, arbiter, peacemaker,
adjudicator
rozliczenia bezgotówkowe non-cash settlements
bankowe rozliczenia bezgotówkowe
bank transfers
rozliczenia międzybankowe interbank
settlements
rozliczenie settlement, adjustment, clearing
of accounts
rozliczenie pieniężne settlement of accounts
rozliczenie zakupusettlementofpurchase
rozliczyć / rozliczać to settle, to adjust
rozliczyć konto to settle an account
rozładować towary to unload the goods
rozładować / rozładowywać to unload
rozładunek towarów unloading of goods
rozłąka separation
rozłożenie spłaty długu na raty repayment
of debts in instalments
rozpatrywać wniosek o emeryturę to investigate
a pension claim
rozpatrywać / rozpatrzyć to investigate,
to examine, to consider
rozporządzać to dispose of
rozporządzać prawami to dispose of
(and encumber) rights
rozporządzać przez testament to dispose
by will
rozporządzanie udziałem / akcją disposal
or encumbrance of a share
rozporządzenia testamentowe testamentary
arrangements
rozporządzenie na wypadek oemierci
disposition by will to take effect on
death
rozporządzenie ostatniej woli last will
and testament
wolność rozporządzania freedom of
testamentary disposition
rozporządzenie disposition, regulation,
order
rozporządzenie królewskie Order in
Council (UK)
rozporządzenie na wypadek oemierci
disposition by will to take effect on
death
rozporządzenie ostatniej woli last will
and testament
rozpoznanie reconnaissance, diagnosis
rozpoznanie choroby zawodowej diagnosis
of occupational disease
rozprawa 1. (w sądzie) hearing, trial
2. settlement 3. (dysertacja) dissertation,
study
rozrachunek settlement, reckoning,
clearance
pozostałe rozrachunki other settlements
rozrachunki i roszczenia settlements and
claims
rozrachunki publicznoprawne public
and law settlements
rozrachunki z odbiorcami i dostawcami
settlementswithcustomersandsuppliers
rozrachunki z pracownikami settlements
with employees
rozsądzać / rozsądzić to settle, to adjudicate
rozstrzygać / rozstrzygnąć to solve, to
determine, to settle, to judge, to arbitrate
rozszerzenie zakresu pracy job enlargement
rozwiązać to dissolve, to wind up, to terminate,
to cancel, to effect a dissolution
rozwiązać spółkę to dissolve / to wind up
a company / partnership
265
roszczenie majątkowe rozwiązać spółkę
rozwiązać umowę o pracę to terminate
a contract of employment
rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia
to terminate a contract of employment
without notice
rozwiązać umowę o pracę za wypowiedzeniem
to terminate a contract of employment
by notice
rozwiązanie dissolution, winding-up,
breaking up, ending
orzeczenie o rozwiązaniu spółki ruling
on the winding-up of a company,
judgement on the dissolution of the
company, decision on the dissolution of
a company
rozwiązanie dobrowolne voluntary winding
up
rozwiązanie stosunku pracy termination
of employment
rozwiązany dissolved, wound up, defunct
rozwód divorce
wystąpić o rozwód to file for divorce
rozwód bez orzekania o winie no-fault
divorce
równość equality
równość wynagrodzenia equal pay
ruch 1. (uliczny) traffic 2. (zmiana
położenia) motion, movement
ruch graniczny border traffic
ruch robotniczy workers’ movement,
working class movement
ruch strajkowy strike movement
ruch związkowy trade-union movement
ruchomy 1. sliding 2. (przenośny) movable
3. (w ruchu) moving
ruchoma skala płac sliding wage scale
ruchomości, własność ruchoma movables,
chattels, movable goods
naruszenie praw do własności ruchomej
trespass to chattel
wycena ruchomości valuations of
movable tangible property
zajęcie ruchomości seizure of chattels
ruchomość niezbywalna non-transferable
movable
rygor 1. pain, penalty 2. discipline, rigour
pod rygorem czegoś on / under pain of
something
rynek market
rynek dewizowy foreign exchange market
(FOREX)
rynek giełdowy exchange market
rynek gotówkowy cash market
rynek inwestycyjny investment market
rynek kapitałowy capital market
rynek kontraktów natychmiastowych
spot market
rynek kontraktów terminowych futures
market
rynek notowań quotation market
rynek otwarty open market
rynek papierów wartościowych security
market
oficjalny rynek papierów wartościowych
official stock exchange market
rynek pieniężny money market
rynek pierwotny primary market
rynek podstawowy official market, main
market
rynek pozagiełdowy over-the-counter
market, OTC market
rynek pożyczkowo-kredytowy loan market
rynek pracy labour market
rynek równoległy parallel market
rynek terminowy forward market
rynek towarowy commodity market
rynek walorów stock market, security
market
rynek wolny free market
rynek wtórny secondary market
rynek zleceń rozbieżnych divergent market
rywalizować to compete, to contest, to
challenge
ostro rywalizować to compete head on
ryzyko risk, danger, hazard, peril
ryzyko zawodowe occupational risk, occupational
hazard
ponosić ryzyko to bear the risk
rzecz thing, item, article, object
rzecz główna principal thing
266
rozwiązać umowę o pracę rzecz główna
rzecz pożyczona thing loaned, thing lent
dokonać zwrotu rzeczy pożyczonej to
make a return of the thing loaned
sprzeniewierzenie rzeczy pożyczonej
wrongful conversion of the thing loaned
zwrócić rzecz pożyczoną w odpowiednim
stanie to restore the thing
loaned in a proper condition
rzecz użyczona thing lent for use
ponosić zwykłe koszty utrzymania
rzeczy użyczonej to bear the ordinary
maintenance costs of the thing lent
przypadkowa utrata lub uszkodzenie
rzeczy użyczonej incidental loss of or
damage to the thing lent
rzeczoznawca majątkowy property expert,
property appraisal expert, property
valuer
rzeczy nieruchome immovables
rzeczy ruchome movables
rzemieślnicze przygotowanie zawodowe
craftsmanship training
rzemieślnik craftsman
rzemiosło craft
rzetelność accuracy, fairness, reliability
rzetelność sprawozdania finansowego
the accuracy of the financial report, fairness
of the financial report, reliability of
the financial statement
rzezimieszek 1. (bandyta) cut-throat
2. (rabuoe) cutpurse
267
rzecz pożyczona rzezimieszek
S
sabotaż sabotage
saldo balance
niezgodność salda inaccuracy of the
balance
uzgodnienie sald balances confirmation
saldo dodatnie active / credit balance
saldo kasowe balance in hand, cash in
hand
saldo ujemne debit balance, balance deficit
samookaleczenie self-mutilation
samooskarżenie self-accusation
samorząd self-management
samosąd lynching, lynch law, mob law
dokonać samosądu to lynch
samostanowienie self-determination
samowola unlawful interference, lawlessness,
arbitrary act
samowola budowlana lawless construction
legalizować samowolę budowlaną to
“legalise” a structure built without
a valid building permit
samowolnie lawlessly, illicitly
samowolnie naruszyć posiadanie to infringe
lawlessly somebody’s possession
samowolny lawless, wilful, arbitrary
samowymiar self-assessment
samozatrudnienie self-employment
sankcja 1. sanction 2. (usankcjonowanie)
approval, sanction, ratification
nakładać sankcje to impose sanctions
znosić sankcje to lift sanctions
satysfakcja satisfaction
satysfakcja z pracy job satisfaction
sąd 1. court, tribunal 2. bench
przewodniczyć posiedzeniu sądutobe
on the bench
stawić się w sądzie to appear in court
Sąd Apelacyjny Court of Appeal(s), Appeal
Court
sąd arbitrażowy arbitration court
sąd cywilny civil court
sąd dyscyplinarny court of discipline
Sąd Giełdowy Exchange Court (POL)
sąd grodzki borough court, magistrates’
court
sąd karny criminal court
sąd kasacyjny court of cassation
sąd koleżeński peer court, arbitration by
fellow employees, arbitration by one’s
fellow-workers
sąd niższej instancji lower court
sąd ostateczny (religia) last judgement
sąd ostatniej instancji court of last resort
sąd pierwszej instancji court of first instance
sąd pokoju magistrates’ court (UK)
sąd polubowny arbitration court
sąd powszechny common court, court of
common pleas
sąd pracy labour court, industrial tribunal
sąd rejestrowy registry court, registration
court
sąd rozjemczy court of conciliation, magistrates’
court
sąd spadkowy court of inheritance, probate
court
sąd wojenny court-martial
sąd wojskowy military court
sądowy court’s, court, forensic
268
akta sądowe court records, court rolls
medycyna sądowa forensic medicine
pomyłka sądowa miscarriage of justice
proces sądowy lawsuit
protokolant sądowy court recorder
(USA), court reporter (UK)
sala sądowa court room
sprawa sądowa lawsuit
sądowe orzeczenie o upadłości adjudication
in bankruptcy, adjudication order
sądownictwo judicature, judiciary
segmentacja segmentation
sejm Seym, Sejm, Diet
sejmik województwa provincial council
sekcja zwłok autopsy, post-mortem (examination)
sekretarz secretary
sekretarz spółki company secretary
sekwestr sequestration
separacja separation
serwisy giełdowe exchange data feed services
sesja session, assize
sesja giełdowa exchange session
sesja naukowa symposium
sezon season, period
sezon budowlany building season
sędzia judge, justice
sędzia komisarz judge-commissioner
sędzia pokoju justice of the peace, magistrate
(UK)
sędzia polubowny arbitrator
sędzia przysięgły juror
sędzia referent reporting judge
sędzia śledczy examining judge
sfery giełdowe stock exchange circles
siatka grid, net, table
siatka kierownicza managerial grid
siatka płac wage table
siedziba 1. seat, registered office 2. headquarters
siedziba spółki seat, place of business, registered
office, domicile of the company
siła power, force
siła robocza manpower, labour force,
workforce
siła wyższa force majeure
skala 1. scale 2. range
skala płac pay scale
skale podatkowe brackets
Skarb Państwa State Treasury
skarbowość finances, financial matters
skarga complaint, claim, grievance
skargi i zażalenia na właścicieli wynajmowanych
lokali complaints about
landlords
skazać / skazywać to convict, to condemn,
to adjudicate, to sentence
skazaniec convict, condemned person
skład warehouse, depot
brakować na składzie to be out of
stock
mieć na składzie to have in stock
odebrać towary ze składu to withdraw
/ to collect goods from a warehouse
osoba prowadząca skład celny warehouse
keeper
procedura składu celnego customs
warehousing procedure
prowadzić skład celny to operate a customs
warehouse
rodzaj składu type of warehouse
towar na składzie stock in hand
wolny skład free warehouse
wprowadzić towar do składu celnego
to introduce goods into the customs
warehouse
wyprowadzić towar ze składu celnego
to remove the goods from the customs
warehouse
złożenie na skład storing, storage,
warehousing
złożyć towary w składzie celnym to
store goods in a customs warehouse, to
place in a warehouse, to deposit in
a warehouse
skład celny customs warehouse
skład celny prywatny private customs
warehouse
skład celny publiczny public customs
warehouse
269
sądowe orzeczenie o upadłości skład celny publiczny
skład konsygnacyjny consignment warehouse
skład podręczny stock-room
skład wolnocłowy free warehouse
składać w depozyt to deposit, to place on
deposit
składający storing depositor, lessee, consignor
into storage
składować to store, to stock, to warehouse
składowanie storage, storing
składowanie towaru storing of goods,
storage of goods
czasowe składowanie temporary storage
koszty składowaniastorage costs, costs
of warehousing
miejsce składowania place of storage
okres składowania duration of storage,
period of storage
potrącić koszty składowania to deduct
storage costs, to deduct costs of
warehousing
składowe warehouse fee
skorumpowany corrupt
skruszony contrite, apologetic
skrzywdzić to aggrieve, to wrong, to injure
skutek effect, result
skutki ogłoszenia upadłości co do osoby
upadłego effects of the declaration of
bankruptcy in respect of the bankrupt
służba service, duty
iść na służbę to go into service
meldować się na służbę to report for
duty
na służbie on duty
po służbie off duty
służba cywilna civil service
korpus służby cywilnej civil service
corps
SłużbaWięzienna Prison Service
służba wojskowa military service
służby services
służby mundurowe non-military uniformed
services
służby zatrudnieniaemploymentservices
służebność easement (Common law), servitude
(Roman law), advantage in land
nabyć służebność to acquire easement
ustanowić służebność to establish / to
grant easement / servitude
wygaśnięcie służebności extinguishment
of servitude
wykonywać służebność to exercise
easement, to enjoy a servitude
służebność budynkowa easement of
a building
służebność drogi koniecznej easement of
necessary access, easement by necessity,
easementofaccess,necessaryeasement
służebność gruntowa easement appurtenant,
real servitude / easement, predial
easement / servitude
służebność osobista personal easement
/ personal servitude
służebność światła rights of light
służebność umowna contractual easement
/ servitude
służebność ustawowa legal easement
służebność widoczna, oczywista apparent
easement / servitude
sodomia sodomy, bestiality, buggery
solidarność solidarity, joint and several liability
solidarność dłużników joint and several
liability of debtors
spadek (spuoecizna) assets, estate being
subject of inheritance, inheritance, heritage
całość spadku assets of the estate of the
deceased person
część rozporządzalna spadku disposable
portion of an estate
część ułamkowa spadku portion of the
estate
objęcie spadku, nabycie spadku accession
to an estate
powołanie do objęcia spadku instituting
/ naming a person as an heir
powołanie do objęcia spadku z mocy
ustawy institution / induction by effect
of law
270
skład konsygnacyjny spadek
odrzucenie spadku renunciation of an
inheritance
odrzucić spadekto rejectaninheritance
odziedziczyć spadek to inherit an estate,
to come into a legacy
otrzymać spadek to come into an inheritance
otwarcie spadku opening of the succession
powództwo o wydanie spadku action
for recovery of an inheritance
pozostawić spadek to leave a legacy
pozostawić w spadku to bequeath
prawo do spadku, roszczenie spadkowe
hereditary right, hereditary title
przepadnięcie spadku devolution of
an estate of a deceased person
przyjąć spadek to accept an inheritance,
to assume a succession
przyjęcie spadku acceptance of an inheritance
przyjęcie spadku proste unreserved
acceptance of an inheritance, simple acceptance
przyjęcie spadku z dobrodziejstwem
inwentarza acceptance of the inheritance
under limitation of liability, acceptance
limited to the value of assets,
acceptance with the benefit of inventory
umowa o spadek contract concerning
the inheritance
wyłudzenie spadku legacy hunting
zrzec się spadku to relinquish an inheritance
zrzeczenie się spadku disclaimer
spadek bezdziedziczny estate in abeyance,
vacant succession
spadek nieobjęty absence of next of kin
spadek niepodzielny undivided inheritance
spadkobierca heir, inheritor, next of kin,
beneficiary, inheritor, devisee
być czyimś spadkobiercą to be someone’s
heir
niegodność spadkobiercy ineligibility
to inherit
powołanie spadkobiercy appointment
of heir
uczynić kogoś swoim spadkobiercą to
make someone one’s heir
ustanowić kogoś swoim spadkobiercą
to constitute someone one’s heir
spadkobierca domniemany presumptive
heir
spadkobierca jedyny sole heir, universal
heir
spadkobierca konieczny heir-at-law
spadkobierca legalny rightful heir, heir
apparent
spadkobierca niegodny ineligible heir,
unworthy heir
spadkobierca pierwszej rangi heir in the
first degree
spadkobierca pod tytułem szczególnym
singular successor
spadkobierca podatnika taxpayer’s heir
spadkobierca podstawionysubstituteheir
spadkobierca powołany appointed heir
spadkobierca prawowity legitimate / legal
heir
spadkobierca testamentowy heir entitled
under a will; devisee
spadkobierca ustanowiony heir in tail,
heir at law
spadkobierca ustawowy heir at law, next
of kin, legal heir, legitimate successor,
intestate heir
spadkobierca w linii bocznej collateral
heir
spadkobierca w linii męskiej male heir
spadkobierca w linii prostej bodily heir
spadkobierca w linii zstępnej heir of the
body
spadkobierca z dobrodziejstwem inwentarza
heir beneficiary
spadkobierca z linii matki heir in the
maternal line
spadkobierca z linii ojca heir in the paternal
line
spadkobierczyni heiress, inheritress,
inheritrix
spadkobrać to inherit
271
spadek bezdziedziczny spadkobrać
spadkodawca (testator) deceased, decedent,
testator, bequeather, devisor / deviser
spedycja forwarding, shipping
koszty spedycji forwarding costs
spedytor shipper, freight forwarder
spedytor portowy shipping and forwarding
agent
spekulacja 1. (przypuszczenia) conjecture,
guesswork, speculation 2. (transakcja)
speculation, profiteering
spekulant speculator, profiteer
spekulant grający na zniżkę bear
spekulant grający na zwyżkę bull
spekulować na bessę to operate for a fall
spekulować na hossę to operate for a rise
spieniężenie realisation, sale
spieniężenie masy spadkowej realisation
of the estate
spieniężenie zastawu sale of a pledge
spieniężyć to sell, to realise
spieniężyć akcje to deal in shares
spis inventory, count
dokonać spisu to make the inventory,
to take the inventory
sporządzić spis to compile an inventory,
to draw up an inventory
spis inwentarza inventory
spis ludności census
spis z natury physical count
spis zawiera wiele rzadkich pozycji the
inventory lists many rare items
spłacać / spłacić to pay off, to repay, to
discharge
spłacić pożyczkę to pay off a loan, to repay
a loan
spłacić zobowiązanie to discharge a liability
spłata discharge, payoff, payment in full
spłata długu discharge of a debt
spłata długów payment of debts
spłata długów ratami payment of debts
in instalments
społeczny social, public
społeczna inspekcja pracy social labour
inspectorate, social labour inspection
sporny contentious, litigious, disputable,
debatable, arguable, contestable
postępowanie sporne litigation
zagadnienie sporne contentious issue
/ question
spółdzielczy co-operative
spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego
co-operative right to residential
premises, co-operative member’s right
of ownership of living / residential premises
spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego
co-operative right to business premises,
housing co-operative member’s
right to business premises
spółdzielnia cooperative, society, association,
union, alliance
założyć spółdzielnię to form a cooperative
spółdzielnia budowlana building society
(UK), building and loan association
(USA)
spółdzielnia kredytowa cooperative
credit association, credit union
spółdzielnia budowlano-mieszkaniowa
housing co-operative society, building
society
spółdzielnia mieszkaniowa tenants’
housing co-operative society, housing
co-operative
spółdzielnia produkcyjna producers’ cooperative,
cooperativeproductivesociety
spółdzielnia rolnicza farmers’ cooperative,
farm cooperative, agricultural cooperative
spółdzielnia spożywców cooperative retail
society, consumers’ cooperative
spółdzielnia zbytu marketing cooperative
spółka company, partnership, firm, body
corporate
składniki majątku spółki dzielonej
component assets of the company being
divided
wykreślić spółkę dzieloną z rejestru
to strike the company being divided off
the register
272
spadkodawca spółka
spółka administracyjna (w raju podatkowym)
administration company
spółka akcyjna joint-stock company
(POL), publicly held corporation
(USA), public limited company with
share capital (UK)
publiczna spółka akcyjna z o.o. Public
Limited Company (Plc) (UK)
spółka cicha dormant partner, silent partnership
spółka cywilna civil law partnership
(POL), civil (private) partnership,
non-trading partnership, non-commercial
partnership
spółka dominująca dominant company,
dominant partnership
spółka dzielona divided company, company
being divided
spółka dzielona company being divided,
divided company
spółka giełdowa listed company
spółka handlowa commercial company
/ partnership
spółka jawna registered partnership, general
partnership, open partnership, general
mercantile partnership
spółka jednoosobowa single-member
company, one-shareholder company,
sole-shareholder company, one-man-
-company
spółka kapitałowa capital company, association
of capital, corporation
spółka komandytowa limited partnership
spółka komandytowo-akcyjna limited
joint-stock partnership
spółka leasingowa leasing company
spółka łącząca się merging company
spółka niezarejestrowana unregistered
company, uncorporated business (UK)
spółka osobowa partnership
spółka osobowa z ograniczoną odpowiedzialności
ą private limited company
spółka partnerska professional partnership
spółka powiązana associated company,
affiliated company
spółka prawa cywilnego non-commercial
partnership, private company
spółka prowadząca dom maklerski
company operating / running / managing
a brokerage house
spółka prowadząca działalność going
concern
spółka prowadząca działalność bankową
company conducting banking activity,
companyoperatingintheareaofbanking
spółka prowadząca działalność ubezpieczeniow
ą company conducting insurance
activity, company operating in the
area of insurance
spółka prowadząca giełdę company
managing / operating / running a stock
exchange
spółka prowadząca rynki pozagiełdowe
company managing / operating / running
over-the-counter markets
spółka prywatna private limited company
(UK)
spółka przejęta target company / partnership
spółka przejmowana company / partnership
being acquired, target company
/ partnership
spółka przejmująca acquiring company,
bidding company, recipient company
spółka przejmująca acquiring company,
bidding company, recipient company
udział spółki przejmującej share of
the bidding company
spółka przejmująca acquiring company,
bidding company
spółka przekształcana company / partnership
being transformed, company
/ partnership under transformation
spółka przekształcona transformed company
/ partnership
spółka publiczna public company
spółka publicznej radiofonii i telewizji
public radio and television company
spółka rejestrowa registered company
spółka oeredniej wielkości medium-sized
company
273
spółka administracyjna spółka oeredniej wielkości
spółka wielonarodowa multinational corporation,
multinational company
spółka z nieograniczoną odpowiedzialności
ą unlimited company
spółka z odpowiedzialnością ograniczon
ą do sumy gwarancji company limited
by guarantee
spółka z odpowiedzialnością ograniczon
ą do wartości kapitału nominalnego
company limited by shares
spółka z ograniczoną odpowiedzialności
ą limited liability company (POL),
private company (UK)
spółka z udziałem kapitału zagranicznego
joint venture, company with participation
of foreign capital
spółka zagraniczna foreign company
spór dispute, contention, quarrel, controversy
rozstrzygnąć spór to settle a dispute
przedmiot sporu substance of the dispute,
object at issue
strony sporu parties to a dispute
spór pracowniczy industrial dispute
spór pracy labour dispute
spór zbiorowy collective dispute
sprawa case, matter, affair
sprawa handlowa business affair
sprawa podatkowa tax case
sprawa sporna contentious matter
zapobieganie i rozwiązywanie spraw
spornych prevention and resolution of
contentious matters
sprawy karne criminal matters
sprawca perpetrator, doer, performer
sprawdzanie examination, inspection,
verification
sprawdzanie wierzytelności examination
of claims
sprawdzić to examine, to inspect, to verify
sprawdzić rachunek to examine / to verify
an account
sprawiedliwość justice
sprawiedliwy just, fair, rightful, equitable
sprawozdanie report, statement, accounts
waluta sprawozdania reporting currency
sprawozdanie finansowe financial statement,
financial report
cechy jakościowe sprawozdań finansowych
qualitative characteristics of financial
statements
częoeci składowe sprawozdania finansowego
components of financial statement
odpis sprawozdania finansowego
copy of the financial report, copy of the
financial statement
rzetelność sprawozdania finansowego
the accuracy of the financial report,
fairness of the financial report, reliability
of the financial statement
udostępnić sprawozdanie finansowe
to provide the financial report, to make
available the financial report
upiększanie sprawozdań finansowych
window dressing
wprowadzenie do sprawozdania finansowego
introduction to the financial
statement
zatwierdzanie sprawozdań finansowych
financial statements approval
sprawozdanie finansowe roczne annual
accounts
sprawozdanie finansowe skonsolidowane
consolidated accounts, consolidated
financial statement, group accounts
sprawozdanie finansowe skrócone
/ uproszczone abridged accounts
sprawozdanie o zatrzymanych zyskach
retained earnings statement
sprawozdanie o pozycji finansowej
statement of financial position
sprawozdanie o zmianach w kapitale
własnym statement of changes in
owner’s equity
sprawozdanie o zmianach w sytuacji finansowej
statement of changes in financial
position
sprawozdanie porównawcze comparative
statement
274
spółka wielonarodowa sprawozdanie porównawcze
sprawozdanie oeródroczne interim report,
report for interim period
sprawozdanie wewnętrzne internal report
sprzeciw objection, opposition
sprzedajny corrupt
sprzedawać / sprzedać to sell, to vend, to
dispose of, to realise
sprzedaż sale, disposal, trade, vendition
być wystawionym na sprzedaż to be
on offer
dowód sprzedaży bill of sale
umowa sprzedaży contract of sale,
contract for sale, agreement of sale,
agreement for sale
umowa sprzedaży gruntu agreement
for sale of land
umowa sprzedaży nieruchomości
contract for the sale of real property,
agreement of sale of real property
umowa sprzedaży samochodu agreement
for the sale of a vehicle
umowa sprzedaży towaru agreement
for the sale of goods
sprzedaż agencyjna commission sale,
sale through an agent
sprzedaż aukcyjna sale by auction
sprzedaż bezpośrednia direct selling
sprzedaż całymi partiami sale in lots
sprzedaż detaliczna retail sale
sprzedaż domniemana imputed sale
sprzedaż domokrążna sale from door to
door
sprzedaż domów mieszkalnych i działek
budowlanych sale of apartment houses
and building lots
sprzedaż energii sale of energy
sprzedaż fikcyjna bogus / sham sale, fictitious
sale
sprzedaż giełdowa exchange sale
sprzedaż gruntu sale of land
sprzedaż handlowa commercial sale
sprzedaż hurtowa wholesale sale
sprzedaż indywidualna door to door selling
sprzedaż komisowa sale on commission,
sale by commission, commission sale,
sale on commission
sprzedaż licytacyjna auction sale
sprzedaż masowa bulk sale
sprzedaż międzynarodowa towarów international
sale of goods
sprzedaż na cele dobroczynnecharitysale
sprzedaż na licytacji auction sale, sale at
auction
sprzedaż na próbę sale on approval
sprzedaż na przyszłą dostawę sale for
future delivery
sprzedaż na rachunek otwarty sale on
open account
sprzedaż na raty sale by instalments, instalment
sale, sale on deferred terms
sprzedaż na termin forward sale
sprzedaż nielegalna illicit sale
sprzedaż odroczona delayed sale
sprzedaż okazyjna / tania bargain sale
sprzedaż osobista personal selling
sprzedaż pod marką własną sale under
own trademarks
sprzedaż praw sale of rights
sprzedaż premiowana sale with bonuses
sprzedaż przedmiotu spadku sale of an
item of estate, sale of an item of inheritance
assets
sprzedaż przedsiębiorstwa sale of an enterprise
/ company
sprzedaż przez licytację publiczną public
sale, public auction
sprzedaż publiczna nieruchomości public
sale of real estate
sprzedaż ratalna sale on instalments,
hire-purchase (system)
sprzedaż reklamowa sale for advertisement
purposes
sprzedaż ryczałtowa sale in bulk, sale in
the lump
sprzedaż rzeczy sale of a thing
sprzedaż rzeczy obciążonej prawem
osoby trzeciej sale of a thing encumbered
with a right of a third person
sprzedaż rzeczy przyszłej sale of a future
thing
275
sprawozdanie oeródroczne sprzedaż rzeczy przyszłej
sprzedaż sądowa (z polecenia sądu) sale
by the court
sprzedaż spadku sale of inheritance
sprzedaż telefoniczna telephone selling
sprzedaż towarów sale of goods, sale of
commodities
sprzedaż towarów i usług bez marży
własnej sale of goods and services
without own margin
sprzedaż towarów przecenionych bargain
sale
sprzedaż w partiach, masowa sale by
/ in bulk
sprzedaż warunkowa conditional sale
sprzedaż według bazy sale at the basis
sprzedaż według próbki sale by / on
sample
sprzedaż według specyfikacji sale on
specification
sprzedaż według wzoru sale by pattern
sprzedaż wewnętrzna “wash sales”
sprzedaż wyłączna exclusive sale
sprzedaż wysyłkowa mail-order sale
sprzedaż z dostawąwkrótkim terminie
sale for prompt delivery
sprzedaż z natychmiastową dostawą
/ sprzedaż loko sale on spot
sprzedaż z prawem zwrotu towaru
przez kupującego w określonym terminie
sale or return
sprzedaż z premią sale at option
sprzedaż z rabatem discount sale
sprzedaż z wolnej ręki unrestricted sale,
free sale, amicable sale, off-hand sale
sprzedaż z zastrzeżeniem odstąpienia
od transakcji sale by inspection
sprzedaż z zastrzeżeniem prawa odkupu
sale with right of repurchase
sprzedaż z zastrzeżeniem prawa pierwokupu
sale with right of pre-emption,
pre-emptive right, first option
sprzedaż z zyskiem sale at a profit
sprzedaż za gotówkę sale for cash
/ money
sprzedaż zajętych ruchomości sale of
seized movables
sprzedaż zastawu sale of pledge
sprzedaż ze stratą sale at a loss / sacrifice,
losing sale
sprzeniewierzyć to defalcate, to misappropriate,
to embezzle, to defraud
sprzeniewierzenie defalcation, misappropriation,
embezzlement
sprzęt ochronny protective equipment
stan position, situation, condition, state
stan magazynu stock on hand
stan rachunku bankowego balance of
bank account
stan użytkownościserviceableconditions
stanowisko post, position, job title, role
konkurs na stanowisko competition
for a post
mianować na stanowisko to appoint
someone to the post of
nadający się na stanowisko fit for the
position, qualified for the position
nadawać się na dane stanowisko to
qualify for a position
obsadzić stanowisko to fill a post
proponować komuś stanowisko to offer
a job / post to someone
przyjąć oferowane stanowisko to accept
an office / a post, to take the post
zwolnić stanowisko to vacate a post
/ position
spełniać całkowicie wymagania danego
stanowiska to fulfil the full-time
commitment required for the role
stanowisko kierownicze senior / leading
post / position
staranność diligence, care
brak staranności negligence
brak należytej staranności lack of due
diligence
należyta staranność due diligence,
proper diligence, due care
zachować należytą staranność to exercise
due diligence
starość old-age
starszy senior, older, elder
starszy radca prawny senior legal adviser
276
sprzedaż sądowa starszy radca prawny
status status
status celny customs status
status zawodowy occupational status
statut statement, bylaws, bye-laws, rules
and regulations, statutes
brzmienie statutu wording of the statutes
statut praw i obowiązków Statement of
Rights and Duties
statut spółki articles of incorporation, articles
of association, statutes of a company,
memorandum of association
statystyka statistics
statystyka płac labour statistics
statystyka zatrudnienia employment statistics
stawać 1. to stand up, to get up 2. to appear,
to turn up, to come
stawający appearing party, attendee, person
present
stawiać się w sądzie to appear in court
stawiennictwo appearance
nakaz stawiennictwa summons
stawka 1. rate 2. (w grze) wager, bet, stake
stawka celna preferencyjna preferential
rate
stawka płac labour rate
akordowa stawka płac piecework labour
rate, piece rate
godzinowa stawka płac hourly labour
rate
stawka podatkowa tax rate
stawka prowizyjna commission rate
stołówka canteen
stołówka pracownicza staff canteen
stopa 1. rate 2. foot 3. base
stopa bezrobocia rate of unemployment
stopa procentowa interest rate
ustalać wysokość stóp procentowych
to set interest rates
stopa zwrotu rate of return
stopień degree, grade, level, state
stopień pokrewieństwa degree of relationship
stopień szkodliwości materiałów degree
of potential harm from materials
storno correcting entry, cross entry, eliminating
entry, reversing entry
storno czarne contra entry
storno czerwone red-ink entry
stosunek relation, relationship, ratio, proportion
stosunek pracy relationship between employer
and employee, employment relationship,
employment relation, master
and servant relationship, work relationship
nawiązać stosunek pracy to establish
an employment relationship
stosunek pracy na podstawie mianowania
employment relationship based on
nomination
stosunek pracy na podstawie spółdzielczej
umowy o pracę employment relationship
based on a co-operative contract
of employment
stosunek pracy na podstawie wyboru
employment relationship based on election
stosunek pracy oparty na powołaniu
employment relationship based on appointment
stosunek prawny legal relationship
ułożyć stosunek prawny to arrange the
legal relationship
stosunki pracownicze industrial relations
stowarzyszenie association, society
Stowarzyszenie Księgowych w Kanadzie
Certified General Accountants’
Association of Canada
Stowarzyszenie specjalistów od rachunkowości
menedżerskiej Society of
Management Accountants, SMA
strajk strike
ogłosić strajk to call a strike, to declare
a strike
wezwać robotników do strajku to call
the workers out on strike
zacząć strajk to come out on strike, to
walk out
zapowiedź strajku strike notice
rozpocząć strajk to go on strike
277
status strajk
zorganizować strajk to stage a strike
strajk dziki wild-cat strike
strajk generalny / powszechny general
strike, all-out strike
strajk głodowy hunger-strike
strajk kolejarzy rail strike
strajk okupacyjny sit-down strike, sit-in
strajk ostrzegawczy warning strike, token
strike
strajk polityczny political strike
strajk protestacyjny protest strike
strajk solidarnościowysympatheticstrike
strajk włoski go-slow strike
strajkujący striker
strata loss, waste
oszacować stratę to appraise the loss
oszacować straty spółki na x PLN
to compute the company’s losses at
PLN x
pokrycie strat covering loss, financing
losses
pokrywać / pokryć straty to cover
losses, to finance losses
sposób pokrycia strat manner of covering
loss
ponieść stratę to bear a loss, to incur
a loss
ponieść straty to suffer losses, to sustain
losses
uczestniczyć w stracie to participate in
the loss
uczestniczyć w stracie do wartości
umówionego wkładu to participate in
the loss up to the value of the agreed
contribution, to participate in the loss in
proportion to the amount of the agreed
contribution
Straż Graniczna Border Guards, Frontier
Guards
stres mental stress
streszczenie summary, resume, synopsis
streszczenie sprawy case summary, brief
stręczyciel pimp, pander, panderer, procurer
stręczycielstwo pimping, pandering, soliciting,
procurement
stręczyć to procure, to pimp, to pander
strona 1. party 2. page 3. side
struktura structure, layout, fabric
struktura płac wage structure
struktura zatrudnienia employment
structure
stryczek halter, noose, the rope
subemisja sub-issue, underwriting
umowa o subemisję inwestycyjną investment
underwriting agreement, investment
sub-issue contract
umowa o subemisję usługową service
underwriting agreement, service sub-issue
contract
subemitent sub-issuer, underwriter
subemitent inwestycyjny standby underwriter,
investment sub-issuer, investment
underwriter
subemitent usługowy investment banker,
service sub-issuer, service underwriter
subskrypcja subscription, offering
subskrypcja otwarta open subscription,
“open offering”
subskrypcja prywatna private subscription,
“private placement”
subskrypcja zamknięta closed subscription,
“closed offering”
substancje i czynniki rakotwórcze cancerous
substances and agents, carcinogenic
substances and agents
substancje oraz procesy szkodliwe dla
zdrowia substances and work processes
which are harmful to health
sukcesja (dziedziczenie) hereditary succession
sukcesja uniwersalna passing of the
whole estate directly to the next of kin
suma sum, amount
suma komandytowa commendam sum,
limited liability amount, commandite
sum
obniżenie sumy komandytowej reduction
of the commendam sum
suma zadłużenia amount of indebtedness
całkowita suma zadłużenia total
amount of indebtedness
278
strajk dziki suma zadłużenia
suma zaległa amount outstanding
swap swap
kapitałowy swap walutowy currency
swap
wartość nominalna swapu notional
principal value of swap
swap amortyzowany amortised swap
swap kuponowy coupon swap
swap procentowy interest rate swap,
IRS
swap rozszerzający extendable swap
swap towarowy commodity swap
swobodny free, unrestricted
swobodny przepływ pracowników free
movement of workers
swobodny przepływ usług freedom to
provide services
syndyk general receiver, official receiver,
trustee, syndic, legal adviser
powołać syndyka to appoint a trustee,
to appoint an official receiver
sprawozdanie syndyka report of the
trustee
w rękach syndyka in the hands of receiver
syndyk masy upadłości trustee / assignee
in bankruptcy, registrar in bankruptcy,
official receiver
syndyk-kurator official receiver
syndyk wyznaczony przez sąd court-appointed
receiver
system system, scheme
system ceł zwrotnych drawback system
system emerytalno-rentowy pension
scheme
zakładowy system emerytalno-rentowy
company pension scheme, occupational
pension scheme
system kursu jednolitego single-price
auction system
system motywacyjny incentive scheme
system notowań ciągłych continuous
quotation system
system płac pay system
system podatkowy tax system
system premiowy bonus system
system rekompensat compensation system
obowiązkowy system rekompensat
mandatory compensation system
zarządzać systemem rekompensat
manage a compensation system
szacować to value, to assess, to estimate
szacowanie estimation, valuation, assessment
szacowanie okresu użytkowania useful
life estimation
szacowanie, wartościowanie nieruchomości
appraisal, valuation
szalbierstwo fraud, imposture, quackery
szalbierz fraud, impostor, quack
szantaż blackmail
szantażować to blackmail
szczeble kariery zawodowej career ladder
wspinać się po szczeblach kariery zawodowej
to move up career ladder
szkalować to defame, to vilify, to malign
szkoda damage, disrepair, grievance, injury,
(uszczerbek) detriment
naprawienie szkody redress of the
damage
ponieść szkodę to suffer damage, to
bear the damage
oszacować szkodę to estimate the damage
wyrównać szkodę to repair damage
szkodliwość harmfulness, noxiousness,
injuriousness
szkodliwość społeczna social harmfulness
/ noxiousness
szkodliwy harmful, damaging, detrimental,
noxious, injurious
szkolenie training
podnieść jakość personelu poprzez
szkolenie to improve the quality of staff
through training
rozwinąć potencjał personelu poprzez
szkolenie to develop staff
through training
szkolenie przyzakładowe on-the-job
training (UK), hands-on training (USA)
279
suma zaległa szkolenie przyzakładowe
szkolenie zawodowe professional training,
vocational training
szpicel nark, grass, informer, snoop
szykanować to harass, to persecute, to oppress
szykany harassment, persecution, oppression
280
szkolenie zawodowe szykany
OE
oeciągnąć wierzytelności to collect / to execute
the receivables, to collect claims
oecigać to prosecute, to pursue, to hunt
down
oeciganie prosecution, pursuit, hunt-down
organy oecigania law enforcement
agencies
oeciganie karne criminal prosecution
śledczy investigating officer, interrogator
śledzić to follow, to track, to trace
śledztwo investigation, inquiry, examination
śledztwo koronera inquest
prowadzić śledztwo to investigate
ślubny (o dziecku) legitimate
oemierć death, decease, demise
kara oemierci death penalty
oemierć partnera death of the partner
oemierć na miejscu instantaneous death
oemiertelność mortality, death rate
oemiertelność zawodowa occupational
mortality
oemiertelny deadly, lethal, fatal
oerodek pieniężny cash, monies, financial
resources, pecuniary means, funds
wolne oerodki pieniężne free financial
means
oerodek płatniczy tender, medium of payment
prawny oerodek płatniczy legal tender
oerodek wymiany medium of exchange
oerodki chemiczne chemical agents, chemicals
oerodki dyscyplinarne disciplinary measures
oerodki higieny osobistejpersonalhygiene
items, means necessary for personal hygiene
oerodki ochrony indywidualnej individual
protective equipment, personal protective
equipment
oerodki pieniężne cash, monies, financial
resources, pecuniary means, pecuniary
resources, pecuniary assets
przepływ oerodków pieniężnych cash
flow
kierować przepływem oerodków pienię
żnych to direct cash flow
umowny okres przechowywania oerodków
pieniężnych contractual deposit
maturity
oerodki pieniężne dostępne na bieżąco
cashavailabletomeetcurrentobligations
oerodki pieniężne na rachunku bankowym
cash at bank
oerodki pieniężne w drodze cash in transit,
cash in way
oerodki promieniotwórcze radioactive
agents, radioactive substances
oerodki taryfowe tariff measures
oerodowisko environment
oerodowisko pracy working environment
świadczący usługi service supplier
świadczenia benefits
świadczenia dodatkowe fringe benefits
świadczenia dodatkowe (np. woda, gaz,
prąd) utilities
świadczenia emerytalne pension benefits
świadczenia emerytalne pracodawcy
occupational pension
świadczenia nienależne benefits are not
due
281
świadczenia socjalne social security benefits
świadczenia z tytułu ubezpieczenia na
wypadek bezrobocia unemployment
insurance benefits
świadczenia związane z pracą work-related
benefits
świadczenie 1. performance 2. benefit, allowance
3. contribution 4. obligation
miejsce spełnienia świadczenia place
where the performance is to be made
niemożność świadczenia unfeasibility,
impossibility of payment
odzyskiwanie świadczeń recovery of
benefits
przedmiot świadczenia object of performance
przyznać świadczenia / zasiłki
to grant benefits
przyznanie świadczeń / zasiłków
award of benefits
spełnić świadczenie to make a performance
termin spełnienia świadczenia time
limit for the performance
weryfikować świadczenia to review
benefits
zaliczyć otrzymane świadczenie na
poczet długów to count the performance
received towards debts
świadczenie chorobowe sickness benefit
świadczenie częoeciowe part performance
świadczenie macierzyńskie maternity
benefit
świadczenie niepieniężne non-pecuniary
contribution, non-cash performance
świadczenie niepodzielne indivisible obligation
świadczenie pieniężne pecuniary contribution,
cash performance
świadczenie podzielne divisible obligation
świadczenie powtarzające się periodic
performance
świadczenie pracy performance of work,
provision of work
świadczenie rzeczowe benefit in kind
świadczenie usług performance of service,
provision of service, rendering of
services, supply of services, rendition of
services
świadczenie usług nieodpłatne supply of
services carried out free of charge
świadczenie usług przez publiczne
służby pocztowe the supply of services
by the public postal services
świadczenie usług za wynagrodzeniem
supply of services for consideration
świadczyć pracę to perform work
świadectwo certificate
wydać świadectwo to issue a certificate
sprostować świadectwo to correct
a certificate
świadectwo antydumpingowe
non-dumping certificate
świadectwo dezynfekcji certificate of
disinfecting, certificate of disinfecting
świadectwo fitopatologiczne sanitary
phytopathological certificate
świadectwo kondycjonowania conditioning
certificate
świadectwo kwalifikacyjne qualification
certificate
świadectwo liczenia / mierzenia tally
sheet
świadectwo o rodowodzie zwierząt certificate
of pedigree
świadectwo o wyprodukowaniu certificate
of manufacture
świadectwo potwierdzające pochodzenie
towarów certificate of origin of goods
świadectwo pracy clearance card, employment
certificate, certificate of employment,
work certificate, reference
świadectwo próbobrania certificate of
sampling
świadectwo rejestracji spółki certificate
of incorporation
świadectwo siły wyższej certificate of
force majeure
świadectwo standaryzacyjne certificate
of standardisation
282
świadczenia socjalne świadectwo standaryzacyjne
świadectwo wagi weight certificate
świadectwo weterynaryjne veterinary
certificate
świadectwo wieku certificate of age
świadectwo założycielskie promoter certificate,
founder’s certificates
świadectwo zdrowia / zdrowotności
sanitary certificate
świadek witness
naoczny świadek eyewitness
powołać / wezwać na świadka to summon
/ to subpoena as a witness
świadek sporządzenia testamentu testamentary
witness
światowa Federacja Związków ZawodowychWorld
Federation of Trade Unions
święto 1. holiday 2. feast
święto państwowe public holiday
283
świadectwo wagi święto państwowe
T
tabela table, schedule
tabela podatkowa tax schedule, tax table
tajemnica 1. secret 2. mystery 3. privacy
dotrzymać tajemnicy to keep a secret
ujawniać / ujawnić tajemnicę to disclose
a secret
tajemnica bankowa banking secrecy
tajemnica dziennikarska journalistic secrecy
tajemnica handlowa trade secret
tajemnica lekarska medical secret
tajemnica przemysłowa industrial secret
tajemnica skarbowa fiscal secret, fiscal
confidentiality
tajemnica służbowa official secret, professional
confidentiality
tajemnica zawodowa professional secret
tajemnica zawodu prawniczego legal
profession secret
tajny secret, confidential
targ / targowisko market, marketplace,
fair
taryfa tariff, rates
taryfa celna customs tariff
kod taryfy celnej assessment factor
pozycja taryfy celnej tariff item
ustanawiać taryfę celną to establish
the customs tariff
Taryfa Celna Wspólnot Europejskich
Customs Tariff of the European Communities
tempo pracy rate of work
teren area, ground, terrain
uzbrajać teren to develop the ground
teren budowlany construction / building
site
tereny budowlane building land
termin deadline, term, date, time limit,
closing date
odroczyć termin płatności podatku to
defer a payment of a tax
określić termin płatności podatku to
prescribe a tax payment deadline
przedłużyć termin płatności podatku
to extend a tax payment deadline
wyznaczyć termin płatności podatku
to fix a tax payment deadline
wyznaczyć termin to set a date
termin wykonania deadline
dotrzymać terminu wykonania
to meet a deadline
nie dotrzymać terminu wykonania to
fail to meet a deadline
ustalić termin wykonania to establish
/ to fix / to make a deadline
termin płatności maturity, falling due
termin płatności odsetek falling due of
interest
termin płatności podatku tax payment
deadline
termin wypowiedzenia term of notice
termin zawity final date, peremptory date
terminowo duly, on time, punctually
terminowy with a deadline, forward
terrorysta terrorist
terytorium territory
terytorium państwa state territory
terytorium powiernicze trust territory
test test
test wiarygodności substantive test
test zgodności compliance test
testament last will, testament
284
brak testamentu intestacy
kwestionować testament to contest
a testament, to dispute a testament
nieważność testamentu invalidity of
a will
odwołać testament to revoke a will
odwołanie testamentu revocation of
a will
przedkładać / przedłożyć testament
do zatwierdzenia to propound a will
rozporządzać przez testament to dispose
by will
spełnić testament to consummate a testament
sporządzenie, spisanie testamentu
making of a will
sporządzić testament to make one’s
will, to make one’s testament
ukryć / zataić testament to suppress
a will
umrzeć bez pozostawienia testamentu
to die intestate
ważność testamentu validity of a will
wykonawca testamentu executor of
the testament
wykonywać testament to execute a will
wymazanie / zatarcie testamentu
obliteration of a will
zgon bez testamentu intestacy
zatarcie testamentu obliteration of
a will
zniszczyć testament to destroy a will
testament notarialny notarial will
testament późniejszy later will
testament sądowy judicial testament
testament szczególny emergency will
testament uprzywilejowany privileged
will
testament urzędowy, publiczny will
made in the presence of witnesses
testament ustny verbal testament, oral
testament, noncupative will
testament własnoręczny holograph will
testament wojskowy military testament,
will of soldier
testament wspólny joint / mutual will
testament zwykły, zwyczajny normal
/ usual will, common form will
toga gown, robe
torturować to torture, to put to torture
towar goods, merchandise, commodity,
article
niewłaściwe użycie towaru misuse of
goods
ustalić wartość celną towarów to determine
the customs value of goods
wartość celna towarów customs value
of goods
wartość handlowa towarów marketable
quality of goods
towar ekwiwalentny equivalent goods
towar identyczny identical goods
towar krajowy domestic goods
towar pochodzący z danego kraju
goods originating in a given country
towar podobny similar goods
towar powracający returned goods
towar przywożony import goods
towar składowany czasowo goods in
temporary storage
towar tego samego rodzaju i gatunku
goods of the same quality and kind
towar w stanie niezmienionym goods in
the unaltered state
towar wywożony export goods
towar wywożony czasowo temporary export
goods
towary z przemytu smuggled goods, undeclared
goods, contraband goods
towarzystwo society, association, company
towarzystwo pożyczkowe loan association
tożsamość identity
dowód tożsamości identity document,
ID (card)
tożsamość towaru identity of goods
ustalić tożsamość towaru to establish
the identity of goods
transakcja transaction, business
rozliczenie transakcji transaction settlement
285
testament notarialny transakcja
zawierać transakcję to conclude a bargain,
to transact a business
transakcja giełdowa exchange trading
session
terminowa transakcja giełdowa future
delivery business, future transaction
transakcja gotówkowa cash transaction
transakcja opcyjna option bargain, option
business
transakcja pakietowa bloke trade
transakcja premiowa option, premium
bargain
transakcja różniczkowa margin business,
difference bargain
tranzyt transit
procedura tranzytu transit procedure
tranzyt wewnętrzny internal transit
tranzyt zewnętrzny external transit
traktat treaty, covenant, (rozprawa) treatise
unieważniać traktat to abrogate
a treaty
trasant (wystawca czeku) drawer of
a cheque
trasat drawee
trop track, trail
tropić 1. hunt, trail, track 2. (przestępców)
follow, hunt down
tryb 1. procedure 2. mode, method, way
tworzenie miejsc pracy job creation
tymczasowy temporary, interim, provisional
oerodek tymczasowy interim remedy
zarządzenie tymczasowe interim order
tymczasowe zwolnienie lay-off
tynk zewnętrzny exterior rendering
tytuł title
tytuł egzekucyjny enforcement title
tytuł egzekucyjny przeciwko dłużnikowi
executory title against the debtor
tytuł własności title deeds, muniments
tytuł wykonawczy enforceable title, writ
of execution
tytuł wyłączny absolute title
tytułem as, by way of
tytułem pożyczki as a loan
286
transakcja giełdowa tytułem pożyczki
U
ubezpieczać to insure, to cover against
loss, to underwrite against loss
ubezpieczenie insurance, assurance
ubezpieczenie dożywotnie whole-life insurance
/ policy
ubezpieczenie na wypadek choroby
sickness insurance
ubezpieczenie od bezrobocia unemployment
insurance
ubezpieczenie od wszelkiego ryzyka full
cover
ubezpieczenie pojazdu car insurance,
motor insurance
ubezpieczenie składowanego towaru insurance
of the stored goods
ubezpieczony assured, insured, person
named in the policy, policy holder
ubezpieczyciel assurer, insurer, assuror,
underwiter
ubezwłasnowolnić to incapacitate, to
place under the care of a trustee / guardian,
to interdict, to certify (UK)
ubezwłasnowolnienie incapacitation, deprivation
of legal capacity
postępowanie o ubezwłasnowolnienie
proceedings for guardianship / receivership
wniosek o ubezwłasnowolnienie application
for guardianship, petition in
lunacy
ubezwłasnowolniony person legally deprived
of his / her civic rights, incapacitated
person
ubiegać się o to apply for, to seek
ubóstwo necessity, indigence
zarzut ubóstwa plea of necessity
uchodźca displaced person, refugee
uchwalać / uchwalić to pass, (akty
prawne) to enact
uchwała resolution, decision
podejmować uchwałę to vote on a resolution
powziąć uchwałę to adopt a resolution
uchylić uchwałę to repeal a resolution,
to annul a resolution
zaskarżenie uchwały appeal against
a resolution, challenge of the resolution,
lodging of an appeal against a resolution
zgłoszenie uchwał do rejestru filing of
resolutions in / with the register
uchwała jednomyślna unanimous resolution
uchwała kwalifikowana special resolution
uchwała nadzwyczajna extraordinary
resolution
uchwała o połączeniu spółek resolution
on merger of companies, merger resolution
uchwała zwykła ordinary resolution
uchylać / uchylić to abrogate, to quash, to
revoke, to set aside, to overrule, to annul,
to cancel, to repeal, to waive, to rescind
uchylać prawo to abrogate a law
uchylać się to evade
uchylić postępowanie upadłościowe to
waive the bankruptcy procedure, to
quash the bankruptcy proceedings
uchylić układ to revoke the arrangement
uchylić układ z wierzycielami to set
aside the arrangement
287
ucieczka z miejsca wypadku leaving the
scene of an accident, hit and run
uczeń (w rzemiośle) apprentice
uczestniczyć to take part, to participate, to
attend
uczestniczyć w stracie to participate in
the loss
uczestniczyć w stracie do wartości umówionego
wkładu to participate in the
loss up to the value of the agreed contribution,
to participate in the loss in proportion
to the amount of the agreed contribution
uczestniczyć w zysku to participate in
profits
uczestniczyć w zysku proporcjonalnie
do wkładu to participate in profits proportionally
to contribution / in proportion
to one’s contribution
udostępniać / udostępnić to make / to
render available, to provide, to make
public
udostępnić sprawozdanie finansowe to
provide the financial report, to make
available the financial report
udowadniać to prove, to substantiate, to
aver
udział share, contribution, cut, interest
księga udziałów register of shares
nabycie kontrolnego pakietu udzia-
łów / akcji acquisition of controlling
interest
obejmować udziały to subscribe for
shares
odsetki od udziału interest on share
rozporządzanie udziałem albo akcją
disposal or encumbrance of a share
umorzenie udziałów redemption of
shares
umorzenie udziałów dobrowolne voluntary
redemption
umorzenie udziałów przymusowe
compulsory redemption, forced redemption
umorzyć udziały to redeem shares
uzupełnić udział to supplement a share
zmniejszenie udziału reduction of
share
udział kapitałowy share, capital share
udział pracowników w zyskach profit
sharing
udział spadkowy share in the estate
udział spadkowy przypadający spadkobiercy
z tytułu podstawienia share in
the estate due to the heir under substitution
udział w zyskach i stratach participation
in profits and losses
udział własny do zbycia own shares for
disposal, own shares to be transferred,
company own shares for disposition
udziałowiec shareholder, stockholder,
stakeholder
udziałowiec / akcjonariusz spółki member
of a company, shareholder
udziałowiec odpowiedzialny z racji częoeciowo
opłaconych udziałów likwidowanej
spółki contributory
udziałowiec większościowy majority
shareholder
udzielać / udzielić to grant, to give, to furnish,
to offer
udzielać / udzielić pełnomocnictwa to
grant a power of attorney
udzielać / udzielić upoważnienia to grant
authorisation
udzielać / udzielić komuś pożyczki to
lend, to accommodate somebody with
a loan
udzielać / udzielić pierwszej pomocy poszkodowanym
to provide first aid to injured
persons
udzielać / udzielić poręczenia to grant
suretyship
udzielać / udzielić ulg to grant reliefs
udzielać / udzielić urlopu to grant leave
ugoda settlement, arrangement, composition,
compact
ugoda (projekt układu z wierzycielami)
scheme of arrangement, composition
ugoda pozasądowa settlement out of
court, private arrangement
288
ucieczka z miejsca wypadku ugoda pozasądowa
ugoda sądowa judicial settlement, plea
bargaining
prawomocna ugoda sądowa final judicial
settlement
zawrzeć ugodę to settle
uiszczać / uiścić to pay, to discharge
uiszczać cła to pay a duty
uiszczać czynszwterminie umówionym
to pay the rent on the date agreed
ujawniać (informacje) to disclose, to divulge,
to divulge, to reveal
ujednolicać to standardise, to harmonise,
to make uniform
ujednolicenie standardisation, harmonisation,
making uniform
ujednolicenie podatkowe harmonisation
of taxes
układ arrangement, reorganisation, agreement
dopuszczenie do układu admittance to
the reorganisation procedure
głosowanie nad układem voting on
the arrangement
moc wiążąca układu binding force of
the arrangement
niedopuszczalność zawarcia układu
inadmissibility of the adoption of the arrangement,
inadmissibility of the conclusion
of the reorganisation arrangement
przyjąć układ to adopt the arrangement
skutki układu effects of the arrangement
uchylenie układu revoking the arrangement
przyczyny uchylenia układu basis
for revoking the arrangement
wniosek o uchylenie układu petition
to revoke the arrangement
uchylić układ to revoke the arrangement
wykonać układ to perform an arrangement,
to execute reorganisation, to reorganise
wykonanie układu performance of the
arrangement, execution of the reorganisation
zatwierdzenie układu approval of
the arrangement
sądowe zatwierdzenie układu court
approval of the arrangement
odmówić zatwierdzenia układu to refuse
to approve the arrangement
zatwierdzić układ to approve the arrangement
zawarcie układu adoption of the arrangement
zawrzeć układ to adopt the arrangement
zmiana układu amendment to the arrangement
wniosek o zmianę układu petition
to amend the arrangement
wystąpić o zmianę układu to request
that the arrangement be amended
układ celny (umowa celna) tariff agreement
układ likwidacyjny liquidation arrangement,
liquidation reorganisation arrangement
Układ Ogólny w sprawie Taryf Celnych
i Handlu General Agreement on Tariffs
and Trade
układ z wierzycielem settlement / arrangement
with creditors
układ zbiorowy collective agreement
układ zbiorowy pracy collective labour
agreement
ponadzakładowy układ zbiorowy
pracy multi-establishment collective
labour agreement, collective agreement
made for several work establishments
zakładowy układ zbiorowy pracy single
establishment agreement, collective
agreement for a single work establishment
ukryć / ukrywać to conceal, to suppress,
to keep secret, to cover up
ukryć / zataić testamenttosuppressawill
ukryty hidden, latent, suppressed, concealed,
disguised, ulterior
289
ugoda sądowa ukryty
aktywa ukryte concealed assets, hidden
assets
bezrobocie ukryte hidden unemployment
motyw ukryty ulterior motive
wada ukryta latent / hidden / concealed
defect
ulepszać / ulepszyć to improve
ulepszyć rzecz najętą to improve the
thing leased
ulga 1. relief 2. discount, reduction 3. concession
być uprawnionym do ulgi to be entitled
to a relief
korzystać z ulgi to use a relief
prawo do ulgi right to relief
nabyć prawo do ulgi to acquire the
right to relief
utracić prawo do ulgi to lose the right
to relief
przyznać ulgę w zapłacie podatku to
award a relief in paying tax
skorzystać z x % ulgi podatkowej to
benefit from a tax reclaim of x%
udzielać ulg to grant reliefs
ulga inwestycyjna investment relief, investment
allowance
ulga podatkowa tax relief, tax break, tax
concession, tax exemption, tax allowance,
tax reduction, tax abatement
ułaskawiać / ułaskawić to pardon, to
grant someone a pardon, to reprieve, to
amnesty
ułaskawienie clemency, pardon
umocować to empower, to entitle
umocowanie empowerment, authority,
power
umarzać / umorzyć 1. to cancel, to liquidate
2. (dług) to remit 3. (postępowanie)
to bar, to discontinue,
umorzenie depletion, depreciation
umowa contract, agreement, bargain,
pact, treaty, convention
zawierać umowę to conclude a contract,
to enter into a contract
umowa agencyjna agency contract
umowa o ograniczeniu lub wyłączeniu
ustawowej wspólności majątkowej
contract to limit or exclude statutory
joint marital property
umowa o pracę contract of employment,
employment contract
umowa o pracę na czas nieokreślony
contract of employment for an indefinite
period, employment contract for an
unfixed term
umowa o pracę na czas określony contract
of employment for a limited period,
employment contract for a fixed
term
umowa o pracę na okres próbny employment
on trial / for a trial period, employment
contract for a probationary
period
umowa o roboty budowlane building
contract, construction contract
umowa o ubezpieczenie od sprzeniewierzenia
fidelity bond
umowa o wykonanie remontu budowli
contract for repairs of a construction
umowa o wykonanie remontu budynku
contract for repairs of a building
umowa przechowania safe-keeping
agreement, bailment agreement, contract
of safe-keeping
umowa przedślubna marriage settlement
umowa przedwstępna preliminary contract
umowa przyrzeczona definitive contract
umowa rachunku bankowego contract
of bank account, deposit agreement
umowa rachunku oszczędnościowego
contract of savings account, savings account
agreement
umowa składu contract of storage, deposit
contract / agreement
umowa spółki company’s deed, partnership’s
deed, agreement for a commercial
company, articles of association
umowa spółki osobowej partnership
deed, articles of partnership, deed of
partnership
290
ulepszać / ulepszyć umowa spółki osobowej
umowa z wierzycielami deed of arrangement
umowa zastawnicza pledge agreement
umysłowo chory mentally ill
niezrównoważony umysłowo of unsound
mind
umyślnie knowingly, deliberately, intentionally,
designedly, on purpose, purposefully
umyślny deliberate, purposeful, intended
unia union
unia celna customs / tariff union
unieważniać / unieważnić to abrogate, to
cancel, to annul, to invalidate, to make
null and void, to rescind
unieważniać traktat to abrogate a treaty
unieważnienie annulment, invalidation,
cancellation, nullification, defeasance,
rescission
unieważnienie czynności prawnej annulment
of a legal transaction
unieważnienie małżeństwa annulment of
marriage
uniewinniać / uniewinnić to acquit, to
absolve, to discharge, to pardon
uniewinnienie acquittal, discharge, absolution,
pardon
upadłość bankruptcy
upadłość z możliwością zawarcia układu
bankruptcy with a possibility to make
an arrangement, bankruptcy with the possibility
of concluding a reorganisation
upadły bankrupt
zarząd własny upadłego bankrupt’s
self-administration
upłynniać / upłynnić to liquidate, to cash
in, to change into money, to convert into
money, to realise in cash, to sell
upłynnić majątek spółki to liquidate the
assets of the company / partnership
upływ czasu efflux of time
upominać / upomnieć to admonish, to
reprehend, to warn
upomnienie admonition, warning,
reprehension, (nagana) censure,
(nakaz) injunction
kara upomnienia penalty of admonition
upomnienie płatnicze letter of demand,
reminder
upoważniać / upoważnić to authorise, to
give authority, to give power, to entitle
upoważnienie authorisation, entitlement,
powers, credentials
odwołać upoważnienie to revoke an
authorisation
otrzymać upoważnienie to get authorisation,
to obtain authorisation
udzielać / udzielić komuś upoważnienia
to grant someone authorisation, to
give someone authorisation
upoważniony authorised, entitled, accredited
uprawdopodobnić to substantiate, to
make probable / plausible
uprawdopodobnić okoliczności uzasadniaj
ące wniosek o ogłoszenie upadłości
to substantiate circumstances giving
ground for the bankruptcy petition
uprawniać / uprawnić to entitle, to
authorise, to qualify, (udzielać prawa)
to confer / to give a right, (legalizować)
to legalise
uprawnienia pracownika w razie wypowiedzenia
rights of an employee in the
case where the employer serves notice
uprawnienie power, right, entitlement,
authority
rozszerzyć uprawnienia to extend
powers
wykonać uprawnienie to exercise
one’s rights, to execute one’s rights
zawiniona utrata uprawnień pracownika
loss of the qualifications through
the employee’s own faults
uprawnienie majątkowe property rights
uprawnienie niemajątkowe non-property
rights
uprawomocniać / uprawomocnić to legalise,
to legitimate, to validate, to execute
uprawomocnienie legalisation, legiti-
291
umowa z wierzycielami uprawomocnienie
matisation, validation, execution, coming
into force, taking effect
uprowadzać / uprowadzić to abduct, (dla
okupu) to kidnap, (np. samolot, statek,
samochód) hijack
uprzedni prior, previous
uprzednia pisemna zgoda prior written
consent
uraz injury, trauma
urazy fizyczne lub psychiczne personal
injuries
urbanista town planner
urlop leave, holiday
odwołać pracownika z urlopu to recall
an employee from leave
planować urlop to schedule leave
udzielać urlopu to grant leave
wykorzystać urlop to use leave
wymiar urlopu length of leave
obniżać wymiar urlopu to shorten
leave
urlop bezpłatny unpaid leave
urlop chorobowy sick leave
urlop macierzyński maternity leave
urlop na żądanie leave at request
urlop płatny paid leave, holiday with pay
urlop proporcjonalny proportional leave
urlop socjalny leave on social grounds
urlop szczegółowy special leave
urlop szkoleniowy training leave
urlop uzupełniającysupplementaryleave
urlop wychowawczy parental leave, leave
to raise a child
urlop wypoczynkowy vacation leave
urlop z tytułu przysposobienia leave on
account of adoption
urlop zdrowotny sick leave
uroczysty solemn, formal, ceremonious
uroczysta przysięga (z ręką na Piśmie
świętym) corporal oath
urojenie delusion
mieć urojenia to suffer from delusions
urząd office, bureau, board
z urzędu ex officio
obrońca z urzędu court-appointed attorney,
assigned counsel
urząd celny customs office
dyrektor urzędu celnego head of
a customs office
graniczny urząd celny frontier customs
office
Urząd ds. Lokalowych Office of Housing
urząd gminy district office
urząd marszałkowski governor’s office
Urząd Ochrony Państwa Agency for the
Protection of the State, Office for State
Protection
urząd pracy Job Centre
urząd rejestrowy przedsiębiorstw, Dom
Spółek Companies House (UK)
urząd skarbowy tax office, tax collecting
office, Income Revenue Service, Inland
Revenue (UK), revenue office
naczelnik urzędu skarbowego tax-office
comptroller
urząd starostwa county office
urząd zatrudnienia labour office, employment
exchange
urządzenia higieniczno-sanitarne hygiene
and sanitary equipment, hygiene
and sanitary facilities
urządzenia magazynowe storage facilities
urzędnik clerk, officer
urzędnik bankowy bank clerk
urzędnik państwowy civil servant
urzędowo 1. officially, formally 2. in accordance
with the regulations
usiłować to attempt, to seek, to endeavour,
to strive
usiłować popełnić samobójstwo to attempt
suicide
usiłowanie attempt, effort, endeavour
usiłowanie zabójstwa attempted murder,
attempt on someone’s life
usługa service
usługi podatkowe tax services
usługi przewozowe / dostawcze delivery
service
usługi wszechstronnecomprehensive services
usługobiorca end-user
292
uprowadzać / uprowadzić usługobiorca
ustalać / ustalić to establish, to determine,
to set forth, to specify, to fix, to
identify
ustalać listę wierzytelności to establish
the list of claims
ustalać normy pracy to set norms for
work
ustalać warunki wynagradzania to determine
/ to specify the terms of remuneration
ustalać wysokość zasiłku to fix the
amount of benefits
ustalony termin zapłaty czynszu grace
period of payment of rent
ustanawiać / ustanowić to establish, to
appoint, to constitute
ustanawiać prawo to legislate
ustanowić cła to establish duties
ustanowić kogoś swoim spadkobiercą
to constitute someone one’s heir
ustanowić nadzorcę sądowego to appoint
a court supervisor
ustanowić prawo zastawu to create
a pledge
ustanowić służebność to establish / to
grant easement / servitude
ustanowić użytkowanie to create an interest,
to create usufruct
ustanowić zastaw na prawach to pledge
a right
ustawa act, statute, enactment, law
zakres ustawy purview
Ustawa o dyskwalifikacji dyrektorów
z 1986 Company Directors Disqualification
Act 1986
Ustawa o funduszach inwestycyjnych
The Act on Investment Funds
Ustawa o pełnomocnictwach z 1971
Powers of Attorney Act 1971(UK)
Ustawa o rachunkowościAccountingAct
ustawa o sprzedaży towarów Sale of
Goods Act (UK)
Ustawa o spółkach cywilnych z 1890
Partnership Act 1890 (UK)
Ustawa o spółkach handlowych Companies
Act (UK)
ustawa podatkowa tax statute
ustawa wspólnotowa Community Act
ustawodawca legislator, lawgiver, lawmaker
ustawodawczy legislative
władza ustawodawcza legislature
ustawodawstwo 1. legislation, law 2. legislative
process
ustawodawstwo podatkowe taxation legislation
ustawodawstwo prawa pracy legislation
governing labour questions, labour legislation,
factory laws
ustawowy statutory, legal
ustawowy okres wypowiedzenia statutory
notice
usterka defect, flaw, fault, malfunction
pozbawiony usterek faultless
usterka widoczna patent defect
usunąć to remove, to remedy, to eliminate,
to strike off
usunąć braki to remove defects, to remedy
defects
usunąć z urzędu / stanowiska to depose
usunięcie removal
usunięcie z pracy removal from a job
usunięcie z urzędu removal from office
usunięcie ze stanowiska removal from
a position
uszkodzenie harm, injury, damage
ciężkie uszkodzenie ciała grievous
bodily harm, great bodily injury
uszlachetnianie refining, processing
pozwolenie na uszlachetnianie refining
authorisation
proces uszlachetniania refining operation
uzupełniający proces uszlachetniania
additional refining operation
uszlachetnianie bierne outward-processing
uszlachetnianie czynne inward-processing
utrata loss, forfeiture
utrata mienia (konfiskata) forfeiture of
property
293
ustalać / ustalić utrata mienia
utrata pracy loss of one’s job
utrzymywać rzecz w należytym stanie
to maintain a thing in good state and
condition
uwierzytelnić, stwierdzić zgodność (tekstu)
to certify, to authenticate, to verify,
to attest
uwierzytelnienie authentication, certification,
attestation, legalisation
uwierzytelniony authenticated, certified,
accredited, attested, legalised
uwierzytelniona kopia certified copy, authenticated
copy
uwierzytelniony notarialnie certified by
a notary
uwierzytelniony urzędowo officially certified
uwięzić 1. to imprison, to jail, to lock up,
to confine, to incarcerate 2. to trap
uwięzienie imprisonment, incarceration,
confinement
uwłaszczać / uwłaszczyć to enfranchise,
to grant land to, to affranchise
uwłaszczenie leasehold enfranchisement
uzgodnienie reconciliation
przygotować uzgodnienie to prepare
a reconciliation
uzgodnienie bankowe bank reconciliation
uzgodnienie kont reconciliation of accounts,
reconciliation statement
uznać za winnego to convict
uznanie (swoboda decyzji) discretion
według czyjegoś uznania at someone’s
discretion
uznaniowy discretionary
uznawać / uznać 1. to recognise, to acknowledge,
to accept 2. (uważać) to regard,
to deem
uzupełniać / uzupełnić to supplement, to
replenish, to refill, to supplement
uzupełniać listę wierzytelności to supplement
the list of claims
uzupełniać zapas to refill the stock, to replenish
the stock, to restock
uzupełnić udział to supplement a share
uzupełnić zachowekto complete a legitim
uzupełniający complementary, additional,
supplementary
uzurpacja / uzurpowanie usurpation
uzurpować sobie coś to usurp something,
to arrogate something
użyczać to lend for use
użyczający lender, bailor
użyczenie loan for use, lending for use
biorący w użyczenie borrower, bailee
korzystać z przedmiotu użyczenia to
use the object of lending for use
umowa użyczenia loan for use agreement,
lending for use, bailment agreement
użytkowanie usufruct, use, utilisation,
beneficial ownership
oddać gruntwużytkowanie wieczyste
to let the land for perpetual usufruct
umowa użytkowania wieczystego
contract of perpetual usufruct
ustanowić użytkowanie to create an
interest, to create usufruct
ustanowienie użytkowania creating
a (life) interest, creating usufruct
ustawowe prawo użytkowania legal
usufruct, right to use
wygaśnięcie użytkowania extinguishing,
cessation of usufruct
użytkowanie bezterminowe unlimited
use
użytkowanie dożywotnie life usufruct
użytkowanie nieprawidłowe irregular
usufruct
użytkowanie nieruchomości usufruct of
real estate
użytkowanie niezbywalne non-transferable
usufruct
użytkowanie powszechne general use
użytkowanie praw usufruct of rights
użytkowanie ruchomości usufruct of
movable property
użytkowanie rzeczy usufruct
użytkowanie tymczasowe limited use
użytkowanie umowne contractual usufruct
294
utrata pracy użytkowanie umowne
użytkowanie wieczyste perpetual usufruct
użytkowanie właściwe proper use
użytkowanie wspólne joint use
użytkowanie z tytułu zasiedzenia
usufruct by usucaption
użytkownik usufructuary, usufruct
holder, life tenant, person entitled under
a life, user
użytkownik beneficyjny beneficial occupier
użytkownik końcowy end user
użytkownik wieczysty nieruchomości
gruntowej holder of perpetual usufruct
rights to the land
używać to use, to make use of
używać rzeczy najętej w sposób w umowie
określony to use the thing leased in
the manner specified in the contract
używać rzeczy używać w sposób odpowiadaj
ący jej właściwościom i przeznaczeniu
to use the thing in a manner
suitable for its properties and end-use
używać rzeczy w sposób sprzeczny
z umową to use the thing in a manner
inconsistent with the contract / in breach
of the contract
używanie use, using
oddawać w bezpłatne używanie to
lend for gratuitous use
oddać rzecz użyczoną osobie trzeciej
do używania to give the thing lent to
a third party for use
sposób używania rzeczy the manner in
which the thing is to be used
295
użytkowanie wieczyste używanie
W
w dobrej wierze in good faith, bona fide
w imieniu on behalf of, in the name of
w sprawie in re
w zamian za wydanie (dokumentów)
against delivery
w złej wierze in bad faith (mala fide)
w złym / dobrym stanie in bad / good repair
wada defect, flaw, fault, vice, imperfection
mieć wadę to be defective, to have a defect
naprawić wadę to remove defects, to
correct defects
odkryć, wykryć wadę to discover defects
świadomość wady rzeczy sprzedanej
knowledge of a material defect
usunąć wadę to remove a defect
wolny od wad free from defects
znaleźć wadę / usterkę to find a fault
/ flaw
zgłoszenie wady towaru notice of defective
goods
wada artykułów żywnościowych imperfection
in foodstuffs
wada fabryczna manufacturing defect
wada fizyczna physical defect
wada główna major defect
wada istotna major / principal defect
wada jawna obvious defect, patent defect
wada konstrukcyjna constructional defect
wada nieistotna incidental defect
wada oczywista, widoczna apparent, patent
deficiency
wada oświadczenia woli defect in declaration
of intent, defect of intention, absence
of assent
wada prawna legal defect, defective title,
defect in title
wada rzeczy pożyczonej defect of the
thing loaned
wada rzeczy sprzedanej defect of a sold
thing
wada ukryta hidden defect, latent defect,
concealed defect
wada wrodzona inherent defect
wadium przetargowe security, surety,
guarantee
wadliwość defectiveness, faultiness, imperfection
wadliwy faulty, defective
wakacje podatkowe tax holiday
wakat vacancy
walny plenary, general
walne zgromadzenie general meeting
/ assembly
walne zgromadzenie akcjonariuszy annual
general meeting
waluta currency
waluta mocna hard currency
waluta słaba soft currency
wandal vandal
warrant warehouse warrant
Warszawska Giełda Papierów Wartościowych
Warsaw Stock Exchange
wartości niematerialne i prawne intangible
assets
wartościowanie valuation
wartościowanie pracy job evaluation
wartość value, worth
296
nabyta wartość firmy purchasedgoodwill
wartość celna towarów customs value of
goods
obniżyć wartość celną towarów to reduce
the customs value
wartość firmy goodwill
wartość kalkulowana computed value
wartość księgowa book value
obliczać wartość księgową to calculate
book value
wartość nominalna nominal value
wartość szacunkowa estimate
wartość transakcyjna transaction value
wartość zbywcza majątku spółki sales
value of the partnership’s assets, transfer
value of partnership’s assets
warunek condition, term
warunki mieszkaniowehousingconditions
warunki pracy conditions / terms of
work, working conditions, terms and
conditions of employment
warunkowy conditional, contingent
warunkowe przekazanie gruntu conditional
conveyance of land
warunkowe przekazanie mienia conditional
property transfer
ważność 1. (znaczenie) importance, significance
2. (obowiązywanie) validity,
effectiveness
ważność czynności prawnej validity of
a legal transaction / legal act
ważność testamentu validity of a will
wdarcie się encroachment
wedrzeć się to encroach, to invade
wejoecie w życie entry into force, coming
into force, taking effect, becoming effective
wejoecie w życie regulaminu pracy entry
into force of workplace regulations
weksel bill of exchange, draft
księga weksli bill book
weksel awalizowany backed bill
weksel bankowy bank bill
weksel do zapłaty, zobowiązanie wekslowe
bill payable, B/P
weksel domicylowany domiciled bill
weksel gwarancyjny bill of security
weksel in blanco blank bill
weksel należny, należność wekslowa bill
receivable, B/R
weksel płatny na okaziciela bill payable
to bearer
weksel płatny na żądanie demand bill,
draft at sight, sight bill, bill payable on
demand
weksel płatny po terminie bill payable
after date
weksel płatny w szybkim czasie bill to
mature
weksel płatny w ustalonym terminie
bill payable at a fixed date
weksel płatny za okazaniem bill payable
at sight
weksel przeterminowany bill overdue
weksel skarbowy treasury bill, T-bill
weksel trasowany / ciągniony, trata
drawn bill
weksel w drodze bill in transit
weksel własny promissory note
weksel zdyskontowany discounted bill
weksel zlombardowany / zastawiony
bill in pawn
wartość weksla value of the bill
nominalna wartość weksla face value
of the bill
wekslowy bill
blankiet wekslowy bill form
dług wekslowy bill debt
dłużnik wekslowy bill debtor
fałszerz wekslowy bill forger
koszty wekslowe bill charges
makler wekslowy bill broker
portfel wekslowy bill case
wierzyciel wekslowy bill creditor
werbować to recruit, to enlist
werbować pracowników to enlist employees
werbunek enlistment
weryfikować to review, to verify
weryfikować świadczenia to review benefits
297
wartość celna towarów weryfikować świadczenia
wezwanie citation, summons, call
wezwanie sądowe court summons
wgląd do ksiąg access to books
wiarygodność credibility, (prawdopodobieństwo)
plausibility
wiarygodny credible, (prawdopodobny)
plausible
wieczny eternal, everlasting, perpetual
wieczysty perpetual, eternal
użytkowanie wieczyste perpetual usufruct
wierzyciel creditor, debtee
interes wierzyciela creditor’s interest
kategoria interesów wierzycieli class
of creditors’ interests, category of creditors’
interests
komitet wierzycieli creditors’ committee
ogół wierzycieli body of creditors
uchylić układ z wierzycielami to set
aside the arrangement
ułożyć się z wierzycielami to settle
with the creditors
zaspokoić wierzycieli to satisfy the
creditors
zebranie wierzycieli meeting of creditors
zwłoka wierzyciela default of the
creditor
wierzyciel bez prawa głosu creditor
without the right to vote
wierzyciel hipoteczny creditor on mortgage,
mortgage creditor
wierzyciel krajowy domestic creditor
wierzyciel masy upadłości creditor of
bankrupt’s estate, creditor in bankruptcy
wierzyciel nieuprzywilejowany
non-preferential / unsecured / general
creditor
wierzyciel uprzywilejowany preferential
/ privileged creditor
wierzyciel zagraniczny foreign creditor
wierzyciel zastawnik (dzierżący zastaw)
secured creditor
wierzyciel zabezpieczony secured creditor
wierzytelności claims
konwersja wierzytelności na udziały
/ akcje conversion of claims to shares
/ stocks
lista wierzytelności list of claims
ogólna suma wierzytelności aggregate
value of claims
przeglądać listę wierzytelności to review
/ to view the list of claims
sporządzić listę wierzytelności to make
a list of claims
sprawdzanie wierzytelności examination
of claims
oeciągnąć wierzytelności to execute receivables
ustalić listę wierzytelności to establish
a list of claims
uzupełniać listę wierzytelności to supplement
the list of claims
uzupełniająca lista wierzytelności
supplementary / additional list of claims
wyciąg z listy wierzytelności extract /
excerpt from the list of claims
zatwierdzić listę wierzytelności to approve
/ to confirm the list of claims
wierzytelności objęte układem claims
includedinarrangement/reorganisation
wierzytelności wyłączone z układu
claims excluded from arrangement / reorganisation
wierzytelności wzajemne reciprocal
claims
wierzytelność claim, debt
nabyć wierzytelność to acquire a claim
tytuł wierzytelności title of claim
zgłosić wierzytelność to file a claim
wierzytelność niepieniężna non-cash
debt, in-kind claim
wierzytelność nieściągalna bad debt, irrecoverable
claims
wierzytelność sporna challenged claim,
contested claim
wierzytelność umieszczana z urzędu
claim recorded ex officio
wierzytelność uprzywilejowana preferential
debt
298
wezwanie wierzytelność uprzywilejowana
wierzytelność w obcej walucie claim denominated
in foreign currency
wierzytelność warunkowa conditional
claim, contingent claim
wierzytelność wymagalna receivable
which is due and payable
wierzytelność wyrażona w PLN claim
denominated in Polish Zloty (PLN)
wierzytelność zabezpieczona hipoteką
claim secured by a mortgage
wierzytelność zabezpieczona rzeczowo
claim secured on property, claim secured
by a right in rem
wierzytelność ze stosunku pracy claim
for employee’s earnings, claim arising
under an employment relationship
większość majority
bezwzględna większość absolute
/ overall majority of votes
kwalifikowana większość qualified
majority
zwykła większość simple majority
większość głosów majority vote
więzienie prison, gaol, jail
więziennictwo prison system, prison management
więzienny prison
strażnik więzienny gaoler, jailor
/ jailer
więzień prisoner, inmate, (zatrzymany)
detainee, captive
wina guilt, blame
przyznać się do winy to admit one’s
guilt, to plead guilty
windykować to recover, to collect, to vindicate
windykacja 1. recovery 2. vindication
windykacja długów debt collection
winny guilty, culpable
winowajca culprit, the guilty one
wizja 1. view 2. vision
wizja lokalna scene-of-crime inspection,
visit to the scene of crime
wizytówka firmy business card
wkład contribution, part, share, portion,
deposit
rodzaj wkładu type of the contribution
wartość wkładu value of the contribution
wnieść wkład to make a contribution,
to contribute
wycofać wkład to withdraw a contribution
wycofanie wkładu withdrawal of funds
wkład gotówkowy capital share
wkład kapitałowy capital contribution
wkład komandytariusza limited partner’s
share
wkład komplementariusza general partner’s
share
wkład oszczędnościowy saving bank deposit,
savings deposit
wkład pieniężny deposit
wkład pieniężny płatny na żądanie deposit
payable on demand
wkład terminowy, lokata deposit
wkład w naturze / niepieniężny assets in
kind, in-kind contribution
władza rodzicielska parental authority
sprawować władzę rodzicielską to exercise
parental authority
władza sądownicza jurisdiction, judiciary
władza ustawodawcza legislature
władze authorities
władze budowlane building authority
włamanie burglary
dokonać włamania to break in
włamywacz burglar
włamywać się to burgle, to burglarise
własnoręczny of one’s own hand, autograph,
holographic, holograph
własnoręczny podpisone’sautographsignature
własność ownership, property, proprietorship
akt własności deed of ownership
dowód własności terenu evidence of
land ownership
nabycie własności acquisition of property
nabyć własność to acquire property
299
wierzytelność w obcej walucie własność
obciążenie własności encumbrance on
property
przeniesienie własności transfer of
ownership / property, conveyance of
property
przeniesienie własności praw majątkowych
transfer of ownership of property
rights
przeniesienie własności rzeczy transfer
of ownership of property
akt przeniesienia własnościconveyance
prawo przeniesienia na własność
right to acquire ownership
świadectwo własności certificate of
ownership
wykonywanie własności exercise of
ownership
zmiana własności change of ownership
zrzec się własności to renounce ownership
zrzeczenie się własności renunciation
of ownership
własność dożywotnia life tenancy, life interest
własność indywidualna individual ownership
własność intelektualna intellectual property
własność komunalna community property
własność kulturalna cultural property
własność lasu forestry property
własność literacka i artystyczna literary
and artistic property
własność niepodzielna undivided property,
indivisible property
własność nieruchoma, nieruchomość
real property, realty, real estate, fixed
property
własność niezbywalna inalienable property
własność obciążona encumbered property,
affected property
własność ograniczona qualified property
własność osobista personal property
/ ownership
własność państwowa state ownership
/ property
własność pełna full title
własność podlegająca opodatkowaniu
assessable property
własność pracownicza worker’s ownership
własność prywatna private property
własność przemysłowa industrial property
własność publiczna / państwowa public
property, state ownership
własność rolna agricultural real estate
własność ruchoma, ruchomość movable
property
własność społeczna public / social property
własność spółdzielcza co-operative property,
time-sharing
własność wspólna joint ownership, joint
property, common ownership
własność wyłączna exclusive ownership
własność zbiorowa collective property,
collective ownership
własność ziemi landed property
własność ziemska land and buildings
właściciel owner, proprietor, bearer,
holder
właściciel nieruchomości bez ograniczeń
freeholder
właściciel ziemski landowner
właściwość (sądu) cognisance, competence
wnieść / wnosić 1. to carry in, to bring in,
(np. kapitał) to contribute 2. (przedkładać)
to file, to submit, to petition, to motion
3. (wyciągać wniosek) to infer
wnieść odwołanie od wypowiedzenia
umowy o pracę to appeal against notice
to terminate an employment contract
wnieść podanie o to apply for
wnieść wkład w coś to make a contribution
to something, to contribute to
something
wniosekapplication,petition,motion,claim
300
własność dożywotnia wniosek
wniosek o emeryturę pension claim
rozpatrywać wniosek o emeryturę to
investigate a pension claim
złożenie wniosku o emeryturę submission
of the pension claim
wniosek o likwidację winding-up petition
wniosek o ogłoszenie upadłości bankruptcy
petition
wniosek o orzeczenie upadłości petition
/ bill in bankruptcy
wnioskodawca claimant, petitioner,
mover
wolność freedom, liberty
wolność rozporządzania freedom of testamentary
disposition
wolny free, free of charge, unrestricted
wolny obszar celny free zone
ustanowić wolny obszar celny to establish
a free zone
wstęp do wolnego obszaru celnego
access to a free zone
wpis entry, registration, inscription
wpis do rejestru entry in the register, registration
in the register
dokonać wpisu do rejestru to register,
to record, to enter in the register
zmiana wpisu amendment of the entry
wpisowe (do organizacji) initiation fee,
registration fee
wpłacać to pay
wpłacać podatek to pay a tax
wpłacić pieniądze na rachunek pay money
into an account
wpłata payment
dokonywać wpłaty to make a payment
wpłata gotówkowa cash payment
wzór formularza wpłaty gotówkowej
standard form for cash payments
wpływy 1. receipts, takings 2. (znaczenie)
influence
wpływy podatkowe fiscal / tax receipts
wprowadzający underwriter, introducing
entity
wprowadzenie towarów introduction of
goods
nielegalne wprowadzenie towarów illegal
introduction of goods
wprowadzić / wprowadzać towary na
obszar celny to introduce goods into
the customs territory
wrogi hostile, adverse, antagonistic
wskaźnik index, indicator, rate
wskaźnik absencji rate of absenteeism
wskaźnik płac wage index
wskaźnik wypadków przy pracy accident
frequency rate
wspólny joint, common, aggregate
wspólna własność (gdy każdy ze współwłaścicieli
występuje jako właściciel całości)
joint ownership
wspólnicy / udziałowcy partners / shareholders
wspólnik partner, shareholder
prawa wspólników rights of partners
wspólnik cichy silent partner, sleeping
partner, dormant partner
wspólnik wstępujący do spółkinewpartner,
partner joining the partnership
/ company
wspólnik występujący withdrawing partner,
leaving partner
wspólnik zarządzający managing partner
wspólność spadkowa community of heirs
współczynnik produktywności rate of
yield
współdecydowanie co-determination
współdłużnik co-debtor, coobligor
współdziedziczenie co-parcenary
współdzierżawca joint tenant, tenant in
common
współporęczyciel principal on a contract
of indemnity
współposiadacz / współwłaściciel
co-possessor, co-owner, co-occupant,
(mąż i żona) conjoints
współspadkobierca joint heir, co-heir,
co-parcener
współsprawca accomplice
współuczestnictwo jednolite joint participation,
uniform participation
301
wniosek o emeryturę współuczestnictwo jednolite
współwinny accomplice
współwłasność co-ownership, joint title,
joint property, joint ownership, multiple
ownership
wstąpić w prawa spadkobiercy to succeed
to the rights and duties of a heir
wsteczny 1. reactionary 2. retroactive
moc wsteczna retroactivity, retroaction
wstępny relative in the ascending line, ascendant
wstrzymanie / zaprzestanie płatności
cessation / suspension / stoppage of
payments, indication of insolvency
wtargnąć to encroach, to invade
wtargnięcie encroachment, invasion
wtargnięcie siłą (do mieszkania) forcibly
entry
wyborca voter, elector, constituent
wyborca chwiejny / niezdecydowany
floating voter
wyborczy electoral, election
czynne prawo wyborcze suffrage, ballot,
franchise
korzystać z praw wyborczych to exercise
the right of suffrage
okręg wyborczy election district, constituency
wybory election, voting, vote, ballot
wybór 1. choice, selection 2. election,
vote 3. preference 4. option
wyburzać to demolish, to tear down, to
pull down
wyburzanie demolition, razing, tearing
down, knocking down, pulling down,
clearance
wycena valuation, appraisal, measurement
początkowa wycena initial measurement
podstawa wyceny basis of valuation
wiarygodność wyceny reliability of
measurement
wyceniać / wycenićtomeasure,toappraise
wyciąg statement, receipt
wyciąg bankowy bank statement, bank
receipt
wyciąg z konta statement of account
wycofanie się ze spółki retirement / withdrawal
from partnership / company
wydać / wydawać to release, to issue, to
deliver
wydać / wydawać najemcy rzecz w stanie
przydatnym do umówionego
użytku to release the thing in a condition
suitable for agreed use
wydać / wydawać towar to release goods
wydajność productivity, yield
wydajność pracy productivity of labour,
work productivity
wydanie delivery, release
wydanie w zamian za zapłatę delivery
against payment
wydatek expense, outlay
wydatki expenses, charges, outlays
wydatki egzekucyjne execution expenses
wydatki na podróże służbowe travelling
expenses
wydziedziczenie disinheritance
wydziedziczać / wydziedziczyć to disinherit
wydzierżawiający landlord
wygaśnięcie expiry, expiration, extinguishment,
cessation, termination, retirement,
defeasance
wygaśnięcie długu debt retirement
wygaśnięcie dzierżawy expiration of tenancy
wygaśnięcie oferty expiration of an offer
wygaśnięcie pełnomocnictwa expiration
of power of attorney
wygaśnięcie służebności extinguishment
of servitude
wygaśnięcie umowy o pracę expiry of
contract of employment
wygaśnięcie użytkowania extinguishing,
cessation of usufruct
wygaśnięcie zobowiązań podatkowych
termination of tax liabilities
wygody (woda, gaz, prąd) utilities
wyjawienie disclosure, revelation, uncovering
wyjawiać / wyjawić to disclose, to reveal,
to uncover
302
współwinny wyjawiać / wyjawić
wykluczenie expulsion, disqualification,
exclusion
wykluczenie wspólnika expulsion of
a partner, disqualification of a partner
wykładnia explanation, clarification, interpretation,
construction
wykładnia prawa interpretation / construction
of the law
wykonać / wykonywać to complete, to
perform, to carry out, to execute
wykonać / wykonywać czynności to conduct
activities, to perform activities
wykonać / wykonywać pracę to complete
work, to carry out work / a job
wykonać / wykonywać zobowiązanie to
perform an obligation
wykonanie performance, execution
wykonanie robót performance of building
work, carrying out of works of construction
wykonanie robót w sposób wadliwy lub
sprzeczny z umową performance of
building work in a manner which is defective
or inconsistent with the contract
wykonanie robót według wskazówek inwestora
performance of work in accordance
with the investor’s instructions
wykonawca contractor, executor
wykonawczy executive
władza wykonawcza executive powers
wykonywać zawód to exercise a profession
wykończenie obiektu finishing of the object
wykreślać / wykreślić to strike off, to delete,
to remove
wykreślić z rejestru to strike off the register,
to remove from the register, to
delete from the register
wykroczenie misdemeanour, offence,
transgression, misdeed
wyłączenie wspólnika exclusion of
a partner, expulsion of a partner
wyłudzać / wyłudzić 1. (defraudować) to
embezzle 2. to extort, to swindle, to obtain
under false pretences, to beguile
wymagać remontu (o budynku) to be in
need of repair
wymagalny due and payable, mature, due
wymagalne należności celne przywozowe
due and payable import duties
wymiar 1. assessment, measure, load
2. dimension
wymiar sprawiedliwości 1. judicature,
the judiciary 2. administration of justice,
jurisdiction
wymienność rotation, switching
wymienność pracy job rotation
wymienność stanowisk pracy job switching
wymóg requirement
wymóg bezpieczeństwasafetyrequirement
wymuszać / wymusić to extort, to force,
to impose, to compel
wymuszenie extortion, forcing, compelling
wynagradzanie remuneration
regulamin wynagradzania pay regulations
ustalać warunki wynagradzania to
determine / to specify the terms of remuneration
wynagrodzenie remuneration, pay, payment
forma wypłaty wynagrodzenia form
of payment
górna granica wynagrodzenia maximum
remuneration
określić wynagrodzenie to specify remuneration
potrącenie z wynagrodzenia deductions
from remuneration, deduction at
source
równość wynagrodzenia equal pay
ustalić wynagrodzenie to fix / to establish
remuneration
wypłacić wynagrodzenie to pay remuneration
wypłacić uzgodnione wynagrodzenie
to pay the agreed remuneration
wynagrodzenie miesięczne monthly pay,
salary
303
wykluczenie wynagrodzenie miesięczne
wynagrodzenie pieniężne pecuniary remuneration
wynagrodzenie po przywróceniu do
pracy remuneration following reinstatement
wynagrodzenie pracowników fizycznych
wages
wynagrodzenie pracowników umysłowych
salary
wynagrodzenie ryczałtowe lump sum remuneration
wynagrodzenie strat moralnych
solatium
wynagrodzenie umowne contractual remuneration
wynagrodzenie urlopowe remuneration
during leave
wynagrodzenie w naturze non-cash
wages, wage in kind, allowance in kind,
payment in kind
wynagrodzenie w wojsku remuneration
in armed forces
wynagrodzenie za godziny nadliczbowe
overtime pay
wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy
compensation for use of a thing
wynagrodzenie za pracę remuneration
for work, proceeds from work, salary,
wages, fee
wynagrodzenie za pracę domową wages
for housework
wynagrodzenie za ratownictwo remuneration
for salvage
wynajem hiring out, letting
wynajem miejsc parkingowych letting
ofpremisesandsites forparkingvehicles
wynajem trwale zainstalowanego wyposa
żenia i urządzeń letting of permanently
installed equipment and machinery
wynajmować to let, to rent, to rent out
wynajmować lokal na czas określony to
let premises for a designated / specified
period
wynajmować komuś, oddawaćwnajem
to let out, to rent, to hire out, to letonhire
wynajmujący, oddający w najem landlord,
hirer-out
wynik result, effect, outcome
wyniki badań findings
wypadek accident, occurrence, case,
event
wypadek przy pracy accident at work,
occupational accident, on-the-job accident,
industrial injury, injury arising in
course of employment
badać wypadki przy pracy to investigate
on-the-job accidents
rejestr wypadków przy pracy register
of accidents at work
rekompensata za wypadek przy pracy
compensation for an occupational
accident
ubezpieczyć się od wypadku przy
pracy to insure against an occupational
accident
ulec wypadkowi w pracy to have an
accident at work, to meet with an accident
at work, to suffer an industrial injury
wskaźnik wypadków przy pracyaccident
frequency rate
wypadekwdrodze do pracy lub z pracy
accident while travelling
wypłacać to pay, to make payments, to
disburse, to remit
wypłacać należności z tytułu podróży
służbowej to make the payments due in
respect of a business trip
wypłacalność solvency, ability to pay
wypłacalny solvent, able to pay
wypłacenie payment
upoważnić do wypłacenia to authorise
payment
wypowiedzenie termination, notice
wypowiedzenie stosunku pracy przez
pracodawcę dismissal with notice
wypowiedzenie stosunku pracy przez
pracownika resignation with notice
wypowiedzenie umowy spółki termination
of a partnership deed, termination
of a company deed
304
wynagrodzenie pieniężne wypowiedzenie umowy spółki
wypowiedzieć komuś pracę to give one’s
notice, to notice sb
wypożyczalnia rental, rental service
wypożyczalnia rowerów bike rental
wypożyczalnia samochodów car rental
wyprzedaż sale, clearance sale
wyprzedaż z powodu upadłości realisation
of a bankrupt’s assets
wyrok judgment, decision, verdict, adjudication,
sentence
odsiadywać wyrok to serve a sentence,
to serve / to do time
ogłosić wyrok to pronounce a sentence
wydawać wyrok to pass a sentence
wykonać wyrok to execute a sentence
zawieszenie wykonania wyroku stay
of execution
wyrok konsekutywny consecutive sentence
wyrok kuriozalny perverse verdict
wyrok łagodny lenient sentence / judgment
wyrok odstraszający deterrent sentence
wyrok podlegający apelacji / zaskarżeniu
appealable judgment
wyrok pozbawienia wolności custodial
sentence
wyrok prawomocny final judgment,
non-appealable judgment
wyrok prewencyjny extended sentence
wyrok przykładowy exemplary sentence
wyrok sądu polubownego award
wyrok skazujący sentence, convicting
judgment, conviction, verdict of guilty
wyrok surowy severe / harsh sentence
wyrok oemierci judgment of death
wyrok uniewinniający verdict of not
guilty, judgment of acquittal
wyrok w zawieszeniususpendedsentence
wyrok zaoczny default judgment, judgment
by default
wyrokować 1. to determine 2. to make
predictions 3. to sentence, to adjudicate,
to decide
wyróżnienie 1. (dowód uznania) distinction
2. (oznaczenie) identification
wysokość amount, value
wysokość pożyczki loan value
wysokość kapitału amount of the capital
wysokość objętego kapitału subscribed
share capital
wysokość poręczenia amount of surety
wystawca 1. (handlowiec) exhibitor
2. (np. czeku) drawer
wystawienie issue, issuance
data wystawienia date of issue
miejsce wystawienia place of issue
wystąpić to leave, to withdraw
wystąpić ze spółki to leave the partnership
/ company, to withdraw from the
partnership / company
wystąpienie wspólnika withdrawal of
a partner, leaving of a partner
występek misdemeanour, petty offence,
transgression
wysyłka despatch / dispatch, shipping
wysyłka bezpośrednia direct shipping
wytaczać / wytoczyć komuś proces to
bring a lawsuit against someone, to have
the law of someone
wytwórczość manufacturing activity, production,
manufacture
drobna wytwórczość small-scale production
wytwórczy manufacturing, of production
wytyczne guidelines
ustalić wytyczne to lay down the
guidelines
wytyczne firmy company guidelines
postępować zgodnie z wytycznymi
firmy to follow the company guidelines,
to keep within the guidelines
wywłaszczać to expropriate, to dispossess
wywłaszczenie expropriation, dispossession,
dislodgement
wywóz 1. exportation 2. (wywożenie) removal,
disposal
wywóz oemieci refuse collection, garbage
disposal
czasowy wywóz temporary exportation
wyznaczać to determine, to specify, to fix
wyzwolenie deliberation, deliverance
305
wypowiedzieć komuś pracę wyzwolenie
wyzwolenie niewolnika manumission
wzajemny mutual, compensatory
wzajemne dopłaty compensatory payments
wzbogacanie pracy job enrichment
wzór 1. (deseń) pattern, design 2. specimen
3. model 4. (formuła) formula
wzór podpisu specimen signature, sample
signature
złożenie wzoru podpisu putting a specimen
signature
złożyć wzór podpisu to put a specimen
signature, to append a specimen signature
306
wyzwolenie niewolnika złożyć wzór podpisu
Z
z urzędu ex officio, court-appointed
zabezpieczać / zabezpieczyć to secure,
(chronić) to protect, to guard
zabezpieczenie security, securing
decyzja o zabezpieczeniu decision on
security
dokonać zabezpieczenia to carry out
security
zabezpieczenie długusecurity forthedebt
zabezpieczenie generalne comprehensive
security
zabezpieczenie majątku dłużnika securing
the debtor’s assets
zabezpieczenie na majątku podatnika
securing a taxpayer’s property
zabezpieczenie należności securisation of
dues
zabezpieczenie praw securing the rights
system zabezpieczenia praw system to
secure the rights
zabezpieczenie ryczałtowe flat-rate security
zabezpieczenie wierzytelności security
interest, proof of debt
zabezpieczenie wykonania zobowiązań
podatkowych securing the satisfaction
of tax liabilities
zabijać / zabić to kill, to murder, to slay,
to hit
zabójca killer, murderer, slayer
płatny zabójca hit man, contract killer
seryjny zabójca serial killer
zabójstwo homicide, killing, murder, (na
zlecenie) hit, (polityczne) assassination
zabójstwo drugiego stopnia second degree
murder
zabójstwo nieumyślne involuntary manslaughter
zabójstwo pierwszego stopnia first degree
murder
zabójstwo zaplanowane intended murder
zabójstwo z premedytacją first degree
murder, wilful murder
zabójstwo zawinione culpable homicide
zabójstwo zwykłe manslaughter
zabór (przywłaszczenie) annexation
zabór mienia larceny
zabraniać / zabronić to prohibit, to forbid,
to ban
zaburzenia disorders, disturbances
zaburzenia psychiczne mental disorder
zaburzenia zdolności do pracy working
ability disorder
zaburzenie disorder, disturbance, perturbation
zaburzenie czynności psychicznych disturbance
of mental functions
zachowanie się demeanour, conduct, behaviour
zachowek legitim, legitimate proportion,
lawful share, compulsory proportion of
an inheritance, reserved legal portion,
statutory reserve
zachowek należny legitim due
zachowek należny zstępnemu legitim
due to a descendant
obliczać zachowek to calculate the
legitim
pozbawić kogoś zachowku to disinherit,
todeprivesomeoneofone’slegitim
prawo do zachowku right to claim
a reserve portion
307
roszczenie z tytułu zachowku claim
resulting from a legitim
uprawniony do zachowku the person
entitled to a legitim, heir entitled to a reserve
uzupełnić zachowek to complete
a legitim
zapłacić zachowek to pay a legitim
zaciągać to incur, to raise, to cover
zaciągać długi to incur debts
zaciągać pożyczkę w banku to raise
a loan with a bank
zadanie task, assignment
wykonać zadanie to complete a task, to
perform a task
zadatek advance, key money, down payment
zadatek (przy kupnie nieruchomości) earnest
money deposit
zadłużenie indebtedness, debt
zadłużony indebted, in debt, in arrears
zadośćuczynić to make amends, to compensate,
to satisfy, to reimburse
zadośćuczynienie satisfaction, compensation,
gratification, reimbursement
zagospodarowanie przestrzenne real estate
spatial development, outline planning
zagrażać to endanger, (grozić komuś) to
threaten
zagrożenie danger, hazard, menace, risk,
threat
stanowić zagrożenie to pose a threat
zająć prawato attach rights, to seize rights
zajęcie (posada) billet, engagement
zajęcie majątku attachment, seizure
zajęcie praw attachment of rights, seizure
of rights
zajęcie zarobków attachment of earnings
zajoecie incident, occurrence
zakaz ban, prohibition, moratorium, injunction
zakaz budowania building moratorium
zakaz dyskryminacji pracowników no
discrimination in employment, no employment
discrimination
zakaz konkurencji prohibition of competition,
non-competition
zakaz konkurencji po ustaniu stosunku
pracy non-competition after employment
relationship ends
zakaz konkurencji w czasie trwania stosunku
pracy non-competition during
employment
zakaz pracy w nadgodzinach overtime
ban
zakaz prowadzenia pojazdu disqualification
zakaz sądowy injunction, interdict
(SCOT), prohibitory injunction
zakaz wstępu banning order
zakaz zrzeczenia się prawa do wynagrodzenia
no waiver of right to remuneration
zakazany prawem prohibited by law
zakazywać to debar, to bar, to ban, to embargo,
to prohibit, to proscribe
zakazywać handlu to black
zakład 1. (przedsiębiorstwo) company,
enterprise, (fabryka) plant 2. (umowa)
bet, wager 3. (placówka) institution, establishment
zakład hotelarski hotel establishment
zakład karny correctional institution, custodial
establishment / institution, penal
institution, penitentiary (USA), prison
zakład karny o zaostrzonym rygorze
top security prison
zakład komunalny communal establishment
zakład opieki zdrowotnej health service
centre
zakład pracy establishment, working
place, workplace, employing institution,
employing establishment
zakład pracy chronionej sheltered workshop
zakład produkcyjny manufacturing establishment
zakład prowadzący działalność kulturaln
ą, artystyczną, sportową, naukow
ą, edukacyjną, rozrywkową estab-
308
zaciągać zakład prowadzący działalność...
lishment supplying services relating to
cultural, artistic, sporting, scientific, educational,
entertainment activities
zakład prowadzący działalność w zakresie
kultury, oświaty, turystyki i wypoczynku
establishment operating in the
field of culture, education, tourism and
leisure
zakład publiczny institution incorporated
under public law
zakład świadczący usługi dla ludności
establishment providing services to the
public
Zakład Ubezpieczeń SpołecznychSocial
Insurance Institution
zakładać to form, to create, to establish, to
found, to set up
zakładać spółkę to create / to establish / to
form / to found / to set up a company
zakładać się to bet, to wager
zakładnik hostage, captive
brać / wziąć zakładników to take
/ seize hostages
przetrzymywać kogoś jako zakładnika
to hold someone hostage
uwolnić zakładników to release / to set
free hostages
zakładowy establishment’s, works, in-
-company
zakładowy fundusz nagród establishment’s
reward fund, works discretionary
bonus fund
zakładowy fundusz świadczeń socjalnych
works staff welfare fund
zakładowy układ zbiorowy intra-company
collective agreement
zakończyć to end, to bring to an end, to
complete, to conclude, to close, to discontinue,
to finish, to shut down
zakończyć bieżące interesy spółki to
close the current business of the company
/ partnership, to close the
day-to-day operations of the company
/ partnership
zakończyć działalność spółki to close the
partnership’s / company’s business
zakres scope, extent, field, range, domain
zakres obowiązków pracownika duties
of the employee
zakres pracy scope of employment
zakres ustawy purview
zaksięgować to enter up, to account for
zakup purchase, buy
dokonać zakupu to transact a purchase,
to purchase, to buy
zakup dobry good buy
zakup zły bad buy
zaległości 1. (w płatnościach) arrears,
arrearages 2. (w nauce, pracy) backlog
zaległość podatkowa tax arrears
egzekwować zaległość podatkową to
execute tax arrears
umarzanie zaległości podatkowych
cancellation of tax arrears
umorzyć zaległość podatkową to cancel
tax arrears
zaspokoić zaległość podatkową to satisfy
tax arrears
zaległy back, outstanding, in arrears, overdue
uregulować zaległe płatności to settle
outstanding payments
zaliczka advance, advance payment, deposit,
down payment
zaliczka na koszty advance on costs
zaliczka na podatek advance-tax payment
zaliczka zwrotna repayable advance
zaliczkowo in advance
załączać / załączyć to attach, to enclose,
to annex, to join
załącznik enclosure, attachment, appendix,
addendum
załoga staff, personnel, crew, team
załoga pracownicza staff, body of workers
założenie creation, establishment, incorporation,
foundation
założenie spółki incorporation / establishment
/ formation / creation of a company
koszty założenia spółki preliminary
309
zakład prowadzący działalność... założenie spółki
expenses, formation expenses, organisation
costs
założyciel founder, promoter
jedyny założyciel sole founder, single
promoter
założyciel spółki founder member of
a partnership, promoter of a partnership
założyć to create, to found, to establish, to
form, to set up
założyć spółkę to found, to establish, to
form, to set up, to start a company / partnership
zamach attack, assassination
dokonać zamachu (stanu) to launch
coup, to assassinate, (nieudany na czyjeś
życie) to make an attempt on someone’s
life
zamach stanu coup d’état, coup
nieudany zamach stanu abortive coup
udaremnić zamach stanu to foil coup
zamachowiec assassin, (podkładający
bomby) bomber
zamiana exchange, barter
w zamian za in exchange for
zamiana przedmiotu świadczenia conversion
of object of performance
zamieniać to exchange, to make an exchange,
to convert
zamierzać to intend, to plan, to propose
to, to aim
zamierzony deliberate, intended, calculated,
intentional, wilful
zamieszanie disorder
zamieszkały resident, domiciled, residing
zamieszkanie residence, domicile, abode,
billet
miejsce zamieszkania place of residence,
legal domicile
przeniesienie miejsca zamieszkania
transfer of residence
zamieszki mayhem, riots, disturbances,
turmoil
tłumić zamieszki to put down / to quell
riots
wywołać zamieszki to spark (off) / to
provoke riots
zamknięcie celne customs seal
zamówienie order, commission, requisition
odwołać zamówienie to cancel an order
otrzymać zamówienie to receive an order
składać zamówienie to place an order
wykonywać / robić na zamówienie to
make to order
zdobyć zamówienie to win an order
zamówienie komisowe commission order
zamówienie zaległe back order, outstanding
order
zamrażać to freeze
zamrażać kapitał to lock up capital
zamrożenie freeze
zamrożenie płac pay freeze, wage freeze
zamysł design, purpose, intention, animus
zaniechać to give up, to relinquish, to
abandon, to forsake, to forbear, to
waive, to omit
zaniechanie abandonment, relinquishment,
forbearance, waiver, omission,
nonfeasance
zanieczyszczać to pollute, to contaminate,
(skazić) to defile, (zniszczyć, zepsuć) to
vitiate
zanieczyszczenie pollution, contamination,
(skalanie) defilement, (zniszczenie,
zepsucie) vitiation
ograniczać zanieczyszczenie to limit
pollution
źródła zanieczyszczenia sources of
pollution
zanieczyszczenie powietrza air pollution
zanieczyszczenie oerodowiska environmental
pollution
zanieczyszczenie wody water pollution
zaniedbanie negligence, neglect, oversight,
omission
rażące zaniedbanie gross negligence
zaniedbywać to neglect, to ignore, to
overlook, to omit
zaniedbywać obowiązki to neglect one’s
duties
310
założyciel zaniedbywać obowiązki
zaocznie 1. in absence, by default
2. (o studiach) extramurally
zaoczny 1. by default 2. (studia) extramural,
external, non-resident
wyrok zaoczny judgment by default,
default judgment
zapas stock, store, reserve
wyprzedać zapas to clear the stock
zapewniać to ensure, to ascertain, to make
certain / sure, to assert
zapewniać bezpieczeństwo to ensure
safety
zapis 1. legacy, bequest, endowment 2. entry
zapis bezwarunkowy absolute legacy
zapis dodatkowy additional legacy
zapis księgowy record, entry
zapis korygujący adjusting entry, adjustment
zapis naddziałowy preferential legacy,
extra legacy
zapis niegruntowy bequest
zapis pieniężny pecuniary legacy
zapis po stronie Ma credit entry
zapis po stronie Wn debit entry
zapis powtarzany repeated entry
zapis przemienny alternative legacy, bequest
zapis szczególny special, specific legacy
zapis terminowy deferred legacy
zapis uniwersalny, zapis całego spadku
bequest to a universal legatee, general
legacy, universal legacy, residuary bequest
zapis uprzywilejowanypreferentiallegacy
zapis użytkowania legacy of usufruct
zapis warunkowy conditional legacy,
contingent legacy
zapis wspólny joint legacy
zapis wygasły lapsed legacy
zapis z podstawieniem pospolitym
substitutional legacy, bequest estate in
first remainder
zapis z podstawieniem powierniczym
estate in successive remainder, ultimate
residuary bequest
zapis zamykający konto closing entry
zapis złożony compound entry
zapisać coś komuś to make a bequest to
someone
zapisać sumę na dobro czyjegoś rachunku
to credit an account with an amount,
to enter an account to somebody’s
credit, to credit to an account
zapisać w testamencie to bequeath by
will
zapisobierca legatee, devisee
odpowiedzialność zapisobiercy
devisee’s liability
zapisobiorca uniwersalny sole, universal
legatee
zapisy i polecenialegaciesandinstructions
zapłata payment, pay
zapłata przez potrącenie payment
through deduction
zapobiegać to prevent, (uniknąć, odwracać)
to avert, to head off, (uniemoż-
liwiać) to forfend, (udaremniać) to intercept,
(zapobiec, zaradzić) to obviate,
(zapobiec katastrofie) to stave off
zapobiegać chorobom zawodowym to
prevent occupational diseases
zapobiegawczy preventative, preventive,
precautionary, protective, remedial
oerodki zapobiegawcze preventive measures
zapomoga relief, benefit, handout, grant,
allowance aid, pecuniary aid
udzielić zapomogi to give / to provide
relief
zaprotokołować to enter on the minutes
zaprzeczenie denial, contradiction,
disaffirmation, negation, contradiction,
rejection
zaprzysięgać / zaprzysiąc 1. (złożyć
przysięgę) to attest, to swear 2. (odebrać
przysięgę) to administer an oath, to
swear someone in
zaprzysiężenie swearing-in, administration
of an oath
zaprzysiężony sworn, under / upon / on an
oath
311
zaocznie zaprzysiężony
zaprzysiężony biegły sworn expert
zapytanie ofertowe enquiry
zarabiać to earn, to make money, to gain
zarejestrować się to become registered
zarejestrować spółkę to register a company
/ partnership
zaręczyny engagement, betrothal,
handfasting
zarobek, zysk earnings, pay
miesięczne zarobki monthly pay
przeciętne zarobki average earnings
wysokie zarobki high earnings
wystarczające zarobki adequate earnings
zarobki na rękę take-home pay
zarobki ogółem total earnings
zarobki zależne od jakości pracy performance-
related pay
zarząd management board (POL), board
of directors (UK, USA)
kierować pracami zarządu to manage
the work of the management board, to
manage the operations of the management
board, to direct the work of the
management board
odwoływać zarząd to remove / to dismiss
the management board
powołać zarząd to appoint the management
board
prezes zarządu president of the management
board
regulamin zarządu management
board’s by-laws
sprawozdanie zarządu directors’ report,
report of the management board
zebranie zarządu management board
meeting
przewodniczyć zebraniom zarządu to
preside at board meetings
uczestniczyć w zebraniu zarządu to
attend the board meeting
Zarząd Giełdy Exchange Management
Board (POL)
zarząd komisaryczny receivership
zarząd przymusowy nad majątkiem
mandatory administration of the assets
zarządca court supervisor, administrator
zarządca finansowy treasurer
zarządca majątku administrator of the
estate
zarządca przymusowy mandatory administrator
(POL), receiver (UK)
zarządca własny self-administration
zarządzać to manage, to administer
zarządzać majątkiem upadłego to administer
the bankruptcy estate
zarządzanie management, administration,
conduct, running
wydać zarządzenie to issue a disposition
/ an order
zarządzanie firmą business management
zarządzenie order, ordinance, disposition,
ruling, prescription, decree
zarządzenie tymczasowe interim order
zarzutallegation,charge,(krytyka)stricture
pod zarzutem on suspicion
zarzut oskarżenia count
zarzut ubóstwa plea of necessity
zasada rule, principle
zasada równości pracowników principle
of equality of employees
zasada swobody nawiązania stosunku
pracy principle that employment relation
is to be entered into freely
zasada uprzywilejowania pracownika
employee privilege principle
zasadność justness, validity, plausibility,
legitimacy, grounds, soundness
zasadny legitimate, just, valid,
well-founded, justified, well-grounded,
well-based
zasądzać / zasądzić to adjudge, to grant,
to concede, to award, to adjudicate
zasądzić koszty to award costs
zasiedlenie occupation, occupancy
pierwsze zasiedlenie first occupation,
initial occupancy
zasiedzenie usucaption (Roman law), acquisitive
/ positive prescription (Common
law)
nabyć przez zasiedzenie to acquire by
usucaption
312
zaprzysiężony biegły zasiedzenie
zasiłek benefit, allowance
ustalać wysokość zasiłku to fix the
amount of benefits
zasiłek dole
zasiłek chorobowy benefit (paid by social
security), sick pay (paid by employer)
zasiłek macierzyński maternity benefit
zasiłek mieszkaniowy housing allowance,
accommodation allowance, rent
allowance, rent subsidy
zasiłek opieki społecznej welfare payment
zasiłek pielęgnacyjny nursing benefit
zasiłek pogrzebowy death grant
zasiłek porodowy postnatal allowance
zasiłek rodzinny family allowance, family
income supplement
zasiłek szkoleniowy training allowance,
education allowance
zasiłek tymczasowy benefit payable on
a provisional basis
zasiłek uzupełniający supplementary allowance
zasiłek wychowawczy child-care benefit,
childcare benefit
zasiłki dla bezrobotnych benefits for unemployed
persons, unemployment benefits
zaskarżać / zaskarżyć to, prosecute, to
sue, to implead, to appeal
zaskarżyć wyrok to appeal against
a judgment / sentence
zaskarżalny 1. actionable, claimable,
suable 2. subject to appeal, appealable
zasoby ludzkie manpower, human resources
planowanie zasobami ludzkimi manpower
planning
zasoby naturalne natural resources
zaspokoić to satisfy, to fulfil, to meet
zaspokoić wierzycieli to satisfy the creditors
zatajenie nondisclosure, concealment
zatajenie prawdy suppressio veri
zatarcie obliteration, erasure
zatarcie testamentu obliteration of a will
zastaw pledge, security, pawn, lien, gage,
collateral
bezskuteczność zastawu ineffectiveness
of a pledge
pożyczać / pożyczyć pod zastaw to
lend on security, to lend money on the
security of pledged chattels
pożyczający pod zastaw pawnbroker
pożyczka pod zastaw loan against deposit
prawo zastawu right of pledge
posiadacz prawa zastawu lien holder
ustanawiać / ustanowić prawo zastawu
to create a pledge
ustawowe prawo zastawu na rzeczach
ruchomych statutory right of
pledge on movables
wykonać / wykonywać prawo zastawu
to exercise a lien
przedmiot zastawu object of a pledge,
collateral
rejestr zastawów pledge registry
wpis do rejestru zastawów entry into
the pledge registry
dokonać wpisu zastawu rejestrowego
do rejestru zastawów to enter the registered
pledge into the pledge registry
wypis z rejestru zastawów transcript
of tax-lien register
spieniężenie zastawu sale of a pledge
umowa o zastaw contract creating a security,
security agreement
umowa zastawu rejestrowego registered
pledge agreement
umowa zastawu rzeczy ruchomej
agreement of pledge of chattels
ustanowić zastaw na prawach to pledge
a right
ustanowienie zastawu creation of pledge
wykupić zastaw to redeem a pledge
zabezpieczać zastawem to secure with
a pledge
zabezpieczać zastawem rejestrowym
to secure with a registered pledge
zabezpieczenie zastawu collateral
313
zasiłek zastaw
zatrzymanie (rzeczy) z tytułu prawa
zastawu seizure under a lien
zastaw antychretyczny antichresis
zastaw bankowy pledge deposited in
a bank
zastaw handlowy bailment
zastaw na prawach lien on rights, pledge
on rights
zastaw na rzeczach ruchomych pledge
of movables, pledge of chattels
zastaw na towarach pledge of goods
zastaw na wierzytelności security on
claim
zastaw naprawczy repairer’s lien
zastaw okupacyjny mechanic’s lien
(USA)
zastaw rejestrowy pledge by registration,
registered pledge
zastaw rejestrowy do rejestru okrętowego
pledge recorded in a ship register
zastaw rolny agricultural lien
zastaw skarbowy tax lien, treasury
pledge
rejestr zastawów skarbowych tax lien
register
zastaw szczególny particular lien
zastaw ustawowy statutory pledge
zastawca pledger, lienor, pawner, gager
zastawić coś u kogoś to pledge, (w
lombardzie) to pawn
zastawnik pledgee, lienee, gagee, pawnee
zastępca deputy, secondary, assistant
zastępstwo ustawowe legal representation
zastój budowlany building slump
zaświadczenie certified statement
zaświadczenie o niezdolności do pracy
certificate of incapacity for work, certificate
of disability to work
zatrudniać / zatrudnić to engage, to employ
zatrudnić na okres próbny to engage on
probation
zatrudnienie occupation, position, employment,
job, engagement
pierwsze zatrudnienie first job
podwójne zatrudnienie holding of two
jobs
zatrzymanie detention, apprehension,
custody, arrest, hold-up
zatrzymany detainee
zatwierdzać / zatwierdzić to approve
zatwierdzić listę wierzytelności to approve
the list of claims
zatwierdzić układ z wierzycielami to approve
the arrangement
zawiadomienienotice, notification,advice
zawiadomienie depozytowe memorandum
of deposit (UK)
zawiadomienie o skorzystaniu z prawa
zastawu notice of lien (USA)
zawiadomienie o upadłości notification
on the declaration of bankruptcy
zawiadomienie o wysyłce shipping advice
zawiązać spółkę to form / to found / to establish
a company / partnership
zawiązanie formation, creation, establishment
zawiązanie spółki formation of company
/ partnership
zawieszenie 1. suspension, stay 2. abeyance
w zawieszeniu in abeyance
zawieszenie biegu przedawnienia suspension
of running of period of limitation
zawieszenie egzekucji stay of execution
zawieszenie postępowania upadłościowego
stay of bankruptcy proceedings
zawieszenie przedawnienia suspension
of the course of limitation
zawieszenie stosunku pracy temporary
layoff
zawiniony culpable
zawiniona utrata uprawnień loss of the
qualifications through the employee’s
own faults
zabójczy deadly, lethal, murderous
zabójstwo murder, homicide
zabójstwo pierwszego stopnia first degree
murder
314
zastaw antychretyczny zabójstwo pierwszego stopnia
zabójstwo zawinione culpable homicide
zawity final, peremptory
termin zawity final / peremptory date
zawód 1. profession, occupation, job
2. (rozczarowanie) disappointment
zawód artysty artistic profession
zawód finansisty financial occupation
zawód handlowy trade occupation
zawód literata literary profession
zawód prawniczy legal profession
zawód samodzielny self-employment
zawód usługowy service occupation
zawód wolny liberal profession, independent
profession, learned profession
wykonywać wolny zawód to practice
a freelance profession, to pursue a liberal
profession
zażalenie complaint, plaint, grievance
wnieść zażalenie to lodge a complaint
zbankrutować to go bankrupt, to go into
bankruptcy, to become bankrupt / insolvent,
to go bust, to go to the wall, to
come to smash
zbezczeszczać / zbezcześcić to desecrate,
to defile
zbezczeszczenie desecration, sacrilege,
profanation
zbiorowy group, collective
zbiorowa odpowiedzialność collective
responsibility
zbiorowe zwolnienia mass dismissals
zboczenie perversion, aberration, deviation
zboczeniec pervert
zbrodnia crime, felony
popełnić zbrodnię to commit a crime,
to commit a felony
zbrodnia i kara crime and punishment
zbrodnia ludobójstwa crime of genocide
zbrodnia popełniona w afekcie crime
committed in the heat of passion
zbrodnia przeciwko ludzkości crime
against humanity
zbrodnia wojenna war crime
zbrodniarz criminal, felon
zbrodniczość criminality
zbrojenie reinforcement
zbrojny armed, military
konflikt zbrojny armed conflict
siły zbrojne armed forces
zbycie transfer, disposal
zbycie akcji, przelew akcji transfer of
shares
zbycie przedsiębiorstwa disposal of the
company’s business enterprise, transfer
of the enterprise
zbywca transferor
zdarzenie podatkowe chargeable event
zdatność fitness, suitability, appropriateness
zdatny fit, suitable, appropriate
zdatny do użytku fit to use
zdolność capacity, ability, capability,
power
zdolność do czynności prawnych capacity
for acts in law, capacity to transact
legal business, capacity to effect acts in
law, ability to act
brak zdolności do czynności prawnych
lack of capacity to perform acts in law
nabycie zdolności do czynności prawnych
attainment of capacity to perform
acts in law
ograniczona zdolność do czynności
prawnych limited capacity to perform
acts in law
pełna zdolność do czynności prawnych
full capacity to perform / to effect
acts in law
zdolność do pracy working capacity, employability,
fitness for work
zdolność kredytowa credit standing,
creditworthiness
dokonać oceny zdolności kredytowej
to assess creditworthiness
zdolność prawna legal capacity (POL)
/ legal status (UK)
brak zdolności prawnej non-ability,
incompetence, lack of legal capacity,
want of capacity
posiadać zdolność prawną to have
a legal capacity / legal status
315
zabójstwo zawinione zdolność prawna
zdolność procesowa capacity to act in
court proceedings
zdolność testamentowa / testowania testamentary
capacity
zdolność upadłościowa capacity to go
bankrupt
zdolny able, capable of, fit
zdolny do czynności prawnych capable
of transacting legal business
być zdolnym do czynności prawnych
to be capable of transacting legal business
zdolny do sporządzenia testamentu capable
of making a will
zespół 1. team, group 2. (grupa muzyczna)
band 2. (zbiór) set, unit
być częoecią zespołu to be part of a team
być odpowiedzialnym za zespół dwuosobowyto
be responsible for a staffof2
umieć pracować w zespole to be
a team player
kierować zespołem to lead a team
zeznanie testimony, evidence
odwołać wcześniejsze zeznania to recant
/ to retract one’s earlier testimony
złożyć zeznanie to give evidence, to
testify
zeznanie podatkowe tax return, tax declaration
zeznanie roczne annual tax return
zeznanie w sądzie testimony, (pisemne)
deposition
zeznanie wstępne preliminary tax return
zeznawać to testify, to depose, to give evidence
zezwolenie licence, authorisation
zezwolenie na utworzenie banku
authorisation for the establishment of
the bank
zgłaszający declarant
zgłoszenie 1. (powiadomienie) notification
2. (oświadczenie) declaration 3. (oferta)
application
forma zgłoszenia form of declaration
kontrola zgłoszenia celnego inspection
of a customs declaration
przyjąć zgłoszenie celne to accept
a customs declaration
sprostować zgłoszenie to amend the
declaration
sprostowanie zgłoszenia amendment
to the declaration
unieważnić zgłoszenie to invalidate
a customs declaration
unieważnienie zgłoszenia invalidation
of the declaration
uznać zgłoszenie za prawidłowe to recognise
the declaration to be correct
weryfikacja zgłoszenia verification of
the declaration
weryfikować zgłoszenie to verify the
declaration
zgłoszenie celne customs declaration
zgłoszenie ustne oral declaration
zgłoszenie pisemne declaration in writing
zgłoszenie uproszczone simplified declaration
dokonać zgłoszenia to make a customs
declaration
zgoda consent, agreement, approval, allowance,
acquiescence
zgodność conformity, compatibility, (harmonia)
harmony, (jednomyślność) unanimity
zgodność towaru conformity of the goods
zgodny (harmonijny) harmonious, concordant,
consensual, (jednomyślny)
unanimous
zgodny z umową (o towarze) compatible
with the contract
zgon death, demise, decease
stwierdzić zgon to certify a death
zgon bez testamentu intestacy
zgon natychmiastowyinstantaneousdeath
zgromadzenie meeting, assembly, gathering
nadzwyczajne zgromadzenie wspólników
extraordinary general meeting
walne zgromadzenie general meeting,
general assembly
walne zgromadzenie akcjonariuszy
general meeting of shareholders
316
zdolność procesowa zgromadzenie
walne zgromadzenie wspólników Annual
General Meeting (AGM) (UK),
Annual Stockholders Meeting (USA)
zwyczajne zgromadzenie wspólników
annual general meeting, annual general
assembly, annual meeting of shareholders
zawiadomienie o zwołaniu zgromadzenia
notice convening the meeting
zwołać zgromadzenie to convene / to
summon a meeting
odbywać zgromadzenie to hold a meeting
zgromadzenie wierzycieli meeting of
creditors, creditors’ assembly
wstępne zgromadzenie wierzycieli
preliminary meeting of creditors
zgromadzenie wspólników shareholders’
meeting, general meeting, Meeting of
Shareholders
zlecać to commission, to charge, to entrust,
to assign, to order
zlecenie mandate, commission, order
zlecenie giełdowe stock exchange order
zlecenie nieodpłatne gratuitous commission
zlecenie odpłatne remunerated commission
zlecenie spedycyjne forwarding order
zlecenie wydania, kwit wydawczy delivery
order
zlecenie wypłaty money order
zlecenie wysyłkowe eksportera dla spedytora
shipping advice note
zlecenie załadunkowe (spedycyjne)
shipping order
zlecenie załadunkowe (kwit załadowczy)
shipping note / permit
przyjąć zlecenie to undertake a commission
zleceniobiorca party commissioned, contractor,
mandatory, agent
zleceniodawca principal, party ordering,
commissioning party, mandator
działać w imieniu zleceniodawcy to
act on behalf of one’s principal
odbierać oświadczenia dla zleceniodawcy
to receive declarations for the
principal
reprezentować zleceniodawcę to represent
one’s principal
zawierać umowy w imieniu zleceniodawcy
to conclude contracts in the
name of the principal
zlinczować to lynch
zlombardować to put in pawn, to pawn
złodziej thief
złodziejaszek petty thief
złoża minerałów mineral deposits
złoża ropy oil reserves
złożyć oświadczenie to make a declaration
złożyć wymówienie to quit, to give notice,
to sign off
złożyć zabezpieczenie to provide security,
to provide a guarantee
zwolnienie od złożenia zabezpieczenia
release from the obligation to provide
security, guarantee waiver
zmiana (w pracy) shift
nocna zmiana night shift
pracować na zmiany to work (in)
shifts, do shift-work, to be on shifts
pracować na dziennej zmianie to
work days, to be on the day-shift, to be
on days
pracować na nocnej zmianie to work
nights, to work a night shift, to be on the
night-shift, to be on nights
zmiana brzmienia firmy change in the
business name
dokonać zmiany brzmienia firmy to
make a change in the business name
zmiana umowy spółki amendment to the
company deed, amendment to the articles
of association
zmiany w strukturze zatrudnienia
change in employment structure
zmieniać umowę spółki to amend the
company / partnership deed
zmienny variable, floating, fluctuating
opłata zmienna floating charge
317
zgromadzenie wierzycieli zmienny
zmowa collusion
działać w zmowie to collude
działanie w zmowie collusive action
znajomość 1. (wiedza) knowledge 2. (stosunki
towarzyskie) acquaintance
znajomość domniemana constructive
knowledge, constructive notice
znajomość faktu notice
znak handlowy / towarowy trademark
znak skarbowy duty stamp
znak skarbowy akcyzy excise-duty
stamp
znak towarowy trade-mark
znak urzędowy official mark
znaki pieniężne currency
autentyczność znaków pieniężnych
authenticity of the currency
emisja znaków pieniężnych issue of
the currency
fałszywe znaki pieniężne counterfeit
currency
gospodarka znakami pieniężnymi
management of the currency
zatrzymywać / zatrzymać znaki pienię
żne to impound currency
znosić to abolish, to remove, to lift
zniesienie abolishment, abolition, removal
zniesienie cła removal of tariff
zniesławienie defamation, (pisemne) libel,
(ustne) slander
zniesławiać to defame, (pisemnie) to libel,
(ustnie) to slander
zniesławiający defamatory, libellous,
slanderous
zniszczenie destruction, devastation
rozmyślne zniszczenie mienia malicious
damage
zobowiązanie obligation, liability, accounts
payable (księgowe), commitment
bieżące zobowiązanie podatkowe current
tax liability
ustalić / ustalać zobowiązania podatkowe
to determine tax liabilities
wygaśnięcie zobowiązań podatkowych
termination of tax liabilities
wysokość zobowiązania podatkowego
amount of tax liability
zaległe zobowiązanie podatkowe
overdue tax liability
dokument stwierdzający zobowiązaniedocumentconformingtheobligation
nie wykonać zobowiązania to fail to
fulfil an obligation, to fail to perform an
obligation
niewykonanie zobowiązania non-fulfilment
of an obligation, non-performance
of an obligation
przyjąć zobowiązanie to assume an
obligation
spłacić zobowiązanie to discharge a liability
uregulować zobowiązania to settle liabilities
uznać zobowiązania to acknowledge
obligations
wykonać zobowiązanie to fulfil an obligation,
to perform an obligation
wykonanie zobowiązania performance
of an obligation
odroczenie wykonania zobowiązań
deferment of performance of obligations,
deferment for the fulfilment of
obligations
wymagalność zobowiązań due date for
obligations
wypełnić zobowiązanie to discharge
an obligation
wypełnienie zobowiązania fulfilment
of an obligation, performance of an obligation
wywiązywać się ze zobowiązania to
meet one’s obligation
zaciągnąć zobowiązanie to contract an
obligation
zestawienie zobowiązań księgowych
schedule of accounts payable
zwolnić kogoś ze zobowiązania to absolve
/ to discharge / to exempt someone
from an obligation
zobowiązanie cywilne civil obligation,
legal duty
318
zmowa zobowiązanie cywilne
zobowiązanie długoterminowe
long-term obligation
zobowiązanie do zaniechania działania
obligation to refrain from an act
zobowiązanie dodatkowe accessory obligation
zobowiązanie fakultatywne facultative
obligation
zobowiązanie finansowe financial commitment
zobowiązanie gatunkowe obligation as
to species, specific debt
zobowiązanie indywidualne several liability
zobowiązanie krótkoterminowe
short-term obligation
zobowiązanie międzynarodowe international
obligation
zobowiązanie należne (jeszcze nieuregulowane)
commitments still outstanding
zobowiązanie naturalne natural / moral
obligation
zobowiązanie negatywne negative obligation
zobowiązanie niepodzielne indivisible
obligation
zobowiązanie niewymagalne immature
debt, unmatured obligation, debt which
is not yet mature
zobowiązanie o charakterze ciągłym
continuous obligation
zobowiązanie okresoweseasonalobligation
zobowiązanie pieniężne pecuniary obligation,
liability
zobowiązanie podatkowe tax liability
zobowiązanie podzielne severable liability,
divisible obligation
zobowiązanie przedawnione extinct obligation
zobowiązanie przemienne alternative
obligation
zobowiązanie przyszłe prospective obligation
zobowiązanie rodzajowe obligation in
kind, debt which is determined by description
zobowiązanie solidarne joint and several
liability
zobowiązanie sporne disputed debt, bad
debt, contentious obligation
zobowiązanie szacunkowe estimated liability
zobowiązanie traktatowe treaty obligations
zobowiązanie uboczne collateral obligation
zobowiązanie umowne contractual obligation
zobowiązanie ustawowe legal obligation,
statutory obligation, perfect obligation
zobowiązanie warunkowe conditional
obligation, contingent liability
zobowiązanie wekslowe obligation resulting
from a bill of exchange
zobowiązanie wymagalne due obligation
zobowiązanie wzajemne mutual obligation,
reciprocal obligation, counterpart
obligation
zobowiązanie z tytułu dostaw trade accounts
payable
zobowiązanie z tytułu emisji obligacji
bonds payable
zobowiązanie z tytułu gwarancji guarantee
obligation
zobowiązanie z tytułu napraw gwarancyjnych
liability under a product warranty
zobowiązanie z tytułu wynagrodzeń
payroll liability
zobowiązanie zabezpieczone hipoteką
liability secured by mortgage
zobowiązanie zabezpieczone zastawem
liability secured by pledge
zobowiązywać kogoś to put / to place
someone under an obligation
zoofilia bestiality, zoophilia, zoophilism
zreorganizować spółkę to reorganise
a company
zrzec się / zrzekać się to renounce, to
waive, to relinquish
zrzec się własności to renounce property
/ ownership
319
zobowiązanie długoterminowe zrzec się własności
zrzec się prawa do własności to relinquish
one’s title to property, to relinquish
one’s right to the property, to relinquish
one’s interest in the property
zrzeczenie się renunciation, waiver, relinquishment,
quittance
akt zrzeczenia się quittance deed
zrzeczenie się własności renunciation of
ownership
zrzeszać się w związek zawodowy,
zakładać związek zawodowy to associate
zstępny descendant
zsyłka exile
zużycie wear and tear, depletion, exhaustion
zużycie rzeczy będące następstwem
prawidłowego używania wear and tear
of the thing as a result of its correct use
zwalniać to release, to discharge
zwalniać towary to release goods
zwalniać z pracy (robotników) to discharge,
to dismiss, to lay off
związek 1. (powiązanie) connection, relationship,
association 2. union
branżowy związek zawodowy industrial
union, vertical union
Związek Banków Polskich Polish
Banking Association
związek zawodowy trade union, labor union
(USA)
związek zawodowy kontrolowany przez
pracodawcę i mu podporządkowany
company union, house union
związek zawodowy pracowników fizycznych
blue-collar union, manual
workers’ union
związek zawodowy pracowników służb
publicznych union of civil servants
związek zawodowy pracowników umys-
łowych white-collar union, non-manual
workers’ union
związkowy mąż zaufania shop steward
zwierzchnik superior
zwiększyć możliwość zatrudnienia to
boost employment
zwłoka 1. delay 2. grace 3. default
bez chwili zwłoki without delay
sekcja zwłok autopsy, post-mortem
(examination)
unikać zwłoki to avoid a delay
w razie zwłoki w płatności in default
of payment
zwłoki corpse (UK), cadaver (USA)
zwłoka dłużnika default of the debtor
zwłoka udzielona dłużnikowi forbearance
zwolnić bez wypowiedzenia to discharge
without notice
zwolnić lokal to vacate the premises
zwolnić posadę / stanowisko to vacate
a post / position
zwolnić pracobiorcę to dismiss an employee
zwolnić z płacenia podatków to exempt
from paying taxes
zwolnienie 1. dismissal, discharge (from
employment), disemployment, expulsion,
firing, layoff, release (from employment)
2. acquittal 3. dispensation,
exemption
zwolnienie bez wypowiedzeniasummary
dismissal
zwolnienie bezprawne wrongful dismissal
zwolnienie chorobowe / lekarskie sick
leave / note, excuse
zwolnienie kapitałowe participation exemption
zwolnienie na poszukiwanie pracy
leave for job search
zwolnienie od cła relief from duty, exemption
from duty, remission of duty
całkowite zwolnienie od cła total relief
from duty
częoeciowe zwolnienie od cła partial relief
from duty
zwolnienie od zobowiązania release
zwolnienie podatkowe exemption from
tax, tax exemption
zwolnienie towarów release of goods
zwolnienie warunkowe parole, act of
320
zrzec się prawa do własności zwolnienie warunkowe
clemency, conditional discharge, release
on licence
zwolnienie z długu to release from debt
zwolnienie z obowiązku dispensation
zwolnienie z pracy z przyczyn ekonomicznych
dismissal on economic
grounds, lay-off
zwolnienie za kaucją bail, pretrial release
zwolniony exempt
zwolniony od cła duty-free, exempt of
/ from duty
zwrot 1. return, refund, restitution, restoration
2. (skręt, nowy kierunek) turn
zwrot nadpłaty podatku tax rebate
zwrot podatku tax refund
zwrot w naturze restitution in specie, restitution
in kind
zwrot własności restitution of property
zwrócić to return, to refund
zwrócić rzeczwstanie nie pogorszonym
to return the thing in a non-deteriorated
condition
zwrócić własność to resituate property
zwrócić lokal to vacate the premises
zwykły ordinary, common, usual, habitual,
simple
zwykła większość simple majority
zwykłe zużycie wear and tear
zwyżka gain, rise, surge
zysk profit, income
pobrać tytułem zysku to receive as
profit, to receive in respect of profit
podział zysków distribution of profits,
division of profits, allocation of profits
poziom zysku level of profit
pożądany poziom zysku desired level
of profit
rachunek zysków i strat profit and loss
account
uczestniczyć w zysku to participate in
profits
uczestniczyć w zysku proporcjonalnie
do wkładu to participate in profits
proportionally to contribution / in proportion
to one’s contribution
wypłata zysku distribution of profits,
payment of profits
wypracować zysk to earn a profit
zysk do podziału distributable profit, distributable
income
zysk przypadający udziałowcowi profit
falling to a partner / shareholder, profit
due to a partner / shareholder
321
zwolnienie z długu zysk przypadający udziałowcowi
¯
żandarmeria wojskowa military police
żądać to demand, to request, to claim, to
ask for, to charge
żądać wyjaśnień od kogoś to request
somebody to provide explanations, to
request explanations from somebody, to
call on somebody to furnish explanations
żądać zwrotu to claim back, to reclaim
żądania demands, claims
żądania pracowników requisitioning of
workers
żądania płacowe wage demands, wage
claims
żądanie claim, demand
żądanie okupu ransom note
żegluga (transport wodny) shipping, (żeglowanie)
navigation, sailing, seafaring
żegluga / flota handlowa merchant shipping,
mercantile shipping
żegluga przybrzeżna (kabotaż) coastwise
shipping
żołnierz soldier, serviceman, (wojownik)
warrior
żołnierz zawodowy professional soldier
żyrant endorser, guarantor, surety
żyro endorsement, guarantee, guaranty
żyrować to endorse, to guarantee, to stand
surety
322
Test Your Knowledge
of Legal English
Test I. Choose the word or phrase which best completes each sentence.
1. ... law is the law enacted by Parliament (ELAL).
a) Case
b) Statute
c) Ecclesiastical
2. The court in which a case is first heard is called the court of ... (ELAL).
a) last resort
b) appeal
c) first instance
3. The system of courts within a nation, state, or other governmental unit is known as ...
The term may also refer to the branch of government responsible for interpreting the laws
and administering justice.
a) judiciary
b) judicature
c) jurat
4. A ... typically says: ‘Subscribed and sworn to before me this ... day of [month], [year],’
and the officer (usually a notary public) certifies three things: 1. that the person signing
the document did so in the officer’s presence, 2. that the signer appeared before the officer
on the date indicated, and 3. that the officer administered an oath or affirmation to the
signer, who swore to or affirmed the contents of the document (BLD).
a) jurat
b) judicature
c) jactitation
5. The administration of justice through duly constituted courts is referred to as ... (BLD).
a) judicature
b) junction
c) jurisdiction
6. The term ... is used in several senses. In a general sense it refers to the power of a court
to hear and decide a case or make a certain order. The term may also mean the territorial
scope within which political or judicial authority may be exercised. Finally, it may denote
a government’s general power to exercise authority over all persons and things within its
territory.
323
a) ‘judicature’
b) ‘jurisdiction’
c) ‘purview’
7. The term ... refers both to the science of law (i.e. the general theory or philosophy of
law, the legal system, and the nature of legal rights and obligations), and the body of laws.
a) ‘jurisprudence’
b) ‘jurisdiction’
c) ‘purview’
8. A person who has thorough knowledge of the law (e.g. a professor of law, a judge, a legal
scholar, a legal expert) is known as either a legist or a ... .
a) juristic person
b) juror
c) jurist
9. An entity, such as a corporation, that is recognised as having legal personality is known
as a ... . It may also be referred to as a fictitious person, artificial person, juridical person,
legal person, or moral person.
a) natural person
b) juristic person
c) juror
10. The term ... implies conformity with laws, statutes, canons, precepts, principles, rules,
etc., intended to regulate the conduct of those coming within their particular field of action.
We may speak of ... debts, a ... claim, a ... marriage, a ... protest etc. Although ... and
‘legal’ are often used interchangeably, ... more nearly suggests the concept of being in accord
with the spirit or substance of law or that the law has moral or religious force,
whereas ‘‘legal’’ conveys the idea of compliance with the form of law (BLDAT). Moreover,
the adjective ‘legal’ is restricted chiefly to statute laws as they apply at certain times
and places or under prescribed conditions. For instance, divorce is ... but subject to various
legal requirements before taking final effect (CMG).
a) ‘licit’
b) ‘lawful’
c) ‘legalised’
11. The judgment of a court stating the punishment to be imposed on a defendant who has
pleaded guilty to a crime or been found guilty by the jury is termed ... . It must be pronounced
in open court by the presiding judge and is almost always pronounced in the
presence of the accused (DL).
a) sentence
b) conviction
c) ruling
12. An adjudication that a person is guilty of a crime, either by a judge or jury based on
a plea of guilty is termed ... (BLDAT). The term ... may also refer to the very act or process
of judicially finding someone guilty of a crime or the state of having been proved
guilty (BLD).
324
Test Your Knowledge of Legal English
a) conviction
b) sentence
c) ruling
13. The final judgment or decision of a court or tribunal, usually made after trial of the
case is called a(n) ... . The term ... may also refer to the legal process of resolving a dispute.
a) sentence
b) ruling
c) adjudication
14. The term ... means a jury’s finding on the matters referred to it in a criminal or civil
trial. The jury is asked to give its decision to the court separately for each of the questions
of fact it was asked to consider. The reply is usually given by the foreman. The term ... refers
also to the decision reached by a coroner’s court.
a) ‘award’
b) ‘verdict’
c) ‘sentence’
15. The final decision of a court or an administrative agency in a case is known as a(n) ... .
The term ... may also refer to a determination made by a judge or a hearing officer during
the course of a trial or hearing (e.g. ‘objection sustained’).
a) ruling
b) sentence
c) adjudication
16. In court procedure, the postponement or suspension of the hearing of a case until a future
date is called ... (DL). The term may refer to the suspension of a business by legislature
or administrative agency as well.
a) adjudication
b) adjournment
c) alienation
17. In general, ... trials determine the rights of individuals or juristic persons who disagree
on some issue of private law (i.e. the law of property and of trusts, family law, the law of
contract, mercantile law, and the law of torts) (LTE).
a) criminal
b) civil
c) penal
18. The term ... means an unusual, extraordinary, unpreventable event caused by the
forces of nature (such as storms, earthquakes, floods, tornadoes, hurricanes, etc.) so exceptionally
severe that no one could be expected to anticipate or guard against it. The definition
has been broadened to include all natural phenomena that are exceptional, inevitable
and irresistible. ... is also termed act of nature, act of providence, irresistible superhuman
force, vis divina. A person cannot be held liable for a(n) ... .
a) ‘accident’
b) ‘act of God’
c) ‘force majeur’
325
Test One
19. The term ... refers to an event or effect that can be neither anticipated, resisted, nor
prevented. The term includes both acts of nature and acts of people (e.g. riots, strikes and
wars) and is particularly used in commercial contracts to describe events that are completely
outside the parties’ control.
a) ‘force majeure’
b) ‘act of God’
c) ‘accident’
20.A... is a person empowered by the law to care for another who, by virtue of age or lack
of mental capacity, is legally unable to care for himself (BLDAT). A person may be the ...
of a minor by parental right, parental appointment or by appointment of the court.
a) guardian
b) ward
c) charge
21. In Roman law, a person who manages the affairs of another is termed ... . In Civil law,
the term refers to a guardian who manages the estate of a minor, an absent person, or an
incapacitated person.
a) ‘curator’
b) ‘guard’
c) ‘patron’
22. A person or group that supports and gives money to a person, a group of people, or
some worthy purpose is known as a ... .
a) ‘curator’
b) ‘patron’
c) ‘tutor’
23. A ... is a person who has not reached legal age. See Family Law Reform Act 1969.
a) minor
b) lesser
c) major
24. The term ... means the age at which a person may legally engage in conduct in which
s/he could not previously engage because s/he was a minor.
a) ‘age of consent’
b) ‘age of majority’
c) ‘age of reason’
25. The term ... means the age, usually defined by statute as 16 years, at which a person is
legally capable of agreeing to marriage (without parental consent) or to sexual intercourse
(BLD).
a) ‘age of consent’
b) ‘maturity’
c) ‘age of majority’
26. The term ... means a human being, as distinguished from an artificial person created
by law, such as a corporation.
326
Test Your Knowledge of Legal English
a) ‘legal person’
b) ‘natural person’
c) ‘legal personality’
27. The term ‘legal ...’ refers to the legal status of one regarded by the law as a person; the
legal conception by which the law regards a human being or an artificial entity as a person
(BLD).
a) personhood
b) personality
c) personalty
28. The term ... refers to personal property as distinguished from real property. It can be
either pure (unconnected with land) or mixed (connected with land).
a) ‘personalty’
b) ‘real estate’
c) ‘personhood’
29. A person who has attained full age is ... .
a) infant
b) senile
c) adult
30. Unlike a corporation, a(n) ... has no legal existence independent of its members and
the law regards it as a group of individuals who all share the legal responsibility.
a) unincorporated association
b) body corporate
c) registered partnership
31. A ... is a person placed under a guardianship because s/he is unable to manage his / her
own affairs, for example, a minor under the protection or tutelage of a guardian.
a) curator
b) conservator
c) ward
32. For legal purposes, a(n) ... is an independent person who has the capacity to contract
and be sued independently and separately from any other person.
a) legal entity
b) charge
c) incompetent person
33. A ... is a person, other than a minor, who is temporarily or permanently impaired by
mental illness, mental deficiency, physical illness or disability, or alcohol or drug use to
the extent that the person lacks sufficient understanding to make or communicate responsible
personal decisions or to enter into contracts (BLD).
a) legally incapacitated person
b) charge
c) ward
34. The term ... refers to the right to use another person’s property and to benefit therefrom
without diminishing value.
327
Test One
a) ‘usufruct’
b) ‘appurtenance’
c) ‘deed’
35. At common law, any document that is signed, sealed, and delivered and that conveys
some interest in property is called ... (BLD). Under the Law of Property Act 1989, a(n) ...
must be signed by the party or parties bound by it, and attested by two witnesses. A(n) ...
takes effect on delivery, i.e. handing it to the other party.
a) deed
b) appurtenance
c) emblement
36. In Roman and civil law, the term ... refers to the acquisition of ownership by long possession
begun in good faith.
a) ‘prescription’
b) ‘usucaption’
c) ‘usufruct’
37. The term ... means the permanent residence of a person; a place to which, even if he or
she were temporary absent, they intend to return.
a) ‘domicile’
b) ‘stay’
c) ‘billet’
38. ... is a deposit paid by a prospective buyer to show a good-faith intention to complete
the transaction, and ordinarily forfeited if the buyer defaults (BLD).
a) Good money
b) Eager money
c) Earnest money
39. A gift by will, especially of personal property and often of money is known as ...
(BLD).
a) legacy
b) legitim
c) legitimate
40. The deletion of words in a will is termed ... (DL).
a) obliteration
b) obstruction
c) objection
41. ... is the right exercised by a dominant tenement over a servient tenement, either adjoining
or neighbouring (BLD).
a) Service
b) Setoff
c) Servitude
42. The term ... refers to any movable or intangible thing that is subject to ownership and
not classified as real property (BLD).
328
Test Your Knowledge of Legal English
a) ‘abandoned property’
b) ‘real estate’
c) ‘personal property’
43. A person’s legal right (of ownership, possession, and custody) to control and dispose
of property is termed ... .
a) ‘title’
b) ‘label’
c) ‘authority’
44. The sharing of ownership of matrimonial property, such as the home and furniture, as
an automatic consequence of marriage is called ... (DL).
a) ‘community service’
b) ‘community property’
c) ‘communal establishment’
45. A person who solicits customers for a prostitute in return for a share of the prostitute’s
earnings is called a ... (BLD).
a) solicitor
b) pimp
c) profiteer
46. The term ... refers to the administration of an oath to a person who is taking office or
testifying in a legal proceeding (BLD).
a) ‘swearing-in’
b) ‘call-in’
c) ‘tenure’
47. ... is the unlawful killing of someone without malice aforethought (BLD).
a) Manslaughter
b) Homicide
c) Misdemeanour
48.A... is a contract in which the contractor agrees to produce a building that will be fully
ready for occupancy when the contractor finishes work (BLDAT).
a) turnkey contract
b) turkey contract
c) turkey cock contract
49. ... include/s all physical things which are attached to or are inherent in the ground such
as buildings, trees and minerals (Law of Property Act 1925).
a) Corporeal heresy
b) Corporeal hereditary
c) Corporeal hereditaments
50. The term ... refers to property that a spouse owned before a marriage or acquired during
marriage by inheritance or by gift from a third party (BLD).
a) ‘separate property’
b) ‘community property’
c) ‘marital property’
329
Test One
51. In England or Northern Ireland, a ... is a lawyer who is admitted to try cases in court.
a) solicitor
b) barrister
c) bartender
52. A person born out of wedlock is also known as a ... .
a) legitimate child
b) bastard
c) briber
53. A(n)... is a majority of all those who are entitled to vote in a particular election,
whether or not they actually cast ballots (BLD).
a) absolute majority
b) simple majority
c) usual majority
54. A ... is also termed ‘ordinary majority’.
a) simple majority
b) usual majority
c) normal majority
55. A person to whom another person owes money is called a ... .
a) debtor
b) creditor
c) grantor
56. A person who owes another person money is called a ... .
a) debtor
b) creditor
c) debtee
57. A(n)... is a person who flees from creditors to avoid having to pay a debt.
a) absconding debtor
b) leaving creditor
c) vanishing debtor
58. An ..., otherwise termed ‘summary’, is a concise statement of a legal document.
a) abstract
b) extract
c) output
59. The granting of freedom to a slave is called ... .
a) obliteration
b) manumission
c) asseveration
60. A person who aids, encourages, or assists in the commission of a crime is known as
an ... .
330
Test Your Knowledge of Legal English
a) abider
b) abettor
c) abode
61. A father’s public recognition of a child as his own is known as an acknowledgement
of ... (BLD).
a) patricide
b) maternity
c) paternity
62. The man alleged to be the father of an illegitimate child is referred to as ... (BLDAT).
a) putative father
b) legal guardian
c) punitive father
63. A person who lends money, usually at a high interest rate, in exchange for personal
property that is deposited as security by the borrower is known as a ... (BLD).
a) lessee
b) pensioner
c) pawnbroker
64. A(n) ... is an ornamental form of weapon used as an emblem of dignity of an office, as
in Parliament and the U.S. House of Representatives (BLD).
a) mace
b) onus
c) squatter
65. The legislative division of a region, especially a municipality, into separate districts
with different regulations within the districts for land use, building size etc. is known as ...
a) zoning
b) recusation
c) allocution
66. An aider or abettor may be known as a(n) ... .
a) contributory
b) inciter
c) co-obligor
67. A(n) ... is a person who is in any way involved with another in the commission of a
crime, whether as a principal in the first or second degree or as an accessory. A(n) ... may
also mean any person who knowingly, voluntarily, and intentionally unites with the principal
offender in committing a crime (BLD).
a) covenantor
b) accomplice
c) devisor
68. The term ... refers to a court-ordered allowance that one spouse pays to the other for
maintenance and support while they are separated, while they are involved in a matrimonial
lawsuit, or after they are divorced (BLD).
331
Test One
a) ‘alimony’
b) ‘property settlement’
c) ‘remuneration’
69. An ... is the act of brining an accused before a court to hear and to answer criminal
charges. The clerk of the court reads the ... to the accused and asks him / her whether s/he
pleads guilty or not guilty to the counts contained therein.
a) arraignment
b) appearance
c) assessment
70. An ... is a court order commanding or preventing an action. It is preventive in nature
and designed to protect a plaintiff from irreparable injury to his / her property or property
rights (BLDAT).
a) injunction
b) inquest
c) inquiry
71. A defendant has the right to employ a legal adviser for his / her defence, and if s/he
cannot afford to pay s/he may be granted ... wholly or partly at the public expense.
a) legal easement
b) legal successor
c) legal aid
72. Most countries have mutually limited the right to ... by signing extradition treaties.
a) asylum
b) assignment
c) attachment
73. A ... is an accused person’s formal response of ‘guilty,’ ‘not guilty,’ or ‘no contest’ to
a criminal charge (BLD).
a) poll
b) pledge
c) plea
74. Determination of the rate or amount of a tax or damages is called ... .
a) arraignment
b) assessment
c) asseveration
75. A ... is a criminal charge for which a defendant may be released from custody after
providing proper security (BLD).
a) bailable offence
b) capital offence
c) cognate offence
76. The term ... means income or goods derived or produced from property without a diminution
of the property’s inherent value (BLD).
a) ‘vegetables’
b) ‘fruits’
c) ‘grains’
332
Test Your Knowledge of Legal English
77. A ... is a founder or organiser of a corporation or business venture.
a) pimp
b) promoter
c) pander
78. A ... is a lien by which the possessor of goods has the right to retain specific goods until
a debt incurred in connection with those goods has been paid (BLD).
a) unique lien
b) particular lien
c) mechanic’s lien
79. ... is a document by which one is discharged from a debt or other obligation (BLD).
a) Acquisition
b) Appurtenance
c) Acquittance
80. A ... is a statutory lien that secures payment for labour or materials supplied in improving,
repairing, or maintaining real or personal property, such as a building, an automobile,
etc. (BLD).
a) mechanic’s lien
b) particular lien
c) tax lien
81. ... may mean a turning out (i.e. the eviction) or the removal of a person from office.
a) Amotion
b) Annuity
c) Annulment
82. ... refer to legal treaties written by famous jurists (LE).
a) Books of authority
b) Books of power
c) Books of entitlement
83. A right to receive fixed periodic payments, either for life or for a stated period of time
may be referred to as ... (BLDAT).
a) appurtenance
b) annuity
c) accrual
84. The person to whom the offer is made is called the ... .
a) offeror
b) offeree
c) offender
85. Criminal ... is sometimes defined as the unlawful application of force to the person by
another.
a) battery
b) mutiny
c) probate
333
Test One
86. ... are awarded in addition to actual damages when the defendant acted with recklessness,
malice, or deceit, and are intended to deter blameworthy conduct.
a) Punitive damages
b) Punishable damages
c) Nominal damages
87. A ... is a day on which most institutions are open for business, usually a day on
which banks and major stock exchanges are open, excluding Saturdays and Sundays
(BLD).
a) natural day
b) calendar day
c) business day
88. ... are awarded where the claimant has been successful but has suffered very little
damage (BLD).
a) Nominal damages
b) Punitive damages
c) Punishable damages
89. Under the Scottish law, the term ... means the right of any surviving lawful issue to
share in the movable estate of the father (BLD).
a) ‘legitim’
b) ‘legitimate’
c) ‘legacy’
90. According to some jurists, the term ... means any evidence that is not given by eyewitness
testimony.
a) ‘conflicting evidence’
b) ‘direct evidence’
c) ‘circumstantial evidence’
91. The term ... evidence means false or deceitful evidence that is unlawfully created,
usually after the relevant event, in order to avoid liability or conviction.
a) ‘conflicting evidence’
b) ‘circumstantial evidence’
c) ‘fabricated evidence’
92. The term ... means interference with the orderly administration of law and justice, as
by giving false information, or by harming or intimidating a witness (BLD).
a) ‘objecting justice’
b) ‘obstructing justice’
c) ‘miscarriage of justice’
93. ... denotes the act of frightening someone into doing something. It is a crime to have
sexual intercourse with a woman if her agreement was obtained by ... (DL).
a) Intimidation
b) Adultery
c) Adulteration
334
Test Your Knowledge of Legal English
94. A ... is a local judicial officer who presides over a court of limited jurisdiction, his authority
being restricted in civil actions to cases in which the amount in dispute is very
small and, in criminal cases, to prosecutions for minor offences.
a) justice of the freedom
b) justice of the peace
c) Lord Chief Justice
95. The term ... refers to a statement in a pleading of a fact that the party filing the pleading
intends to prove (BLDAT).
a) ‘allegation’
b) ‘allocution’
c) ‘allotment’
96. A(n) ... refers, under English law, strictly to the deposit of goods or securities for repayment
of a loan. (EPBG).
a) pledge
b) plea
c) injunction
97. The ... of an offer means that the offer has been withdrawn by the offeror.
a) revocation
b) prejudice
c) procurement
98. A party to a lawsuit is known as a... .
a) litigant
b) loafer
c) libelant
99. The legal term ... means financial compensation awarded by a Judge or jury in a civil
action for the wrong suffered by the plaintiff.
a) ‘damage’
b) ‘injuries’
c) ‘damages’
100. The term ... means the person against whom the claim is brought in a civil action or
charged with a criminal offence. In the case of a criminal offence, s/he is also called the
prisoner or the accused.
a) ‘plaintiff’
b) ‘defendant’
c) ‘claimant’
101. A defendant in a tort case is also referred to as the ... . The ..., otherwise termed
‘wrongdoer’, ‘trespasser’, may be either a natural person or a legal person.
a) ‘respondent’
b) ‘codefendant’
c) ‘tortfeasor’
102. ... of court may take various forms, such as failing to pay proper respect to the court
or not carrying out a court order. ... of court is punishable by imprisonment of the offender
or a fine.
335
Test One
a) Disrespect
b) Contempt
c) Violation
103. ... is telling lies in court while under oath (ELT).
a) Adjournment
b) Injury
c) Perjury
104. A person who is designated to transact business for another is called a(n)...
a) councillor
b) attorney-at-law
c) attorney-in-fact
105. A(n) ... is a legal professional within the English legal system. To become a(n) ...
a person must serve a period of traineeship, pass the necessary examinations conducted
by the Law Society, and be admitted by the Master of the Rolls. A(n) ... has four main areas
of competence: conveyancing, probate, drafting company and commercial contracts
and the preparation of litigation. Unless s/he has an advocacy certificate, his / her right to
be heard in court is in general limited to the lower courts (ELT).
a) agent
b) barrister
c) solicitor
106. Barristers are self-employed but group together for administrative convenience in ...
where they share the accommodation, secretariat and the services of the clerk (ELT).
a) chambers
b) rooms
c) halls
107. When representing a party in court, a barrister is referred to as ... (ELT).
a) counsel
b) council
c) councillor
108. A(n) ... is a legal professional in the USA with the right to practise law in the state for
which s/he has been admitted to the bar (ELT).
a) attorney-at-law
b) attorney-in-fact
c) barrister
109. The term ... means a court order requiring a witness to appear before a court or other
tribunal, subject to penalty for failing to comply. In England, this term is no longer used
and has been replaced by the term ‘witness summons’.
a) ‘subpoena’
b) ‘adjudication’
c) ‘directive’
110. A person bringing an action used to be referred to as a ... until April 1999. The term
... has now disappeared from English legal terminology and has been replaced by the term
‘claimant’ (ELT). See the Civil Procedure Rules.
336
Test Your Knowledge of Legal English
a) respondent
b) defendant
c) plaintiff
111. The term ... refers to the party against whom an appeal is taken to a higher court, that
is the successful party in the lower court, also termed ‘appellee’ (BLDAT). It must be
noted that the party against whom a motion or petition is filed is also called ... . In other
words, the term ... means a party called on to answer a petition or an appeal.
a) ‘respondent’
b) ‘petitioner’
c) ‘co-respondent’
112. The party bringing an appeal, seeking reversal of a lower court’s decision, is known
as ... .
a) ‘co-respondent’
b) ‘appellate’
c) ‘appellant’
113. If the defendant intends to defend, he should file a document with the court called
a(n) ... (ELT).
a) acknowledgement of service
b) confirmation of service
c) counterclaim
114. Most proceedings in the High Court are now commenced by a claimant filing out a ...
(ELT).
a) complaint form
b) claim form
c) request form
115. A search of a person conducted after that person’s clothes have been removed, the
purpose usually being to find any contraband, is referred to as a ... .
a) child abuse
b) search warrant
c) strip search
116. In a(n) ..., parties avoid going to trial by reaching an agreement on the claim (ELT).
a) settlement
b) composition
c) arraignment
117. The term ... refers to an agreement between a debtor and two or more creditors for
the adjustment or discharge of an obligation for some lesser amount (BLD).
a) ‘composition’
b) ‘arraignment’
c) ‘certification’
118. ... terms are the terms that can be read into the contract, either by custom, statute or
by the courts (ELT).
337
Test One
a) Implied
b) Express
c) Expressive
119. The term ... refers to a private or civil wrong, other than breach of contract, resulting
from a breach of a legal duty, for which a remedy may be obtained, usually in the form of
damages (ELT, BLD). An action for such a wrong is called an ‘action in ...’. Of this class
are actions of libel, assault, trespass, etc.
a) ‘arrearage’
b) ‘tort’
c) ‘atonement’
120. The term ... refers to release from the obligations under a contract. It may be by performance,
agreement, breach or frustration (ELT).
a) ‘disclaimer’
b) ‘dismissal’
c) ‘discharge’
121. In employment law, the term ... means the termination of an employee’s contract of
employment by the employer. The employer may do so by giving the employee the required
period of notice, but ... without notice may be justified in certain circumstances
(e.g. for gross misconduct) (DL).
a) ‘disclaimer’
b) ‘discharge’
c) ‘dismissal’
122. The person who makes an offer is called the ... .
a) offeree
b) offeror
c) overseer
123. ... terms are those terms that have been specifically agreed upon by the parties, being
the terms the parties either said or wrote (ELT).
a) Implicit
b) Express
c) Implied
124. At common law, a contract can be set aside if it was entered into under ... . This term
means either actual violence or that the threat of violence was used to make the other
party enter into a contract (ELT).
a) duress
b) undue influence
c) negligence
125. The term ... refers to carelessness which amounts to a culpable breach of a duty. In
other words, the term means either a failure to do something that a reasonable person
would do or doing something a reasonable person would not do in the same circumstances
. ... may be an element in a few crimes, such as careless and inconsiderate driving
(DL).
338
Test Your Knowledge of Legal English
a) ‘negligence’
b) ‘undue influence’
c) ‘duress’
126. Where the events that have occurred are outside the control of either party, the contract
will then be discharged by... (ELT).
a) frustration
b) breach
c) agreement
127. A(n) ... is a term used to describe the relationship between persons carrying on
a business in common with a view to profit (ELT).
a) partnership
b) company
c) association
128. A sole trader is called a ... in the USA.
a) sole proprietorship
b) sole businessman
c) sole legatee
129. In English law, a ... is an association of persons formed for the purposes of an undertaking
or business carried on in the name of the association. It must be registered and is
then legally incorporated (ELT).
a) co-operative
b) partnership
c) company
130. The American legal term ... is the one used in the USA to describe an association of
shareholders, which is a legal entity entirely separate and distinct from those who own
and manage it (ELT).
a) ‘partnership’
b) ‘corporation’
c) ‘co-operative’
131. ... may also be referred to as members of the company or owners of the company.
a) Shareholders
b) Partners
c) Sole traders
132. In England, the ... is an officer appointed by the Secretary of State whose business is
to keep an official record of all incorporated businesses.
a) Legal Guardian
b) Official Receiver
c) Registrar of Companies
133. The ... is appointed by the Department of Trade and Industry. S/he acts as interim receiver
and manager of the estate of the debtor, presides at the first meeting of creditors,
and takes part in the debtor’s public examination (DL). See the Insolvency Act 1986,
s 399–401.
339
Test One
a) Legal Guardian
b) Official Receiver
c) Registrar of Companies
134. Public companies whose shares are dealt with on the Stock Exchange are called ...
companies or quoted companies.
a) named
b) listed
c) disclosed
135. In English law, the ... is / are primarily concerned with the external regulation of the
company. It / they states / state the company’s name, objects clause, registered office, domicile,
the amount of the company’s nominal capital and the number and amount of
shares (ELT). See the Companies Act 1985.
a) articles of association
b) memorandum of association
c) articles of incorporation
136. In English law, the ... deal(s) primarily with the internal administration of the company.
The document includes articles regulating general meetings, the appointment and
powers of directors, the type of shares that can be issued and the class rights attached to
shares (ELT). In the case of a company limited by shares, Table A of the Companies Act
1985 may be taken as the ... .
a) articles of incorporation
b) articles of association
c) memorandum of association
137. In the USA, the rules for the internal running of the corporation are set out in a separate
document, the ..., which does not have to be filed (ELT).
a) articles of incorporation
b) articles of association
c) memorandum of association
138. The term .... refers to the total nominal value of the shares that may be issued by
a company. The amount is fixed in the company’s memorandum (ELT).
a) ‘authorised share capital’
b) ‘reserve capital’
c) ‘share capital’
139. A director is said to be an ... of a company, as is the company secretary (ELT).
a) officer
b) official
c) obligor
140. In England, every company must have a company ... who is responsible for preparation
and keeping of minutes, dealing with share transfers, maintaining a register of members
and debenture holders, a register of directors’ share interests and sending notices of
meetings (ELT).
340
Test Your Knowledge of Legal English
a) secretary
b) clerk
c) registrar
141. A member of a company can appoint a ..., who need not be a member, to vote in
his / her place at a general meeting.
a) procurator
b) proxy
c) procurer
142. Every company must keep ... of the proceedings of its general meeting and directors’
meeting.
a) pleadings
b) seconds
c) minutes
143. The term ... refers to bringing a business organisation to an end. See the Insolvency
Act 1986, ss 201, 205.
a) ‘dispossession’
b) ‘dissolution’
c) ‘reorganisation’
144. In England, the term ... is generally used to describe a company that cannot pay its
debts (ELT).
a) ‘wound up’
b) ‘bankrupt’
c) ‘insolvent’
145. In England, the term ... is generally used for individuals who are not able to pay their
debts (ELT).
a) ‘bankrupt’
b) ‘insolvent’
c) ‘wound up’
146.InEngland,theliquidationofacompanyisachievedbytheprocessknownas....(ELT).
a) insolvency
b) reorganisation
c) winding up
147. A ... is a certificate issued by a public company promising to repay borrowed money
at a fixed rate of interest at a specified time, and to repay the original sum in full after the
specified term. As they specify a fixed rate of interest, they are also referred to fixed interest
securities (ELT).
a) bond
b) pledge
c) stock
148. A ... is a printed document that describes the main features of an enterprise and in
which shares or debentures are offered to the prospective buyers or investors for the first
time. In other words, it is a written description of a securities offering. See the Companies
Act 1985, s 744.
341
Test One
a) prospectus
b) prospect
c) petition
149.Aformal request in writing, addressed to a court, official body (e.g. a city council, an
administrative agency) or a person in a position of authority, signed by a number of persons
or by one person is referred to as a(n) ... . The term may also mean an application for
a legal remedy.
a) appeal
b) motion
c) petition
150. The term ... refers to a written or oral application requesting a court to make a specified
ruling or order in favour of the applicant. In Parliamentary law, it is a proposal made
in a meeting that the meeting / the organisation take a certain action or view (BLD).
a) ‘petition’
b) ‘motion’
c) ‘appeal’
151. In Poland, companies have a(n) ... that advises and supervises the board of directors.
The USA and England do not have a two-tier system of management, although they may
well use advisory committees (ELT).
a) supervisory board
b) advisory board
c) management board
152. ... rights refer to a shareholder’s privilege to purchase newly issued shares before the
shares are offered to the public.
a) Pre-emptive
b) Redemptive
c) Presumptive
153. The board of ... is the governing body of a company, partnership, association, or
other organisation, elected by the shareholders or members to establish policy, elect or
appoint officers and committees, and make other governing decisions (BLD).
a) clerks
b) directors
c) clerkship
154. In many common-law jurisdictions, recent law-school graduates are required to
complete ... as a condition of admission to the bar (BLD).
a) craftsmanship
b) suretyship
c) clerkships
155. A ... is a person who is primarily liable for the payment of another’s debt or the performance
of another’s obligation (BLD).
342
Test Your Knowledge of Legal English
a) surety
b) survivor
c) successor
156. The term ... evidence’ refers to evidence of a fact not actually perceived by a witness
with one of his / her own senses, but proved by him to have been stated by another person.
By Section 1 of the Civil Evidence Act 1995, ... evidence’ is generally admissible, although
subject to particular rules concerning its admission and the weight attached to it
(MWLD).
a) ‘hearsay
b) ‘sayhear
c) ‘overheard
157. A contract for the ... is defined as a contract by which the seller transfers or agrees to
transfer the property in goods (i.e. ownership of goods) to the buyer in exchange for
a money consideration, called the price.
a) passage of goods
b) exchange of goods
c) sale of goods
158. The term ... includes all personal chattels other than things in action and money
(LOIT).
a) ‘royalties’
b) ‘securities’
c) ‘goods’
159. The party who is guilty of failing to perform the obligation imposed on him / her by
a contractual condition is said to have ... the contract (LOIT).
a) repudiated
b) retracted
c) revoked
160. The ... acts a mediator between the assured and the underwriter (LOIT).
a) pawnbroker
b) broker
c) bill broker
161. The term ... refers to a gift of money or real or personal property to an institution
(such as a college, university, library) for its permanent support.
a) ‘endowment’
b) ‘endorsement’
c) ‘encumbrance’
162. The person who mortgages property is known as a ... (BLD).
a) mortgagee
b) mortgagor
c) mortuary
163. A ... is not a vital term of the contract and therefore a breach of ... does not end the
contract, but it gives the buyer the right to sue for damages (GL).
343
Test One
a) warranty
b) condition
c) conjecture
164. The official counting of people to compile social and economic data for the political
subdivision to which the people belong is known as a ... (BLD).
a) census
b) censure
c) caveat
165. A ... (i.e. suggestio falsi) is a false statement of fact (and not a broken promise),
which induces the other party to enter into a contract and who as a result suffers damage.
a) misfeasance
b) misrepresentation
c) misappropriation
166. Combing an impure or cheaper substance with another substance, usually for dishonest
purposes is called ... (BLDAT). It is an offence of strict liability under the Food
Act 1984 to sell any food containing a substance that would endanger health (DL).
a) adulteration
b) forgery
c) adultery
167. The term ... refers to an act of sexual intercourse between a male and a female not
married to each other, when at least one of them is married to someone else and the intercourse
is not by force. It may be evidence of breakdown of marriage (DL).
a) ‘adulteration’
b) ‘infidelity’
c) ‘adultery’
168. The dishonest appropriation by an employee / bailee / trustee (etc.) of any money or
property with which the person has been entrusted is known as ... . Before 1969, there was
a special offence of ...; it is now classified as a form of theft (see the Theft Act 1968).
a) embezzlement
b) pilferage
c) thievery
169. The term ... refers to international crimes committed with the intention of destroying,
wholly or in part, a national, ethnic, racial or religious group. The International Criminal
Court has jurisdiction to try those accused of ... .
a) ‘homicide’
b) ‘genocide’
c) ‘patricide’
170. The ... is appointed by the Queen on the advice of the Prime Minister (GL).
a) Lord Chief Justice
b) Grand Jury
c) Hung Jury
171. A legal document by which a person directs his / her estate to be distributed upon
death is known as a ... (BLD).
344
Test Your Knowledge of Legal English
a) declaration of intent
b) intention
c) will
172. A loan is made on the security of the house and a ... is created. In other words, a ... is
a conveyance of real property or personal property as security for the repayment of the
money borrowed (GL).
a) mortuary
b) mortgage
c) municipality
173. A false and malicious statement expressed in a fixed medium, especially in writing
but also as a picture, sign, or electronic broadcast, and tending to harm another’s reputation
and expose him / her to public hatred, contempt or ridicule, is known as ... .
a) treason
b) slander
c) libel
174. Property that the owner voluntarily surrenders, relinquishes, or disclaims is known
as ... (BLD).
a) abandoned property
b) mislaid property
c) lost property
175. The term ... refers to a right or interest in property owned by someone other than the
owner of the land itself; examples include easements, leases, liens, mortgages, and restrictive
covenants. A(n) ... cannot prevent the owner from transferring marketable title,
but it remains after the property or right is transferred, thus reducing the value of the land.
a) ‘impediment’
b) ‘encumbrance’
c) ‘hindrance’
176. A person to whom property is mortgaged is called a ... .
a) mortgagee
b) mortgagor
c) mortuary
177. Although not available under some sentences, ... is usually granted for good behaviour
on the condition that the prisoner regularly report to a supervising officer for a specified
period (BLD).
a) parole
b) pardon
c) probation
178. A person is guilty of ... if he dishonestly appropriates property belonging to another
with the intention of permanently depriving the other of it (GL).
a) manslaughter
b) theft
c) assault and battery
345
Test One
179. The term ... refers to taking game without permission from private land or from land
on which the killing of game is restricted (DL).
a) ‘poaching’
b) ‘obstructing’
c) ‘pending’
180. A trial period during which a newly hired employee must demonstrate his / her suitability
for the job is known as ... (BLDAT).
a) probation
b) parole
c) pardon
181. A ... is a written statement detailing the preliminary understanding of parties who
plan to enter into a contract or some other agreement. It must be noted that such a ... is not
meant to be binding and does not hinder the parties from bargaining with a third party
(BLD).
a) letter of authority
b) letter of notice
c) letter of intent
182. A financial restructuring of a corporation, especially in the repayment of debts, under
a plan created by a trustee and approved by a court is known as ... (BLD).
a) ‘remedy’
b) ‘reparation’
c) ‘reorganisation’
183. The application of another person’s money or property dishonestly to one’s own use
is called ... (BLD).
a) mitigation
b) miscarriage
c) misappropriation
184. The term ... refers to a person who may be appointed by a bankruptcy court, the U.S.
Trustee or elected by creditors. The ... must collect the bankrupt’s assets, sell them, and
distribute the proceeds among those with valid claims against the bankrupt (DL).
a) ‘trustee in bankruptcy’
b) ‘official receiver’
c) ‘receivership’
185. ... circumstances refer to circumstances that lessen blame or reduce the degree of
civil or criminal responsibility (BLDAT).
a) Mitigating
b) Aggravating
c) Putative
186. A false written or oral statement that damages another’s reputation is known as ...
(BLD). It is divided into libel and slander.
346
Test Your Knowledge of Legal English
a) defamation
b) deterioration
c) defalcation
187. A false and malicious oral statement, expressed in speech, and tending to blacken
another’s reputation or to damage his / her means of livelihood is known as ... .
a) slander
b) libel
c) treason
188. A person who aids or contributes in the commission or concealment of a crime is
known as a(n) ... (BLD). See the Criminal Law Act 1967.
a) accessory
b) contributory
c) principal
189. The term ... refers to a grossly unfair outcome in a judicial proceeding, which disregards
or denies a party’s essential rights, as when a defendant is convicted despite a lack
of evidence on an essential element of the crime (BLD).
a) ‘misrepresentation’
b) ‘miscarriage of justice’
c) ‘defalcation’
190. The term ... refers to the doctrine that a criminal suspect in police custody must be informed
of certain constitutional rights before being interrogated (BLD).
a) ‘notice of lien’
b) ‘memorandum of association’
c) ‘Miranda rule’
191. A building or room where dead bodies are prepared and kept before a funeral is
called a ... .
a) menace
b) nugatory
c) mortuary
192. An offence that is less serious than a felony and is usually punishable by fine, forfeiture
or confinement in a place other than prison is known as ... (BLD).
a) miscarriage
b) misrepresentation
c) misdemeanour
193. Euthanasia, also termed ..., is sometimes regarded by the law as a second-degree
murder, manslaughter, or criminally negligent homicide (BLD).
a) ‘pity killing’
b) ‘mercy killing’
c) ‘merciful killing’
194. When a person dies without making a valid will, s/he is said to die ... .
a) interim
b) intestate
c) next of kin
347
Test One
195. The person/s most closely related to a decedent by blood or affinity may be referred
to as ... (BLD).
a) next of kin
b) next of kinship
c) next of kingship
196. The term ... refers to the formal written charge of a crime, made by a grand jury, and
presented to a court for prosecution against a person accused of having committed a criminal
act, generally a felony.
a) ‘indictment’
b) ‘indiscretion’
c) ‘indorsement’
197. An act that goes against society’s morals is called ... (BLDAT).
a) indiscretion
b) discretion
c) indictment
198. A person is guilty of ... if s/he steals, and immediately before or at the time of doing
so, and in order to do so, s/he uses force on any person or puts or tries to put any person in
fear of then and there subject to force (MIślS).
a) robbery
b) assault
c) battery
199. ... consists of a male having sexual intercourse with a female without her consent
(MIślS).
a) Rape
b) Abduction
c) Assault
200. Unemployment resulting from a shift in the demand for a particular product or service
is known as ... unemployment (BLD).
a) reorganisation
b) structural
c) subsidiary
201. A ... is a person to whom a promise is made (LE).
a) promisee
b) promisor
c) contractor
202. A ... is a person making a promise (LE).
a) contractor
b) promisee
c) promisor
203. A(n) ... is ‘an expression of willingness to contract on certain terms made with the
intention that it shall be binding as soon as it is accepted by the person to whom it is addressed’
(LE).
348
Test Your Knowledge of Legal English
a) offer
b) contract
c) agreement
204. A failure to fulfil contractual obligation is called a ... (LE).
a) breach of promise
b) breach of contract
c) breach of confidence
205. The violation of one’s word or undertaking, especially a promise to marry is called
a ... (BLD).
a) breach of promise
b) breach of contract
c) breach of confidence
206. Personal property that is visible, tangible and movable is termed ... (BLDAT).
a) chattel
b) real estate
c) estate in abeyance
207. The act or process of legally dispossessing a tenant of land or rental property is referred
to as ...
a) expulsion
b) execution
c) eviction
208. ... evidence is evidence from another source that strengthens or confirms the testimony
of a prior witness.
a) Contributory
b) Corporeal
c) Corroborating
209. In England, the term ... refers to a document by which a solicitor instructs a barrister
to appear as an advocate in court. A ... usually comprises a backsheet, typed on a large
brief-size paper giving the title of the case and including the solicitor’s instructions,
which is wrapped around other papers relevant to the case (DL).
a) ‘brief’
b) ‘record’
c) ‘recording’
210. The invalidity of a marriage due to some defect existing at the time the marriage was
celebrated (or, sometimes, arising afterwards) is termed ... of marriage. The main grounds
for ... are: close relationship, lack of age, lack of consent, and nonconsummation (DL).
See the Matrimonial Causes Act 1973, ss 11 and 12 which respectively set out the
grounds on which a marriage is either void, or voidable.
a) nullity
b) discontinuance
c) suspension
349
Test One
211. The term ... refers to the termination of a lawsuit. In other words, it is a voluntary dismissal
or nonsuit. It must be remembered that a notice of ... may be served by a plaintiff or
by a defendant in respect of a counterclaim. See the Rules of Civil Procedure 1998, Part
38.
a) ‘abandonment’
b) ‘discontinuance’
c) ‘nullity’
212.Amotion to ... an indictment is a motion that asks the court to suppress an indictment
that is defective. Similarly, one may ... a subpoena. The verb ... may also refer to the invalidation
of a conviction made in an inferior court or to setting aside a decision subject to
judicial review.
a) quash
b) discontinue
c) nullify
213. When a judge ... a judgment or order of a court, s/he vacates, annuls or voids it.
a) sets aside
b) sets forth
c) sets off
214. The term ... refers to the repeal or annulment of a law by formal or authoritative action.
a) ‘abrogation’
b) ‘discontinuance’
c) ‘setting aside’
215. The total or partial revocation of a statute by another statute passed subsequently is
known as ... . The term is usually associated with some action of government and refers to
abrogation of an existing law by legislative act.
a) amendment
b) repeal
c) discontinuance
216. The term ... refers to a formal correction, revision or addition which is proposed or
made to a statute, constitution, pleading, order, or other instrument. The change can be
made by addition, deletion, or correction. Thus we may have ... by adding / inserting, by
striking out, or by substituting.
a) ‘amendment’
b) ‘repeal’
c) ‘discontinuance’
217. The ... of precedent is the nullification of a prior decision. It occurs when the same
court, or a higher court in a later case, establishes a different rule on the same point of law
involved in the earlier case. In other words, ... means overturning or setting aside of a precedent
by deciding that it should no longer be controlling law (BLD).
a) overruling
b) quashing
c) abrogation
350
Test Your Knowledge of Legal English
218. When a decision is overruled (on appeal), it is said to be ... . The term ... is used in appellate
court opinions to indicate that the court has reached the opposite judgment to that
of the trial court.
a) ‘amended’
b) ‘repealed’
c) ‘reversed’
219. The term ... refers to an examination by judges of a higher court. It covers two situations:
that where a higher court examines a case first dealt with by an inferior court or tribunal
or where the decisions made by a public body affect the rights of individuals (ELT).
a) ‘judicial review’
b) ‘jurisdiction’
c) ‘judicature’
220. ... offences refer to lesser crimes, such as motoring offences, which can be tried by
the magistrates themselves without a jury (LTE).
a) Indictable
b) Summary
c) Bailable
Test II. Link the words in the left-hand column with their translations on the right.
1. artificial person a) kurator procesowy nieletniego
2. capacity to act in court proceedings b) niepełnoletniość
3. certifiable c) niepoczytalny, chory umysłowo
4. guardian ad litem d) osoba fizyczna
5. incapacitation e) osoba prawna
6. injured person f) poszkodowany
7. legal capacity g) ubezwłasnowolnienie
8. minority h) władza rodzicielska
9. natural person i) zdolność prawna
10. parental authority j) zdolność procesowa
Test III. Use the words in the box to complete the sentences.
residence permit, Attestation, Child abandonment, pledge, Power of attorney, guardian,
legal status, Usufruct, affidavit, Attorney, place of residence, tenancy, tangible property,
Deed, expert, constitution, payroll, breach, Bylaw, Nuisance, mandator, Collective
agreements, promoter, purchaser, auditor, satisfactory quality, royalty, cease and desist
order, business name, confidence
1) The ............... has the charge or custody of both the property and the person of one who
is unable to manage their own affairs, such as a minor or mentally-disabled person.
2) The ............... of a natural person is that place where that person stays with the intention
of remaining permanently (PCC).
3) The violation of one’s word or undertaking, especially a promise to marry is referred to
as ............... of promise (BLD).
351
Test Three
4) The ............... of a human person starts at birth and ends at death.
5) Electric current, gas, heat, refrigeration, and the like are considered ............... .
6) ............... refers to the right to use another person’s property and to benefit therefrom
without diminishing value (EPBG).
7) ............... is a rule or regulation adopted by a group or organisation for its internal governance
and external dealings.
8) The disclosure of confidential information is known as a breach of ............... (DL).
9) ............... is a legal document which has been signed, sealed and delivered by the person
making it.
10) ............... is the subscription by a person of his / her name to a deed, will, or other document
executed by another, for the purpose of testifying to its genuineness.
11) ............... is a condition, activity, or situation (such as a loud noise) that interferes with
the use or enjoyment of property (BLD).
12) A/an ............... is a document declared or sworn under oath by the signatory before
a solicitor or notary (EPBG).
13) A person who delegates the performance of a mandate to another is known as a(n)
............... (BLD).
14) A(n) ............... witness is a witness qualified by knowledge, skill, experience, training,
or education to provide a scientific, technical, or other specialised opinion about the
evidence or a fact issue (BLD).
15) ............... is a document which authorises one person to act and do certain things on
behalf of, and in the name of, another person (EPBG).
16) ............... is a lawyer or a legal adviser; a person appointed under the provisions of
a power of attorney to act as a representative of the appointor (EPBG).
17) ............... refers, under English law, strictly to the deposit of goods or securities for repayment
of a loan.
18) A(n) ............... is a set of rules which define the relationship between the various organs
of government and between the government and citizens of a country (ELAL).
19) The term ............... refers to a list of employees to be paid and the amount due to each
of them (BLD).
20) ............... take the form of an agreement between trade unions and an employer.
21) The creation of a new company needs a(n) ............... (ELT).
22) A(n) ............... is an accountant whose duty it is to investigate and report upon company’s
annual accounts in order to find out whether they give a true representation of the
company’s financial position (ELT).
352
Test Your Knowledge of Legal English
23) A(n) ............... is a person who acquires real or personal estate for money or other
valuable consideration.
24) A(n) ............... gives a person the legal right to live a country other than the country of
which s/he is a citizen (ELT).
25) Where the seller sells goods in the course of a business, there is an implied term that
the goods supplied under the contract are of ............... (LOIT).
26) An author might receive, in exchange for the copyright on his/her book a ............... of
10 percent of the net revenues realised from the sale of the book (BLDAT).
27) The term ............... refers to an order by an administrative agency or court prohibiting
a person from continuing a particular course of conduct.
28) ............... is grounds for termination of parental rights.
29) The name, other than its own, under which a sole trader, partnership, or a company
carries on business is termed ............... (DL).
30) The term ............... is used for the arrangement in which the owner (the landlord) allows
another person (the tenant) to take possession of the land for an agreed period, usually
in return for rent (DL).
Test IV. Fill in the gaps
1. This power of a_ _ _ _ _ _ _ is made on May 10, 2005 and gives full authority to John
Smith to represent our company / partnership during all lawsuits on the territory of the
United Kingdom.
2. His will was n_ _ _ _ _ _ _ because he never executed it.
3. The attorney-in-fact is not _ _ t_ _ _ _ _ _ _ to grant further powers of attorney.
4. This power of attorney may be _ _ vok _ _ at any time.
5. The power of attorney shall rem_ _ _ in _ff_ _ _ unless cancelled by me.
6. A guardian has the _har_ _ or cus_ _ _ _ of both the property and the person of one
who is unable to manage their own affairs, such as a minor or mentally-disabled person.
7. The age of majority is _tt_ _ _ _ _ on the first moment of the eighteenth birthday.
8. I hereby appoint John Smith as my true and _aw_ _ _ attorney-in-fact for me and in
my name to act in my _ap_ _ _ _y to do any and all of the following:
9. Real _r_p_ _ _ _ is the English synonym for real estate.
10. _ _ _ _rs_ _p refers to the legal right to posses and control property.
11. I _pp_ _ _ _ Helen Smith to be my attorney in accordance with section 10 of the
Powers of Attorney Act 1971.
12. We are pleased to q_ _ _ _ the following prices... .
353
Test Four
13. We have pleasure in _ _ b_ _ t_ i _ _ our quotation as follows:
14. The _ _ _ t_t_ _n is on an FOB basis.
15. This offer is _u_ _e_ _ to the goods being unsold on receipt of your reply.
16. We hope you find our offer _ _m _ _t _ _ _ _e and we are awaiting your reply.
17. This offer is _a _ _ _ for the period of ... .
18. I declare that under this testament I _ i _ i _ _ _ _ _ _, i.e. deprive my sons/daughters
XXX and YYY of the right to legitim for the following reasons:
19. All general meetings other than annual general meetings shall be called _x_ _ _ _ _ _ _
_ _ _ _ general meetings.
20. I_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ is the process by which a company comes into existence, gaining
legal rights and obligations.
TestV. Link the words in the left-hand column with their translations on the right.
ROSZCZENIE CLAIM
1) oddalić roszczenie a) to withdraw a claim
2) podtrzymać roszczenie b) to acknowledge / to recognise a claim
3) rezygnować z, odstępować
od roszczenia
c) to investigate a claim
4) rozpatrzyć roszczenie d) to nullify a claim
5) unieważnić roszczenie e) to put forward a claim
6) uznać roszczenie f) to settle / to meet / to pay a claim
7) wycofać roszczenie g) to uphold a claim
8) wystąpić z roszczeniem h) to waive / to renounce a claim
9) zaspokoić roszczenie i) to dismiss a claim
ośWIADCZENIE STATEMENT
1) cytować / przytaczać oświadczenie a) to acknowledge a statement
2) otrzymać oświadczenie b) to amend a statement
3) kwestionować prawdziwość
oświadczenia
c) to await / to expect a statement
4) oczekiwać oświadczenia d) to bear out / to corroborate a statement
5) cofać / odwoływać oświadczenie e) to contest a statement
6) odczytać oświadczenie f) to give / to volunteer a statement
7) opublikować oświadczenie g) to lodge / to submit a statement
8) podpisać oświadczenie h) to prepare a statement
9) potwierdzać oświadczenie i) to publish a statement
10) powtarzać oświadczenie j) to quote a statement
11) przedłożyć oświadczenie k) to read out a statement
12) przedstawić oświadczenie l) to receive a statement
354
Test Your Knowledge of Legal English
13) korygować oświadczenie m) to repeat a statement
14) przygotować oświadczenie n) to retract / to withdraw a statement
15) przyjmować / uznawać oświadczenie o) to sign a statement
16) przyjmować z zadowoleniem
oświadczenie
p) to welcome a statement
SPRAWOZDANIE REPORT / STATEMENT
1) analizować sprawozdanie a) to shelve a report
2) badać sprawozdanie b) to suppress a report
3) cytować sprawozdanie c) to work on a report
4) napisać sprawozdanie d) to adopt a report
5) odkładać ad acta / do szuflady e) to alter a report
6) odrzucić sprawozdanie f) to amend a report
7) opracować sprawozdanie g) to analyse a report
8) opublikować sprawozdanie h) to cite / to quote a report
9) otrzymać sprawozdanie i) to compile a report
10) poprawiać sprawozdanie j) to confirm a report
11) potwierdzać sprawozdanie k) to draft / to draw up / to write
a statement / report, to make a report
12) powitać z zadowoleniem
sprawozdanie
l) to issue a report
13) pracować nad sprawozdaniem m) to pass on a report
14) przedstawić sprawozdanie n) to present a report
15) przekazać / podać dalej sprawozdanie o) to publish a report
16) przesłać sprawozdanie p) to receive a report / statement
17) przyjąć / zatwierdzić sprawozdanie q) to refute a statement, to reject
a report
18) sporządzać sprawozdanie r) to send in a report
19) ukryć / zataić sprawozdanie s) to examine / to study a report
20) wydać sprawozdanie t) to welcome a report
21) zmieniać sprawozdanie u) to write a report
ZAWIADOMIENIE NOTIFICATION / NOTICE
1) oczekiwać zawiadomienia a) to expect / to await notification
2) otrzymać zawiadomienie b) to issue a notice
3) przesłać zawiadomienie c) to notify, to give notification, to send
a notification
4) wydać zawiadomienie d) to post a notice
5) wysłać zawiadomienie e) to receive notification
355
Test Five
DOKUMENT DOCUMENT
1) antydatować dokument a) to accept a document
2) badać dokumenty b) to check / to scrutinise / to look up
a document
3) być w posiadaniu dokumentu c) to consider a document
4) datować dokument d) to forge / to falsify a document
5) dostarczać dokument e) to release / to issue documents
6) fabrykować / fałszować
dokumenty
f) to annotate a document
7) interpretować dokument g) to attach / to enclose a document
8) kontrolować / sprawdzać
dokument
h) to authenticate / to legalise
a document
9) kopiować / powielać dokument i) to backdate a document
10) odtwarzać / rekonstruować
dokument
j) to be in possession of a document
11) opatrywać dokument
adnotacjami / przypisami
k) to circulate / to send out documents
12) otrzymywać dokumenty l) to complete documents
13) podpisywać dokument m) to conceal / to suppress a document
14) podrobić dokument n) to copy a document
15) podstemplować dokument o) to date a document
16) posiadać dokument p) to draw up / to draft a document
17) poświadczyć dokument q) to examine a document
18) przedłożyć dokument r) to extract a document
19) przejrzeć / wertować dokumenty
(pobieżnie)
s) to falsify documents
20) przejrzeć dokumenty (omówić) t) to file a document
21) przekazać dokumenty u) to forge a document
22) przygotować dokument v) to glance through / to read through
the document
23) przyjmować dokument w) to go over the documents
24) publikować dokument x) to inspect a document
25) rozpatrywać dokument y) to interpret a document
26) rozprowadzać dokumenty z) to legalise a document
27) sfingować dokument aa) to mislay documents
28) składać dokument bb) to pass over the documents
29) sporządzać wyciąg / wypis
z dokumentów
cc) to peruse a document
30) sporządzić dokument dd) to piece together a document
31) sprawdzić dokument ee) to possess a document
32) sprokurować dokument ff) to prepare a document
33) studiować / czytać uważnie
dokument
gg) to procure a document
34) ukryć dokument hh) to produce / to draw up a document
356
Test Your Knowledge of Legal English
35) uwierzytelniać dokument ii) to publish a document
36) uzupełnić dokumenty jj) to question a document
37) wycofać dokument kk) to receive documents
38) wydawać dokumenty ll) to save a document
39) wystawić dokument mm)to sign a document
40) zachować dokument nn) to stamp a document
41) zakwestionować dokument oo) to submit a document
42) załączyć dokument pp) to supply a document
43) zapodziać / zawieruszyć
dokumenty
qq) to vet documents
44) zweryfikować dokumenty rr) to withdraw a document
PISMO LETTER / NOTE / DOCUMENT
1) doręczyć komuś pismo a) to post / to mail a letter
2) podyktować pismo b) to forward a letter to someone
3) wysłać pismo c) to draft / to write a letter
4) wystosować do kogoś pismo d) to dictate a letter
5) zredagować pismo e) to deliver a letter to someone, to serve
a letter on someone
świADECTWO CERTIFICATE
1) dostać świadectwo a) to ask for a certificate
2) odebrać świadectwo b) to award a certificate
1) otrzymać świadectwo c) to collect a certificate
2) podpisać świadectwo d) to forge / to fabricate a certificate
3) podstemplować świadectwo e) to get a certificate
4) posiadać świadectwo f) to hand someone a certificate
5) prosić o świadectwo g) to issue / to give / to grant a certificate
6) przyznawać świadectwo h) to obtain / to achieve a certificate
7) sfałszować świadectwo i) to possess a certificate
8) uzyskać świadectwo j) to receive a certificate
9) wręczyć komuś świadectwo k) to sign a certificate
10) wydać świadectwo l) to stamp a certificate
11) zdobyć świadectwo m) to submit / to lodge a certificate
12) złożyć / składać świadectwo n) to win / to achieve a certificate
ODPIS COPY / TRANSCRIPT
1) dołączać odpis a) to accept a copy
2) dostarczyć odpis b) to append / to attach / to enclose
a copy
3) otrzymać / uzyskać odpis c) to certify / to authenticate a copy,
to authenticate a transcript
357
Test Five
4) podpisać odpis d) to forward a copy
5) przedłożyć odpis e) to issue / to release a copy
6) przesłać odpis f) to keep / to retain a copy
7) przyjąć odpis g) to make / to run off a copy, to make
a transcript
8) sporządzić odpis h) to make a copy / transcript
9) sprawdzić odpis i) to obtain a copy, to receive a copy
/ a transcript
10) uwierzytelnić odpis j) to print a transcript / copy
11) wydać odpis k) to review a transcript
12) wydrukować odpis l) to send a copy (to someone)
13) wysłać (komuś) odpis m) to sign a copy
14) zatrzymywać sobie odpis n) to submit / to lodge / to file a copy
15) złożyć / składać odpis o) to submit / to lodge a copy
16) zrobić odpis p) to supply a transcript / a copy
UMOWA CONTRACT / AGREEMENT / DEAL
1) anulować umowę a) to abide by an agreement
2) być związanym umową b) to adhere to an agreement
3) dobić umowy z kimś c) to be bound by an agreement
4) dotrzymywać umowy d) to bungle a contract
5) honorować umowę e) to by-pass / to circumvent
an agreement
6) naruszyć umowę f) to cancel / to rescind a contract
7) negocjować umowę g) to cancel a contract
8) nie dotrzymać umowy h) to carry out / to perform / to fulfil
/ to execute a contract
9) obchodzić umowę i) to conclude a contract
10) odnowić umowę j) to conclude a contract, to enter into
a contract
11) parafować umowę k) to draw up / to write a contract
12) podpisać umowę l) to extend a contract / an agreement
13) podrzeć umowę m) to fail to perform a contract,
to renege on an agreement,
to go back on an agreement
14) postępować zgodnie z umową
/ przestrzegać umowy
n) to honour a contract
15) prolongować / przedłużać umowę o) to initial a contract
16) przyklepać umowę p) to negotiate a contract
17) realizować umowę q) to perform / to implement a contract
18) renegocjować umowę r) to renegotiate a contract
19) rozwiązać umowę s) to renew a contract
20) sfinalizować umowę t) to seal a deal with a handshake
358
Test Your Knowledge of Legal English
21) sknocić umowę u) to sign a contract
22) spisać / sporządzić umowę v) to strike a deal with someone
23) unieważniać umowę w) to tear up a contract
24) wykonywać umowę x) to terminate a contract
25) zawrzeć / zawierać umowę y) to violate / to break / to be
in breach of a contract
26) zdobyć umowę z) to win / to get a contract
TRAKTAT TREATY
1) krytykować traktat a) to abrogate a treaty
2) naruszać postanowienia traktatu b) to accept a treaty
3) odrzucić traktat c) to approve a treaty
4) podpisać traktat d) to become a party to / to enter into
a treaty
5) potępiać traktat e) to conclude / to enter into / to make
a treaty
6) przygotować traktat f) to condemn a treaty
7) przyjąć traktat g) to criticise a treaty
8) przystąpić do traktatu h) to draw up a treaty
9) ratyfikować traktat i) to enforce a treaty
10) sporządzić traktat j) to oppose a treaty
11) sprzeciwiać się traktatowi k) to prepare a treaty
12) uchylać / unieważniać traktat l) to ratify a treaty
13) wprowadzać traktat w życie m) to reject / to repudiate a treaty
14) zatwierdzić traktat n) to sign a treaty
15) zawrzeć traktat o) to violate / to break / to breach a treaty
WYNAGRODZENIE REMUNERATION / PAY / FEE
1) być uprawnionym
do wynagrodzenia
a) to accept remuneration
2) domagać się wynagrodzenia b) to be entitled to remuneration / payment
3) obliczyć wysokość wynagrodzenia
c) to collect payment, to earn / to receive remuneration
4) obniżać wynagrodzenie d) to compute remuneration
5) określić wysokość czyjegoś wynagrodzenia
e) to constitute remuneration / a payment
6) otrzymać wynagrodzenie f) to defer payment
7) pobierać wynagrodzenie g) to determine one’s remuneration
8) podwyższać wynagrodzenie h) to disclose the remuneration
9) przyjąć / zaakceptować wynagrodzenie
i) to fix the remuneration / payment
10) stanowić wynagrodzenie j) to increase remuneration / payment
359
Test Five
11) ujawniać wysokość wynagrodzenia
k) to maximise remuneration
12) ustalić wysokość wynagrodzenia l) to pay / to provide remuneration
13) wstrzymać wypłatę wynagrodzenia
m) to receive / to obtain remuneration
14) wymagać równego wynagrodzenia
n) to reduce remuneration
15) wypłacić wynagrodzenie o) to require equal remuneration
16) zatrzymać wynagrodzenie p) to retain payment
17) zwiększać maksymalnie wynagrodzenie q) to seek remuneration
360
Test Your Knowledge of Legal English
Key and Translation
Test I. Choose the word or phrase which best completes each sentence.
1. b – statute – ustawowy
2. c – first instance – pierwszej instancji
3. a – judiciary – sądownictwo, władza sądownicza
4. a – jurat – jurat, nota podająca szczegóły złożonej przysięgi
5. a – judicature – wymiar sprawiedliwości
6. b – jurisdiction – 1. kompetencje 2. jurysdykcja, wymiar sprawiedliwości 3. władza sądownicza, sądownictwo 4. (sądu) właściwość
7. a – jurisprudence – 1. prawo, system prawny 2. prawoznawstwo
8. c – jurist – 1. prawnik, jurysta, znawca prawa 2. student prawa, absolwent prawa 3. sędzia
9. b – juristic person – osoba prawna
10. b – lawful – ustawowy, legalny, prawowity
11. a – sentence – wyrok w sprawie karnej, kara
12. a – conviction – skazanie, zasądzenie, uznanie winnym, wyrok skazujący
13. c – adjudication – orzeczenie, wyrok, rozstrzygnięcie, decyzja
14. b – verdict – werdykt, wyrok ławy przysięgłych
15. a – ruling – orzeczenie, decyzja sądu, postanowienie organu administracyjnego
16. b – adjournment - odroczenie, zawieszenie (posiedzenia), przerwa (w obradach)
17. b – civil – cywilny
18. b – ‘act of God’ – siła wyższa, wypadek losowy (klęska żywiołowa)
19. a – ‘force majeure’ – siła wyższa (klęski żywiołowe, jak i strajki, zamieszki)
20. a – guardian – opiekun prawny
21. a – curator – kurator
22. b – ‘patron’ – patron, opiekun, mecenas, protektor
23. a – minor – niepełnoletni
24. b – age of majority – pełnoletniość
25. a – age of consent – wiek uprawniający do zawarcia małżeństwa lub odbycia
stosunku płciowego
26. b – natural person – osoba fizyczna
27. b – (legal) personality – osobowość prawna
28. a – personalty (personal property) – ruchomość, własność osobista
29. c – adult – dorosły
30. a – unincorporated association – jednostka bez osobowości prawnej
31. c – ward – podopieczny
32. a – legal entity – osoba prawna
361
33. a – incapacitated person – ubezwłasnowolniony
34. a – usufruct – użytkowanie
35. a – deed – akt notarialny
36. b – usucaption (Roman law) – zasiedzenie
37. a – domicile – domicyl
38. c – earnest money – zadatek
39. a – legacy – zapis
40. a – obliteration – 1. zatarcie, zacieranie, zamazywanie 2. skreślenie, skasowanie
41. c – servitude – służebność
42. c – personal property – ruchomość, własność osobista
43. a – title – tytuł prawny
44. b – community property – wspólność majątkowa
45. b – pimp – stręczyciel
46. a – swearing-in – zaprzysiężenie
47. a – manslaughter – zabójstwo zwykłe (bez premedytacji)
48. a – turnkey contract – kontrakt na budowę pod klucz
49. c – corporeal hereditaments – prawa dziedziczne materialne
50. a – separate property – majątek odrębny
51. b – barrister – adwokat uprawniony do występowania przed sądem wyższej instancji (UK), prawnik
52. b – bastard – dziecko nieślubne, bękart
53. a – absolute majority – bezwzględna większość
54. a – simple majority – zwykła większość
55. b – creditor – wierzyciel
56. a – debtor – dłużnik
57. a – absconding debtor – ukrywający się dłużnik
58. a – abstract – wyciąg, wypis
59. b – manumission – wyzwolenie (niewolnika)
60. b – abettor – podżegacz, poplecznik
61. c – paternity – ojcostwo
62. a – putative father – domniemany ojciec
63. c – pawnbroker – właściciel lombardu
64. a – mace – laska marszałkowska
65. a – zoning – rejonizacja
66. b – inciter – podżegacz
67. b – accomplice - współsprawca, współwinny, wspólnik (w przestępstwie)
68. a – alimony – alimenty
69. a – arraignment – przedstawienie aktu oskarżenia w sądzie
70. a – injunction – 1. nakaz sądowy 2. zakaz sądowy 3. upomnienie
71. c – legal aid – pomoc prawna z urzędu (udzielana osobom ubogim, których nie
stać na adwokata)
72. a – asylum – azyl
73. c – plea – odpowiedź pozwanego na oskarżenie, w której oświadcza, czy
przyznaje się do winy
74. b – assessment – 1. ocena, oszacowanie 2. opodatkowanie
75. a - bailable offence – przestępstwo dopuszczające zwolnienie z aresztu za kaucją
362
Key and Translation
76. b – fruits – pożytki
77. b – promoter – założyciel
78. b – particular lien – zastaw szczególny (prawo zastawu mienia dłużnika)
79. c – acquittance – pokwitowanie, poświadczenie, potwierdzenie spłaty
80. a – mechanic’s lien – zastaw okupacyjny (USA) (prawo zastawu majątku zakładu na zabezpieczenie płac pracowników)
81. a – amotion – usunięcie (np. ze stanowiska), eksmisja, wywłaszczenie
82. a – books of authority – rozprawy prawne napisane przez słynnych jurystów
83. b – annuity – dożywocie
84. b – offeree – adresat oferty
85. a – battery – naruszenie nietykalności cielesnej, pobicie
86. a – punitive damages – odszkodowanie retorsyjne
87. c – business day – dzień roboczy
88. a – nominal damages – symboliczne odszkodowanie
89. a – legitim – zachowek
90. c – ‘circumstantial evidence’ – poszlaki
91. c – ‘fabricated evidence’ – sfabrykowany materiał dowodowy
92. b – ‘obstructing justice’ – matactwo, przeszkadzanie wymiarowi sprawiedliwości
93. a – intimidation – zastraszenie
94. b – justice of the peace – sędzia pokoju
95. a – ‘allegation’ – zarzut
96. a – pledge – zastaw
97. a – revocation – odwołanie
98. a – litigant – strona procesu
99. c – damages – odszkodowanie
100. b – defendant – oskarżony
101. c – tortfeasor – osoba popełniająca delikt, oskarżony (o popełnienie deliktu)
102. b – contempt (of court) – obraza sądu (zobacz The Contempt of Court Act 1981)
103. c – perjury – krzywoprzysięstwo (zobacz The Perjury Act 1911)
104. c – attorney-in-fact – pełnomocnik
105. c – solicitor – 1. adwokat występujący w niższych sądach (UK) 2. radca prawny (instytucji publicznej w USA) 3. notariusz (UK)
106. a – chambers – kancelaria adwokacka
107. a – counsel – 1. adwokat reprezentujący stronę w sądzie 2. adwokat, radca prawny, zespół adwokatów
108. a – attorney-at-law – prawnik, adwokat (USA)
109. a – ‘subpoena’ – nakaz stawiennictwa się w sądzie, wezwanie do sądu
110. c – plaintiff – powód, powódka, strona powodowa
111. b – respondent – pozwany w odwołaniu
112. c – appellant – osoba odwołująca się, wnosząca odwołanie, apelant
113. a – acknowledgement of service – potwierdzenie odbioru
114. b – claim form – pozew (formularz)
115. c – strip search – rewizja / kontrola osobista
116. a – settlement – ugoda, układ
117. a – composition – ugoda
363
Test One
118. a – implied (terms) – dorozumiany, domniemany
119. b – ‘tort’ – delikt
120. c – ‘discharge’ – zwolnienie z obowiązków
121. c – dismissal – zwolenienie (np. z pracy przez pracodawcę)
122. b – offeror – oferent
123. b – express (terms) – wyraźny, jednoznacznie określony
124. a – duress – przymus
125. a – negligence – niedbalstwo, zaniedbanie, brak staranności
126. a – frustration – bezskuteczność, niemożność, daremność, niecelowość
127. a – partnership – spółka (osobowa)
128. a – sole proprietorship – kupiec indywidualny, przedsiębiorca samodzielny (USA)
129. c – company – spółka (kapitałowa)
130. b – corporation – spółka (kapitałowa) w USA
131. a – shareholders – udziałowcy
132. c – Registrar of Companies – kierownik brytyjskiego urzędu rejestrowego spółek
133. b – Official Receiver – syndyk masy upadłości (UK)
134. b – listed (companies) – spółki notowane na giełdzie papierów wartościowych
135. b – memorandum of association – statut spółki (UK), druga część aktu założycielskiego spółki (UK)
136. b – articles of association – pierwsza część aktu założycielskiego spółki (UK)
137. a – articles of incorporation – akt założycielski spółki, umowa spółki (USA)
138. a – ‘authorised share capital’ – kapitał statutowy
139. a – officer – członek zarządu spółki, jeden z dyrektorów w spółce (UK)
140. a – secretary – sekretarz (w spółkach angielskich)
141. b – proxy – pełnomocnik do głosowania
142. c – minutes – protokół
143. b – ‘dissolution’ – rozwiązanie
144. b – insolvent – niewypłacalny
145. a – bankrupt – upadły
146. c – winding up – rozwiązanie
147. a – bond – obligacja
148. a – prospectus – prospekt emisyjny
149. c – petition – 1. podanie, petycja 2. wniosek, pozew, skarga
150. b – motion – wniosek, podanie
151. a – supervisory board – rada nadzorcza
152. a – pre-emptive (rights) – prawo pierwokupu
153. b – (board of) directors – rada dyrektorów (w USA i Anglii), zarząd (w Polsce)
154. c – clerkships – staż praktyki adwokackiej
155. a – surety – poręczyciel
156. a – hearsay (evidence) – dowód ze słyszenia (nie z pierwszego źródła)
157. c – sale of goods – sprzedaż towarów (zobacz Sale of Goods Act 1979)
158. c – goods – towary
159. a – repudiated – odmawiać wypełnienia porozumienia / umowy
160. b – broker – broker, pośrednik
161. a – endowment – 1. zapis, darowizna 2. dotacja, subwencja, wkład
364
Key and Translation
162. b – mortgagor – dłużnik hipoteczny
163. a – warranty – zastrzeżenie (w umowie)
164. a – census – spis ludności
165. b – misrepresentation – fałszywe przedstawienie, przeinaczenie, wprowadzenie w błąd
166. a – adulteration - fałszowanie, podrabianie, pogarszanie jakości (żywności,lekarstw)
167. c – adultery – cudzołóstwo
168. a – embezzlement – sprzeniewierzenie, defraudacja, przywłaszczenie,
malwersacja
169. b – genocide – ludobójstwo
170. a – Lord Chief Justice – Lord Naczelny Sędzia (przewodniczący £awy
Królewskiej, członek Sądu Apelacyjnego)
171. c – will – testament
172. b – mortgage – hipoteka
173. c – libel – paszkwil, zniesławienie pisemne, oszczerstwo, potwarz
174. b – encumbrance – 1. obciążenie, ciężar 2. hipoteka 3. zastaw 4. wada prawna
175. a – abandoned property – porzucone mienie, porzucona własność
176. a – mortgagee – wierzyciel hipoteczny
177. a – parole – zwolnienie warunkowe
178. b – theft – kradzież
179. a – poaching – kłusownictwo
180. a – probation – okres próbny
181. c – letter of intent – list intencyjny
182. c – reorganisation – naprawa, sanacja
183. c – misappropriation – sprzeniewierzenie, przywłaszczenie, defraudacja
184. a – trustee in bankruptcy – syndyk masy upadłości
185. a – mitigating (circumstances) – okoliczności łagodzące
186. a – defamation – zniesławienie, potwarz, oszczerstwo
187. a – slander – oszczerstwo, pomówienie, zniesławienie, obmowa, szkalowanie,
potwarz
188. a – accessory – współwinny, poplecznik
189. b – ‘miscarriage of justice’ – omyłka sądu, pomyłka sądowa, niesprawiedliwy
wyrok
190. c – ‘Miranda rule’ – prawo do odmowy zeznań przez podejrzanego (który został zatrzymany) zgodnie z 5. i 14. poprawką do konstytucji USA
191. c – mortuary – 1. dom pogrzebowy (USA) 2. kostnica (UK)
192. c – misdemeanour – wykroczenie, występek
193. b – mercy killing – eutanazja
194. b – intestate – bez pozostawienia testamentu
195. a – next of kin – najbliższy krewny
196. a – indictment – oskarżenie publiczne
197. a – indiscretion – wybryk, występek, naruszenie moralności społecznej
198. a – robbery – napad rabunkowy, rabunek, rozbój
199. a – rape – gwałt
200. b – structural (unemployment) – strukturalne (bezrobocie)
365
Test One
201. a – promisee – 1. osoba otrzymująca obietnicę / przyrzeczenie 2. wierzyciel
202. c – promisor – obiecujący, promitent
203. a – offer – oferta
204. b – breach of contract – niedotrzymanie umowy
205. a – breach of promise – złamanie obietnicy
206. a – chattel – ruchomość
207. c – eviction – eksmisja
208. c – corroborating (evidence) – dowód potwierdzający
209. a – brief - powierzenie sprawy, streszczenie sprawy
210. a – nullity (of marriage) – nieważność małżeństwa
211. b – discontinuance – umorzenie, wstrzymanie postępowania na wniosek powoda
212. a – quash – 1. anulować, unieważnić 2. zarządzać zatarcie (skazania)
213. a – sets aside – uchylać, odrzucać
214. a – abrogation – odwołanie, zniesienie, unieważnienie, uchylenie, abrogacja prawa, aktu prawnego, traktatu
215. b – repeal – zniesienie, uchylenie, unieważnienie (ustawy, przepisu)
216. a – amendment - 1. zmiana, poprawka, poprawianie, modyfikacja 2. nowelizacja, nowela
217. a – overruling – uchylenie orzeczenia niższej lub tej samej rangi
218. c – ‘reversed’ – uchylony, zmieniony na przeciwny (o wyroku, decyzji)
219. a – judicial review – rewizja, ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ wyższej instancji
220. a – summary (offence) – występek
Test II. Link the words in the left-hand column with their translations on the right.
1. artificial person e) osoba prawna
2. capacity to act in court proceedings j) zdolność procesowa
3. certifiable c) niepoczytalny, chory umysłowo
4. guardian ad litem a) kurator procesowy nieletniego
5. incapacitation g) ubezwłasnowolnienie
6. injured person f) poszkodowany
7. legal capacity i) zdolność prawna
8. minority b) niepełnoletniość
9. natural person d) osoba fizyczna
10. parental authority h) władza rodzicielska
Test III. Use the words in the box to complete the sentences
1) guardian – opiekun prawny
2) place of residence – miejsce zamieszkania
3) breach – złamanie, naruszenie, pogwałcenie
4) legal status – zdolność prawna, status prawny
5) tangible property – dobra materialne
6) Usufruct – użytkowanie
7) Bylaw – lokalny przepis, zarządzenie
8) (breach of) confidence – nadużycie zaufania
366
Key and Translation
9) Deed – akt notarialny
10) Attestation – poświadczenie, uwierzytelnienie, zalegalizowanie
11) Nuisance – 1. naruszenie porządku publicznego 2. utrapienie, plaga 3. niedogodność, przykrość 4. sąsiedzkie naruszenie posiadania
12) affidavit – oświadczenie pisemne złożone pod przysięgą
13) mandator – mocodawca / zleceniodawca
14) expert – biegły
15) Power of attorney – pełnomocnictwo
16) Attorney – pełnomocnik, prawnik
17) pledge – zastaw
18) constitution – konstytucja
19) ‘payroll’ – lista płac
20) Collective agreements – umowy zbiorowe
21) promoter – założyciel (spółki)
22) auditor – audytor, rewident księgowy
23) purchaser – nabywca, kupujący
24) residence permit – pozwolenie na pobyt
25) satisfactory quality – zadowalająca jakość
26) royalty – honorarium, tantiema autorska
27) ‘cease and desist order’ – nakaz zaprzestania działalności
28) Child abandonment – porzucenie dziecka
29) business name – firma
30) ‘tenancy’ – dzierżawa, najem
Test IV. Fill in the gaps.
1. (power of) attorney – pełnomocnictwo
2. nugatory – nieważny
3. authorised – upoważniony
4. revoked – odwołany
5. remain in effect – pozostawać w mocy
6. charge or custody – nadzór lub kuratela
7. attained – osiąga się
8. lawful – prawny, capacity – tutaj: imienin
9. (real) property – nieruchomość
10. ownership – własność
11. appoint – mianuję
12. quote – podajemy
13. submitting – składanie, przedłożenie
14. quotation – oferta cenowa
15. subject – podlega
16. competitive – konkurencyjny
17. valid – aktualny, ważny
18. disinherit – wydziedziczam
19. extraordinary – nadzwyczajny
20. Incorporation – założenie, powstanie (spółki)
367
Test Four
Test V. Link the words in the left-hand column with their translations on the right.
ROSZCZENIE CLAIM
1) oddalić roszczenie i) to dismiss a claim
2) podtrzymać roszczenie g) to uphold a claim
3) rezygnować z, odstępować od roszczenia
h) to waive / to renounce a claim
4) rozpatrzyć roszczenie c) to investigate a claim
5) unieważnić roszczenie d) to nullify claims
6) uznać roszczenie b) to acknowledge / to recognise a claim
7) wycofać roszczenie a) to withdraw a claim
8) wystąpić z roszczeniem e) to put forward a claim
9) zaspokoić roszczenie f) to settle / to meet / to pay a claim
OŚWIADCZENIE STATEMENT
1) cofać / odwoływać oświadczenie n) to retract / to withdraw a statement
2) cytować / przytaczać oświadczenie j) to quote a statement
3) korygować oświadczenie b) to amend a statement
4) kwestionować prawdziwość oświadczenia
e) to contest a statement
5) oczekiwać oświadczenia c) to await / to expect a statement
6) odczytać oświadczenie k) to read out a statement
7) opublikować oświadczenie i) to publish a statement
8) otrzymać oświadczenie l) to receive a statement
9) podpisać oświadczenie o) to sign a statement
10) potwierdzać oświadczenie d) to bear out / to corroborate a statement
11) powtarzać oświadczenie m) to repeat a statement
12) przedłożyć oświadczenie g) to lodge / to submit a statement
13) przedstawić oświadczenie f) to give / to volunteer a statement
14) przygotować oświadczenie h) to prepare a statement
15) przyjmować / uznawać oświadczenie a) to acknowledge a statement
16) przyjmować z zadowoleniem oświadczenie
p) to welcome a statement
SPRAWOZDANIE REPORT / STATEMENT
1) analizować sprawozdanie g) to analyse a report
2) badać sprawozdanie s) to examine / to study a report
3) cytować sprawozdanie h) to cite / to quote a report
4) napisać sprawozdanie u) to write a report
5) odkładać ad acta / do szuflady a) to shelve a report
6) odrzucić sprawozdanie q) to refute a statement, to reject a report
7) opracować sprawozdanie i) to compile a report
8) opublikować sprawozdanie o) to publish a report
368
Key and Translation
9) otrzymać sprawozdanie p) to receive a report / statement
10) poprawiać sprawozdanie f) to amend a report
11) potwierdzać sprawozdanie j) to confirm a report
12) powitać z zadowoleniem sprawozdanie
t) to welcome a report
13) pracować nad sprawozdaniem c) to work on a report
14) przedstawić sprawozdanie n) to present a report
15) przekazać / podać dalej sprawozdanie m) to pass on a report
16) przesłać sprawozdanie r) to send in a report
17) przyjąć / zatwierdzić sprawozdanie d) to adopt a report
18) sporządzać sprawozdanie k) to draft / to draw up / to write a statement / report, to make a report
19) ukryć / zataić sprawozdanie b) to suppress a report
20) wydać sprawozdanie l) to issue a report
21) zmieniać sprawozdanie e) to alter a report
ZAWIADOMIENIE NOTIFICATION / NOTICE
1) oczekiwać zawiadomienia a) to expect / to await notification
2) otrzymać zawiadomienie e) to receive notification
3) przesłać zawiadomienie c) to notify, to give notification, to send a notification
4) wydać zawiadomienie b) to issue a notice
5) wysłać zawiadomienie d) to post a notice
DOKUMENT DOCUMENT
1) antydatować dokument i) to backdate a document
2) badać dokumenty q) to examine documents
3) być w posiadaniu dokumentu j) to be in possession of a document
4) datować dokument o) to date a document
5) dostarczać dokument pp) to supply a document
6) fabrykować / fałszować dokumenty s) to falsify documents
7) interpretować dokument y) to interpret a document
8) kontrolować / sprawdzać dokument x) to inspect a document
9) kopiować / powielać dokument n) to copy a document
10) odtwarzać / rekonstruować dokument dd) to piece together a document
11) opatrywać adnotacjami / przypisami dokument
f) to annotate a document
12) otrzymywać dokumenty kk) to receive documents
13) podpisywać dokument mm)to sign a document
14) podrobić dokument u) to forge / to falsify a document
15) podstemplować dokument nn) to stamp a document
16) posiadać dokument ee) to possess a document
369
Test Five
17) poświadczyć dokument z) to legalise a document
18) przedłożyć dokument oo) to submit a document
19) przejrzeć / wertować dokumenty
(pobieżnie)
v) to glance through / to read through
the document
20) przejrzeć dokumenty (omówić) w) to go over the documents
21) przekazać dokumenty bb) to pass over the documents
22) przygotować dokument ff) to prepare a document
23) przyjmować dokument a) to accept a document
24) publikować dokument ii) to publish a document
25) rozpatrywać dokument c) to consider a document
26) rozprowadzać dokumenty k) to circulate / to send out documents
27) sfingować dokument u) to forge a document
28) składać dokument t) to file a document
29) sporządzać wyciąg / wypis
z dokumentów
r) to extract a document
30) sporządzić dokument p) to draw up / to draft a document
31) sprawdzić dokument b) to check / to scrutinise / to look up
a document
32) sprokurować dokument gg) to procure a document
33) studiować / czytać uważnie dokument cc) to peruse a document
34) ukryć dokument m) to conceal / to suppress a document
35) uwierzytelniać dokument h) to authenticate / to legalise
a document
36) uzupełnić dokumenty l) to complete documents
37) wycofać dokument rr) to withdraw a document
38) wydawać dokumenty e) to release / to issue documents
39) wystawić dokument hh) to produce / to draw up a document
40) zachować dokument ll) to save a document
41) zakwestionować dokument jj) to question a document
42) załączyć dokument g) to attach / to enclose a document
43) zapodziać / zawieruszyć dokumenty aa) to mislay documents
44) zweryfikować dokumenty qq) to vet documents
PISMO LETTER / NOTE / DOCUMENT
1) doręczyć komuś pismo e) to deliver letter to someone, to serve
a letter on someone
2) podyktować pismo d) to dictate a letter
3) wysłać pismo a) to post / to mail a letter
4) wystosować do kogoś pismo b) to forward a letter to someone
5) zredagować pismo c) to draft / to write a letter
370
Key and Translation
świADECTWO CERTIFICATE
1) dostać świadectwo e) to get a certificate
2) odebrać świadectwo c) to collect a certificate
3) otrzymać świadectwo j) to receive a certificate
4) podpisać świadectwo k) to sign a certificate
5) podstemplować świadectwo l) to stamp a certificate
6) posiadać świadectwo i) to possess a certificate
7) prosić o świadectwo a) to ask for a certificate
8) przyznawać świadectwo b) to award a certificate
9) sfałszować świadectwo d) to forge / to fabricate a certificate
10) uzyskać świadectwo h) to obtain / to achieve a certificate
11) wręczyć komuś świadectwo f) to hand someone a certificate
12) wydać świadectwo g) to issue / to give / to grant a certificate
13) zdobyć świadectwo n) to win / to achieve a certificate
14) złożyć / składać świadectwo m) to submit / to lodge a certificate
ODPIS COPY / TRANSCRIPT
1) dołączać odpis b) to append / to attach / to enclose
a copy
2) dostarczyć odpis o) to supply a transcript / a copy
3) otrzymać / uzyskać odpis i) to obtain a copy, to receive a copy
/ a transcript
4) podpisać odpis m) to sign a copy
5) przedłożyć odpis o) to submit / to lodge a copy
6) przesłać odpis d) to forward a copy
7) przyjąć odpis a) to accept a copy
8) sporządzić odpis g) to make / to run off a copy, to make
a transcript
9) sprawdzić odpis k) to review a transcript
10) uwierzytelnić odpis c) to certify / to authenticate a copy,
to authenticate a transcript
11) wydać odpis e) to issue / to release a copy
12) wydrukować odpis j) to print a transcript / copy
13) wysłać (komuś) odpis l) to send a copy (to someone)
14) zatrzymywać sobie odpis f) to keep / to retain a copy
15) złożyć / składać odpis n) to submit / to lodge / to file a copy
16) zrobić odpis h) to make a copy / transcript
UMOWA CONTRACT / AGREEMENT / DEAL
1) anulować umowę f) to cancel / to rescind a contract
2) być związanym umową c) to be bound by an agreement
3) dobić umowy z kimś v) to strike a deal with someone
4) dotrzymywać umowy a) to abide by an agreement
371
Test Five
5) honorować umowę n) to honour a contract
6) naruszyć umowę y) to violate / to break / to be in breach
of a contract
7) negocjować umowę p) to negotiate a contract
8) nie dotrzymać umowy m) fail to perform a contract, to renege on
an agreement, to go back on
an agreement
9) obchodzić umowę e) to by-pass / to circumvent
an agreement
10) odnowić umowę s) to renew a contract
11) parafować umowę o) to initial a contract
12) podpisać umowę u) to sign a contract
13) podrzeć umowę w) to tear up a contract
14) postępować zgodnie
z umową / przestrzegać
umowy
b) to adhere to an agreement
15) prolongować / przedłużać
umowę
l) to extend a contract / an agreement
16) przyklepać umowę t) to seal a deal with a handshake
17) realizować umowę q) to perform / to implement a contract
18) renegocjować umowę r) to renegotiate a contract
19) rozwiązać umowę x) to terminate a contract
20) sfinalizować umowę i) to conclude a contract
21) sknocić umowę d) to bungle a contract
22) spisać / sporządzić umowę k) to draw up / to write a contract
23) unieważniać umowę g) to cancel a contract
24) wykonywać umowę h) to carry out / to perform / to fulfil / to
execute a contract
25) zawrzeć / zawierać umowę j) to conclude a contract, to enter into
a contract
26) zdobyć umowę z) to win / to get a contract
TRAKTAT TREATY
1) krytykować traktat g) to criticise a treaty
2) naruszać postanowienia traktatu o) to violate / to break / to breach a treaty
3) odrzucić traktat m) to reject / to repudiate a treaty
4) podpisać traktat n) to sign a treaty
5) potępiać traktat f) to condemn a treaty
6) przygotować traktat k) to prepare a treaty
7) przyjąć traktat b) to accept a treaty
8) przystąpić do traktatu d) to become a party to / to enter into a treaty
9) ratyfikować traktat l) to ratify a treaty
10) sporządzić traktat h) to draw up a treaty
372
Key and Translation
11) sprzeciwiać się traktatowi j) to oppose a treaty
12) uchylać / unieważniać traktat a) to abrogate a treaty
13) wprowadzać traktat w życie i) to enforce a treaty
14) zatwierdzić traktat c) to approve a treaty
15) zawrzeć traktat e) to conclude / to enter into / to make a treaty
WYNAGRODZENIE REMUNERATION / PAY / FEE
1) być uprawnionym do wynagrodzenia
b) to be entitled to remuneration
/ payment
2) domagać się wynagrodzenia q) to seek remuneration
3) obliczyć wysokość wynagrodzenia d) to compute remuneration
4) obniżać wynagrodzenie n) to reduce remuneration
5) określić wysokość czyjegoś
wynagrodzenia
g) to determine one’s remuneration
6) otrzymać wynagrodzenie m) to receive / to obtain remuneration
7) pobierać wynagrodzenie c) to collect payment, to earn
/ to receive remuneration
8) podwyższać wynagrodzenie j) to increase remuneration
/ payment
9) przyjąć / zaakceptować
wynagrodzenie
a) to accept remuneration
10) stanowić wynagrodzenie e) to constitute remuneration
/ a payment
11) ujawniać wysokość wynagrodzenia h) to disclose the remuneration
12) ustalić wysokość wynagrodzenia i) to fix the remuneration / payment
13) wstrzymać wypłatę wynagrodzenia f) to defer payment
14) wymagać równego wynagrodzenia o) to require equal remuneration
15) wypłacić wynagrodzenie l) to pay / to provide remuneration
16) zatrzymać wynagrodzenie p) to retain payment
17) zwiększać maksymalnie
wynagrodzenie
k) to maximise remuneration
373
Test Five